Non-Infectious Diseases
Diseases not caused by pathogens but due to malnutrition, chemicals, genetics, or lifestyle
factors.
Examples:
Malnutrition-related diseases: Kwashiorkor, Scurvy, Night blindness, Marasmus.
Smoking-related diseases: Lung cancer, Chronic bronchitis.
Other diseases: Sickle cell anemia, Cancer, Allergies, Diabetes, Podoconiosis.
Risk Factors:
Unhealthy lifestyle: Smoking, alcohol, poor diet, lack of exercise.
Health effects: High blood pressure, high blood sugar, high cholesterol, obesity → Can cause
cardiovascular diseases.
Prevention & Management:
Early detection, screening, treatment, and palliative care are essential in controlling non-infectious
diseases.
Renowned Nutritionists in Ethiopia
Nutritionists are scientists who study nutrition and its impact on health.
SOMALI
Cudurrada Aan Laga Qaadin (Non-Infectious Diseases)
Waa maxay?
Waa cudurro aan ka dhalan jeermis balse ay sababaan nafaqo-xumo, kiimikooyin, hidde-side (genetics),
ama hab nololeed xumo.
Tusaalooyin:
Cudurro nafaqo-xumo: Kwashiorkor, Scurvy, Indho-mugdi (Night blindness), Marasmus.
Cudurro ay keenaan sigaarka: Kansarka sanbabada, Chronic bronchitis.
Cudurro kale: Sickle cell anemia, Kansar, Alerjiyo, Sonkorow, Podoconiosis.
Waxyaabaha kordhiya halista cudurrada:
Dhaqamo caafimaad darro: Sigaarka, khamriga, cunto xumo, jimicsi la’aan.
Saamaynta caafimaad: Dhiig-karka, sonkor sare, baruur sare, buurni → Waxay horseedi karaan
cudurrada wadnaha iyo xididdada dhiigga.
Ka Hortagga iyo Xakamaynta:
Baaritaan hore, daaweyn, iyo daryeelka bukaanka ayaa muhiim u ah xakamaynta cudurradan.
Cilmi-baarayaasha Nafaqada ee Itoobiya
Nutritionists waa khubaro daraaseeya nafaqada iyo saameynta ay ku leedahay caafimaadka.