PAPER-III

HINDI
Signature and Name of Invigilator
1. (Signature) __________________________ OMR Sheet No. : ...............................................
(Name) ____________________________ (To be filled by the Candidate)

2. (Signature) __________________________ Roll No.

(Name) ____________________________ (In figures as per admission card)
Roll No.________________________________
J
1
20 1 3 (In words)

Time : 2 /2 hours] [Maximum Marks : 150

Number of Pages in this Booklet : 12 Number of Questions in this Booklet : 75
Instructions for the Candidates ¯Ö¸üßõÖÖÙ£ÖμÖÖë Ûêú ×»Ö‹ ×®Ö¤ìü¿Ö
1. Write your roll number in the space provided on the top of 1. ¯ÖÆü»Öê ¯Öéšü Ûêú ‰ú¯Ö¸ü ×®ÖμÖŸÖ Ã£ÖÖ®Ö ¯Ö¸ü †¯Ö®ÖÖ ¸üÖê»Ö ®Ö´²Ö¸ü ×»Ö×ÜÖ‹ …
this page. 2. ‡ÃÖ ¯ÖÏ¿®Ö-¯Ö¡Ö ´Öë ¯Ö“ÖÆü¢Ö¸ü ²ÖÆãü×¾ÖÛú»¯ÖßμÖ ¯ÖÏ¿®Ö Æïü …
2. This paper consists of seventy five multiple-choice type of 3. ¯Ö¸üßõÖÖ ¯ÖÏÖ¸ü´³Ö ÆüÖê®Öê ¯Ö¸ü, ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ †Ö¯ÖÛúÖê ¤êü ¤üß •ÖÖμÖêÝÖß … ¯ÖÆü»Öê
questions. ¯ÖÖÑ“Ö ×´Ö®Ö™ü †Ö¯ÖÛúÖê ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ ÜÖÖê»Ö®Öê ŸÖ£ÖÖ ˆÃÖÛúß ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ
3. At the commencement of examination, the question booklet •ÖÖÑ“Ö Ûêú ×»Ö‹ פüμÖê •ÖÖμÖëÝÖê, וÖÃÖÛúß •ÖÖÑ“Ö †Ö¯ÖÛúÖê †¾Ö¿μÖ Ûú¸ü®Öß Æîü :
will be given to you. In the first 5 minutes, you are requested (i) ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ ÜÖÖê»Ö®Öê Ûêú ×»Ö‹ ¯Öã×ßÖÛúÖ ¯Ö¸ü »ÖÝÖß ÛúÖÝÖ•Ö Ûúß ÃÖᯙ /
to open the booklet and compulsorily examine it as below :
(i) To have access to the Question Booklet, tear off
¯ÖÖê×»Ö£Öß®Ö ²ÖîÝÖ ÛúÖê ±úÖ›Ìü »Öë … ÜÖã»Öß Æãü‡Ô μÖÖ ×²Ö®ÖÖ Ã™üßÛú¸ü-ÃÖᯙ /
the paper seal / polythene bag on the booklet. Do not ײ֮ÖÖ ¯ÖÖê×»Ö£Öß®Ö ²ÖîÝÖ Ûúß ¯Öã×ßÖÛúÖ Ã¾ÖßÛúÖ¸ü ®Ö Ûú¸ëü …
accept a booklet without sticker-seal / without (ii) Ûú¾Ö¸ü ¯Öéšü ¯Ö¸ü ”û¯Öê ×®Ö¤ìü¿ÖÖ®ÖãÃÖÖ¸ü ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ Ûêú ¯Öéšü ŸÖ£ÖÖ
polythene bag and do not accept an open booklet. ¯ÖÏ¿®ÖÖë Ûúß ÃÖÓÜμÖÖ ÛúÖê †“”ûß ŸÖ¸üÆü “ÖîÛú Ûú¸ü »Öë ×Ûú μÖê ¯Öæ¸êü
(ii) Tally the number of pages and number of questions Æïü … ¤üÖÂê Ö¯ÖæÞÖÔ ¯Öã×ßÖÛúÖ ×•Ö®Ö´Öë ¯Öéšü/¯ÖÏ¿®Ö Ûú´Ö ÆüÖë μÖÖ ¤ãü²ÖÖ¸üÖ †Ö
in the booklet with the information printed on the ÝÖμÖê ÆüÖë μÖÖ ÃÖß׸üμÖ»Ö ´Öë ®Ö ÆüÖë †£ÖÖÔŸÖË ×ÛúÃÖß ³Öß ¯ÖÏÛúÖ¸ü Ûúß
cover page. Faulty booklets due to pages/questions ¡Öã×™ü¯ÖæÞÖÔ ¯Öã×ßÖÛúÖ Ã¾ÖßÛúÖ¸ü ®Ö Ûú¸ëü ŸÖ£ÖÖ ˆÃÖß ÃÖ´ÖμÖ ˆÃÖê
missing or duplicate or not in serial order or any »ÖÖî™üÖÛú¸ü ˆÃÖÛêú ãÖÖ®Ö ¯Ö¸ü ¤æüÃÖ¸üß ÃÖÆüß ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ »Öê »Öë …
other discrepancy should be got replaced immediately ‡ÃÖÛêú ×»Ö‹ †Ö¯ÖÛúÖê ¯ÖÖÑ“Ö ×´Ö®Ö™ü פüμÖê •ÖÖμÖëÝÖê … ˆÃÖÛêú ²ÖÖ¤ü ®Ö
by a correct booklet from the invigilator within the
period of 5 minutes. Afterwards, neither the
ŸÖÖê †Ö¯ÖÛúß ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ ¾ÖÖ¯ÖÃÖ »Öß •ÖÖμÖêÝÖß †Öî¸ü ®Ö Æüß †Ö¯ÖÛúÖê
Question Booklet will be replaced nor any extra †×ŸÖ׸üŒŸÖ ÃÖ´ÖμÖ ×¤üμÖÖ •ÖÖμÖêÝÖÖ …
time will be given. (iii) ‡ÃÖ •ÖÖÑ“Ö Ûêú ²ÖÖ¤ü OMR ¯Ö¡ÖÛú Ûúß ÛÎú´Ö ÃÖÓÜμÖÖ ‡ÃÖ ¯ÖÏ¿®Ö-¯Öã×ßÖÛúÖ
(iii) After this verification is over, the OMR Sheet Number ¯Ö¸ü †Ó×ÛúŸÖ Ûú¸ü ¤ëü …
should be entered on this Test Booklet. 4. ¯ÖÏŸμÖêÛú ¯ÖÏ¿®Ö Ûêú ×»Ö‹ “ÖÖ¸ü ˆ¢Ö¸ü ×¾ÖÛú»¯Ö (A), (B), (C) ŸÖ£ÖÖ (D) פüμÖê
4. Each item has four alternative responses marked (A), (B), ÝÖμÖê Æïü … †Ö¯ÖÛúÖê ÃÖÆüß ˆ¢Ö¸ü Ûêú ¾Öé¢Ö ÛúÖê ¯Öê®Ö ÃÖê ³Ö¸üÛú¸ü ÛúÖ»ÖÖ Ûú¸ü®ÖÖ Æîü
(C) and (D). You have to darken the circle as indicated below •ÖîÃÖÖ ×Ûú ®Öß“Öê פüÜÖÖμÖÖ ÝÖμÖÖ Æîü …
on the correct response against each item. ˆ¤üÖÆü¸üÞÖ : •Ö²Ö×Ûú (C) ÃÖÆüß ˆ¢Ö¸ü Æîü …
Example :
where (C) is the correct response. 5. ¯ÖÏ¿®ÖÖë Ûêú ˆ¢Ö¸ü Ûêú¾Ö»Ö ¯ÖÏ¿®Ö ¯Öã×ßÖÛúÖ Ûêú †®¤ü¸ü פüμÖê ÝÖμÖê OMR ¯Ö¡ÖÛú ¯Ö¸ü
5. Your responses to the items are to be indicated in the OMR Æüß †Ó×ÛúŸÖ Ûú¸ü®Öê Æïü … μÖפü †Ö¯Ö OMR ¯Ö¡ÖÛú ¯Ö¸ü פüμÖê ÝÖμÖê ¾Öé¢Ö Ûêú †»ÖÖ¾ÖÖ
Sheet given inside the Booklet only. If you mark at any ×ÛúÃÖß †®μÖ Ã£ÖÖ®Ö ¯Ö¸ü ˆ¢Ö¸ü דÖÅ®ÖÖÓ×ÛúŸÖ Ûú¸üŸÖê Æïü, ŸÖÖê ˆÃÖÛúÖ ´Öæ»μÖÖÓÛú®Ö
place other than in the circle in the OMR Sheet, it will not be ®ÖÆüà ÆüÖêÝÖÖ …
evaluated. 6. †®¤ü¸ü פüμÖê ÝÖμÖê ×®Ö¤ìü¿ÖÖë ÛúÖê ¬μÖÖ®Ö¯Öæ¾ÖÔÛú ¯ÖœÌëü …
6. Read instructions given inside carefully. 7. Ûú““ÖÖ ÛúÖ´Ö (Rough Work) ‡ÃÖ ¯Öã×ßÖÛúÖ Ûêú †×®ŸÖ´Ö ¯Öéšü ¯Ö¸ü Ûú¸ëü …
7. Rough Work is to be done in the end of this booklet.
8. If you write your Name, Roll Number, Phone Number or
8. μÖפü †Ö¯Ö OMR ¯Ö¡ÖÛú ¯Ö¸ü ×®ÖμÖŸÖ Ã£ÖÖ®Ö Ûêú †»ÖÖ¾ÖÖ †¯Ö®ÖÖ ®ÖÖ´Ö, ¸üÖê»Ö
put any mark on any part of the OMR Sheet, except for the ®Ö´²Ö¸ü, ±úÖê®Ö ®Ö´²Ö¸ü μÖÖ ÛúÖê‡Ô ³Öß ‹êÃÖÖ ×“ÖÅ®Ö ×•ÖÃÖÃÖê †Ö¯ÖÛúß ¯ÖÆü“ÖÖ®Ö ÆüÖê
space allotted for the relevant entries, which may disclose ÃÖÛêú, †Ó×ÛúŸÖ Ûú¸üŸÖê Æïü †£Ö¾ÖÖ †³Ö¦ü ³ÖÖÂÖÖ ÛúÖ ¯ÖÏμÖÖêÝÖ Ûú¸üŸÖê Æïü, μÖÖ ÛúÖê‡Ô
your identity, or use abusive language or employ any other †®μÖ †®Öã×“ÖŸÖ ÃÖÖ¬Ö®Ö ÛúÖ ¯ÖÏμÖÖêÝÖ Ûú¸üŸÖê Æïü, ŸÖÖê ¯Ö¸üßõÖÖ Ûêú ×»ÖμÖê †μÖÖêÝμÖ
unfair means, you will render yourself liable to ‘ÖÖê×ÂÖŸÖ ×ÛúμÖê •ÖÖ ÃÖÛúŸÖê Æïü …
disqualification. 9. †Ö¯ÖÛúÖê ¯Ö¸üßõÖÖ ÃÖ´ÖÖ¯ŸÖ ÆüÖê®Öê ¯Ö¸ü ´Öæ»Ö OMR ¯Ö¡ÖÛú ×®Ö¸üßõÖÛú ´ÖÆüÖê¤üμÖ ÛúÖê
9. You have to return the original OMR Sheet to the invigilators »ÖÖî™üÖ®ÖÖ †Ö¾Ö¿μÖÛú Æîü †Öî¸ü ¯Ö¸üßõÖÖ ÃÖ´ÖÖׯŸÖ Ûêú ²ÖÖ¤ü ˆÃÖê †¯Ö®Öê ÃÖÖ£Ö
at the end of the examination compulsorily and must not ¯Ö¸üßõÖÖ ³Ö¾Ö®Ö ÃÖê ²ÖÖÆü¸ü ®Ö »ÖêÛú¸ü •ÖÖμÖë … ÆüÖ»ÖÖÓ×Ûú †Ö¯Ö ¯Ö¸üßõÖÖ ÃÖ´ÖÖׯŸÖ ¯Ö¸ü
carry it with you outside the Examination Hall. You are OMR ¯Ö¡ÖÛú Ûúß ›ãü¯»ÖßÛêú™ü ¯ÖÏ×ŸÖ †¯Ö®Öê ÃÖÖ£Ö »Öê •ÖÖ ÃÖÛúŸÖê Æïü …
however, allowed to carry duplicate copy of OMR Sheet on
conclusion of examination. 10. Ûêú¾Ö»Ö ®Öß»Öê/ÛúÖ»Öê ²ÖÖ»Ö ¯¾ÖÖ‡Õ™ü ¯Öê®Ö ÛúÖ Æüß ‡ÃŸÖê´ÖÖ»Ö Ûú¸ëü …
10. Use only Blue/Black Ball point pen. 11. ×ÛúÃÖß ³Öß ¯ÖÏÛúÖ¸ü ÛúÖ ÃÖÓÝÖÞÖÛú (Ûîú»ÖÛãú»Öê™ü¸ü) μÖÖ »ÖÖÝÖ ™êü²Ö»Ö †Öפü ÛúÖ
11. Use of any calculator or log table etc., is prohibited. ¯ÖÏμÖÖêÝÖ ¾ÖÙ•ÖŸÖ Æîü …
12. There is no negative marks for incorrect answers. 12. ÝÖ»ÖŸÖ ˆ¢Ö¸üÖë Ûêú ×»Ö‹ ÛúÖê‡Ô †ÓÛú ÛúÖ™êü ®ÖÆüà •ÖÖ‹ÑÝÖê …
J-20-13 1 P.T.O.
 ×Æü®¤üß
¯ÖÏ¿®Ö¯Ö¡Ö – III
×®Ö¤ìü¿Ö : ‡ÃÖ ¯ÖÏ¿®Ö¯Ö¡Ö ´Öë ¯Ö“ÖÆü¢Ö¸ü (75) ²ÖÆãü-×¾ÖÛú»¯ÖßµÖ ¯ÖÏ¿®Ö Æïü … ¯ÖÏŸµÖêÛú ¯ÖÏ¿®Ö Ûêú ¤üÖê (2) †ÓÛú Æïü … ÃÖ³Öß ¯ÖÏ¿®Ö †×®Ö¾ÖÖµÖÔ
Æïü …
›üÖò. ÃÖã®ÖßןÖÛãú´ÖÖ¸ü “Ö™ü•Öá Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ¯Öæ¾Öá ×Æü®¤üß Formatted: Bullets and Numbering
1. 6. ¾ÖÛÎúÖê׌ŸÖ ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ Ûêú ×¾Ö¸üÖê¬Öß †Ö“ÖÖµÖÔ Æïü
†Ö¬Öã×®ÖÛú ³ÖÖ¸üŸÖßµÖ †ÖµÖÔ ³ÖÖÂÖÖ†Öë Ûêú ×ÛúÃÖ ¾ÖÝÖÔ ´Öë (A) ³ÖÖ´ÖÆü
†ÖŸÖß Æîü ?
(B) †Ö“ÖÖµÖÔ ×¾Ö¿¾Ö®ÖÖ£Ö
(A) ˆ¤üß“µÖ (B) ¯ÖÏŸÖß“µÖ
(C) ¹ý¦ü™ü
(C) ´Ö¬µÖ¤êü¿ÖßµÖ (D) ¯ÖÏÖ“µÖ
(D) ´Ö´´Ö™ü
Formatted: Bullets and Numbering
2. ›üÖò. ¬Ö߸êü®¦ü ¾Ö´ÖÖÔ ®Öê ¾ÖîפüÛú ¬¾Ö×®ÖµÖÖë Ûúß ÃÖÓܵÖÖ
´ÖÖ®Öß Æîü 7. ×ÛúÃÖ †Ö“ÖÖµÖÔ ®Öê ³ÖÖ¾ÖÖןָêüÛú ÛúÖê †×®Ö™üÛú¸ü ´ÖÖ®ÖÖ Formatted: Bullets and Numbering

Æîü ? Deleted: ®Öã

(A) 13 þָü, 38 ¾µÖÓ•Ö®Ö = 51 Deleted: Æïü
(A) †¸üßÖæ
(B) 12 þָü, 34 ¾µÖÓ•Ö®Ö = 46 Deleted: 52
(B) »ÖÖÓ•ÖÖ‡®ÖÃÖ
(C) 15 þָü, 41 ¾µÖÓ•Ö®Ö = 56
(C) ¯»Öê™üÖê
(D) 14 þָü, 36 ¾µÖÓ•Ö®Ö = 50
(D) ׸ü“Ö›ÔËüÃÖ
Formatted: Bullets and Numbering
3. »Ö»»Öæ•Öß »ÖÖ»Ö «üÖ¸üÖ ¸ü×“ÖŸÖ ®ÖÆüà Æîü
8. ¯Ö׿“Ö´Ö Ûêú †Ö“ÖÖµÖÖí ´Öë ×ÛúÃÖ®Öê ³ÖÖ¾Ö¤ü´Ö®Ö ÛúÖê Deleted: -
(A) ØÃÖÆüÖÃÖ®Ö ²Ö¢ÖßÃÖß
†×®Ö™üÛú¸ü ´ÖÖ®ÖÖ Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering
(B) ¿ÖÛãÓúŸÖ»ÖÖ ®ÖÖ™üÛú
(A) †¸üßÖæ
(C) ¯ÖÏê´Ö ÃÖÖÝÖ¸ü
(B) ÆüÖê¸êüÃÖ
(D) “ÖÓ¦üÖ¾ÖŸÖß
(C) Ûúß™ËüÃÖ
(D) ‡×»ÖµÖ™ü
Formatted: Bullets and Numbering
4. ‘†ÓÝÖ²Ö¬Öæ’ ×ÛúÃÖ Ûú×¾Ö Ûúß ¸ü“Ö®ÖÖ Æîü ?
(A) ¤üÖ¤æü ¤üµÖÖ»Ö 9. †»ÖÓÛúÖ¸ü ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ Ûêú ÃÖÓãÖÖ¯ÖÛú †Ö“ÖÖµÖÔ Æïü Formatted: Bullets and Numbering

(B) ¸ü••Ö²Ö•Öß (A) ¹ý¦ü™ü (B) ³ÖÖ´ÖÆü

(C) ×¾ÖªÖ¯Ö×ŸÖ (C) ¤üÞ›üß (D) ˆ¤Ëü³Ö™ü
(D) Ûú²Ö߸ü¤üÖÃÖ
Formatted: Bullets and Numbering
10. ÛúÖ¸ü×µÖ¡Öß †Öî¸ü ³ÖÖ¾Ö×µÖ¡Öß ¯ÖÏןֳÖÖ ÛúÖ ×¾Ö³ÖÖ•Ö®Ö
5. ׿־֯Öæ•Ö®Ö ÃÖÆüÖµÖ ÛúÖ ‹Ûú´ÖÖ¡Ö ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Æîü ×ÛúÃÖ †Ö“ÖÖµÖÔ ®Öê ×ÛúµÖÖ Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering

(A) ¤êüÆüÖŸÖß ¤ãü×®ÖµÖÖ (A) ¬Ö®ÖÓ•ÖµÖ

(B) ׳ÖÜÖÖ׸üÞÖß (B) ´Ö×Æü´Ö ³Ö¼ü
(C) ´Ö®ÖÖê¸ü´ÖÖ (C) ÁÖß ÆüÂÖÔ
(D) ‹ÛúÖ×Ûú®Öß (D) ¸üÖ•Ö¿ÖêÜÖ¸ü
Paper-III 2 J-20-13
11. “Ûú´ÖÔšü Ûúšü´Ö×»ÖµÖÖ ÛúÆëü –ÖÖ®Öß –ÖÖ®Ö-×¾ÖÆüß®Ö 7. ”ûÖµÖÖ¾ÖÖ¤ü Ûêú ÃÖ´Ö£ÖÔ®Ö ´Öë ÃÖ²ÖÃÖê ¯ÖÆü»ÖÖ »ÖêÜÖ Formatted: Bullets and Numbering

×»ÖÜÖ®Öê ¾ÖÖ»Öê »ÖêÜÖÛú Æïü Formatted: Bullets and Numbering

ŸÖã»ÖÃÖß ×¡Ö¯Ö£Ö ×²ÖÆüÖµÖ ÝÖÖê ¸üÖ´Ö ¤ãü†Ö¸êü ¤ü߮֔ – ´Öë
×¡Ö¯Ö£Ö ÛúÖ †£ÖÔ Æîü (A) •ÖµÖ¿ÖÓÛú¸ü ¯ÖÏÃÖÖ¤ü
(B) ´ÖãÛãú™ü¬Ö¸ü ¯ÖÖÞ›êüµÖ
(A) ×®ÖÝÖãÞÔ Ö, ÃÖÝÖãÞÖ †Öî¸ü ´Öã׌ŸÖ ´ÖÖÝÖÔ
(C) ÁÖָ߬ü ¯ÖÖšüÛú
(B) ˆ¢Ö´Ö ´ÖÖÝÖÔ, ´Ö¬µÖ´Ö ´ÖÖÝÖÔ †Öî¸ü ×®Ö´®Ö ´ÖÖÝÖÔ
(D) ®Ö®¤ü¤ãü»ÖÖ¸êü ¾ÖÖ•Ö¯ÖêµÖß
(C) «îüŸÖ, †«îüŸÖ †Öî¸ü «îüŸÖÖ«îüŸÖ
(D) Ûú´ÖÔ ´ÖÖÝÖÔ, –ÖÖ®Ö ´ÖÖÝÖÔ †Öî¸ü ˆ¯ÖÖÃÖ®ÖÖ ´ÖÖÝÖÔ 8. ‘ÃÖÓ¿ÖµÖ Ûúß ‹Ûú ¸üÖŸÖ’ ×ÛúÃÖÛêú ÃÖÓ¿ÖµÖ ¯Ö¸ü Formatted: Bullets and Numbering

†Ö¬ÖÖ׸üŸÖ ¸ü“Ö®ÖÖ Æîü ?

Formatted: Bullets and Numbering
4. ‘œü»Ö´Ö»Ö-œü»Ö´Ö»Ö “ÖÓ“Ö»Ö †ÓŸÖ»Ö, —Ö»Ö´Ö»Ö (A) ¸üÖ´Ö
—Ö»Ö´Ö»Ö ŸÖÖ¸üÖ’ – ¯ÖÓ׌ŸÖ ´Öë ´Öãܵ֟Ö: ¾ÖÞÖÔ®Ö Æîü (B) ÛéúÂÞÖ
(A) ®Ö¤üß Ûúß ¬ÖÖ¸üÖ ÛúÖ (C) ¿ÖÓÛú¸ü

(B) ®Öß»Öê †ÖÛúÖ¿Ö ÛúÖ (D) ×¾ÖÂÞÖã

(C) “ÖÖѤü®Öß ¸üÖŸÖ ÛúÖ

Formatted: Bullets and Numbering
9. ‘†¸êü µÖÖµÖÖ¾Ö¸ü ¸üÆêüÝÖÖ µÖÖ¤ü’ ×ÛúÃÖÛúÖ µÖÖ¡ÖÖ¾Öé¢ÖÖÓŸÖ
(D) ÃÖÖ›Ìüß Ûêú †ÖÓ“Ö»Ö ÛúÖ Æîü ?
(A) µÖ¿Ö¯ÖÖ»Ö
Formatted: Bullets and Numbering
5. ÃÖÓŸÖ®Ö ÛúÖê ÛúÆüÖ ÃÖßÛú¸üß ÃÖÖë ÛúÖ´Ö ? (B) ¸üÖ´Ö¾ÖéõÖ ²Öê®Ö߯Öã¸üß
Deleted: Ö
†Ö²ÖŸÖ •ÖÖŸÖ ¯ÖÆü×®ÖµÖÖÑ ™æü™üß, ײÖÃÖ׸ü ÝÖµÖÖê Æü׸ü ®ÖÖ´Ö …… (C) †–ÖêµÖ
– ¯ÖÓ׌ŸÖµÖÖÑ ×ÛúÃÖ Ûú×¾Ö Ûúß Æïü ? (D) ×®Ö´ÖÔ»Ö ¾Ö´ÖÖÔ
Deleted: ¸üÖ´Ö
(A) ŸÖã»ÖÃÖߤüÖÃÖ
Formatted: Bullets and Numbering
(B) Ûãú´³Ö®Ö¤üÖÃÖ 10. ‡®Ö´Öë ÃÖê ÛúÖî®Ö ÃÖß Ûéú×ŸÖ ÃÖÓôָüÞÖ ×¾Ö¬ÖÖ Ûúß ®ÖÆüà
Æîü ?
(C) Ûú²Ö߸ü¤üÖÃÖ
(A) ¯Ö£Ö Ûêú ÃÖÖ£Öß
(D) ¤üÖ¤æü ¤üµÖÖ»Ö
(B) Æü´Ö Æü¿Ö´ÖŸÖ
(C) »ÖÖî™ü †Ö†Öê ¬ÖÖ¸ü
Formatted: Bullets and Numbering
6. ²ÖÆãü ²ÖߟÖß £ÖÖê¸üß ¸üÆüß, ÃÖÖê‰ú ²ÖߟÖß •ÖÖµÖ … (D) ×´Ö¡Ö ÃÖÓ¾ÖÖ¤ü
×ÆüŸÖ ¬ÖÐã¾Ö ²Öê×ÝÖ ×²Ö“ÖÖ׸ü Ûîú ²Ö×ÃÖ ²ÖéÓ¤üÖ¾Ö®Ö †ÖµÖ ……
Formatted: Bullets and Numbering
– ¯ÖÓ׌ŸÖµÖÖÑ ×ÛúÃÖ Ûú×¾Ö Ûúß Æïü ? 11. Æü•ÖÖ¸üß ¯ÖÏÃÖÖ¤ü ׫ü¾Öê¤üß Ûêú ×ÛúÃÖ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ ´Öë
†Öî¯Ö×®ÖÂÖ׬ÖÛú Ûú£ÖÖ ÛúÖ †Ö¬ÖÖ¸ü ×»ÖµÖÖ ÝÖµÖÖ Æîü ?
(A) ÃÖæ¸ü¤üÖÃÖ
(A) ²ÖÖÞÖ³Ö¼ü Ûúß †ÖŸ´ÖÛú£ÖÖ
(B) Ûãú´³Ö®Ö¤üÖÃÖ
(B) ¯Öã®Ö®ÖÔ¾ÖÖ
(C) ¬ÖÐã¾Ö¤üÖÃÖ (C) “ÖÖ¹ý“ÖÓ¦ü »ÖêÜÖ
(D) ¸üÆüß´Ö (D) †®ÖÖ´Ö¤üÖÃÖ ÛúÖ ¯ÖÖê£ÖÖ
J-20-13 3 Paper-III
12. ‡®Ö´Öë ÃÖê ÛúÖî®Ö ÃÖß ¸ü“Ö®ÖÖ ¯ÖÖî¸üÖ×ÞÖÛú Ûú£ÖÖ ¯Ö¸ü 18. ‘¸ÓüÝÖ
¤êü ²ÖÃÖÓŸÖß “ÖÖê»ÖÖ’ ®ÖÖ™üÛú Ûêú ¸ü“Ö®ÖÖÛúÖ¸ü Æïü Formatted: Bullets and Numbering
†Ö¬ÖÖ׸üŸÖ ®ÖÆüà Æîü ? (A) ÃÖã¸êü®¦ü ¾Ö´ÖÖÔ Formatted: Bullets and Numbering

(A) ´ÖÆüÖ¯ÖÏãÖÖ®Ö (B) ´ÖÖêÆü®Ö ¸üÖÛêú¿Ö

(B) ˆ¾ÖÔ¿Öß (C) ³Öß嫅 ÃÖÖÆü®Öß
(C) Ûú®ÖãׯÖϵÖÖ (D) ×¾Ö®ÖÖê¤ü ¸üßÖÖêÝÖß
(D) †´Ö®Ö ÛúÖ ¸üÖÝÖ
19. ‘µÖÆü
¯Ö£Ö ²ÖÓ¬Öã £ÖÖ’ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Ûêú »ÖêÜÖÛú Æïü Formatted: Bullets and Numbering

13. ‘Ûú´ÖÔ®ÖÖ¿ÖÖ Ûúß ÆüÖ¸ü’ ×ÛúÃÖÛúÖ ÛúÆüÖ®Öß-ÃÖÓÝÖÏÆü Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering
(A) ®Ö¸êü¿Ö ´ÖêÆüŸÖÖ
(A) ¬Ö´ÖÔ¾Ö߸ü ³ÖÖ¸üŸÖß (B) ×¾Ö¾ÖêÛúß ¸üÖµÖ
(B) ׿־֯ÖÏÃÖÖ¤ü ØÃÖÆü (C) ÁÖß»ÖÖ»Ö ¿Ö㌻Ö
(C) ´ÖÖÛÔúÞ›êüµÖ (D) ¸üÖ•Öꮦü †¾ÖãÖß
(D) –ÖÖ®Ö¸Óü•Ö®Ö
20. ‘®ÖÖ“µÖÖî ²ÖÆãüŸÖ ÝÖÖê¯ÖÖ»Ö’ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Ûúß ®ÖÖ×µÖÛúÖ Æîü Formatted: Bullets and Numbering

14. ¸üÖ´Ö¾ÖéõÖ ²Öê®Ö߯Öã¸üß ÛúÖ ®ÖÖ™üÛú Æîü Formatted: Bullets and Numbering
(A) ´ÖéÞÖÖ×»Ö®Öß
(A) ÛúÖêÞÖÖÛÔú (B) ²Öã׬ֵÖÖ
(B) †×Ý®Ö׿ÖÜÖÖ (C) ×®ÖÝÖãÔ×®ÖµÖÖ
(C) †Ö´²Ö¯ÖÖ»Öß (D) ×ÃÖ×»ÖµÖÖ
(D) †Ó¬ÖÖ Ûãú†ÖÑ
21. ‘¿ÖêÜÖ¸ü : ‹Ûú •Öß¾Ö®Öß’ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Ûêú áÖß ¯ÖÖ¡Ö Æïü Formatted: Bullets and Numbering

15. ‘¿ÖÖ¸ü¤üßµÖÖ’ ÝÖª ÛúÖ¾µÖ-Ûéú×ŸÖ Ûêú ¸ü“Ö®ÖÖÛúÖ¸ü Æïü Formatted: Bullets and Numbering
(A) ¸êüÜÖÖ – ÝÖÖî¸üÖ
Deleted: Ûúß
(A) פü®Öê¿Ö ®ÖÓפü®Öß ›üÖ»Ö×´ÖµÖÖ (B) †´Ö»ÖÖ – ¸Óü•Ö®ÖÖ
(B) ÃÖã´Ö®Ö ¸üÖ•Öê (C) ÃÖê»´ÖÖ – µÖÖêÛêú
(C) ´ÖÆüÖ¤êü¾Öß ¾Ö´ÖÖÔ (D) ¿Ö×¿Ö – ÃÖ¸üþ֟Öß
(D) ´ÖêÆü¹ý×®®ÖÃÖÖ ¯Ö¸ü¾Öê•ÖÌ
22. ³ÖÖ¸üŸÖ-×¾Ö³ÖÖ•Ö®Ö ¯Ö¸ü †Ö¬ÖÖ׸üŸÖ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ ®ÖÆüà Æîü Formatted: Bullets and Numbering

16. •Öî®Öꮦü Ûãú´ÖÖ¸ü «üÖ¸üÖ ¸ü×“ÖŸÖ ÛúÆüÖ®Öß ®ÖÆüà Æîü Deleted:

(A) —ÖæšüÖ ÃÖ“Ö
Formatted: Bullets and Numbering
(A) ±úÖÓÃÖß (B) ŸÖ´ÖÃÖ
(B) ®Öß»Ö´Ö ¤êü¿Ö Ûúß ¸üÖ•ÖÛú®µÖÖ (C) ÃÖ߬Öß ÃÖ““Öß ²ÖÖŸÖë
(C) ¯ÖÖ•ÖÌê²Ö (D) †Ö¬ÖÖ ÝÖÖѾÖ
(D) †´Ö¸ü¾Ö»»Ö¸üß
23. ÛúÖî®Ö ÃÖß ¸ü“Ö®ÖÖ ¸üÖ´Ö¬ÖÖ¸üß ØÃÖÆü ‘פü®ÖÛú¸ü’ Ûúß ®ÖÆüà Formatted: Bullets and Numbering

17. ‘‹Ûú ¯»Öê™ü ÃÖî»ÖÖ²Ö’ ÛúÆüÖ®Öß Ûúß »Öê×ÜÖÛúÖ Æïü Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering

(A) ˆÂÖÖ ×¯ÖϵÖÓ¾Ö¤üÖ (A) †¬µÖÖŸ´Ö ד֮ŸÖ®Ö

(B) ´Ö®®Öæ ³ÖÓ›üÖ¸üß (B) ¸êüÞÖãÛúÖ
(C) ÛéúÂÞÖÖ ÃÖÖê²ÖŸÖß (C) פü»»Öß
(D) ׿־ÖÖ®Öß (D) ®Öß´Ö Ûêú ¯Ö¢Öê
Paper-III 4 J-20-13
24. ‡®Ö´Öë ÃÖê ÛúÖî®Ö ÃÖß ¸ü“Ö®ÖÖ ³Öß嫅 ÃÖÖÆü®Öß Ûúß Æîü ? 29. ‘•ÖÝÖ¤ü´²ÖÖ ²ÖÖ²Öæ ÝÖÖÑ¾Ö †Ö ¸üÆêü Æïü’ ÛúÆüÖ®Öß ÃÖÓÝÖÏÆü Formatted: Bullets and Numbering

(A) ²Öã®Öß Æãü‡Ô ¸üÃÃÖß ×ÛúÃÖ Ûú£ÖÖ »Öê×ÜÖÛúÖ ÛúÖ Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering

(A) ´Ö´ÖŸÖÖ ÛúÖ×»ÖµÖÖ

(B) Ûú×›ÌüµÖÖÑ
(B) ´Öî¡ÖêµÖß ¯Öã¯ÖÖ
(C) ²ÖÆãüŸÖ ¸üÖŸÖ ÝÖ‹
(C) ד֡ÖÖ ´Öã¤ËüÝÖ»Ö
(D) Ûãú”û †Öî¸ü Ûú×¾ÖŸÖÖ‹Ñ
(D) ¸üÖ•Öß ÃÖêšü
Formatted: Bullets and Numbering
25. ÛúÖî®Ö ÃÖÖ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ ³ÖÝÖ¾ÖŸÖß “Ö¸üÞÖ ¾Ö´ÖÖÔ ÛúÖ ®ÖÆüà
Formatted: Bullets and Numbering
Æîü ? 30. ‘´ÖµµÖÖ¤üÖÃÖ Ûúß ´ÖÖ›Ìüß’ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Ûêú »ÖêÜÖÛú Æïü
(A) ¯ÖŸÖ®Ö (A) ³Öß嫅 ÃÖÖÆü®Öß
(B) דֻ֡ÖêÜÖÖ (B) †´Ö¸üÛúÖÓŸÖ
(C) ™êüœÌêü-´ÖêœÌêü ¸üÖßÖê (C) ¸üÖÆüß ´ÖÖÃÖæ´Ö ¸ü•ÖÌÖ
(D) ®Ö †Ö®Öê ¾ÖÖ»ÖÖ Ûú»Ö (D) •ÖÝÖ¤üß¿Ö “ÖÓ¦ü

Formatted: Bullets and Numbering

26. ‘¤êü×ÜÖ‹´ÖÖŒÃÖÔ¾ÖÖ¤ü ×ÃÖÜÖÖŸÖÖ Æîü ×Ûú Æü¸ü “Öß•ÖÌ ¯Ö¸ü 31. ×®Ö´ÖÔ»Ö ¾Ö´ÖÖÔ «üÖ¸üÖ ¸ü×“ÖŸÖ ×®Ö²ÖÓ¬ÖÖë ÛúÖ ÃÖÓÝÖÏÆü ®ÖÆüà Æîü
Formatted: Bullets and Numbering
›üÖˆ™ü Ûú¸üÖê’ – µÖÆü Ûú£Ö®Ö ×ÛúÃÖ †Ö»ÖÖê“ÖÛú ÛúÖ (A) Ûú»ÖÖ ÛúÖ •ÖÖê×ÜÖ´Ö
Æîü ? (B) ¿Ö²¤ü †Öî¸ü ôÖéןÖ
(A) ¸üÖ´Ö×¾Ö»ÖÖÃÖ ¿Ö´ÖÖÔ (C) ד֮ŸÖ®Ö ´Öã¦üÖ
(B) Æü•ÖÖ¸ü߯ÖÏÃÖÖ¤ü ׫ü¾Öê¤üß (D) œü»ÖÖ®Ö ÃÖê ˆŸÖ¸üŸÖê Æãü‹
(C) ¸üÖ´Ö“ÖÓ¦ü ¿Ö㌻Ö
(D) ׿־֤üÖ®ÖØÃÖÆü “ÖÖîÆüÖ®Ö 32. ‘Ûãú”û ¯ÖŸÖê Ûãú”û דÖ×½üµÖÖÑ’ ‡®Ö´Öë ÃÖê ×ÛúÃÖ ¸ü“Ö®ÖÖÛúÖ¸ü Formatted: Bullets and Numbering

Ûúß ¸ü“Ö®ÖÖ Æîü ?

Formatted: Bullets and Numbering
27. ‡®Ö´Öë ÃÖê ÛúÖî®Ö ÃÖß Ûéú×ŸÖ ¯ÖÏןֲÖÓ×¬ÖŸÖ ¸üÆüß Æîü ? (A) ¸ü‘Öã¾Ö߸ü ÃÖÆüÖµÖ
(A) ³ÖÖ¸üŸÖ ³ÖÖ¸üŸÖß (B) ¸üÖ´Ö¤ü¸ü¿Ö ×´ÖÁÖ
(B) ²ÖÓפü®Öß (C) ÃÖ¾Ö쿾ָü ¤üµÖÖ»Ö ÃÖŒÃÖê®ÖÖ
(C) —ÖÖÑÃÖß Ûúß ¸üÖ®Öß (D) ¬Öæ×´Ö»Ö
(D) ד֮ÖÝÖÖ׸üµÖÖÑ
Formatted: Bullets and Numbering
33. ¸ü“Ö®ÖÖ-ÛúÖ»Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë
ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ŒµÖÖ Æîü ? Formatted: Bullets and Numbering
28. ‘»ÖÖ»Ö ¯ÖÃÖß®ÖÖ’ ˆ¯Ö®µÖÖÃÖ Ûêú »ÖêÜÖÛú Æïü
(A) ´ÖéÝÖÖ¾ÖŸÖß, ¯Ö¤Ëü´ÖÖ¾ÖŸÖ, ד֡ÖÖ¾Ö»Öß, ‡®¦üÖ¾ÖŸÖß
(A) ¸üÖ´Ö¤êü¾Ö ¬Öã¸Óü¬Ö¸ü
(B) ¯Ö¤Ëü´ÖÖ¾ÖŸÖ, ד֡ÖÖ¾Ö»Öß, ´ÖéÝÖÖ¾ÖŸÖß, ‡®¦üÖ¾ÖŸÖß
(B) †×³Ö´Ö®µÖã †®ÖŸÖ
(C) ד֡ÖÖ¾Ö»Öß, ´ÖéÝÖÖ¾ÖŸÖß, ‡®¦üÖ¾ÖŸÖß, ¯Ö¤Ëü´ÖÖ¾ÖŸÖ
(C) Æêü´Ö¸üÖ•Ö ÃÖ㮤ü¸ü
(D) ‡®¦üÖ¾ÖŸÖß, ¯Ö¤Ëü´ÖÖ¾ÖŸÖ, ד֡ÖÖ¾Ö»Öß, ´ÖéÝÖÖ¾ÖŸÖß
(D) †®Ö®ŸÖ ÝÖÖê¯ÖÖ»Ö ¿Öê¾Ö›Ìêü
J-20-13 5 Paper-III
34. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖ 38. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ×®Ö´ÖÔ»Ö ¾Ö´ÖÖÔ Ûêú ×®Ö²Ö®¬Ö Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : ÃÖÓÝÖÏÆüÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : Formatted: Bullets and Numbering

(A) ¬Ö¸üŸÖß ¬Ö®Ö ®Ö †¯Ö®ÖÖ, ´Öã¸ü¤üÖ‘Ö¸ü, †Ö¬ÖÖ (A) Ûú»ÖÖ ÛúÖ •ÖÖê×ÜÖ´Ö, ¿Ö²¤ü †Öî¸ü ôÖéןÖ,
ÝÖÖѾÖ, ×ÛúÃÖ®ÖÝÖœÌü Ûêú †Æêü¸üß ¿ÖŸÖÖ²¤üß Ûêú œü»ÖŸÖê ¾ÖÂÖÖí ´Öë, œü»ÖÖ®Ö ÃÖê Deleted: ¼êü

(B) ´Öã¸ü¤üÖ‘Ö¸ü, ×ÛúÃÖ®ÖÝÖœÌü Ûêú †Æêü ¸üß, †Ö¬ÖÖ Deleted: †¼

ˆŸÖ¸üŸÖê Æãü‹
ÝÖÖѾÖ, ¬Ö¸üŸÖß ¬Ö®Ö ®Ö †¯Ö®ÖÖ Deleted: ê
(B) œü»ÖÖ®Ö ÃÖê ˆŸÖ¸üŸÖê Æãü‹, ¿ÖŸÖÖ²¤üß Ûêú œü»ÖŸÖê
(C) †Ö¬ÖÖ ÝÖÖѾÖ, ¬Ö¸üŸÖß ¬Ö®Ö ®Ö †¯Ö®ÖÖ, ¾ÖÂÖÖí ´Öë, Ûú»ÖÖ ÛúÖ •ÖÖê×ÜÖ´Ö, ¿Ö²¤ü †Öî¸ü
´Öã¸ü¤üÖ‘Ö¸ü, ×ÛúÃÖ®ÖÝÖœÌü Ûêú †Æêü¸üß Ã´Öé×ŸÖ Deleted: ¼êü

(D) ×ÛúÃÖ®ÖÝÖœÌü Ûêú †Æêü¸üß, †Ö¬ÖÖ ÝÖÖѾÖ, ¬Ö¸üŸÖß Deleted: ¼êü

(C) ¿Ö²¤ü †Öî¸ü ôÖéןÖ, Ûú»ÖÖ ÛúÖ •ÖÖê×ÜÖ´Ö,
¬Ö®Ö ®Ö †¯Ö®ÖÖ, ´Öã¸ü¤üÖ‘Ö¸ü
œü»ÖÖ®Ö ÃÖê ˆŸÖ¸üŸÖê Æãü‹, ¿ÖŸÖÖ²¤üß Ûêú œü»ÖŸÖê
¾ÖÂÖÖí ´Öë Formatted: Bullets and Numbering
35. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖ
ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö Æîü : (D) ¿ÖŸÖÖ²¤üß Ûêú œü»ÖŸÖê ¾ÖÂÖÖí ´Öë, Ûú»ÖÖ ÛúÖ Deleted:
•ÖÖê×ÜÖ´Ö, ¿Ö²¤ü †Öî¸ü ôÖéןÖ, œü»ÖÖ®Ö ÃÖê Deleted: Æïü
(A) ´ÖÆüÖ³ÖÖê•Ö, ¯ÖÆü»ÖÖ ×ÝÖ¸ü×´Ö×™üµÖÖ, ×ÛúŸÖ®Öê
¯ÖÖ×ÛúßÖÖ®Ö, ´Ö”û»Öß ´Ö¸üß Æãü‡Ô ˆŸÖ¸üŸÖê Æãü‹
(B) ´Ö”û»Öß ´Ö¸üß Æãü‡Ô, ´ÖÆüÖ³ÖÖê•Ö, ¯ÖÆü»ÖÖ
Formatted: Bullets and Numbering
×ÝÖ¸ü×´Ö×™üµÖÖ, ×ÛúŸÖ®Öê ¯ÖÖ×ÛúßÖÖ®Ö 39. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü Ûãú²Öê¸ü®ÖÖ£Ö ¸üÖµÖ Ûêú
(C) ¯ÖÆü»ÖÖ ×ÝÖ¸ü×´Ö×™üµÖÖ, ×ÛúŸÖ®Öê ¯ÖÖ×ÛúßÖÖ®Ö, ×®Ö²Ö®¬Ö ÃÖÓÝÖÏÆüÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ :
´ÖÆüÖ³ÖÖê•Ö, ´Ö”û»Öß ´Ö¸üß Æãü‡Ô (A) ¸üÃÖ †ÖÜÖê™üÛú, ×¾ÖÂÖÖ¤ü µÖÖêÝÖ, ´ÖÆüÖÛú×¾Ö Ûúß
Deleted: ´ÖÆüÖ³ÖÖê•Ö,
(D) ×ÛúŸÖ®Öê ¯ÖÖ×ÛúßÖÖ®Ö, ´Ö”û»Öß ´Ö¸üß Æãü‡,Ô ŸÖ•ÖÔ®Öß, ¥ü×™ü †×³ÖÃÖÖ¸ü
´ÖÆüÖ³ÖÖê•Ö, ¯ÖÆü»ÖÖ ×ÝÖ¸ü×´Ö×™üµÖÖ
(B) ¥ü×™ü †×³ÖÃÖÖ¸ü, ¸üÃÖ †ÖÜÖê™üÛú, ×¾ÖÂÖÖ¤ü
µÖÖêÝÖ, ´ÖÆüÖÛú×¾Ö Ûúß ŸÖ•ÖÔ®Öß
36. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛúÆüÖ×®ÖµÖÖë ÛúÖ Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : (C) ×¾ÖÂÖÖ¤ü µÖÖêÝÖ, ¥ü×™ü †×³ÖÃÖÖ¸ü, ¸üÃÖ

†ÖÜÖê™üÛú, ´ÖÆüÖÛú×¾Ö Ûúß ŸÖ•ÖÔ®Öß
(A) ÝÖÏÖ´Ö, ¯ÖÓ“Ö¯Ö¸ü´Ö꿾ָü, ¯ÖÖ•ÖÌê²Ö, ¤ãü»ÖÖ‡Ô ¾ÖÖ»Öß
(B) ¯ÖÓ“Ö¯Ö¸ü´Ö꿾ָü, ¯ÖÖ•ÖÌê²Ö, ¤ãü»ÖÖ‡Ô ¾ÖÖ»Öß, ÝÖÏÖ´Ö (D) ´ÖÆüÖÛú×¾Ö Ûúß ŸÖ•ÖÔ®Öß, ×¾ÖÂÖÖ¤ü µÖÖêÝÖ, ¸üÃÖ
†ÖÜÖê™üÛú, ¥ü×™ü †×³ÖÃÖÖ¸ü
(C) ¯ÖÖ•ÖÌê²Ö, ¤ãü»ÖÖ‡Ô ¾ÖÖ»Öß, ÝÖÏÖ´Ö, ¯ÖÓ“Ö¯Ö¸ü´Ö꿾ָü
(D) ¤ãü»ÖÖ‡Ô ¾ÖÖ»Öß, ÝÖÏÖ´Ö, ¯ÖÓ“Ö¯Ö¸ü´Ö꿾ָü, ¯ÖÖ•ÖÌê²Ö
Formatted: Bullets and Numbering
40. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ Ûú×¾ÖµÖÖë ÛúÖ ÛúÖ»Ö ÛÎú´ÖÖ®ÖãÃÖÖ¸ü ÃÖÆüß
37. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖ †®ÖãÛÎú´Ö Æîü : Deleted: Æïü
Formatted: Bullets and Numbering
ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö Æîü : (A) ÃÖ¾Ö쿾ָü ¤üµÖÖ»Ö ÃÖŒÃÖê®ÖÖ, ŠúŸÖã¸üÖ•Ö, ´Ö¤ü®Ö
Deleted: Æïü
(A) †ŸÖßŸÖ Ûêú “Ö»Öד֡Ö, ¤üÃÖ ŸÖÃÖ¾Ö߸ëü, ²ÖÖê»ÖŸÖß Ûú¿µÖ¯Ö, ®Ö¸êü¿Ö ´ÖêÆüŸÖÖ
¯ÖÏןִÖÖ, ÃÖ´ÖµÖ Ûêú ¯ÖÖÑ¾Ö (B) ŠúŸÖã¸üÖ•Ö, ´Ö¤ü®Ö Ûú¿µÖ¯Ö, ÃÖ¾Ö쿾ָü ¤üµÖÖ»Ö
(B) ²ÖÖê»ÖŸÖß ¯ÖÏןִÖÖ, †ŸÖßŸÖ Ûêú “Ö»Öד֡Ö, ÃÖŒÃÖê®ÖÖ, ®Ö¸êü¿Ö ´ÖêÆüŸÖÖ
ÃÖ´ÖµÖ Ûêú ¯ÖÖѾÖ, ¤üÃÖ ŸÖÃÖ¾Ö߸ëü
(C) ´Ö¤ü®Ö Ûú¿µÖ¯Ö, ÃÖ¾Ö쿾ָü ¤üµÖÖ»Ö ÃÖŒÃÖê®ÖÖ,
(C) ¤üÃÖ ŸÖÃÖ¾Ö߸ëü, ÃÖ´ÖµÖ Ûêú ¯ÖÖѾÖ, ²ÖÖê»ÖŸÖß ®Ö¸êü¿Ö ´ÖêÆüŸÖÖ, ŠúŸÖã¸üÖ•Ö
¯ÖÏןִÖÖ, †ŸÖßŸÖ Ûêú “Ö»Öד֡Ö
(D) ®Ö¸êü¿Ö ´ÖêÆüŸÖÖ, ÃÖ¾Ö쿾ָü ¤üµÖÖ»Ö ÃÖŒÃÖê®ÖÖ,
(D) ÃÖ´ÖµÖ Ûêú ¯ÖÖѾÖ, ²ÖÖê»ÖŸÖß ¯ÖÏןִÖÖ, †ŸÖßŸÖ Ûêú
“Ö»Öד֡Ö, ¤üÃÖ ŸÖÃÖ¾Ö߸ëü ŠúŸÖã¸üÖ•Ö, ´Ö¤ü®Ö Ûú¿µÖ¯Ö
Paper-III 6 J-20-13
41. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ×®Ö²ÖÓ¬Ö 45. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖÓÝÖÏÆüÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : †ÖŸ´ÖÛú£ÖÖ†Öë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : Formatted: Bullets and Numbering

(A) Ûãú™ü•Ö, †Ö»ÖÖêÛú ¯Ö¾ÖÔ, †¿ÖÖêÛú Ûêú ±æú»Ö, (A) ´Öã›Ìü ´Öã›Ìü Ûú¸ü ¤êüÜÖŸÖÖ ÆæÑü, †Ö•Ö Ûêú †ŸÖߟÖ,
×¾Ö“ÖÖ¸ü †Öî¸ü ×¾ÖŸÖÛÔú †¬ÖÔÛú£ÖÖ®ÖÛú, ™ãüÛú›Ìüê ™ãüÛú›Ìêü ¤üÖßÖÖ®Ö Deleted:

(B) †¿ÖÖêÛú Ûêú ±æú»Ö, ×¾Ö“ÖÖ¸ü †Öî¸ü ×¾ÖŸÖÛÔú, Deleted: ,

(B) ™ãüÛú›Ìêü ™ãüÛú›Ìêü ¤üÖßÖÖ®Ö, †¬ÖÔÛú£ÖÖ®ÖÛú,
Ûãú™ü•Ö, †Ö»ÖÖêÛú ¯Ö¾ÖÔ †Ö•Ö Ûêú †ŸÖߟÖ, ´Öã›Ìü ´Öã›Ìü Ûú¸ü ¤êüÜÖŸÖÖ ÆæÑü
Deleted:
Deleted: ,
(C) ×¾Ö“ÖÖ¸ü †Öî¸ü ×¾ÖŸÖÛÔú, Ûãú™ü•Ö, †Ö»ÖÖêÛú ¯Ö¾ÖÔ,
(C) †Ö•Ö Ûêú †ŸÖߟÖ, ´Öã›Ìü ´Öã›Ìü Ûú¸ü ¤êüÜÖŸÖÖ ÆæÑü,
†¿ÖÖêÛú Ûêú ±æú»Ö
†¬ÖÔÛú£ÖÖ®ÖÛú, ™ãüÛú›Ìüê ™ãüÛú›Ìêü ¤üÖßÖÖ®Ö Deleted:
(D) Ûãú™ü•Ö, †¿ÖÖêÛú Ûêú ±æú»Ö, ×¾Ö“ÖÖ¸ü †Öî¸ü Deleted: ,
×¾ÖŸÖÛÔú, †Ö»ÖÖêÛú ¯Ö¾ÖÔ (D) †¬ÖÔÛú£ÖÖ®ÖÛú, ™ãüÛú›Ìüê ™ãüÛú›Ìêü ¤üÖßÖÖ®Ö,
Deleted:
†Ö•Ö Ûêú †ŸÖߟÖ, ´Öã›Ìü ´Öã›Ìü Ûú¸ü ¤êüÜÖŸÖÖ ÆæÑü Deleted: ,

Formatted: Bullets and Numbering

42. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö Ûúß ¥ü×™ü ÃÖê ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖ
Formatted: Bullets and Numbering
ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : 46. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü »Ö»»Öæ•Öß »ÖÖ»Ö Ûúß
Deleted: •Öß
(A) ´Öî»ÖÖ †ÖÑ“Ö»Ö, ²Ö»Ö“Ö®Ö´ÖÖ, •Ö»Ö ™æü™üŸÖÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ :
Deleted: ¿ÖÓÛãú
Æãü†Ö, ²ÖÆüŸÖß ÝÖÓÝÖÖ (A) ¿ÖÛãÓúŸÖ»ÖÖ ®ÖÖ™üÛú, ÃÖ³ÖÖ×¾Ö»ÖÖÃÖ, »ÖÖ»Ö
Deleted: ´ÖÖ
(B) •Ö»Ö ™æü™üŸÖÖ Æãü†Ö, ²ÖÆüŸÖß ÝÖÓÝÖÖ, ²Ö»Ö“Ö®Ö´ÖÖ, “Ö×®¦üÛúÖ, ØÃÖÆüÖÃÖ®Ö ²Ö¢ÖßÃÖß Deleted: ,
´Öî»ÖÖ †ÖÑ“Ö»Ö (B) ØÃÖÆüÖÃÖ®Ö ²Ö¢ÖßÃÖß, »ÖÖ»Ö “Ö×®¦üÛúÖ,
(C) ²Ö»Ö“Ö®Ö´ÖÖ, ´Öî»ÖÖ †ÖÑ“Ö»Ö, ²ÖÆüŸÖß ÝÖÓÝÖÖ, ÃÖ³ÖÖ×¾Ö»ÖÖÃÖ, ¿ÖÛãÓúŸÖ»ÖÖ ®ÖÖ™üÛú Deleted: ´ÖÖ
•Ö»Ö ™æü™üŸÖÖ Æãü†Ö Deleted: ¿ÖÓÛãú
(C) ØÃÖÆüÖÃÖ®Ö ²Ö¢ÖßÃÖß, ¿ÖÛãÓúŸÖ»ÖÖ ®ÖÖ™üÛú,
Deleted: ,
(D) ²ÖÆüŸÖß ÝÖÓÝÖÖ, •Ö»Ö ™æü™üŸÖÖ Æãü†Ö, ´Öî»ÖÖ ÃÖ³ÖÖ×¾Ö»ÖÖÃÖ, »ÖÖ»Ö “Ö×®¦üÛúÖ Deleted: ¿ÖÓÛãú
†ÖÑ“Ö»Ö, ²Ö»Ö“Ö®Ö´ÖÖ
(D) »ÖÖ»Ö “Ö×®¦üÛúÖ, ØÃÖÆüÖÃÖ®Ö ²Ö¢ÖßÃÖß, Deleted: ´ÖÖ
¿ÖÛãÓúŸÖ»ÖÖ ®ÖÖ™üÛú, ÃÖ³ÖÖ×¾Ö»ÖÖÃÖ Deleted: ,
43. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ¯ÖÏê´Ö“ÖÓ¤ü Ûêú ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ Deleted: ¿ÖÓÛãú
ˆ¯Ö®µÖÖÃÖÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : Deleted: ´ÖÖ

(A) ¾Ö¸ü¤üÖ®Ö, ¯ÖÏê´ÖÖÁÖ´Ö, ¸ÓüÝÖ³Öæ×´Ö, ×®Ö´ÖÔ»ÖÖ

47. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ®Ö®¤ü¤ãü»ÖÖ¸êü ¾ÖÖ•Ö¯ÖêµÖß Ûêú Deleted: ,
×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ †Ö»ÖÖê“Ö®ÖÖ ÝÖÏÓ£ÖÖë ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö Formatted: Bullets and Numbering
(B) ¯ÖÏê´ÖÖÁÖ´Ö, ¸ÓüÝÖ³Öæ×´Ö, ×®Ö´ÖÔ»ÖÖ, ¾Ö¸ü¤üÖ®Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : Formatted: Bullets and Numbering
(C) ¸ÓüÝÖ³Öæ×´Ö, ×®Ö´ÖÔ»ÖÖ, ¾Ö¸ü¤üÖ®Ö, ¯ÖÏê´ÖÖÁÖ´Ö
(A) ×Æü®¤üß ÃÖÖ×ÆüŸµÖ-²ÖßÃÖ¾Öà ¿ÖŸÖÖ²¤üß, †Ö¬Öã×®ÖÛú
(D) ×®Ö´ÖÔ»ÖÖ, ¾Ö¸ü¤üÖ®Ö, ¯ÖÏ´ê ÖÖÁÖ´Ö, ¸ÓüÝÖ³Öæ×´Ö ÃÖÖ×ÆüŸµÖ, ¸üÃÖ ×ÃÖ¨üÖÓŸÖ, ¸üß×ŸÖ †Öî¸ü ¿Öî»Öß
(B) ¸üÃÖ ×ÃÖ¨üÖÓŸÖ, ¸üß×ŸÖ †Öî¸ü ¿Öî»Öß, †Ö¬Öã×®ÖÛú
Formatted: Bullets and Numbering
44. ¯ÖÏÛúÖ¿Ö®Ö ¾ÖÂÖÔ Ûêú †®ÖãÃÖÖ¸ü ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ´ÖÆüÖÛúÖ¾µÖÖë ÃÖÖ×ÆüŸµÖ, ×Æü®¤üß ÃÖÖ×ÆüŸµÖ-²ÖßÃÖ¾Öà ¿ÖŸÖÖ²¤üß
ÛúÖ ÃÖÆüß †®ÖãÛÎú´Ö ²ÖŸÖÖ‡‹ : (C) ¸üß×ŸÖ †Öî¸ü ¿Öî»Öß, ¸üÃÖ ×ÃÖ¨üÖÓŸÖ, ×Æü®¤üß
(A) ÃÖÖÛêúŸÖ, ˆ¾ÖÔ¿Öß, ׯÖϵ֯ÖϾÖÖÃÖ, ÛúÖ´ÖÖµÖ®Öß ÃÖÖ×ÆüŸµÖ-²ÖßÃÖ¾Öà ¿ÖŸÖÖ²¤üß, †Ö¬Öã×®ÖÛú
(B) ׯÖϵ֯ÖϾÖÖÃÖ, ÃÖÖÛêúŸÖ, ÛúÖ´ÖÖµÖ®Öß, ˆ¾ÖÔ¿Öß ÃÖÖ×ÆüŸµÖ
(C) ÛúÖ´ÖÖµÖ®Öß, ˆ¾ÖÔ¿Öß, ÃÖÖÛêúŸÖ, ׯÖϵ֯ÖϾÖÖÃÖ (D) ×Æü®¤üß ÃÖÖ×ÆüŸµÖ-²ÖßÃÖ¾Öà ¿ÖŸÖÖ²¤üß, ¸üß×ŸÖ †Öî¸ü
(D) ˆ¾ÖÔ¿Öß, ׯÖϵ֯ÖϾÖÖÃÖ, ÛúÖ´ÖÖµÖ®Öß, ÃÖÖÛêúŸÖ ¿Öî»Öß, ¸üÃÖ ×ÃÖ¨üÖÓŸÖ, †Ö¬Öã×®ÖÛú ÃÖÖ×ÆüŸµÖ
J-20-13 7 Paper-III
48. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ´ÖÖ®Ö¾Ö¾ÖÖ¤ü 52. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ³ÖÖÂÖÖ †£ÖÔ ÛúÖê Formatted: Space Before: 5 pt

®ÖÖ×ßÖÛú ¤ü¿ÖÔ®Ö Æîü †Öî¸ü ´ÖÖ®Ö¾ÖŸÖÖ¾ÖÖ¤ü ˆ®´Öß×»ÖŸÖ Ûú¸üŸÖß Æîü, ®Ö ×Ûú †£ÖÔ Ûúß ÃÖé×™ü Deleted: Assertion

†Ö×ßÖÛú ¤ü¿ÖÔ®Ö … Ûú¸üŸÖß Æîü … Formatted: Bullets and Numbering

ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ´ÖÖ®Ö¾ÖŸÖÖ¾ÖÖ¤ü ´Öæ»ÖŸÖ: Deleted: Assertion

ŸÖÛÔú (Reason) (R) : µÖÆü ¤êü׸ü¤üÖ ÛúÖ ´ÖŸÖ Æîü … Formatted: Font: Times New
×®ÖÝÖãÔÞÖ-×®Ö¸üÖÛúÖ¸ü ÛúÖ ¯ÖÏן֯ÖÖ¤ü®Ö Ûú¸üŸÖÖ Æîü …
¾ÖÆü ‘¯ÖÖšü’ ¯Ö¸ü •ÖÖê¸ü ¤êüŸÖÖ Æîü, »ÖêÜÖ®Ö ¯Ö¸ü ®ÖÆüà … Roman, 12 pt, English (Australia)
(A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Formatted: Font: Times New
(B) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ (A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Roman, 12 pt, English (Australia)
Formatted: Bullets and Numbering
(C) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ (B) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ
Deleted: Reason
(D) (R) ÃÖÆüß (A) ÝÖ»ÖŸÖ (C) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ Formatted: Font: Times New
Roman, 12 pt, English (Australia)
(D) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß Formatted: Font: Times New
49. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ×Æü®¤üß Ûú×¾Ö- Roman, 12 pt, English (Australia)
†Ö“ÖÖµÖÖí Ûúß ´ÖÖî×»ÖÛú ¤êü®Ö Æîü – ‘¸üÃÖ¸üßן֒ Deleted: Reason
Ûúß Ã£ÖÖ¯Ö®ÖÖ … 53. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : †Ö“ÖÖµÖÔ ¿ÖãŒ»Ö Ûêú Deleted: C
ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ×Æü®¤üß ¸üßןÖÛúÖ¾µÖ ´Öë ¸üÃÖ †®ÖãÃÖÖ¸ü ‘»ÖÖêÛú´ÖÓÝÖ»Ö’ Ûêú ×¾Ö¬ÖÖµÖÛú ³ÖÖ¾Ö Deleted: B
ÃÖê •µÖÖ¤üÖ ¸üß×ŸÖ ÛúÖê ´ÖÆü¢¾Ö פüµÖÖ ÝÖµÖÖ Æîü … Æïü – Ûú¹ýÞÖÖ †Öî¸ü ÛÎúÖê¬Ö … Formatted: Bullets and Numbering
(A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ Deleted: Assertion
ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ´ÖÆüÙÂÖ ¾ÖÖ»´Öß×Ûú Ûêú
(B) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ Formatted: Font: Times New
ÛúÖ¾µÖÖê¦êüÛú Ûêú µÖê Æüß ¤üÖê®ÖÖë ÆêüŸÖã £Öê … ¿ÖãŒ»Ö Roman, 12 pt, English (Australia)
(C) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß
•Öß ®Öê ÛÎúÖê¬Ö Ûúß •ÖÝÖÆü ¯ÖÏê´Ö ÛúÖê ¸üÜÖ ×¤üµÖÖ Formatted: Font: Times New
(D) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Æîü … Roman, 12 pt, English (Australia)
Formatted: Bullets and Numbering
(A) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ Deleted: Assertion
50. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ÛúÖ¾µÖ ÛúÖ
Deleted: Reason
ÃÖ¾ÖÔ¯ÖÏ´ÖãÜÖ ÆêüŸÖã Æîü : ‘¾µÖ㟯Ö×¢Ö’ … (B) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß
Formatted: Font: Times New
ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ‘¾µÖ㟯Ö×¢Ö’ ®Ö¾Ö®Ö¾ÖÖê®´ÖêÂÖ¿ÖÖ×»Ö®Öß (C) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ Roman, 12 pt, English (Australia)
¯ÖÏןֳÖÖ Ûúß ˆ¯Ö•Ö ÆüÖŸê Öß Æîü … Formatted: Font: Times New
(D) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Roman, 12 pt, English (Australia)
(A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ
Deleted: Ö
(B) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß
Deleted: Reason
(C) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ 54. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : »ÖµÖ ¿Ö²¤ü ´ÖÖ¡Ö ´Öë Formatted: Bullets and Numbering
(D) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß Æüß ®ÖÆüà; †£ÖÔ, ³ÖÖ¾Ö, ×¾Ö“ÖÖ¸ü – ÃÖ²Ö´Öë ÆüÖêŸÖß Deleted: Assertion
Æîü … Deleted: Reason

51. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ÛúÖ¾µÖ Ûêú ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ¿Ö²¤ü - †£ÖÔ †®µÖÖꮵÖÖ×ÁÖŸÖ Formatted: Bullets and Numbering
†¯Ö׸üÆüÖµÖÔ ŸÖ¢¾Ö Æïü – ¿Ö²¤ü, †£ÖÔ, ÆüÖêŸÖê Æïü … ¿Ö²¤ü ÁÖ¾µÖ ÆüÖêŸÖê Æïü †Öî¸ü †£ÖÔ Deleted: Assertion
Ûú»¯Ö®ÖÖ, ³ÖÖ¾Ö †Öî¸ü ×¾Ö“ÖÖ¸ü … ²ÖãרüÝÖÏÖÊ … ¤üÖê®ÖÖë Ûêú †®Öã¯ÖÖŸÖ ÃÖê Æüß ÁÖêšü Deleted: -

ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ‡®Ö´Öë Ûú‡Ô ŸÖ¢¾Ö •ÖÖê›Ìêü µÖÖ ÃÖÖ×ÆüŸµÖ ÛúÖ ÃÖé•Ö®Ö ÆüÖêŸÖÖ Æîü … Formatted: Font: Times New
Roman, 12 pt, English (Australia)
”ûÖê›Ìêü •ÖÖ ÃÖÛúŸÖê Æïü, †ŸÖ: ‡®Ö´Öë †¯Ö׸üÆüÖµÖÔ
(A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Deleted: Æïü
ÛúÖê‡Ô ®ÖÆüà Æîü …
Deleted: Reason
(A) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß (B) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ
Formatted: Bullets and Numbering
(B) (R) ÝÖ»ÖŸÖ (A) ÃÖÆüß (C) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ Deleted: Assertion
(C) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß Deleted: Reason
(D) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß
(D) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ Deleted: ÃÖÆüß

Paper-III 8 J-20-13
55. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : Ý»ÖÖ×®Ö ÃÖê ¤ãü²Ö»ÖÖ 58. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛúÆüÖ×®ÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú »ÖêÜÖÛúÖë Ûêú ÃÖÖ£Ö Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ : Deleted: Assertion

ÆüÖê®Öê ´Öë ¤êü¸ü »ÖÝÖŸÖß Æîü †Öî¸ü ¯ÖÖ®ÖߤüÖ¸ü Æüß
ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II Formatted: Bullets and Numbering
¤ãü²Ö»ÖÖ ÆüÖêŸÖÖ Æîü …
(a) ‹Ûú †Öî ¸ü ו֮¤üÝÖß (i) ¸ü Ö ´Ö¤ü¸ü¿Ö ×´ÖÁÖ Deleted: Reason
ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ¤ãü²Ö»ÖÖ ÆüÖê®ÖÖ †Ö¤ü´Öß Ûúß (b) ÃÖ¯ÖÔ¤Óü¿Ö (ii) ´ÖÖêÆü®Ö ¸üÖÛêú¿Ö
×®Ö²ÖÔ»ÖŸÖÖ Ûúß ×®Ö¿ÖÖ®Öß Æîü … (c) ¿Ö¸üÞÖÖÝÖŸÖ (iii) ´Öã׌ŸÖ²ÖÖê¬Ö
(A) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß (d) ×¾Ö¯ÖÖ¡Ö (iv) ¾Ö鮤üÖ¾Ö®Ö »ÖÖ»Ö
¾Ö´ÖÖÔ Deleted: †Öî¸
(B) (A) ÃÖÆüßü (R) ÝÖ»ÖŸÖ (v) “ÖŸÖã¸üÃÖê®Ö ¿ÖÖáÖß Deleted: ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß

(C) (A) ÃÖÆüß (R) ÃÖÆüß Ûæú™ü : Deleted: ÝÖ»ÖŸÖ

(a) (b) (c) (d) Deleted: †Öî¸
(D) (A) ÝÖ»ÖŸÖü (R) ÝÖ»ÖŸÖ (A) (ii) (i) (iv) (iii) Deleted: ¤üÖ®ê ÖÖë
(B) (iii) (ii) (i) (iv)
(C) (iv) (iii) (ii) (i) Formatted: Bullets and Numbering
56. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ÛúÖ¾µÖ ÛúÖ ×¾ÖÂÖµÖ (D) (v) (iv) (iii) (ii) Deleted: Assertion
ÃÖ¤üÖ ‘×¾Ö¿ÖêÂÖ’ ÆüÖêŸÖÖ Æîü ‘ÃÖÖ´ÖÖ®µÖ’ ®ÖÆüà …
¾ÖÆü ‘¾µÖ׌ŸÖ’ ÃÖÖ´Ö®Öê »ÖÖŸÖÖ Æîü ‘•ÖÖן֒ 59. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ¯ÖÓ׌ŸÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú ”Óû¤üÖë Ûêú ÃÖÖ£Ö Formatted: Bullets and Numbering

®ÖÆüà … ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ :

ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II Deleted: Reason
ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ÛúÖ¾µÖ Ûúß ÃÖÓ¸ü“Ö®ÖÖ ÃÖ¤îü¾Ö (a) •Ö²Ö ´Öï £ÖÖ ŸÖ²Ö Æü׸ü ®Ö (i) ÃÖ¾ÖîµÖÖ
‘•ÖÖן֒ ¯Ö¸ü †Ö×ÁÖŸÖ ÆüÖÛê ú¸ü ‘¾µÖ׌ŸÖ’ Æüà,
Ûêú×®¦üŸÖ ÆüÖê •ÖÖŸÖß Æîü … †²Ö Æü׸ü Æïü ´Öï ®ÖÖØÆü …
(A) (A) ÝÖ»ÖŸÖ (R) ÃÖÆüß (b) ¸üÖ´Ö ÛúÖê ºþ¯Ö ×®ÖÆüÖ¸üŸÖ (ii) Ûú×¾Ö¢Ö Deleted: ¡Ö

•ÖÖ®ÖÛúß, Deleted:
(B) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß ÛÓúÛú®Ö Ûêú ®ÖÝÖ Ûúß
(C) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ ¯Ö¸ü”ûÖÆüà … Deleted:

(c) •ÖÖ®ÖŸÖ Æîü ¾ÖÆü ×ÃÖ¸ü•Ö®Ö (iii) ºþ¯Ö´ÖÖ»ÖÖ

(D) (A) ÃÖÆüß (R) ÝÖ»ÖŸÖ ÆüÖ¸üÖ,
•ÖÖê Ûú”ãû Æîü ´Ö®Ö ´Ö¸ü´Ö
Æü´ÖÖ¸üÖ … Formatted: Bullets and Numbering
57. ãÖÖ¯Ö®ÖÖ (Assertion) (A) : ÃÖÖÆüÃÖ¯ÖæÞÖÔ †Ö®ÖÓ¤ü (d) †¬Ö¸ü »ÖÝÖê Æïü †Ö×®Ö (iv) ¤üÖêÆüÖ Deleted: Assertion
Ûúß ˆ´ÖÓÝÖ ÛúÖ ®ÖÖ´Ö ˆŸÃÖÖÆü Æîü … Ûú׸üÛîú ¯ÖϵÖÖ®Ö-¯ÖÏÖ®Ö Deleted:

ŸÖÛÔú (Reason) (R) : ÃÖÖÆüÃÖ Ûêú ײ֮ÖÖ ¾Ö߸üÛú´ÖÔ “ÖÖÆüŸÖ “Ö»Ö®Ö µÖê ÃÖѤêüÃÖÖê Deleted: Reason
»Öî ÃÖã•ÖÖ®Ö ÛúÖê … Deleted: ŸÖÖÆüŸÖ
ÛúÖ ÃÖ´¯ÖÖ¤ü®Ö ®ÖÆüà ÆüÖêŸÖÖ Æîü … †ŸÖ: †Ö®ÖÓ¤ü
(v) “ÖÖî¯ÖÖ‡Ô Deleted: ¿Ö
³Öß ¯ÖÏÖ¯ŸÖ ®ÖÆüà ÆüÖŸê ÖÖ … (†¨üÖÔ»Öß)
(A) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÝÖ»ÖŸÖ Ûæú™ü :
(a) (b) (c) (d)
(B) (A) ÃÖÆüß †Öî¸ü (R) ÝÖ»ÖŸÖ (A) (ii) (iv) (i) (iii)
(C) (A) †Öî¸ü (R) ¤üÖê®ÖÖë ÃÖÆüß (B) (v) (iii) (ii) (i)
(C) (iv) (ii) (iii) (v)
(D) (A) ÝÖ»ÖŸÖ †Öî¸ü (R) ÃÖÆüß (D) (iv) (i) (v) (ii)
J-20-13 9 Paper-III
60. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÛéúןֵÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú ¸ü“Ö®ÖÖÛúÖ¸üÖë Ûêú ÃÖÖ£Ö 62. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú Ûú×¾ÖµÖÖë Ûêú ÃÖÖ£Ö Formatted: Bullets and Numbering
Formatted: Bullets and Numbering
ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ : ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ :
ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II
(a) ‹ÃÖêÃÖ ‡®Ö ×ÛÎú×™ü×ÃÖ•ûÌ´Ö (i) ÛÎúÖê“Öê (a) ¸üÖ¬ÖÖ¾Ö»»Ö³Ö (i) ¿ÖêÜÖ ±ú¸üߤü
(b) ‹Ã£Öê×™üÛúÖ (ii) ¸êü®Öê¾Öê»ÖêÛú ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ
(c) ×±ú»ÖÖòÃÖ±úß †Öò±ú (iii) †Ö‡Ô.‹. (b) ÜÖÖ»ÖÃÖÖ ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ (ii) ¯ÖÏÖÞÖ®ÖÖ£Ö
׸ü™üÖê׸üÛú ׸ü“Ö›ÔËüÃÖ (c) ÃÖæ±úß ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ (iii) ÝÖã¹ý ÝÖÖê×¾Ö®¤ü ØÃÖÆü
(d) ‹ ×ÆüÙÒüß †Öò±ú ´ÖÖò›ü®ÖÔ (iv) ´ÖÖæ (d) ¯ÖÏÞÖÖ´Öß ÃÖ´¯ÖϤüÖµÖ (iv) ײÖÆüÖ¸üß
×ÛÎú×™ü×ÃÖ•´Ö †Öò®ÖÔ»›ü
(v) ÃÖãÓ¤ü¸ü¤üÖÃÖ
(v) †¸üßÖæ
Ûæú™ü :
Ûæú™ü :
(a) (b) (c) (d)
(a) (b) (c) (d)
(A) (ii) (i) (iii) (iv)
(A) (v) (ii) (i) (iii)
(B) (iv) (iii) (i) (ii)
(B) (ii) (iii) (iv) (i)
(C) (iii) (ii) (iv) (i)
(C) (iv) (i) (iii) (ii)
(D) (v) (iv) (ii) (iii)
(D) (iii) (iv) (ii) (v)

Formatted: Bullets and Numbering

63. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ×Æü®¤üß ÃÖê×¾ÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú ´Öæ»Ö-ãÖÖ®Ö ÃÖê
61. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ †Ö»ÖÖê“Ö®ÖÖ ÝÖÏÓ£ÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú »ÖêÜÖÛúÖë Ûêú Formatted: Bullets and Numbering
ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ :
ÃÖÖ£Ö ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ :
ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II
ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II
(a) ÀÖéÑÝÖÖ¸ü ¯ÖÏÛúÖ¿Ö (i) ´Ö×Æü´Ö ³Ö¼ü
(a) •ÖÖò•ÖÔ ‹. ×ÝÖϵÖÃÖÔ®Ö (i) ‡ÓÝ»Öï›ü Deleted: Ó
Deleted:
(b) ¾µÖ׌ŸÖ-×¾Ö¾ÖêÛú (ii) †¯¯ÖµÖ ¤üß×õÖŸÖ
(b) ±Ïêú›ü׸üÛú ׯ֮ÛúÖ™ü (ii) †ÖµÖ¸ü»ÖîÞ›ü
(c) ×“Ö¡Ö ´Öß´ÖÖÓÃÖÖ (iii) ³ÖÖê•Ö (c) ¾Ö¸üÖ×®®ÖÛúÖê¾Ö (iii) ´ÖÖò¸üß¿ÖÃÖ
(d) ¸üÃÖ ´ÖÓ•Ö¸üß (iv) ºþ¦ü ³Ö¼ü (d) †×³Ö´Ö®µÖã †®ÖŸÖ (iv) ºþÃÖ Deleted: ¹ý

(v) ³ÖÖ®Öã¤ü¢Ö (v) ‡™ü»Öß

Ûæú™ü : Ûæú™ü :
(a) (b) (c) (d) (a) (b) (c) (d)

(A) (iii) (i) (ii) (v) (A) (v) (ii) (i) (iv)
(B) (iv) (iii) (i) (ii) (B) (iii) (iv) (ii) (i)
(C) (ii) (i) (iii) (iv) (C) (ii) (i) (iv) (iii)
(D) (v) (ii) (iv) (iii) (D) (iv) (iii) (v) (ii)

Paper-III 10 J-20-13
64. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ¯Öã¸üÃÛúÖ¸üÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú ¯Öã¸üÃÛéúŸÖ 66. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ Ûú×¾ÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú †ÖÁÖµÖ¤üÖŸÖÖ†Öë Ûêú Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖÖ×ÆüŸµÖÛúÖ¸üÖë ÃÖê ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ : ÃÖÖ£Ö ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ : Formatted: Bullets and Numbering

ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II

(a) ¯ÖÏ£Ö´Ö ¤êü¾Ö ¯Öã¸üÃÛúÖ¸ü (i) •ÖµÖ¿ÖÓÛú¸ü ¯ÖÏÃÖÖ¤ü (a) ´ÖןָüÖ´Ö (i) ¯ÖÏŸÖÖ¯ÖÝÖœÌü †×¬Ö¯ÖןÖ
(b) ´ÖÓÝÖ»ÖÖ ¯ÖÏÃÖÖ¤ü (ii) ´ÖÆüÖ¤êü¾Öß ¾Ö´ÖÖÔ
×Æü®¤æü¯Ö×ŸÖ ØÃÖÆü
¯ÖÖ׸üŸÖÖê×ÂÖÛú (b) ¯Ö¤Ëü´ÖÖÛú¸ü (ii) ²ÖæѤüß ¸üÖ•ÖÖ ³ÖÖ¾ÖØÃÖÆü
Deleted: ´ÖÖ
(c) ¯ÖÏ£Ö´Ö ³ÖÖ¸üŸÖ ³ÖÖ¸üŸÖß (iii) †´Ö¸üÛúÖ®ŸÖ (c) ¸üŸ®ÖÖÛú¸ü (iii) ®ÖÖ³ÖÖ ®Ö¸êü¿Ö
•ÖÃÖ¾ÖÓŸÖØÃÖÆü
(d) ¾µÖÖÃÖ ¯Öã¸üÃÛúÖ¸ü (iv) ¤ãü»ÖÖ¸êü »ÖÖ»Ö
(2011) ³ÖÖÝÖÔ¾Ö (d) ׳ÖÜÖÖ¸üߤüÖÃÖ (iv) ®ÖÖÝÖ¯Öã¸ü ´ÖÆüÖ¸üÖ•Ö
¸ü‘Öã®ÖÖ£Ö ¸üÖ¾Ö
(v) ÃÖã×´Ö¡ÖÖ®Ö®¤ü®Ö
(v) †µÖÖꬵÖÖ ®Ö¸êü¿Ö
¯ÖÓŸÖ
¯ÖÏŸÖÖ¯Ö®ÖÖ¸üÖµÖÞÖ ØÃÖÆü
Ûæú™ü : Ûæú™ü :
(a) (b) (c) (d) (a) (b) (c) (d)
(A) (v) (iii) (i) (ii) (A) (ii) (iv) (v) (i)
(B) (iv) (i) (ii) (iii) (B) (iii) (i) (ii) (iv)
(C) (ii) (iv) (iii) (i) (C) (v) (ii) (i) (iii)
(D) (iii) (ii) (ii) (v) (D) (iv) (iii) (ii) (i)

Formatted: Bullets and Numbering

65. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ¸ü“Ö®ÖÖ†Öë ÛúÖê ˆ®ÖÛêú ¤ãüÆü¸êü ¿ÖßÂÖÔÛúÖë ÃÖê 67. ×®Ö´®Ö×»Ö×ÜÖŸÖ ¯ÖÓ׌ŸÖµÖÖë ÛúÖê ˆ®ÖÛúß ÛéúןֵÖÖë Ûêú ÃÖÖ£Ö
Formatted: Bullets and Numbering
ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ : ÃÖã´Öê×»ÖŸÖ Ûúßו֋ :
ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II ÃÖæ“Öß – I ÃÖæ“Öß – II
(a) ŸÖßÃÖ¸üß ÛúÃÖ´Ö (i) ÃÖŸÖß ÃÖãÜÖ ¤êü¾Öß (a) †²Ö †×³Ö¾µÖ׌ŸÖ Ûêú (i) ÛúÖ´ÖÖµÖ®Öß
(b) ײÖÝÖÖ›Ìêü ÛúÖ ÃÖã¬ÖÖ¸ü (ii) ´ÖÖ¸êü ÝÖ‹
ÃÖÖ¸êü ÜÖŸÖ¸êü, ˆšüÖ®Öê Æüß
ÝÖã»Ö±úÖ´Ö ÆüÖëÝÖê …
(b) ÆÑüÃÖ ¯Ö›ÌüÖ ÝÖÝÖ®Ö, ¾ÖÆü (ii) †Ñ¬Öê¸êü ´Öë
(c) ¸üÖ®Öß ÛêúŸÖÛúß Ûúß (iii) ¤êü¾Ö²ÖÖ»ÖÖ
¿Öæ®µÖ »ÖÖêÛú
ÛúÆüÖ®Öß
(c) ×ãָü ÃÖ´Ö¯ÖÔÞÖ Æîü Æü´ÖÖ¸üÖ (iii) ÛãúÛãú¸ü´Öã¢ÖÖ
(d) šêüšü ×Æü®¤üß ÛúÖ šüÖÛú (iv) ˆ¤üµÖ ³ÖÖ®Ö
“Ö׸üŸÖ (d) †Ö¯Ö †¯Ö®Öê ÃÖê ˆÝÖÖ ´Öï (iv) ®Ö¤üß Ûêú «ü߯Ö
(v) †ÃÖÖ¬µÖ
(v) »Ö¾ÖÓÝÖ»ÖŸÖÖ
¾ÖßÞÖÖ
Ûæú™ü : Ûæú™ü :
(a) (b) (c) (d)
(a) (b) (c) (d)
(A) (i) (iii) (ii) (iv) (A) (v) (ii) (iii) (i)
(B) (iii) (ii) (i) (iv) (B) (iii) (iv) (i) (ii)
(C) (ii) (i) (iv) (iii) (C) (ii) (i) (iv) (iii)
(D) (iv) (iii) (i) (ii) (D) (iv) (iii) (ii) (v)

J-20-13 11 Paper-III
 Space For Rough Work

Paper-III 12 J-20-13