B.Sc Chemistry MCQ Revision Guide
B.Sc Chemistry MCQ Revision Guide
[Link].
CHEMISTRY (Special Paper Class)
PAPER – 05 (MCQ) Time – 2 hours
01' iudk ä-fn%da.a,s ;rx. wdhduhka iys; H2 wKqjl iy He mrudKqjl ^wKqjl& m%fõ. w;r wkqmd;h
jkafka my; l=ulao@
^1& 1 ^2& 2 ^3& 4 ^4& 8 ^5& 16
02' Na, Mg, Mg2+, P yd Ca mrudKq $whkj, wrhka jeäjk ms<sfj< jkqfha"
^1& P < Mg2+ < Mg < Na < Ca ^2& Mg2+ < P < Mg < Na < Ca
^3& Mg2+ < P < Mg < Ca < Na ^4& Mg2+ < Mg < P < Na < Ca
^5& P < Mg2+ < Mg < Ca < Na
03' f,day iy whksl ixfhda. iïnkaOfhka my; i|yka l=uk [Link];sh wi;H fõo@
^1& f,day >k fuka u øj wjia:dfõ § o úoHq;h ikakhkh lrhs'
^2& whksl ixfhda. >k wjia:dfõ § úoHq;h ikakhkh fkdl<o ú,Sk wjia:dfõ § úoHq;h
ikakhkh lrhs'
^3& ldur WIaK;ajh iy mSvkfha § ish¨u f,day >k wjia:dfõ fkdmej;sh o ish¨u whksl
ixfhda. >k wjia:dfõ we;'
^4& f,day fuka u whksl ixfhda.j, o øjdxl iy ;dmdxl ieuúgu by< fõ'
^5& f,day ;ef,k iq¿ jk w;r whksl ixfhda. Nx.=r fõ'
04' ødjKhl ixhq;sh m%ldY lsÍfï tla l%uhla jkafka ujq,Sh;dj fhdod .ekSu fõ' ujq,Sh;djh hkq
ødjlfha 1kg ;=< Èh ù we;s ødjH ujq, m%udKh fõ' oajHdx.S ødjKhl ødjH ujq, Nd.h (X1) iy tys
ujq,Sh;djh (m) w;r iïnkaO;djh my; l=uk m%ldYh [Link] ,ndfoao@ fuys M1 yd M2 hkq
ms<sfj<ska ødjlfha iy ødjHfha ujq,sl ialkaO fõ'
mM2 mM1 mM1
^1& X1 = ^2& X1 = ^3& X1 =
1000 − mM2 1000 − mM2 1000 + mM1
1000 − mM1 1000+ mM1
^4& X1 = ^5& X1 =
mM1 1000+ mM1
MgBr
05' PhMgBr ( ) hk .%Skdâ m%;sldrlh my; ixfhda. ;=k iuÕ olajk m%;sl%shdldÍ;ajh ksjerÈj
úp,kh jkafka my; l=uk m%;spdrh [Link]@
PhCOPh , CH3CHO, CH3COCH3
^1& CH3COCH3 < CH3CHO < PhCOPh ^2& PhCOPh < CH3COCH3 < CH3CHO
^3& PhCOPh < CH3CHO < CH3COCH3 ^4& CH3COCH3 < PbCOPh < CH3CHO
^5& CH3CHO < CH3COCH3 < PhCOPh
1|Page
[Link]
07' H2O (l, 1 atm , 373 k) H2O (g , 1 atm , 373 k) hk l%shdj i|yd ksjerÈ ;dm.;sl
mrdñ;s ±lafjkafka my; l=uk m%;spdrfhka o@
^1& G = 0, S = + , H = + ^2& G = 0, S = - , H = +
^3& G = + , S = 0, H = - ^4& G = - , S = +, H = +
^5& G = + , S = +, H = -
08' ÿn, tal NdIañl wï,h" HX ys pKa w.h 5 la fõ' idkaøKh 0.1 mol dm-3 NaX ,jK ødjKhl c,
úÉfþok m%;sY;h jkaafka" ^fuu WIaK;ajfha § c,fha Kw = 1 × 10-14mol2 dm-6 fõ'&
^1& 0.001% ^2& 0.01 % ^3& 0.1 %
^4& 0.15 % ^5& 1%
09' my; i|yka jdhq w;=frkA [Link],fha jeäfhka u mj;sk jdhqj l=ulao@
^1& ldnkavfhdlaihsâ ^2& yS,shï ^3& vhs yhsv%cka
^4& [Link] ^5& ksfhdaka
10' H2SO4 ys ld¾ñl ksIamdokh iïnkaOj my; l=uk m%ldYh wi;Hh fõo@
^1& fï i|yd fhdod .kakd ld¾ñl ksIamdok l%shdj,sh iam¾Y l%uh f,i ye¢kaafõ'
^2& fï i|yd W;afm%ark f,iV2O5 fhdod .efka'
^3& fï i|yd fhdod .kakd m%Yia; WIaK;ajh 4500C fõ'
^4& fï i|yd fhdod .kakd mSvkh 10 atm fõ'
^5& fï i|yd W;afm%arl f,i ld¾ñlj Pt j,g jvd V2O5 iqÿi fõ'
11' 2000C § 1dm3 mßudjla we;s Ndckhla ;=< A(g) + B(g) C(g) hk iu;=,s;;dj mj;sk úg A,
B yd C ys idkaøK ms<sfj<ska 0.2 mol dm-3, 3.0 moldm-3 yd 0.50 mol dm-3 fõ' 2000C §
iu;=,s;;djfha mj;sk C idkaøKh 0.70 mol dm-3 olajd jeälsÍu i|yd moaO;shg tlal< hq;=
m%udKh"
^1& 0.225 mol ^2& 0.305 mol ^3& 0.417 mol
^4& 0.610 mol ^5& 0.70 mol
12' X kï ,jKfha c,Sh ødjKhla KCl ødjKhla iuÕ iaMálrEmS iqÿ wjlafIamhla ,ndfok ,§' X
,jKfha c,Sh ødjKfha ;j;a fldgila ;=<ska H2S nqnq,kh l< úg l¿ wjlafIamhla ,enqKs' X
,jKfha >khg ;kql HCl tl;= l< úg lsisÿ jdhqjla uqla; fkdjqk o" X ixfhda.h ;dm.;s lsÍfï
§ r;=-ÿUqre jdhqjla uqla; úh' X ,jKh c,Sh KCl iuÕ ,ndfok iqÿ wjlafIamh WKq c,fha ødjH
úh' X my; l=ul úh yelso@
^1& AgNO3 ^2& Pb(NO3)2 ^3& Pb(NO2)2
^4& Cu(NO3)2 ^5& Hg2(NO3)2
2|Page
[Link]
13' pH w.h 5 jk iajdrCIl ødjKhla ,[Link] i|yd 0.2 mol dm-3 CH3COOH ødjKhl 400cm3 la ;=<
Èhl< hq;= CH3COONa ialkOh jkafka"
(ka|CH3COOH| = 1.8 × 10-5 mol dm-3 Na = 23, O = 16, H = 1)
^1& 30 g ^2& 12 g ^3& 8.6 g ^4& 3.6 g ^5& 2.7 g
^1& (a) yd (b) muKs ^2& (a) yd (c) muKs ^3& (a), (b) yd (c) muKs
^4& (a), (c) yd (d) muKs ^5& (a), (b), (c), (d) ish,a,
NaOH(aq)
15' 2CH3CH2CHO CH3CH2 – CH – CH – CHO
OH CH3
m%;sl%shdjg wod< w;rueÈ m%fNaoh jkafka"
^1& CH2CH2OH ^2& CH2CH2COH ^3& CH3 CHCOH
^4& CH3CHCHO ^5& CH3CH2 CO
^5& CO2−
3 , O3 , HCOOH hk ish,a,u
18' MgSO4.7H2O 12.3 g c,h 87.7 g l Èhlr ødjKhla ms<sfh< [Link]' tu ødjKfha >k;ajh
1.06 g cm-4 fõ' ødjKfha idkaøKh ljf¾o@ (Mg = 24, O = 16, S = 32, H = 1)
^1& 0.47 mol dm-3 ^2& 0.53 mol dm-3 ^3& 0.59 mol dm-3
^4& 0.62 mol dm-3 ^5& 0.67 mol dm-3
3|Page
[Link]
19' kùk fudag¾ jdykj,g ijslr we;s W;afm%arl mßj¾;l [Link] wm jdhqfõ we;s ldnka fudfkdlaihsâ"
fkd±jqj yhsfv%dldnk yd khsgc
% kaj, Tlaihsv bj;a lrhs' TlaislrKh [Link] bj;a lrkafka fï
wmjdhqj,ska ljrlao@
(a) ldnka fudfkdlaihsâ (b) fkd±jqKq yhsfv%dldnk
(c) khsg%ckaj, Tlaihsv
^1& (a) muKs ^2& (b) muKs ^3& (a) yd (b) muKs
^4& (a) yd (c) muKs ^5& (a), (b), (c) ish,a,
21' idkaøKh 0.1 mol dm-3 [Link] jk HF, HCl, KF, KCl ødjK pH [Link] jeäjk wkaoug ieliq úg
,efnk wkqms<sfj< jkafka"
^1& HF, HCl, KF, KCl ^2& HCl, HF, KF, KCl ^3& HCl, HF, KCl, KF
^4& HF, HCl, KCl, KF ^5& HF, KCl, KF, HCl
22' A(g) B(g) + C(g) hk m<uq fm< uQ,sl m%;sl%shdfõ § we;s WIaK;ajhl § fõ. ksh;h K
fõ' wdrïNl wjia:dfõ (t = 0) § wdrïNl mSvkh P1 jk w;r t ld,hlg miqj moaO;sfha mSvkh P2
kï tu fudfydf;a § by; m%;sl%shdfõ fõ.h ,ndfok m%ldYh jkafka"
^1& K (P2 – P1) ^2& K(P1 – P2) ^3& K(2P1 – P2)
^3& K(P1 – 2P2) ^5& 2K(P1 – P2)
4|Page
[Link]
25' PV = 1/3 mNC2 hk iólrKh iïnkaOfhka ñka l=ula i;H fõo@
^1& jdhqjl mSvkh tys tall mßudjl we;s wKq ixLHdjg iudkqmd;sl nj iólrKh fmkajhs'
^2& fuys C2 hkq jdhqfõ wKqj, j¾. uOHkHh fõ.h fõ'
^3& jdhqfõ ialkaOh mN [Link] ,efí'
^4& fuu iólrKh mßmQ¾K jdhq i|yd muKla i;H fõ'
^5& jdhqfõ wKqj, uq¿ pd,l Yla;sh PV .=Ks;hg iudk nj iólrKh fmkajhs'
27' my; i|yka l=uk m%;sl%shdfõ M,hla f,i i,a*¾ vfhdlaihsâ fkd,efío@
^1& WKq idkaø i,a*shqßla wï,h yd is,aj¾ f,dayh w;r m%;sl%shdj
^2& fidaähï i,a*hsÜ yd ;kql i,a*shqßla wï,h w;r m%;sl%shdj
^3& fidaähï yhsv%cka i,a*hsÜ yd ;kql i,a*shqßla wï,h w;r m%;sl%shdj
^4& f*ria i,a*hsâ jd;fha oykh
^5& yhsv%cka i,a*hsâ yd yhsv%cka fmfrdlaihsâ w;r m%;sl%shdj
28' >k CaCO3 yd >k MgCO3 ñY%Khlska 142 g ialkaOhla 10000C olajd fifuka r;a lrk úg
ñY%Kfha ialkaOh" WIaK;ajh iuÕ fjkiajk wdldrh fuu jl%h [Link] fmkakqï lrhs' ñY%Kfha
wvx.= CaCO3 : MgCO3 ujq, wkqmd;h ñka l=ulao@
(Mg = 24, Ca = 40, O = 16, C = 12)
^1& 1:1
^2& 1:2
^3& 2:1
^4& 1:3
^5& by; lsisjla fkdfõ'
29' A yd B hk mrudKq foll TlaislrK wxl ms<sfj<ska x yd y fõ' fïjd w;r isÿjk m%;sl%shdfõ §
tajdfha TlaislrK wxl ms<sfj<ska p yd q olajd fjkia fõ' fuys x, y, p yd q Ok ixLHd fõ' A yd B
tlsfkl m%;sl%shd lrk ujq, wkqmd;h ñka l=ulao@
^1& x/y ^2& (x – y)/(q – p) ^3& (q – y)/(x – p)
^4& x – p/y - q ^5& xp /yq
5|Page
[Link]
30' Zn2+(aq)/Zn(s), Cu2+(aq)/Cu(s) yd Ag+(aq)/Ag(s) hk bf,lafg%dav ;=fkys 298 K yso iïu;
bf,lafg%dav úNj ms<sfj<ska -0.77V, 0.34V yd 0.80 V fõ' iïu; yhsv%cka bf,lafg%davh fjkqjg
Cu2+(aq)/Cu(s) bf,lafg%davh" iïu; bf,lafg%davh f,i Ndú;d jQfha kï by; bf,lafg%dav ;=fkys
iïu; bf,lafg%dav úNj jkafka ms<sfj<ska ñka ljr [Link]@
^1& -0.77V, +0.34V, +0.80V ^2& -1.11V, +0.00V, +0.46V
^3& -1.11V, +0.00V, -0.46V ^4& -0.43V, +0.34V, +1.14V
^5& by; lsisjla fkdfõ'
C
O N N
fï ixfhda.h iïnkaOfhka i;H jkafka"
(a) fuys wKq w;r ,kavka n, mj;S'
(b) fuys wKq w;r iaÓr oaúO%ej-iaÓr oaúO%ej wdl¾Yk n, mj;S'
(c) fuys wKq w;r yhsv%cka nkaOk mj;S'
(d) fï ixfhda.h CCl4 ;=< Èhlrk ,o fn%daóka Èhr wj¾K fkdlrhs'
100% A ujq, 0% A
0% B ixhq;sh 100% B
36' my; ljr m%;sl%shdjl § wldnksl m%;sldrlh kshqla,sfhda*hs,hla f,i l%shd lrhso@
(a) BrCH2CH2CH3 yd NH3 w;r m%;sl%shdj
(b) CH3COCl yd H2O w;r m%;sl%shdj
(c) CH3COCH3 yd NaBH4 w;r m%;sl%shdj
(d) CH3CH = CH2 yd HBr w;r m%;sl%shdj
38' fnß,shï j, my; ljr .=Khla $ .=K wdj¾;s;d j.=fõ 2 ldKavfha wka uQ,øjHh j, .=Kj,g
iudk fõo@
(a) fnß,shï WKq c,h iuÕ m%;sl%shd fkdfõ'
(b) fnß,shï laf,darhsâ iy ixhqc [Link]'
(c) fnß,hsï khsfÜ%Ü ;dm úfhdackh l< úg BeO idohs'
(d) fnß,shïj, Tlaihsvh CIdrj, Èh fõ'
40' wdj¾;s;d j.=fõ § ldKavfha Tiafia my<g h;a u jeä jkafka ñka ljr .=Kho@
(a) ye,ckj, úoHq;a RK;dj
(b) fidaähï fya,hsvj, ±,si ì£fï tka;e,amsh
(c) ye,ck j, Tlaisldrl n,h
(d) fya,hsv whk j, Tlaisydrl n,h
7|Page
[Link]
wxl 41 isg 50 f;la tla tla m%Yakh i|yd m%ldY fol [Link] bÈßm;a lr we;' tu m%ldY
hq.,hg fyd¢ka u .e,fmkqfha my; j.=fjys oelafjk mßÈ ^1&" ^2&" ^3&" ^4& iy ^5& hk
m%;spdrj,ska ljr m%;spdrh oehs f;dard W;a;r m;%fhys WÑ; f,i ,l=Kq lrkak'
m%;spdrh m<uq jk m%ldYh fojk m%ldYh
8|Page
[Link]
ish¨ u ysñlï weúßKs $ K%g; gjpg;GhpikAilaJ $ All Rights Reserved]
ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy
Special Paper – 05
Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe
ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s
st 02 S II
; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy
[July 1 Paper]
Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe-Chemistry Palitha Garusinghe
ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy ridhk úoHdj-md,s; .reisxy
wOHhk fmdÿ iy;sl m;% ^Wiia fm<& úNd.h" 2020 [Link];=
fy;tpg;; nghJj; juhjug; gj;ju (cau; ju) g; ghPl;ir, 2020 Xf];w;
General Certificate of Education (Adv. Level) Examination, August 2020
ridhk úoHdj II
meh ;=khs
,urhadtpay II Speed Revision - 2020 Three hours
Chemistry II
H H
WodyrKh ( H–C–C– ldKavh CH3CH2 – f,i ±laúh yels h'
H H
04.
05. ixfla; wxl
B 06. W;a;r m;% mÍCIl
07.
mÍCId lf<a 1
08.
C 09. 2
10. wëCIKh
tl;=j
m%;sY;
h
1|Page
[Link]
A/L Speed Revision – 2020
[Link].
CHEMISTRY (Special Paper Class)
PAPER – 05 (St Essay & Essay) Time – 3 hours & 10 min.
01' (a) A isg F olajd jk øjH yfha .=K my; j.=fõ ±lafõ'
øjHh >k;ajh øjdxlh ;dmdxlh úoHq;a RK;dj wfkl=;a .=K
$ 9cm-3 /0C /0C
A 0.97 98 883 ikakdhl NdIañl Tlaihsvhla idohs'
B 3.51 >3550 44827 mßjdrl wdï,sl Tlaihsvhla idohs'
C 2.25 3680 4827 ikakdhl wdï,sl Tlaihsvhla idohs'
D 3.12 -7 59 mßjdrl .sks [Link]'
E 0.001 -169 -104 mßjdrl oykfhka CO2 yd H2O muKla idohs'
F 2.17 801 1413 >k wjia:fõ§ c,fha Èhfõ'
mßjdrl" øj
wjia:dfõ§
ikakdhlhla
by; j.=fõ olajd we;s f;dr;=re mokï lr .ksñka my; i|yka m%Yïkj,g wod< ms<s;=r wod<
wCIrh$wCIr [Link] olajkak'
(i) ldur WIaK;ajfha § iy mSvkfha § øjhla f,i we;af;a
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(ii) wjldYh mqrd úysÿKq wxY= we;af;a
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iii) f,dayhla jkafka
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iv) c,h u; mdfjk >khla jkafka
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(v) fhdaO whksl jHqyhla we;af;a
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(vi) fhdaO mrudKql jHqyhla we;af;a
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(vii) B iy C tlu uQ,øjHhla njg we;s idCIs fudkjdo@
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(viii) B iy C wf,day njg idCIs fudkjdo@
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(ix) B iy C j, meje;au y÷kajk ku l=ulao@
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(x) D hkq uQ,øjHhla kï th y÷kd .kak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
2|Page
[Link]
(b) oaúNdIañl wdï,hla jk fugdnhsi,a*shqßla wï,fhys wKql iQ;%h H2S2O5 fõ' tys we;s i,a*¾
mrudKqj,g +V yd +III TlaislrK wjia:d we;s w;r tys we;s ish¿u Tlaiscka mrudKq tajdfha
my<u TlaislrK wjia:dfõ mj;S'
(i) fuu wï,hg wod< wekdhkfha ¨úia jHqyh w¢kak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(ii) TlaislrK wxlh +V jk i,a*¾ mrudKqj Sa f,i o +III jk i,a*¾ mrudKqj Sb f,i
i,ld my; j.=j iïmQ¾K lrkak'
Sa Sb
I. VSEPR hq.,a
II. bf,lafg%dak hq., cHdñ;sh
III. yevh
IV. uqyqïlrKh
(iii) fuu fugdnhsi,a*shqria wï,fha fidaähï ,jKh c,hg tl;= lsÍfuka c,fha øjKh jq
Tlaiscka jdhqj ridhksl jYfhka bj;al< yels h' fuhg wod< m%;sl%shd iólrKh ,shkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
3|Page
[Link]
(iii) ihkuhsâ whkfha yevhg we;s
(I) WodiSk wKqjla i|yka lrkak' ''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(II) Ok whkhla i|yka lrkak' ''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iv) le,aishï ihkuhsâ c,h iuÕ m%;sl%shdfjka le,aishï ldnfkaÜ yd wefudakh
s d ,ndfohs'
fï i|yd ;=,s; ridhksl iólrKh ,shkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
02' (a) X hkq Ni, Cl, H iy O muKla wvx.= ixlS¾K [Link]' fuys ialkaOh wkqj 26.82% Ni o"
32.27% Cl o" 4.54% la H iy 36.36% O o wvx.= fõ' (Ni = 59.0, Cl = 35.5, O = 16)
(i) X ys wdkqNúl iQ;%h wfmdaykh lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(ii) X ys idfmaCI wKql ialkaOh 220.0 la fõ kï tys wKql iQ;%h fidhkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iii) X ys odhl" iy-ixhqc fuka u whksl nkaOk o we;' X ys legdhkh jgd ,s.k msysàu
wIaG;,Sh fõ' tu legdhkfha jHqyh w¢kak'
(b) f,an,a .e, ù we;s fnda;,aj, NH4Cl, Zn(NO3)2, AgNO3, KNO3, MgCl2 hk wj¾K ødjK fjk
fjk u we;' ú[Link] wvx.= tla m%;sldrlhla muKla Ndú;d lr fï ødjK y÷kd .kafka
flfiao@ wod< wjia:dj, § iqÿiq mßÈ iólrK ,shd olajkak'
(i) NH4Cl y÷kd .ekSu
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(ii) Zn(NO3)2 y÷kd .ekSu
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
4|Page
[Link]
(iii) AgNO3 y÷kd .ekSu
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iv) KNO3 y÷kd .ekSu
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(v) MgCl2 y÷kd .ekSu
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
03' (a) fnkaiSka (B) yd fgd¨hSka (T) hk øjj, ujq,sl ialkaO ms<sfj<ska 78gmol-1 yd 92 gmol-1 jk
w;r ldur WIaK;ajfha § tajdfha ix;Dma; jdIam mSvk ms<sfj<ska 3.84 × 105 Pa yd 1.40 × 105Pa
fõ' fïjdfha ñY%Khl ldur WIaK;ajfha § jdIam mSvkh 2.62 × 105 Pa fõ' fuu øj ñY%Kh yd
tys jdIam l,dmh hk folu mßmQ¾K f,i yeisf¾ hehs Wml,amkh lrñka my; i|yka m%Yak
j,g ms<s;=re imhkak'
(i) fuu øj ñY%Kfha fnkaiSka j, ujq, Nd.h .Kkh lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
5|Page
[Link]
(ii) fuu ñY%Kfha iuia; jdIam mSvkh wvql< yelafla thg ;j;a fnkaiSka tl;= lsÍfuka
fkdj fgd¨hSka tl;= lsÍfuka muKla nj idOkh lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iii) fïjd my; rEm igyfkys we| fmkakqï lrkak'
(a) fuu ñY%Kfha iuia; jdIam mSvkh øj ñY%Kfha ixhq;sh wkqj úp,kh jk wdldrh
we| th X f,i kï lrkak'
(b) fuu ñY%Kfha iuia: jdIam mSvkh jdIam l,dmfha ixhq;sh wkqj úp,kh jk
wdldrh we| th Y f,i kï lrkak'
(c) Tn we¢ rEm igyfka l,dm kï lrkak'
(b) (i) mßmq¾K jdhq idïm,hla ksh; WIaK;ajfha § iïmSvkh lrk úg >k;ajh (d) úp,kh jk
wdldrh .=Kd;aulj P = k'd hk iólrKfhka ±laúh yelsh' fuu iólrKh mßmQ¾K jdhq
iólrKh Ndú;fhka jHq;amkak lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
6|Page
[Link]
(ii) jdhq iólrKhl N2(g) 10 mol o" O2(g) 30 mol o" H2(g) 60 mol o wvx.= fõ' 1270C
WIaK;ajh yd 8.314 × 105 Pa mSvkg hgf;a jdhq ñY%Kh mßmQ¾K f,i yeisf¾ kï tys
>k;ajh fidhkak' ^N = 14, O = 16, H = 1)
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iii) by; (ii) ys jdhq ñY%Kh tu WIaK;ajfha § u 16.628 × 105 Pa olajd iïmSvkh lf<A kï
kj >k;ajh fldmuKo@
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iv) by; (ii) ys >k;ajh" mSvkh iuÕ úp,kh jk wdldrh my; m%ia;drfha olajkak'
04' (a) (i) P, Q, R iy S hkq C4H9Br iudjhúl y;rls' P m%ldY iudjhúl;dj fmkajk w;r wfkla
tajd th fkdmkajhs' Q c,Sh NIau ødjKhla iuÕ r;al< úg ;D;Sl we,afldfyd,hla
,ndfok w;r R iy S c,Sh NIau ødjKhla iuÕ r;al< úg m%d:ñl we,afldfyd, ,ndfoa'
P, Q, R yd S ys jHqy my; fldgq ;=< olajkak'
P Q R S
7|Page
[Link]
(ii) Q NdIañl ødjKhla iuÕ ,efnk ixfhda.h iy R fyda S NdIAñl ødjKhla iuÕ ,efnk
ixfhda.h tlsfkl fjkalr y÷kd .ekSu i|yd ks¾c,Sh ZnCl2 iy idkaø HCl fhdod .;
yels h' tys§ ,efnk w;rueÈ jHqy mokï lrf.k fuh meyeÈ,s lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(iii) Q uOHidÍh KOH iuÕ r;a lsÍfï § ,efnk M,hg HBr wdl,kh ùu i|yd iqÿiq
hdka;%Khla bÈßm;a lrkak'
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''
(b) my; j.=fõ § we;s tla tla m%;sl%shdj,g wod<j ysia;eka mqrjkak' hdka;%K j¾.h ,sùfï § my;
Wmfoia ms<smÈkak'
bf,lafg%d*s,sl wdl,k (AE) bf,lafg%d*s,sl wdfoaY (SE)
kshqla,sfhda*s,sl wdl,k (AN) kshqla,sfhda*s,sl wdfoaY (SN)
bj;aùfï m%;sl%shd (E)
O
(vi) CH3 – C – NH2 P2O5/
8|Page
[Link]
B fldgi - rpkd
m%Yak follg ms<s;=re ,shkak'
05' (a) 300K we;s mßudj 5.0 dm3 jk ixjD; oDv n÷kl CO2(g), 0.15 mol wvx.= fõ' tu n÷kg
H2(g) hï m%udKhla tl;= lr úfYaI W;afma%rlhla n÷k ;=<g we;=,a lrk ,§' 300K
wdrïNfha isg ñks;a;= 5 la .; jQ miq n÷k ;=< CH3OH(g0, 3.2 g iE§ ;snqK w;r n÷k ;=<
uq¿ mSvkh 3 × 105 Pa úh' (C = 12, O = 16, H = 1)
túg" CO(g) + 2H2(g) CH3OH(g) f,i m%;sl%shd lrhs'
ish¿ jdhq mßmQ¾K f,i yeisfrk nj;a W;afm%arlfha mßudj fkdie,lsh uels ;rï l=vdjk
nj;a i,lkak' (300K § RT = 2500 J mol-1)
(i) wdrïNfha § n÷kg tl;= l< H2(g) ujq, .Kk fidhkak'
(ii) wdrïNfha isg ñks;a;= 5 la .; jQ miq moaO;sh i|yd QP fidhkak'
(iii) by; moaO;sh 300K ys u mj;ajd .ksñka n÷k ;=<g ;j;a H2(g) tl;= lrk ,§'
wdrïNfha isg ñks;a;= 15 la .; jQ miq moaO;sh iu;=,s;;djhg t<UqKs' fuu
iu;=,s; moaO;sh ;=< CH3OH(g) 0.12 mol iE§ ;snqK w;r iuia; mSvkh 3.5 × 105
Pa úh'
(I) 300K § moaO;shg fojk j;djg tl;= l< H2(g) m%udKh .Kkh lrkak'
(II) iu;=,s; úg 300K § Kp .Kkh lrkak'
by; (ii) wjia:dfõ § ,enqKq QP w.h" Kp w.h iuÕ ii|ñka (ii) wjia:dfõ
(III)
§ moaO;sfha iu;=,s; ,CIHh .uka lrk ÈYdj fya;= olajñka mqfrdal:kh
lrkak' ^,l=Kq 100&
(b) fuf;aka Ndú;d lr my; ±lafjk wdldrhg mshjr 2 lska fu;fkda,a ksmojd .; yel'
mshjr I CH4(g) + H2O(g) CO(g) + 3H2(g)
mshjr II CO(g) + 2H2(g) CH3OH(g)
H
(i) H2O(g) H2O(l) ; H = -42 kJ mol-1 yd
j.=fõ olajd we;s oyk tka;e,ams Ndú;d lr" by; tla tla mshjr i|yd wod< jk H
[Link] .Kkh lrkak'
CH4(g) CO(g) H2(g) CH3OH(g)
HC / kJ mol-1 -808 -282 -245 -671
(ii) fuuII mshjr hï l¾udka;Yd,djla ;=< wdikakfha isÿ lsÍu wd¾Ól jYfhka
jdisodhl jkafka uka±hs by; m%;sM, Ndú;fhka myokak' ^,l=Kq 50&
06' (a) HA hk ÿn, tal NdIañl wï,h c,h ;=< fuka u L hk ldnksl øjh ;=< o Èhfõ' 250C §
idkaøKh 0.2 mol dm-3 jk HA ødjKhlska 50.0 cm3 ka" L øjh 50.0 cm3 la iuÕ ñY% lr
fid,jd iu;=,s; ùug bv yßk ,§' iu;=,s; wjia:dfõ § c,Sh ia;rfha pH w.h 3.0 ls'
250C § HA ys ú>gk ksh;h 2 × 10-5 mol dm-3 fõ'
(i) iu;=,s; jk úg c,Sh ia:rfha HA ys idkaøKh fidhkak'
(ii) ldnksl ia:rfha HA ys idkaøKh fidhkak'
(iii) 250C § L yd c,h w;r HA ys jHdma;s ix.=Klh (KD) .Kkh lrkak'
(iv) by; iu;=,s; moaO;sfha c,Sh ia;rfhka 10.0 cm3 la bj;alr ta fjkqjg 0.2 mol dm-3
idkaøKh we;s NaOH 10.0 cm3 tl;= lr fyd¢ka fid,jk ,§' 250C § moaO;sh
kej; iu;=,s;;djhg t<öug bv yßk ,§' kj iu;=,s; moaO;sfha c,Sh ia:rfha pH
w.h .Kkh lrkak'
(v) jHdma;s ix.=Klh fiùfï § Tn isÿ lrk jeo.;a Wl,amkhla ,shkak' ^,l=Kq 50&
9|Page
[Link]
(b) (i) 250C § c,Sh ic;Dma; Ag2CrO4 ødjKhl my; iu;=,s;;dfõ we;'
Ag2CrO4(s) 2Ag+(aq) + CrO42-(aq)
250C § Ksp Ag2CrO4 = 3.2 × 10-13 mol3 dm9 fõ'
(i) by; moaO;sh i|yd ødjH;d .=Ks; m%ldYkh ,shkak'
(ii) 250C § fuu ix;Dma; ødjKfhys we;s [Ag+(aq)] ks¾Kh lrkak'
(iii) 250C § c,h 100cm3 la ;=< Èh l< yels Ag2CrO4(s) ys Wmßu ialkaOh
.%Eïj,ska .Kkh lrkak' (Ag2Cro4 = 332 g mol-1) ^,l=Kq 60&
07' (a) my; rEmfha ±lafjk wegjqfuys i|yka moaO;sh ms<sn| j my; o;a; imhd we;'
weógrh G[Fe3+(aq)] = 4.7 kJ mol-1
A G[Fe2+(aq)] = 78.9 kJ mol-1
(i) remfha § we;s ;;a;aj hgf;a § úoHq;a ridhksl fldaKhla ks¾udKh úh yels nj
fmkajkak'
(ii) fldaIfha o< rEm igykla W;a;r m;%fha igyka lr tys"
(I) fldaIfha Ok w.%h yd RK w.%h
(II) wefkdavh yd lef;davh
(III) weógrfha o¾Ylh W;al%uKh jk ÈYdj
(IV) ,jK fia;=j yryd wekdhk .uka lrk ÈYdj igyka lrkak'
(iii) fldaIh l%shd;aul ùfï § ødjK foflys n,dfmdfrd;a;= úh yels j¾K úm¾hdi
i|yka lrkak'
(iv) fldaIh l%shd;aul ùfï § isÿjk ridhksl l%shdj,sh" Tn [Link] § fldaIhla
ks¾udKh fkdlr wdo¾Ykh lrkafka flfiao@
(v) (iv) § Tn isÿl< ridhksl l%shdj,sh yd fldaI m%;sl%shdj w;r we;s fjki l=ulao@
(vi) Fe3+(aq) fjkqjg ;kql NaOH ødjKhla fhdod Pt u;ska Tlaiscka jdhqj nqnq,kh
l<fyd;a isÿjk w¾O m%;sl%shdj l=ulao@ ^,l=Kq 80&
(b) X kï 3d wdka;ßl uQ,øjHfha Xn+ whkfha ú[Link] bf,lafg%dak ;=kla we;' c,Sh ødjKh oï
meye;s h' wdï,sl lsÍfï § ødjKh fld< meyehg yef¾'
(i) X uQ,øjHh y÷kd.; ixfla;h ,shkak'
(ii) Xn+ whkfha bf,lafg%dak úkHdih ,shkak'
(iii) Xn+ c,Sh whkfha ridhksl iQ;%h ,shkak'
(iv) Xn+ c,Sh ødjKhg Na2CO3 iaj,amhla tl;= l< úg ±lsh yels ksÍCIKh fudkjdo@
(v) Xn+ c,Sh ødjKhg H2O2 yd NaOH tl;= l< úg ±lsh yels ksÍCIK fudkjdo@ fuu
m%;sl%shdjg wod< ;=,s; whksl iólrKh ,shkak'
(vi) Xn+ whkh idok ixlS¾K [Link] yevh wIaG;,Sh fõ' tu [Link] wKqjla
;=< Xn+ whkhla o" Cl- whk ;=kla o" c,h o wvx.= fõ' fuu ixlS¾K [Link]
idkaøK 0.1 mol dm-3 ødjKhlska 10.0 cm3 la jeämqr AgNO3 iuÕ m%;sl%shd l< úg
,o wjlafIamfha ialkaOh 287 mg úh'
(I) ixlS¾K [Link] iQ;%h ,shkak'
(II) ixlS¾K [Link] IUPAC kduh ,shkak' (Ag = 108, Cl = 35.5) ^,l=Kq 70&
10 | P a g e
[Link]
C fldgi - rpkd
m%Yak follg muKlA ms<s;=re ,shkak' ^tla tla m%Yakh i|yd ,l=Kq 15 [Link]&
08' (a) (i) wdrïNl ldnksl øjH f,i fm%dmhska muKla fhdod .ksñka my; i|yka mßj¾;kh
isÿ lrkafka flfiao@
CH3
CH3 – C C – H CH3 – C C – CH – CH3
(ii) tlu wdrïNl ldnksl ixfhda.h f,i 4-t;s,a weks,Ska Ndú; lrñka"
C2H5
C2H5 – –N=N– ixfhda.h ksmojkafka flfiao@
^,l=Kq 75&
O-Na+
(b) (i) fnkaiSka u; isÿjk wdl,k m%;sl%shdjlg yd wdfoaY m%;sl%shdjlg WodyrKh [Link]
fokak'
(ii) fnkaiSka t;rï myiqfjka wdl,k m%;sl%shdj,g Ndckh fkdjkafka uka±hs i|yka
lrkak'
(iii) idudkH ;;aj hgf;a fyaf,dafnkaiSkaj, ye,ck mrudKqj u; kshqla,sfhda*s,sl
wdfoaY m%;sl%shd isÿ fkdjkafka wehs@ ^,l=Kq 50&
(c) (i) we,aäyhsvhla u; HNu hk ÿ¾j, wï,h [Link] imhkq ,nk - :Nu kï
kshqla,sfhda*hs,h" wdl,k m%;sl%shdjlg Ndckh ùfï hdka;%Kh ,shd olajkak'
(ii) hï [Link] i|yd my; i|yka IUPAC kduh È we;s tu ixfhda.h i|yd jHqy
iQ;%h we| olajkak'
2-methyl-6-oxo-3-hexynoic acid ^,l=Kq 25&
09' (a) A kï ,jKfha c,Sh ødjKhla NaCl ødjKhla iuÕ iaMálrEmS iqÿ wjlafIAmhla jk B
,ndfok ,§' A ,jKfha c,Sh ødjKhl ;j;a fldgila ;=<ska H2S nqnq,kh lsÍfï § l¿
wjlafIamhla jk C ,efnk ,§' B wjlafIamh WKq c,fha Èh ù wj¾K ødjKhla ,ndÿka
w;r th KI ødjKhla iuÕ lymdg wjlafm a h D ,ndfok ,§' A ixfhda.h ;kql HCl iuÕ
lsisÿ jdhqjla uqla; fkdlrk ,§' kuq;a A ixfhda.h ;dm.; lsÍfï § r;=-ÿUqre jdhqla uqla;
lrk ,§'
(i) A isg D olajd ixfhda. y÷[Link]'
(ii) A ;dm úfhdackhg wod< ;=,s; ridhksl iólrKh ,shkak' ^,l=Kq 40&
(b) A isg E olajd f,an,a lr we;s mÍCIK k,j, my; i|yka >k øjH wvx.= fõ' ^ms<sfj<ska
fkdfõ&
KHCO3, AgNO3, (NH4)2Cr2O7, NH4NO2, NaNO3
fï tla tla >k øjH r;a l< úg iEfok M, ms<sn| úia;rhla my; ±lafõ'
A- 1' ldur WIaK;ajfha § wj¾K oaù mrudKql jdhqjla
2' c, jdIam
3' fld< meye;s wjfYaIhla
B- 1' c, jdIam
2' wj¾K" [Link]" oaú mrudKql jdhqjla
C- 1' l¿ meye;s fYaIhla
2' wj¾K" [Link] oaúmrudKql jdhqjla
3' r;= ÿUqre jdhqjla
D- 1' NdIañl iqÿ l=vla
2' c, jdIam
3' yqkq Èhr lsß meye .kajk wj¾K [Link] jdhqjla
E- 1' iqÿ l=vla
2' wj¾K [Link] oaú mrudKql jdhqjla
11 | P a g e
[Link]
(i) A isg E olajd >k øjH y÷[Link]'
(ii) A isg E olajd >k øjH r;a lsÍfï § isÿjk m%;sl%shd i|yd ;=,s; ridhksl iólrK
,shkak' ^,l=Kq 30&
(c) (i) 250C § msßisÿ c,h 250.0 cm3 la ;=< Tlaiscka 6 × 10-5 mol øjKh ù mj;S' fuu
c,fha wvx.= ødú; Tlaiscka m%udKh ppm j,ska .Kkh lrkak'
(ii) c,fha ødú; Tlaiscka ySkùu c,h ¥IKh ms<sn| ñkquls' c,fha ødú; Tlaiscka
ySkùug n,mdk fya;= 2 la ,shkak'
(iii) c,fha ødú; Tlaiscka m%udKh ks¾Kh lsÍfï mÍCIKhla my; wdldrhg isÿ lrk
,§'
c, idïmhl 200cm3 fldgila jeämqr MnSO4 yd CIdÍh KI iuÕ m%;sl%shd lrk ,§'
fuh fi,ùfuka miq úkdä 10 la ;sîug yer wdï,sl lrk ,§' uqla; ù I2 ,
0.01 mol dm-3 jq Na2S2O3 ødjKhla iuÕ wkqudmkh lrk ,§'
(I) by; i|yka l%ufha § isÿjk m%;sl%shd i|yd ;=,s; ridhksl iólrKh
,shkak'
(II) wkqudmkh i|yd Na2S2O3 ødjKfhka 15.0 cm3 la jehjqks kï c, idïm,fha ødjK
Tlaiscka wka;¾.;h ppm j,ska olajkak' ^,l=Kq 60&
10' (a) (i) ìg¾ka ødjKh Ndú;fhka nyq,j isÿ lrk l¾udka; 2 l i|yka lrkak'
(ii) võ l%uh wdY%fhka" wfmaCIs; M,h ksmoùfï mshjr i|yka lrkak'
(iii) by; mshjr [Link] lsÍfï § ødjH;d .=Ks; uQ,O¾u Ndú; jkafkaflfiao@
(iv) by; l%ufha § Ndú;d lrk úoHq;a ridhksl fldaKhl"
(I) wefkdavh yd lef;davh ;kd we;s øjH
(II) wefkdav yd lef;dav m%;sl%shd
(v) fuys§ w;=reM,hla f,i ,efnk oaúmrudKql jdhqj" tu l¾udka;h i|ydu kej;
M,odhS f,i Ndú;d lrkafka flfiao@
(vi) n%hska ødjKhla úoHq;a úÉfþokfha § o by; (v) ixfhda.h w;=re M,hla f,i ,efí'
tu l¾udka;fhka ,efnk m%Odk M,h yd tlS w;=reM,h w;r m%;sl%shdj je<elaùu
i|yd Ndú;d jk Wml%uh l=ulao@ ^,l=Kq 50&
12 | P a g e
[Link]