Scribd
Upload
3 views68 pages

Adalet Java Mistral

Uploaded by

sedatuygur157
Copyright
© All Rights Reserved
We take content rights seriously. If you suspect this is your content, claim it here.
Available Formats
Download as PDF, TXT or read online on Scribd
3 views68 pages

Adalet Java Mistral

Uploaded by

sedatuygur157
Copyright
© All Rights Reserved
We take content rights seriously. If you suspect this is your content, claim it here.
Available Formats
Download as PDF, TXT or read online on Scribd

1.

JavaEE/JakartaEE Mimarisi

Tanım

JavaEE (Java Platform, Enterprise Edition), büyük ölçekli, dağıtık, çok katmanlı
kurumsal uygulamalar geliştirmek için kullanılan bir standarttır. 2017’den itibaren
Eclipse Foundation tarafından JakartaEE adıyla geliştirilmeye devam etmektedir.

Mimari Katmanları

JavaEE uygulamaları genellikle çok katmanlı (multi-tier) mimariye sahiptir:

Katman Açıklama Teknolojiler/Bileşenler


İstemci Web tarayıcı, mobil uygulama,
Kullanıcı arayüzü
Katmanı desktop
Sunucu İş mantığı ve veri
EJB, Servlet, JSP, JSF
Katmanı erişimi
Veri Katmanı Veritabanı işlemleri JDBC, JPA, Hibernate
Temel Bileşenler

a) Servlet ve JSP

• Servlet: Sunucu tarafında çalışan Java sınıfları, HTTP isteklerini işler.


• JSP (JavaServer Pages): HTML içine gömülü Java kodları ile dinamik web
sayfaları oluşturur.

Örnek:

// Basit bir Servlet örneği

public class MerhabaServlet extends HttpServlet {

protected void doGet(HttpServletRequest request, HttpServletResponse response)

throws ServletException, IOException {

[Link]("text/html");

PrintWriter out = [Link]();

[Link]("<html><body>");

[Link]("<h1>Merhaba, JavaEE!</h1>");

[Link]("</body></html>");

}
}

b) EJB (Enterprise JavaBeans)

• İş mantığı katmanını yönetir.


• Stateless, Stateful, Singleton gibi türleri vardır.
• Transaction yönetimi, güvenlik, ölçeklenebilirlik sağlar.

Örnek:

// Stateless Session Bean örneği

@Stateless

public class HesaplamaBean {

public int toplama(int a, int b) {

return a + b;

c) JPA (Java Persistence API)

• Veritabanı işlemlerini nesne-ilişkisel mapping (ORM) ile yönetir.


• Entity sınıfları ile veritabanı tablolarını eşler.

Örnek:

// JPA Entity örneği

@Entity

@Table(name = "kullanicilar")

public class Kullanici {

@Id

@GeneratedValue(strategy = [Link])

private Long id;

private String ad;

private String soyad;

// Getter ve Setter metodları

}
d) JMS (Java Message Service)

• Asenkron mesajlaşma için kullanılır.


• Kuyruk (Queue) ve Konu (Topic) tabanlı iletişim sağlar.

e) CDI (Contexts and Dependency Injection)

• Bağımlılık enjeksiyonu ve yaşam döngüsü yönetimi sağlar.

Örnek:

// CDI ile bağımlılık enjeksiyonu

@Inject

private HesaplamaBean hesaplamaBean;

JakartaEE’nin Avantajları

• Standartlaşma: Farklı sunucular (WildFly, TomEE, OpenLiberty) arasında


taşınabilirlik.
• Güvenlik: Declarative security (XML veya annotation ile).
• Ölçeklenebilirlik: Dağıtık uygulamalar için destek.
• Transaction Yönetimi: Otomatik işlem yönetimi.

JakartaEE’nin Dezavantajları

• Öğrenme eğrisi yüksek olabilir.


• Konfigürasyon ağırlıklı olabilir (XML).
• Spring’e göre daha az esnek olabilir.

2. Spring Framework Mimarisi

Tanım

Spring Framework, Java uygulamaları geliştirmek için kullanılan açık kaynaklı bir
çatıdır. Spring Boot, Spring MVC, Spring Data, Spring Cloud gibi modüllerden oluşur.

Spring Framework Bileşenleri

a) Spring Core (Çekirdek)

• Dependency Injection (DI) ve Inversion of Control (IoC) sağlar.


• Bean yaşam döngüsü yönetimi.

Örnek:

// Spring Bean örneği

@Component

public class MerhabaService {

public String merhabaDe() {

return "Merhaba, Spring!";

b) Spring MVC (Model-View-Controller)

• Web uygulamaları için MVC mimarisi sağlar.


• @Controller, @RestController, @RequestMapping gibi annotation’lar
kullanılır.

Örnek:

// Spring MVC Controller örneği

@RestController

@RequestMapping("/api")

public class KullaniciController {

@GetMapping("/merhaba")

public String merhaba() {

return "Merhaba, Spring MVC!";

c) Spring Boot

• Spring uygulamalarını hızlıca başlatmak için kullanılır.


• Auto-configuration, embedded sunucu (Tomcat, Jetty), starter POM’lar
sağlar.

Örnek:
// Spring Boot ana sınıfı

@SpringBootApplication

public class Uygulama {

public static void main(String[] args) {

[Link]([Link], args);

d) Spring Data

• Veritabanı işlemlerini kolaylaştırır.


• JPA, MongoDB, Redis gibi veritabanları için destek sağlar.

Örnek:

// Spring Data JPA Repository örneği

public interface KullaniciRepository extends JpaRepository<Kullanici, Long> {

List<Kullanici> findByAd(String ad);

e) Spring Cloud

• Mikroservis mimarisi için araçlar sağlar.


• Service Discovery (Eureka), API Gateway (Zuul), Config Server gibi bileşenler
içerir.

Örnek:

[Link] - Spring Cloud Config örneği

spring: cloud: config: uri: [Link]

Spring’in Avantajları

• Hızlı geliştirme: Spring Boot ile kolay başlangıç.


• Esneklik: Modüler yapı sayesinde ihtiyaca göre bileşenler eklenebilir.
• Topluluk ve Dokümantasyon: Geniş topluluk ve detaylı dokümantasyon.
• Test Edilebilirlik: Kolay test yazma imkanı.
Spring’in Dezavantajları

• Çok fazla seçenek olabilir (hangisini kullanacağınıza karar vermek zor olabilir).
• Öğrenme eğrisi başlangıçta yüksek olabilir.

3. JavaEE/JakartaEE vs. Spring Framework Karşılaştırması

Özellik JavaEE/JakartaEE Spring Framework


Hayır (Spring
Standartlaşma Evet (JakartaEE)
ekosistemi)
Annotation/Java
Konfigürasyon XML/Annotation
Config
Öğrenme Eğrisi Yüksek Orta
Esneklik Düşük Yüksek
Mikroservis Desteği Evet (MicroProfile) Evet (Spring Cloud)
Topluluk ve
İyi Çok İyi
Dokümantasyon
Başlangıç Kolaylığı Zor Kolay (Spring Boot)

1. Mikroservis Mimarisi

Tanım

Mikroservis mimarisi, büyük ve karmaşık uygulamaların, bağımsız olarak


geliştirilebilen, dağıtılabilen ve ölçeklenebilen küçük servislere bölünmesi prensibine
dayanır. Her bir mikroservis, tek bir işlevselliği yerine getirir ve kendi veritabanına,
API’larına sahip olabilir.

Mikroservis Mimarisinin Temel Özellikleri

Özellik Açıklama
Bağımsız
Her servis bağımsız olarak dağıtılabilir.
Dağıtım
Teknoloji
Her servis farklı teknolojilerle yazılabilir.
Çeşitliliği
İhtiyaca göre sadece belirli servisler
Ölçeklenebilirlik
ölçeklenebilir.
Bir servisteki hata, diğer servisleri
Hata İzolasyonu
etkilemez.
Esneklik Servisler bağımsız olarak güncellenebilir.
Mikroservis Mimarisinin Avantajları

• Hızlı Geliştirme: Küçük ekipler, bağımsız servisler üzerinde çalışabilir.


• Kolay Bakım: Her servis daha küçük ve yönetilebilir boyuttadır.
• Yüksek Kullanılabilirlik: Bir servisteki sorun, tüm sistemi etkilemez.
• Teknoloji Bağımsızlığı: Her servis için en uygun teknoloji seçilebilir.

Mikroservis Mimarisinin Dezavantajları

• Yönetim Karmaşıklığı: Birden fazla servisin koordinasyonu gereklidir.


• Veri Tutarlılığı: Dağıtık veritabanları, veri tutarlılığını zorlaştırabilir.
• Ağ Gecikmeleri: Servisler arası iletişim, ağ gecikmelerine neden olabilir.
• Test ve Hata Ayıklama: Dağıtık yapı, test ve hata ayıklama sürecini
karmaşıklaştırabilir.

Mikroservis Mimarisi Kullanım Senaryoları

• Büyük Ölçekli Uygulamalar: E-ticaret platformları, bankacılık sistemleri.


• Hızlı Ölçeklenme İhtiyacı: Kullanıcı sayısının hızla arttığı uygulamalar.
• Teknoloji Çeşitliliği: Farklı ekiplerin farklı teknolojiler kullanması gerektiğinde.
• Bağımsız Geliştirme: Farklı ekiplerin bağımsız olarak çalışması gerektiğinde.

2. Spring Cloud

Tanım

Spring Cloud, mikroservis mimarisi için altyapı ve araçlar sağlayan bir çatıdır. Spring
Boot uygulamalarının, dağıtık sistemlerde kolayca entegre olmasını sağlar.

Spring Cloud Bileşenleri

Bileşen Açıklama
Spring Cloud Config Merkezi yapılandırma yönetimi.
Spring Cloud Netflix (Eureka, Ribbon, Servis keşfi, yük dengeleme, devre
Hystrix) kesici.
Spring Cloud Gateway API Gateway olarak çalışır.
Spring Cloud Bus Olay tabanlı iletişim.
Spring Cloud Sleuth Dağıtık izleme (distributed tracing).
Spring Cloud Bileşenlerinin Detayları

a) Spring Cloud Config

• Merkezi yapılandırma yönetimi sağlar.


• Uygulama ayarları, dış kaynaklardan (Git, dosya sistemi) yönetilebilir.

Örnek:

[Link]

spring: cloud: config: server: git: uri: [Link]

b) Spring Cloud Netflix Eureka

• Servis keşfi için kullanılır.


• Servisler, Eureka sunucusuna kaydolarak birbirlerini bulabilir.

Örnek:

// Eureka Server ana sınıfı

@EnableEurekaServer

@SpringBootApplication

public class EurekaServerApplication {

public static void main(String[] args) {

[Link]([Link], args);

c) Spring Cloud Gateway

• API Gateway olarak çalışır.


• Yönlendirme, filtreleme, yük dengeleme sağlar.

Örnek:

[Link]

spring: cloud: gateway: routes: - id: kullanici-servisi uri: [Link]


predicates: - Path=/kullanicilar/**
d) Spring Cloud Hystrix

• Devre kesici (Circuit Breaker) olarak çalışır.


• Servislerin hatalarını izler ve hatalı servisleri devre dışı bırakır.

Örnek:

// Hystrix ile korunan bir metod

@HystrixCommand(fallbackMethod = "fallbackMetod")

public String servisCagir() {

// Servis çağrısı

Spring Cloud’un Avantajları

• Kolay Entegrasyon: Spring Boot uygulamalarıyla sorunsuz çalışır.


• Esneklik: Farklı bileşenler, ihtiyaca göre kullanılabilir.
• Yüksek Kullanılabilirlik: Servis keşfi ve devre kesici ile sistemin dayanıklılığı
artar.
• Merkezi Yönetim: Yapılandırma ve izleme merkezi olarak yönetilebilir.

Spring Cloud’un Dezavantajları

• Öğrenme Eğrisi: Birden fazla bileşenin öğrenilmesi gerekebilir.


• Yönetim Karmaşıklığı: Dağıtık sistemlerin yönetimi zor olabilir.

3. Mikroservis Mimarisi ve Spring Cloud Kullanım Örnekleri

Örnek Senaryo: E-Ticaret Platformu

• Kullanici Servisi: Kullanıcı bilgilerini yönetir.


• Urun Servisi: Ürün bilgilerini yönetir.
• Siparis Servisi: Sipariş işlemlerini yönetir.
• Odeme Servisi: Ödeme işlemlerini yönetir.

Spring Cloud Bileşenleri:

• Eureka: Servis keşfi.


• Gateway: API yönlendirme.
• Config: Merkezi yapılandırma.
• Hystrix: Devre kesici.
1. DevOps Nedir?

Tanım

DevOps, yazılım geliştirme (Development) ve operasyon (Operations) ekiplerinin iş


birliği yaparak, yazılımın hızlı, güvenilir ve sürekli olarak teslim edilmesini sağlayan bir
kültür, pratikler ve araçlar bütünüdür.

DevOps’un Temel İlkeleri

• Kültür Değişimi: Geliştirme ve operasyon ekipleri arasında iş birliği.


• Otomatikleştirme: Süreçlerin otomatikleştirilmesi (CI/CD, test, dağıtım).
• Sürekli İyileştirme: Süreçlerin sürekli olarak gözden geçirilmesi ve
iyileştirilmesi.
• Hızlı Geri Bildirim: Hataların hızlı tespit edilmesi ve düzeltilmesi.

DevOps’un Avantajları

• Hızlı Yazılım Teslimatı: Daha sık ve hızlı güncellemeler.


• Daha Az Hata: Otomatik test ve dağıtım ile hata oranı azalır.
• İş Birliği: Geliştirme ve operasyon ekipleri arasında daha iyi iletişim.
• Ölçeklenebilirlik: Otomatikleştirilmiş süreçler, büyük ölçekli projelerde kolaylık
sağlar.

2. CI/CD (Sürekli Entegrasyon/Sürekli Dağıtım) Nedir?

Tanım

• CI (Sürekli Entegrasyon): Geliştiricilerin kod değişikliklerini sık sık ana dal


(main branch) ile birleştirmesi ve otomatik testlerin çalıştırılması sürecidir.
• CD (Sürekli Dağıtım): CI sürecinden geçen kodun, otomatik olarak üretim
ortamına (production) dağıtılması sürecidir.

CI/CD Sürecinin Aşamaları

Aşama Açıklama Araçlar


Kod Geliştiriciler kod değişiklikleri
Git, GitHub, GitLab
Geliştirme yapar.
Commit ve Kod değişiklikleri depoya
Git
Push gönderilir.
Jenkins, GitLab CI, GitHub
CI Süreci Kod derlenir, test edilir.
Actions
Build ve Otomatik build ve test süreçleri
Maven, Gradle, JUnit
Test çalıştırılır.
Başarılı build, dağıtım ortamına Docker, Kubernetes,
CD Süreci
gönderilir. Ansible
Uygulama üretim ortamına
Dağıtım Kubernetes, AWS, Azure
dağıtılır.
CI/CD’nin Avantajları

• Hızlı Geri Bildirim: Kod değişiklikleri hızlı bir şekilde test edilir.
• Daha Az Hata: Otomatik testler sayesinde hata oranı azalır.
• Sürekli Güncellemeler: Yazılım sürekli olarak güncellenir.
• Tekrarlanabilir Süreçler: Dağıtım süreçleri otomatikleştirilir.

3. DevOps ve CI/CD Araçları

a) Versiyon Kontrol Sistemleri

• Git: Kod değişikliklerinin takibi ve yönetimi.


• GitHub/GitLab/Bitbucket: Kod depolama ve iş birliği platformları.

b) CI Araçları

• Jenkins: Açık kaynaklı CI/CD aracı.


• GitLab CI/CD: GitLab’a entegre CI/CD çözümü.
• GitHub Actions: GitHub’a entegre CI/CD çözümü.

c) Build Araçları

• Maven: Java projeleri için build aracı.


• Gradle: Esnek ve hızlı build aracı.

d) Konteynerizasyon ve Orchestrasyon

• Docker: Uygulamaların konteynerler içinde çalıştırılması.


• Kubernetes: Konteynerlerin yönetimi ve ölçeklenmesi.

e) Yapılandırma Yönetimi

• Ansible: Otomatik yapılandırma ve dağıtım aracı.


• Terraform: Altyapının kod olarak yönetilmesi.
f) İzleme ve Loglama

• Prometheus: Sistem izleme aracı.


• ELK Stack (Elasticsearch, Logstash, Kibana): Log yönetimi ve analiz.

4. CI/CD Pipeline Örneği

Örnek Senaryo: Java Spring Boot Uygulaması

1. Kod Geliştirme: Geliştirici, yerel ortamda kod değişikliği yapar.


2. Commit ve Push: Kod değişiklikleri GitHub’a gönderilir.
3. CI Süreci:
a. Jenkins/GitHub Actions, kod değişikliklerini algılar.
b. Maven/Gradle ile proje derlenir.
c. JUnit ile birim testleri çalıştırılır.
4. Build ve Test:
a. Başarılı build, Docker imajı olarak oluşturulur.
b. Docker Hub veya özel bir registry’e gönderilir.
5. CD Süreci:
a. Kubernetes, yeni Docker imajını alır ve uygulamanın yeni sürümünü
dağıtır.
6. Dağıtım:
a. Uygulama, üretim ortamında çalışmaya başlar.
1. Yazılım Güvenliği Nedir?

Tanım

Yazılım güvenliği, yazılım uygulamalarının yetkisiz erişim, saldırı, veri sızıntısı ve kötü
nyeetli kullanım gibi tehditlere karşı korunmasını sağlayan tasarım, kodlama, test ve
dağıtım pratikleridir.

Yazılım Güvenliğinin Temel Hedefleri

• Gizlilik (Confidentiality): Verilerin sadece yetkili kişiler tarafından erişilebilir


olması.
• Bütünlük (Integrity): Verilerin yetkisiz değişikliklere karşı korunması.
• Erişilebilirlik (Availability): Sistemlerin ve verilerin ihtiyaç duyulduğunda
erişilebilir olması.
2. Güvenli Yazılım Yaşam Döngüsü (Secure SDLC)

Tanım

Güvenli Yazılım Yaşam Döngüsü (Secure SDLC), yazılım geliştirme sürecinin her
aşamasına güvenlik önlemlerinin entegre edilmesini sağlayan bir yaklaşımdır. Bu
sayede, güvenlik açıkları erken aşamalarda tespit edilip giderilir.

Secure SDLC Aşamaları

Aşama Güvenlik Önlemleri


Gereksinim
Güvenlik gereksinimlerinin belirlenmesi.
Analizi
Güvenli mimari tasarımı, tehdit
Tasarım
modellemesi.
Güvenli kodlama standartları, statik kod
Kodlama
analizi.
Güvenlik testleri (penetrasyon testi,
Test
dinamik analiz).
Dağıtım Güvenli dağıtım, yapılandırma yönetimi.
Güvenlik yamaları, izleme ve
Bakım
güncellemeler.
Güvenlik Gereksinimleri Belirleme

• Kullanıcı Kimlik Doğrulama ve Yetkilendirme: Kimlik doğrulama


(authentication) ve yetkilendirme (authorization) mekanizmaları.
• Veri Koruma: Şifreleme, veri maskeleme.
• Giriş Kontrolleri: Kullanıcı girişlerinin doğrulanması.
• Loglama ve İzleme: Güvenlik olaylarının izlenmesi.

Güvenli Mimari Tasarımı

• Savunma Derinliği (Defense in Depth): Çok katmanlı güvenlik önlemleri.


• En Az Yetki Prensibi (Principle of Least Privilege): Kullanıcılara sadece ihtiyaç
duydukları yetkilerin verilmesi.
• Güvenlik Duvarları ve Ağ Güvenliği: Ağ trafiğinin kontrolü.

Güvenli Kodlama Standartları

• OWASP Top 10: En yaygın güvenlik açıkları ve bunlara karşı önlemler.


• SQL Injection: Kullanıcı girişlerinin doğrulanması, parametrik sorgular.
• Cross-Site Scripting (XSS): Kullanıcı girişlerinin temizlenmesi.
• Cross-Site Request Forgery (CSRF): Token kullanımı.
• Buffer Overflow: Bellek yönetimi.

Güvenlik Testleri

• Statik Kod Analizi (SAST): Kodun güvenlik açıkları açısından taranması.


• Dinamik Kod Analizi (DAST): Çalışan uygulamaların taranması.
• Penetrasyon Testi: Saldırı simülasyonları.

3. OWASP Top 10 Güvenlik Açıkları

OWASP (Open Web Application Security Project), web uygulamalarındaki en kritik


güvenlik açıklarını listeleyen bir projedir. 2021 OWASP Top 10 listesi şu açıkları içerir:

Sıra Güvenlik Açığı Açıklama


1 Broken Access Control Yetkilendirme hataları.
2 Cryptographic Failures Şifreleme hataları.
SQL, NoSQL, OS, LDAP
3 Injection
enjeksiyonları.
4 Insecure Design Güvensiz tasarım hataları.
5 Security Misconfiguration Güvenlik yapılandırma hataları.
Vulnerable and Outdated Güvensiz ve güncel olmayan
6
Components bileşenler.
Identification and Authentication
7 Kimlik doğrulama hataları.
Failures
Software and Data Integrity
8 Yazılım ve veri bütünlüğü hataları.
Failures
Security Logging and Monitoring Güvenlik loglama ve izleme
9
Failures hataları.
10 Server-Side Request Forgery (SSRF) Sunucu tarafında istek sahteciliği.
4. Güvenli Yazılım Geliştirme İçin En İyi Uygulamalar

a) Kimlik Doğrulama ve Yetkilendirme

• Çok Faktörlü Kimlik Doğrulama (MFA): Kullanıcıların kimliklerini doğrulamak


için birden fazla yöntem kullanılması.
• JWT (JSON Web Token): Güvenli token tabanlı kimlik doğrulama.
• OAuth 2.0: Yetkilendirme için standart protokol.
b) Veri Şifreleme

• Uçuşta (In Transit): HTTPS, TLS protokolleri.


• Dinlenirken (At Rest): Veritabanı ve dosya şifreleme.

c) Güvenlik Duvarları ve Ağ Güvenliği

• WAF (Web Application Firewall): Web uygulamalarını koruma.


• DDoS Koruması: Dağıtık hizmet reddi saldırılarına karşı önlemler.

d) Güvenlik Yama Yönetimi

• Düzenli Güncellemeler: Kullanılan kütüphanelerin ve bileşenlerin güncel


tutulması.
• Sıfırıncı Gün Açıkları (Zero-Day): Acil yama yönetimi.

5. Güvenli Yazılım Yaşam Döngüsü Örneği

Örnek Senaryo: E-Ticaret Uygulaması

1. Gereksinim Analizi:
a. Kullanıcıların güvenli şekilde giriş yapması.
b. Ödeme bilgilerinin şifrelenmesi.
2. Tasarım:
a. Güvenli mimari tasarımı (mikroservisler, API gateway).
b. Tehdit modellemesi (threat modeling).
3. Kodlama:
a. Güvenli kodlama standartları (OWASP Top 10).
b. Statik kod analizi (SonarQube).
4. Test:
a. Penetrasyon testi (Burp Suite, OWASP ZAP).
b. Dinamik kod analizi.
5. Dağıtım:
a. Güvenli dağıtım (Docker, Kubernetes).
b. Yapılandırma yönetimi (Ansible).
6. Bakım:
a. Güvenlik yamaları ve izleme (Prometheus, ELK Stack).
1. React ve [Link]: Modern Frontend Framework’leri

Tanım

React ve [Link], kullanıcı arayüzü (UI) geliştirmek için kullanılan popüler JavaScript
kütüphaneleri/framework’leridir. Her ikisi de bileşen tabanlı (component-based)
mimariye sahiptir ve tek sayfa uygulamaları (SPA) geliştirmek için idealdir.

A. React

Temel Özellikler

• Facebook tarafından geliştirilmiştir.


• Virtual DOM kullanarak performanslı render sağlar.
• JSX (JavaScript XML) ile HTML benzeri sözdizimi sunar.
• Tek yönlü veri akışı (Unidirectional Data Flow) kullanır.
• Hook’lar ile state ve lifecycle yönetimini kolaylaştırır.

Temel Kavramlar

• Bileşenler (Components): UI’yı küçük, yeniden kullanılabilir parçalara böler.


• State: Bileşenin iç durumu.
• Props: Bileşenler arası veri iletimi.
• Hook’lar: useState, useEffect, useContext gibi fonksiyonlar.

Örnek: Basit Bir React Bileşeni

import React, { useState } from 'react';

function Merhaba() {

const [sayac, setSayac] = useState(0);

return (

<div>

<h1>Merhaba, React!</h1>

<p>Sayac: {sayac}</p>
<button onClick={() => setSayac(sayac + 1)}>Arttır</button>

</div>

);

export default Merhaba;

Avantajları

• Büyük topluluk ve ekosistem.


• Yüksek performans (Virtual DOM).
• Esneklik ve geniş kütüphane desteği.

Dezavantajları

• Öğrenme eğrisi biraz dik olabilir.


• JSX alışmak için zaman gerektirebilir.

B. [Link]

Temel Özellikler

• Evan You tarafından geliştirilmiştir.


• Reaktif veri bağlama (Reactive Data Binding) sunar.
• Şablon tabanlı (Template-based) veya JSX destekler.
• İki yönlü veri akışı (Two-way Data Binding) destekler.
• Daha basit ve öğrenmesi kolay bir yapıya sahiptir.

Temel Kavramlar

• Bileşenler (Components): UI’yı parçalara böler.


• Direktifler (Directives): v-if, v-for, v-bind gibi HTML öznitelikleri.
• Reaktif Veri: data() fonksiyonu ile tanımlanan veriler.
• Vue Router: Sayfa yönlendirme.
• Vuex: State yönetimi.

Örnek: Basit Bir [Link] Bileşeni

<template>
<div>

<h1>Merhaba, [Link]!</h1>

<p>Sayac: {{ sayac }}</p>

<button @click="arttir">Arttır</button>

</div>

</template>

<script>

export default {

data() {

return {

sayac: 0

};

},

methods: {

arttir() {

[Link]++;

};

</script>

Avantajları

• Öğrenmesi kolay ve belgelendirmesi iyi.


• Esnek ve hafif.
• İki yönlü veri bağlama (Two-way Data Binding).

Dezavantajları

• React’e göre daha küçük bir topluluk.


• Büyük ölçekli projelerde state yönetimi zor olabilir.
React vs. [Link] Karşılaştırması

Özellik React [Link]


Geliştirici Facebook Evan You
Veri Akışı Tek yönlü İki yönlü
Şablon Sözdizimi JSX HTML tabanlı
Öğrenme Eğrisi Orta-Yüksek Düşük-Orta
Topluluk ve
Büyük Orta
Ekosistem
State Yönetimi Redux, Context API Vuex
Yüksek (Virtual Yüksek (Reaktif
Performans
DOM) Veri)
2. Asenkron Programlama

Tanım

Asenkron programlama, bir işlemin beklemeden veya bloklamadan çalışmasını


sağlayan bir programlama yaklaşımdır. Özellikle ağ istekleri, dosya okuma/yazma,
veri tabanı işlemleri gibi uzun süren işlemlerde kullanılır.

Asenkron Programlamanın Temel Kavramları

A. Callback Fonksiyonları

• Geriye çağırma (callback) fonksiyonları, bir işlem tamamlandığında çağrılır.


• Callback Hell (Cehennem): İç içe geçmiş callback’ler okunması zor kodlara
neden olabilir.

Örnek:

function verileriGetir(callback) {

setTimeout(() => {

callback("Veriler alındı!");

}, 1000);

verileriGetir((veri) => {
[Link](veri);

});

B. Promise’ler

• Promise, asenkron işlemlerin sonucunu veya hatasını temsil eden bir nesnedir.
• .then() ve .catch() metodları ile sonuçlar yönetilir.

Örnek:

function verileriGetir() {

return new Promise((resolve, reject) => {

setTimeout(() => {

resolve("Veriler alındı!");

}, 1000);

});

verileriGetir()

.then((veri) => [Link](veri))

.catch((hata) => [Link](hata));

C. Async/Await

• Async/Await, Promise’leri daha okunabilir hale getiren bir sözdizimidir.


• async fonksiyonlar, await anahtar kelimesi ile asenkron işlemleri bekler.

Örnek:

async function verileriGetir() {

return new Promise((resolve) => {

setTimeout(() => {

resolve("Veriler alındı!");

}, 1000);

});
}

async function verileriGoster() {

const veri = await verileriGetir();

[Link](veri);

verileriGoster();

Asenkron Programlamanın Avantajları

• Bloklamaz: Uygulama, uzun süren işlemler sırasında donmaz.


• Performans: Ağ veya I/O işlemleri sırasında diğer işlemler çalışmaya devam
eder.
• Kullanıcı Deneyimi: Uygulama daha hızlı ve duyarlı olur.

Asenkron Programlamanın Dezavantajları

• Hata Yönetimi: Hataların yakalanması ve yönetilmesi zor olabilir.


• Karmaşıklık: Kodun okunması ve bakımı zorlaşabilir.
1. DevOps Araçları

Tanım

DevOps araçları, yazılım geliştirme, test, dağıtım ve operasyon süreçlerini otomatize


eden, hızlandıran ve kolaylaştıran yazılımlardır. Bu araçlar, CI/CD,
konteynerizasyon, yapılandırma yönetimi, izleme ve loglama gibi alanlarda
kullanılır.

DevOps Araçlarının Kategorileri

Kategori Araçlar Açıklama


Kod değişikliklerinin takibi ve
Versiyon Kontrol Git, GitHub, GitLab, Bitbucket
yönetimi.
Jenkins, GitLab CI/CD, GitHub Actions, Sürekli entegrasyon ve sürekli
CI/CD
CircleCI dağıtım.
Uygulamaların izole edilmesi
Konteynerizasyon Docker, Podman
ve taşınabilirliği.
Konteynerlerin yönetimi ve
Orchestrasyon Kubernetes, Docker Swarm
ölçeklenmesi.
Yapılandırma Altyapının otomatik
Ansible, Puppet, Chef
Yönetimi yapılandırılması.
Altyapı Oluşturma Altyapının kod olarak
Terraform, CloudFormation
(IaC) tanımlanması.
İzleme ve Prometheus, Grafana, ELK Stack
Sistem ve uygulama izleme.
Loglama (Elasticsearch, Logstash, Kibana)
Güvenlik SonarQube, OWASP ZAP Güvenlik açıklarının tespiti.
A. Versiyon Kontrol Sistemleri

Git

• Dağıtık versiyon kontrol sistemi.


• Branching ve merging ile eşzamanlı çalışma imkanı.
• GitHub, GitLab, Bitbucket gibi platformlarla entegrasyon.

Örnek Git Komutları:

git clone <repo-url> # Depoyu klonla

git add . # Değişiklikleri ekle

git commit -m "Mesaj" # Değişiklikleri commit et

git push origin main # Değişiklikleri uzak depoya gönder

B. CI/CD Araçları

Jenkins

• Açık kaynaklı CI/CD aracı.


• Pipeline’lar ile otomatik build, test ve dağıtım.
• Eklentiler ile genişletilebilir.

Örnek Jenkinsfile:

pipeline {

agent any

stages {

stage('Build') {

steps {
sh 'mvn clean package'

stage('Test') {

steps {

sh 'mvn test'

stage('Deploy') {

steps {

sh 'docker build -t my-app .'

GitHub Actions

• GitHub’a entegre CI/CD çözümü.


• Workflow’lar ile otomatik işlemler tanımlanır.

Örnek GitHub Actions Workflow:

name: CI/CD Pipeline

on:

push:

branches: [ main ]

jobs:

build:

runs-on: ubuntu-latest
steps:

- uses: actions/checkout@v2

- name: Build

run: mvn clean package

- name: Test

run: mvn test

C. Konteynerizasyon ve Orchestrasyon

Docker

• Uygulamaları konteynerler içinde çalıştırır.


• Dockerfile ile imajlar oluşturulur.

Örnek Dockerfile:

FROM openjdk:11

COPY target/[Link] /app/

WORKDIR /app

CMD ["java", "-jar", "[Link]"]

Kubernetes

• Konteynerlerin otomatik yönetimi ve ölçeklenmesi.


• Pod’lar, Deployment’lar, Service’ler ile uygulama yönetimi.

Örnek Kubernetes Deployment:

apiVersion: apps/v1

kind: Deployment

metadata:

name: my-app

spec:

replicas: 3

selector:

matchLabels:
app: my-app

template:

metadata:

labels:

app: my-app

spec:

containers:

- name: my-app

image: my-app:latest

ports:

- containerPort: 8080

D. Yapılandırma Yönetimi

Ansible

• Otomatik yapılandırma ve dağıtım.


• Playbook’lar ile sunucu yapılandırması.

Örnek Ansible Playbook:

• hosts: webservers tasks:


o name: Nginx kurulumu apt: name: nginx state: present
E. İzleme ve Loglama

Prometheus + Grafana

• Sistem ve uygulama metriklerinin izlenmesi.


• Grafana ile görselleştirme.

ELK Stack

• Log toplama, analiz ve görselleştirme.


2. Yazılım Test Yöntemleri

Tanım

Yazılım test yöntemleri, yazılımın doğru çalıştığından, güvenli olduğundan ve


kullanıcı gereksinimlerini karşıladığından emin olmak için kullanılan tekniklerdir.

Yazılım Test Türleri

Test Türü Açıklama Araçlar


Birim Testi (Unit JUnit, NUnit,
Kodun en küçük birimlerinin test edilmesi.
Test) pytest
Entegrasyon TestNG,
Modüllerin birlikte çalışmasının test edilmesi.
Testi Postman
Selenium,
Sistem Testi Tüm sistemin test edilmesi.
Cypress
Kullanıcı gereksinimlerinin karşılanıp Cucumber,
Kabul Testi
karşılanmadığının test edilmesi. SpecFlow
Uygulamanın yüksek yük altında JMeter,
Yük Testi
performansının test edilmesi. LoadRunner
OWASP ZAP,
Güvenlik Testi Güvenlik açıklarının tespit edilmesi.
Burp Suite
Kullanılabilirlik UserTesting,
Kullanıcı deneyiminin test edilmesi.
Testi Hotjar
A. Birim Testi (Unit Test)

• Kodun en küçük birimleri (fonksiyonlar, metodlar) test edilir.


• JUnit (Java), pytest (Python), NUnit (.NET) gibi araçlar kullanılır.

Örnek JUnit Testi:

import [Link];

import static [Link].*;

public class HesapMakinesiTest {

@Test

public void testTopla() {

HesapMakinesi hesapMakinesi = new HesapMakinesi();


assertEquals(5, [Link](2, 3));

B. Entegrasyon Testi

• Farklı modüllerin veya servislerin birlikte çalışmasının test edilmesi.


• TestNG, Postman, SoapUI gibi araçlar kullanılır.

Örnek Postman Testi:

// Postman test script

[Link]("Status code is 200", function () {

[Link](200);

});

C. Sistem Testi

• Tüm sistemin test edilmesi.


• Selenium, Cypress gibi araçlar kullanılır.

Örnek Selenium Testi:

import [Link];

import [Link];

import [Link];

public class LoginTest {

@Test

public void testLogin() {

WebDriver driver = new ChromeDriver();

[Link]("[Link]

// Login işlemleri...

assert [Link]().equals("Dashboard");

[Link]();

}
}

D. Güvenlik Testi

• Güvenlik açıklarının tespit edilmesi.


• OWASP ZAP, Burp Suite gibi araçlar kullanılır.

Örnek OWASP ZAP Kullanımı:

• Tarama başlatma:
[Link] -t [Link]

E. Yük Testi

• Uygulamanın yüksek yük altında performansının test edilmesi.


• JMeter, LoadRunner gibi araçlar kullanılır.

Örnek JMeter Test Planı:

• HTTP Request’ler ekleyerek yük testi senaryosu oluşturma.


1. Veritabanı Yönetimi

Tanım

Veritabanı yönetimi, verilerin depolanması, organize edilmesi, erişilmesi,


güncellenmesi ve güvenliğinin sağlanması sürecidir. Veritabanları, ilişkisel (SQL) ve
ilişkisel olmayan (NoSQL) olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır.

A. İlişkisel Veritabanları (SQL)

İlişkisel veritabanları, tablolar ve ilişkiler kullanarak verileri depolar. SQL (Structured


Query Language) ile sorgulanır.

Popüler SQL Veritabanları

• PostgreSQL
• MySQL
• Oracle Database
• Microsoft SQL Server

Temel SQL Kavramları

• Tablolar: Verilerin satır ve sütunlarda depolandığı yapılar.


• Anahtarlar (Keys): Primary Key, Foreign Key.
• İlişkiler: One-to-One, One-to-Many, Many-to-Many.
• Sorgular: SELECT, INSERT, UPDATE, DELETE.

Örnek SQL Sorguları

-- Tablo oluşturma

CREATE TABLE kullanicilar ( id SERIAL PRIMARY KEY, ad VARCHAR(50)


NOT NULL, soyad VARCHAR(50) NOT NULL, email VARCHAR(100) UNIQUE NOT
NULL );

-- Veri ekleme

INSERT INTO kullanicilar (ad, soyad, email) VALUES ('Sedat',


'Demir', 'sedat@[Link]');

-- Veri sorgulama

SELECT * FROM kullanicilar WHERE ad = 'Sedat';

-- Veri güncelleme

UPDATE kullanicilar SET email = '[Link]@[Link]' WHERE id =


1;

-- Veri silme

DELETE FROM kullanicilar WHERE id = 1;

Avantajları

• Yapısal bütünlük: Veriler arasında ilişkiler kurularak


tutarlılık sağlanır.
• Güçlü sorgulama: Karmaşık sorgular yazılabilir.
• Transaction desteği: ACID (Atomicity, Consistency, Isolation,
Durability) özellikleri.

Dezavantajları

• Ölçeklenebilirlik: Yatay ölçeklenme (scale-out) zor olabilir.


• Esneklik: Şema değişiklikleri zorlayıcı olabilir.

B. İlişkisel Olmayan Veritabanları (NoSQL)

NoSQL veritabanları, esnek şemalar ve yüksek ölçeklenebilirlik


sunar. Farklı veri modellerine sahiptir.
NoSQL Veritabanı Türleri

• Doküman Tabanlı: MongoDB, CouchDB


• Anahtar-Değer Tabanlı: Redis, DynamoDB
• Sütun Tabanlı: Cassandra, HBase
• Graf Tabanlı: Neo4j

Örnek: MongoDB (Doküman Tabanlı)

// Koleksiyon oluşturma (MongoDB'de tablolar "koleksiyon" olarak


adlandırılır)

[Link]("kullanicilar");

// Doküman ekleme

[Link]({

ad: "Sedat",

soyad: "Demir",

email: "sedat@[Link]",

yas: 30

});

// Doküman sorgulama

[Link]({ ad: "Sedat" });

// Doküman güncelleme

[Link](

{ ad: "Sedat" },

{ $set: { email: "[Link]@[Link]" } }

);

// Doküman silme

[Link]({ ad: "Sedat" });


Avantajları

• Esneklik: Şema tanımlamaya gerek yok.


• Yüksek performans: Büyük veri setlerinde hızlı okuma/yazma.
• Yatay ölçeklenebilirlik: Kolayca ölçeklenebilir.

Dezavantajları

• Tutarlılık: İlişkisel veritabanlarına göre daha az tutarlılık


sağlar.
• Sorgulama: Karmaşık sorgular zor olabilir.

C. ORM (Object-Relational Mapping)

ORM, nesne yönelimli programlama dilleri ile ilişkisel veritabanları


arasında köprü görevi görür.

Popüler ORM Araçları

• Hibernate (Java)
• Entity Framework (.NET)
• Django ORM (Python)
• Sequelize (JavaScript)

Örnek: Hibernate (Java)

@Entity

@Table(name = "kullanicilar")

public class Kullanici {

@Id

@GeneratedValue(strategy = [Link])

private Long id;

@Column(name = "ad")

private String ad;

@Column(name = "soyad")
private String soyad;

// Getter ve Setter metodları

// Kullanici nesnesini veritabanına kaydetme

Session session = [Link]();

[Link]();

Kullanici kullanici = new Kullanici("Sedat", "Demir");

[Link](kullanici);

[Link]().commit();

[Link]();

2. Bulut Bilişim

Tanım

Bulut bilişim, bilgi işlem kaynaklarının (sunucular, depolama,


veritabanları, ağ, yazılımlar) internet üzerinden talep üzerine
sağlanması ve ödenen kadar kullanma modelidir.

Bulut Bilişim Hizmet Modelleri

Model Açıklama Örnekler


IaaS (Infrastructure as Altyapı hizmeti (sunucular, AWS EC2, Azure VM, Google
a Service) depolama, ağ). Compute Engine
PaaS (Platform as a Platform hizmeti (geliştirme Heroku, AWS Elastic Beanstalk,
Service) ortamı, veritabanları). Google App Engine
SaaS (Software as a Yazılım hizmeti (hazır
Gmail, Salesforce, Microsoft 365
Service) uygulamalar).
Bulut Bilişim Sağlayıcıları

• Amazon Web Services (AWS)


• Microsoft Azure
• Google Cloud Platform (GCP)
• IBM Cloud
• Oracle Cloud

A. AWS (Amazon Web Services)

AWS, en yaygın kullanılan bulut platformudur.

Temel AWS Hizmetleri

• EC2: Sanal sunucular.


• S3: Nesne depolama.
• RDS: İlişkisel veritabanı hizmeti.
• Lambda: Sunucusuz işlevler.
• DynamoDB: NoSQL veritabanı.
• CloudFront: İçerik dağıtım ağı (CDN).

Örnek: AWS S3 Kullanımı

AWS CLI ile S3 bucket oluşturma

aws s3 mb s3://sedat-demir-bucket

Dosya yükleme

aws s3 cp [Link] s3://sedat-demir-bucket/

Dosya listeleme

aws s3 ls s3://sedat-demir-bucket/

B. Microsoft Azure

Azure, Microsoft’un bulut platformudur.

Temel Azure Hizmetleri

• Virtual Machines: Sanal makineler.


• Azure SQL Database: İlişkisel veritabanı.
• Azure Functions: Sunucusuz işlevler.
• Blob Storage: Nesne depolama.
Örnek: Azure CLI Kullanımı

Kaynak grubu oluşturma

az group create --name SedatRG --location eastus

Sanal makine oluşturma

az vm create --resource-group SedatRG --name SedatVM --image


UbuntuLTS --admin-username sedat --generate-ssh-keys

C. Google Cloud Platform (GCP)

GCP, Google’ın bulut platformudur.

Temel GCP Hizmetleri

• Compute Engine: Sanal makineler.


• Cloud Storage: Nesne depolama.
• Cloud SQL: İlişkisel veritabanı.
• Cloud Functions: Sunucusuz işlevler.

Örnek: GCP Kullanımı

Compute Engine örneği oluşturma

gcloud compute instances create sedat-vm --zone=us-central1-a --


machine-type=n1-standard-1 --image-project=ubuntu-os-cloud --image-
family=ubuntu-2004-lts

Bulut Bilişimin Avantajları

• Maliyet Etkinliği: Ödenen kadar kullanma modeli.


• Ölçeklenebilirlik: İhtiyaca göre kaynaklar artırılabilir veya
azaltılabilir.
• Esneklik: Farklı hizmetler ve yapılandırmalar sunar.
• Yüksek Kullanılabilirlik: Yedeklilik ve otomatik kurtarma.

Bulut Bilişimin Dezavantajları

• Güvenlik Endişeleri: Verilerin bulutta depolanması güvenlik


riskleri taşıyabilir.
• Bağımlılık: Bulut sağlayıcıya bağımlılık oluşabilir.
• Gizlilik: Verilerin fiziksel konumu belirsiz olabilir.
1. Yazılım Mimarisi Nedir?

Tanım

Yazılım mimarisi, bir yazılım sisteminin yapısal bileşenlerini, bu


bileşenler arasındaki ilişkileri, tasarım prensiplerini ve sistemin
genel organizasyonunu tanımlar. İyi bir mimari, sistem
gereksinimlerini karşılamak, bakımı kolaylaştırmak ve gelecekteki
değişikliklere uyum sağlamak için tasarlanır.

Yazılım Mimarisi Katmanları

Yazılım mimarisi genellikle katmanlı (layered) bir yapıda organize


edilir:

Katman Açıklama Örnek Teknolojiler


Sunum Katmanı Kullanıcı arayüzü ve kullanıcı React, Angular,
(Presentation Layer) etkileşimleri. [Link]
Spring Boot, .NET
İş Katmanı (Business Layer) İş kuralları ve mantığı.
Core
Veri Erişim Katmanı (Data Hibernate, Entity
Veritabanı işlemleri.
Access Layer) Framework
PostgreSQL,
Veri Katmanı (Data Layer) Verilerin depolanması.
MongoDB
Yazılım Mimarisi Türleri

A. Katmanlı Mimari (Layered Architecture)

• En yaygın kullanılan mimari türüdür.


• Katmanlar arasında net ayrım vardır.
• Ölçeklenebilirlik ve bakım kolaylığı sağlar.

Örnek:

Sunum Katmanı → İş Katmanı → Veri Erişim Katmanı → Veri Katmanı

B. Mikroservis Mimarisi (Microservices Architecture)

• Büyük uygulamalar, bağımsız ve küçük servislere bölünür.


• Her servis kendi veritabanına ve API’larına sahip olabilir.
• Bağımsız dağıtım ve ölçeklenebilirlik sağlar.

Örnek:
Kullanıcı Servisi → Ürün Servisi → Sipariş Servisi → Ödeme Servisi

C. Hexagonal Mimari (Ports and Adapters)

• Uygulamanın çekirdek mantığı, dış dünyadan izole edilir.


• Portlar (arabirimler) ve adapter’lar (uyarlayıcılar)
kullanılır.
• Test edilebilirlik ve esneklik artar.

Örnek:

Çekirdek Mantık → Portlar → Adapter’lar (Veritabanı, API, UI)

D. CQRS (Command Query Responsibility Segregation)

• Okuma (Query) ve yazma (Command) işlemleri ayrılır.


• Veritabanı okuma ve yazma modelleri farklı olabilir.
• Performans ve ölçeklenebilirlik artar.

Örnek:

Okuma Modeli (Read Model) → Yazma Modeli (Write Model)

E. Event-Driven Architecture (Olay Tabanlı Mimari)

• Sistem bileşenleri, olaylar (events) aracılığıyla iletişim


kurar.
• Asenkron iletişim sağlar.
• Ölçeklenebilirlik ve esneklik artar.

Örnek:

Olay Üreticisi → Olay Kuyruğu → Olay Tüketicisi

2. Tasarım Kalıpları (Design Patterns)

Tanım

Tasarım kalıpları, yazılım geliştirme sürecinde sık karşılaşılan


problemler için tekrar kullanılabilir çözümler sunar. Bu kalıplar,
kodun okunabilirliğini, bakımını ve genişletilebilirliğini artırır.

Tasarım Kalıpları Türleri

Tür Açıklama Örnek Kalıplar


Yaratımsal Singleton, Factory,
Nesne oluşturma sürecini soyutlar.
(Creational) Builder
Yapısal Nesneler ve sınıflar arasındaki ilişkileri Adapter, Decorator,
(Structural) düzenler. Facade
Davranışsal Nesneler arasındaki iletişimi ve Observer, Strategy,
(Behavioral) sorumlulukları düzenler. Command
A. Yaratımsal Tasarım Kalıpları

1. Singleton

• Bir sınıftan sadece bir nesne oluşturulmasını sağlar.


• Örnek: Veritabanı bağlantısı, loglama servisi.

Örnek (Java):

public class DatabaseConnection {

private static DatabaseConnection instance;

private DatabaseConnection() {}

public static synchronized DatabaseConnection getInstance() {

if (instance == null) {

instance = new DatabaseConnection();

return instance;

2. Factory Method

• Nesne oluşturma sürecini alt sınıflara bırakır.


• Örnek: Farklı türde belgeler oluşturma.

Örnek (Java):

interface Document {

void open();

}
class PDFDocument implements Document {

public void open() {

[Link]("PDF belgesi açıldı.");

class DocumentFactory {

public Document createDocument(String type) {

if ([Link]("PDF")) {

return new PDFDocument();

return null;

3. Builder

• Karmaşık nesnelerin adım adım oluşturulmasını sağlar.


• Örnek: HTML sayfası oluşturma, SQL sorgusu oluşturma.

Örnek (Java):

class User {

private String name;

private String email;

private User(Builder builder) {

[Link] = [Link];

[Link] = [Link];

}
public static class Builder {

private String name;

private String email;

public Builder setName(String name) {

[Link] = name;

return this;

public Builder setEmail(String email) {

[Link] = email;

return this;

public User build() {

return new User(this);

// Kullanım

User user = new [Link]()

.setName("Sedat")

.setEmail("sedat@[Link]")

.build();

B. Yapısal Tasarım Kalıpları

1. Adapter

• Uyumsuz arayüzleri bir araya getirir.


• Örnek: Farklı API’ları uyumlu hale getirme.

Örnek (Java):

interface PaymentGateway {

void pay(double amount);

class PayPalGateway {

void sendPayment(double amount) {

[Link]("PayPal ile ödeme yapıldı: " + amount);

class PayPalAdapter implements PaymentGateway {

private PayPalGateway payPalGateway;

public PayPalAdapter(PayPalGateway payPalGateway) {

[Link] = payPalGateway;

public void pay(double amount) {

[Link](amount);

2. Decorator

• Nesnelere dinamik olarak yeni sorumluluklar ekler.


• Örnek: Pizza siparişinde ek malzemeler ekleme.

Örnek (Java):

interface Pizza {
double getCost();

class PlainPizza implements Pizza {

public double getCost() {

return 5.0;

class CheeseDecorator implements Pizza {

private Pizza pizza;

public CheeseDecorator(Pizza pizza) {

[Link] = pizza;

public double getCost() {

return [Link]() + 1.5;

C. Davranışsal Tasarım Kalıpları

1. Observer

• Nesneler arasındaki bağımlılığı yönetir.


• Örnek: Olay tabanlı sistemler, UI güncellemeleri.

Örnek (Java):

interface Observer {

void update(String message);

}
class NewsAgency {

private List<Observer> observers = new ArrayList<>();

public void addObserver(Observer observer) {

[Link](observer);

public void notifyObservers(String message) {

for (Observer observer : observers) {

[Link](message);

2. Strategy

• Algoritmaları değiştirilebilir hale getirir.


• Örnek: Farklı ödeme yöntemleri.

Örnek (Java):

interface PaymentStrategy {

void pay(double amount);

class CreditCardPayment implements PaymentStrategy {

public void pay(double amount) {

[Link]("Kredi kartı ile ödeme yapıldı: " +


amount);

}
class PaymentContext {

private PaymentStrategy strategy;

public void setStrategy(PaymentStrategy strategy) {

[Link] = strategy;

public void executePayment(double amount) {

[Link](amount);

3. SOLID Prensipleri

Tanım

SOLID prensipleri, nesne yönelimli tasarımda daha anlaşılır, esnek


ve sürdürülebilir kod yazmak için kullanılan 5 temel prensiptir.

Prensip Açıklama
S (Single Responsibility
Bir sınıfın sadece bir sorumluluğu olmalıdır.
Principle)
Sınıflar genişletmeye açık, değiştirmeye kapalı
O (Open/Closed Principle)
olmalıdır.
L (Liskov Substitution
Alt sınıflar, üst sınıfların yerine geçebilmelidir.
Principle)
I (Interface Segregation İstemciler kullanmadıkları arayüzlere bağımlı
Principle) olmamalıdır.
D (Dependency Inversion Yüksek seviyeli modüller, düşük seviyeli modüllere
Principle) bağlı olmamalıdır.
Örnek: Single Responsibility Principle (SRP)

// Yanlış: Bir sınıfın çok fazla sorumluluğu var

class User {

void saveUser(User user) {}

void sendEmail(User user) {}

}
// Doğru: Her sınıfın tek bir sorumluluğu var

class UserRepository {

void saveUser(User user) {}

class EmailService {

void sendEmail(User user) {}

1. Yazılım Geliştirme Süreçleri

Tanım

Yazılım geliştirme süreci, bir yazılım projesinin başlangıcından


sonuna kadar izlenen adımları ve bu adımların nasıl yönetileceğini
tanımlar. Bu süreçler, gereksinimlerin toplanması, tasarım, kodlama,
test, dağıtım ve bakım aşamalarını içerir.

Yazılım Geliştirme Sürecinin Aşamaları

Aşama Açıklama Çıktılar


Gereksinim Müşteri ve kullanıcı gereksinimlerinin Gereksinim
Analizi belirlenmesi. Dokümanı
Yazılımın mimarisi ve bileşenlerinin Tasarım Dokümanı,
Tasarım
tasarlanması. Şemalar
Kodlama Tasarımın kodlara dönüştürülmesi. Kaynak Kod
Yazılımın hatalarının tespit edilmesi ve
Test Test Raporları
düzeltilmesi.
Dağıtım Yazılımın kullanıcılara sunulması. Dağıtım Paketleri
Yazılımın güncellenmesi ve hataların Güncellemeler,
Bakım
giderilmesi. Yama Notları
2. Yazılım Geliştirme Metodolojileri

Tanım

Yazılım geliştirme metodolojileri, yazılım projelerinin nasıl


planlanacağını, yönetileceğini ve uygulanacağını tanımlayan yapısal
yaklaşımlardır. Her metodolojinin kendine özgü avantajları ve
dezavantajları vardır.

A. Şelale Modeli (Waterfall Model)

• Doğrusal ve ardışık bir yaklaşımdır.


• Her aşama tamamlanmadan bir sonraki aşamaya geçilmez.

Avantajları:

• Basit ve anlaşılır.
• Belgelendirme odaklı.

Dezavantajları:

• Değişikliklere karşı esnek değildir.


• Geç teslim riski yüksektir.

Örnek:

Gereksinimler → Tasarım → Kodlama → Test → Dağıtım → Bakım

B. Çevik (Agile) Metodolojiler

• Esnek ve iteratif bir yaklaşımdır.


• Küçük ekiplerle kısa süreli iterasyonlar (sprint’ler) halinde
çalışılır.

Çevik Metodolojilerin İlkeleri

• Müşteri memnuniyeti ön plandadır.


• Değişikliklere açık olmalıdır.
• Çalışan yazılım sık sık teslim edilmelidir.
• Ekip iş birliği önemlidir.

Popüler Çevik Metodolojiler

• Scrum
• Kanban
• Extreme Programming (XP)
1. Scrum

• Sprint’ler halinde çalışılır (genellikle 2-4 hafta).


• Ürün Sahibi (Product Owner), Scrum Master, Geliştirme Ekibi
rollerini içerir.
• Günlük toplantılar (Daily Stand-up) ile ilerleme takip edilir.

Scrum Süreci:

Product Backlog → Sprint Planlama → Sprint → Günlük Toplantılar →


Sprint Review → Sprint Retrospective

2. Kanban

• Görevlerin görsel olarak yönetilmesini sağlar.


• Sürekli akış (continuous flow) prensibine dayanır.
• Sınırlı iş miktarı (WIP - Work In Progress) ile verimlilik
artırılır.

Kanban Tahtası Örneği:

Yapılacak → Yapılıyor → Tamamlandı

3. Extreme Programming (XP)

• Yazılım kalitesini artırmaya odaklanır.


• Çift programlama (Pair Programming), Test Güdümlü Geliştirme
(TDD), Sürekli Entegrasyon (CI) gibi uygulamaları içerir.

XP Uygulamaları:

• Küçük ve sık teslimatlar.


• Müşteri katılımı.
• Sürekli geri bildirim.

C. DevOps

• Geliştirme (Development) ve Operasyon (Operations) ekiplerinin


iş birliği yapmasını sağlar.
• Sürekli Entegrasyon (CI) ve Sürekli Dağıtım (CD) prensiplerine
dayanır.

DevOps Süreci:

Planlama → Kodlama → Build → Test → Dağıtım → İzleme → Geri Bildirim


D. Lean Yazılım Geliştirme

• İsrafın azaltılmasına odaklanır.


• Değer akışı, çekme sistemi, sürekli iyileştirme prensiplerini
içerir.

Lean İlkeleri:

• Müşteri değeri odaklı.


• İş akışını optimize et.
• Sürekli iyileştirme.

3. Yazılım Geliştirme Süreçlerinde Kullanılan Araçlar

Kategori Araçlar Açıklama


Proje Yönetimi Jira, Trello, Asana Görev takibi ve yönetimi.
Versiyon Kontrol Git, GitHub, GitLab Kod değişikliklerinin takibi.
Jenkins, GitLab CI/CD, GitHub Sürekli entegrasyon ve
CI/CD
Actions dağıtım.
Test
Selenium, JUnit, TestNG Otomatik testler.
Otomasyonu
İletişim Slack, Microsoft Teams Ekip içi iletişim.
Dokümantasyon Confluence, Notion Proje dokümantasyonu.
1. Nesneye Dayalı Programlama (OOP)

Tanım

OOP, nesneler ve sınıflar kullanarak yazılım geliştirme yaklaşımdır.


Nesneler, durum (state) ve davranış (behavior) içeren yapılardır.

OOP Temel İlkeleri

• Kapsülleme (Encapsulation): Verilerin ve metodların bir arada


tutulması.
• Kalıtım (Inheritance): Bir sınıfın başka bir sınıftan
özelliklerini miras alması.
• Çok Biçimlilik (Polymorphism): Aynı metotların farklı
nesnelerde farklı davranışlar sergilemesi.
• Soyutlama (Abstraction): Karmaşık detayların gizlenmesi.
Örnek: Java'da OOP

// Sınıf tanımı

class Araba {

private String marka; // Kapsülleme

public Araba(String marka) {

[Link] = marka;

public void calistir() { // Davranış

[Link](marka + " çalıştı.");

// Kalıtım

class SporAraba extends Araba {

public SporAraba(String marka) {

super(marka);

@Override

public void calistir() { // Çok biçimlilik

[Link]("Spor arabası hızlı çalıştı!");

// Kullanım

public class Main {


public static void main(String[] args) {

Araba araba = new Araba("Toyota");

[Link](); // Çıktı: Toyota çalıştı.

SporAraba sporAraba = new SporAraba("Ferrari");

[Link](); // Çıktı: Spor arabası hızlı çalıştı!

2. Kesit Yönelimli Programlama (AOP)

Tanım

AOP, yazılımda tekrarlanan işlevleri (loglama, güvenlik, işlem


yönetimi) merkezi bir şekilde yönetmeyi sağlayan bir programlama
paradigmasıdır.

AOP Kavramları

• Aspect: Kesit, tekrarlanan işlevleri tanımlar.


• Join Point: Kesitlerin uygulanabileceği noktalar (metot
çağrıları, sınıf başlangıçları).
• Advice: Kesitlerin ne zaman çalışacağını belirler (Before,
After, Around).

Örnek: Spring AOP (Java)

// Aspect tanımı @Aspect @Component public class LogAspect {


@Before("execution(* [Link]..(..))") // Tüm servis
metodlarından önce çalış public void logBefore(JoinPoint joinPoint)
{ [Link]("Metot çalıştı: " +
[Link]().getName()); } }

// Servis sınıfı @Service public class UserService { public void


createUser() { [Link]("Kullanıcı oluşturuldu."); } }
3. Fonksiyonel Programlama (FP)

Tanım

FP, verilerin değişmez (immutable) olduğu ve fonksiyonların birinci


sınıf vatandaş olarak kabul edildiği bir programlama paradigmasıdır.

FP Temel İlkeleri

• Saf Fonksiyonlar: Aynı girdi için aynı çıktıyı verir, yan


etkisi yoktur.
• Değişmezlik (Immutability): Veriler değiştirilemez.
• Yüksek Dereceli Fonksiyonlar: Fonksiyonlar, diğer
fonksiyonları parametre olarak alabilir veya döndürebilir.

Örnek: JavaScript'te FP

// Saf fonksiyon

const toplama = (a, b) => a + b;

// Yüksek dereceli fonksiyon

const ikiKati = (fonksiyon) => (a, b) => fonksiyon(a, b) * 2;

const toplamaIkiKati = ikiKati(toplama);

[Link](toplamaIkiKati(2, 3)); // Çıktı: 10

4. REST/SOAP Web Servisleri

Tanım

• REST (Representational State Transfer): HTTP protokolünü


kullanarak kaynaklara erişim sağlayan bir mimaridir.
• SOAP (Simple Object Access Protocol): XML tabanlı, protokol
bağımsız bir web servis protokolüdür.

REST vs. SOAP Karşılaştırması

Özellik REST SOAP


Protokol HTTP HTTP, SMTP, TCP
Veri Formatı JSON, XML XML
Performans Yüksek Düşük
Esneklik Yüksek Düşük
HTTPS,
Güvenlik WS-Security
OAuth
Örnek: REST API (Java - Spring Boot)

@RestController

@RequestMapping("/api/kullanicilar")

public class KullaniciController {

@GetMapping("/{id}")

public ResponseEntity<Kullanici> getKullanici(@PathVariable Long


id) {

Kullanici kullanici = [Link](id);

return [Link](kullanici);

5. UI/UX Standartları

Tanım

• UI (User Interface): Kullanıcı arayüzü tasarımı.


• UX (User Experience): Kullanıcı deneyimi ve etkileşimi.

UI/UX İlkeleri

• Kullanılabilirlik: Arayüzün kolay kullanılması.


• Erişilebilirlik: Engelli kullanıcılar için uygunluk.
• Tutarlılık: Aynı işlevler için aynı tasarım.
• Geri Bildirim: Kullanıcı eylemlerine yanıt verme.

6. Uygulama Performansı ve Önbellek Kullanımı

Tanım

• Önbellek (Cache): Sık kullanılan verilerin hızlı erişim için


saklanması.
• Önbellek Türleri: İstemci tarafı, sunucu tarafı, veri tabanı
önbelleği.

Örnek: Redis Kullanımı (Java - Spring Boot)

@Service

public class KullaniciService {

@Cacheable("kullanicilar") // Önbellek kullanımı

public Kullanici getKullanici(Long id) {

return [Link](id).orElse(null);

7. Kod Düzenleme (Refactoring)

Tanım

Kod düzenleme, kodun işlevselliğini değiştirmeden, okunabilirliğini,


bakımını ve performansını iyileştirme sürecidir.

Refactoring Teknikleri

• Kod Koku Tespiti: Tekrarlanan kodlar, uzun metodlar.


• Metod Çıkarımı (Extract Method): Uzun metodların parçalanması.
• Yeniden Adlandırma (Rename): Anlamlı isimlendirme.
• Sınıf Çıkarımı (Extract Class): Büyük sınıfların parçalanması.

Örnek: Kod Düzenleme (Java)

// Düzenlenmemiş kod

public void hesaplaVeGoster(int a, int b) {

int toplam = a + b;

[Link]("Toplam: " + toplam);

int carpim = a * b;

[Link]("Çarpım: " + carpim);

}
// Düzenlenmiş kod

public void hesaplaVeGoster(int a, int b) {

int toplam = toplama(a, b);

gosterSonuc("Toplam", toplam);

int carpim = carpma(a, b);

gosterSonuc("Çarpım", carpim);

private int toplama(int a, int b) {

return a + b;

private int carpma(int a, int b) {

return a * b;

private void gosterSonuc(String mesaj, int sonuc) {

[Link](mesaj + ": " + sonuc);

Sorular ve Cevaplar
1. Nesneye Dayalı Programlama (OOP)

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: OOP’nin temel ilkeleri nelerdir?

Cevap: OOP’nin 4 temel ilkesidir:

1. Kapsülleme (Encapsulation): Verilerin ve metodların bir arada


tutulması, dış erişimin kontrollü olması.
2. Kalıtım (Inheritance): Bir sınıfın başka bir sınıftan
özelliklerini miras alması.
3. Çok Biçimlilik (Polymorphism): Aynı metotların farklı
nesnelerde farklı davranışlar sergilemesi.
4. Soyutlama (Abstraction): Karmaşık detayların gizlenmesi,
sadece gerekli bilgilerin sunulması.

Soru: Java’da kalıtım nasıl uygulanır?

Cevap: Java’da extends anahtar kelimesi ile kalıtım uygulanır.


Örnek:

class Hayvan {

void sesCikar() {

[Link]("Ses çıkarıyor...");

class Kedi extends Hayvan {

@Override

void sesCikar() {

[Link]("Miyav!");

Soru: Kapsülleme neden önemlidir?

Cevap: Kapsülleme, veri bütünlüğünü korur ve dış müdahaleleri


engeller. Örneğin, bir sınıfın iç değişkenleri private olarak
tanımlanır ve getter/setter metodları ile erişim sağlanır.
2. Kesit Yönelimli Programlama (AOP)

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: AOP nedir ve hangi durumlarda kullanılır?

Cevap: AOP, tekrarlayan işlevleri (loglama, güvenlik, işlem


yönetimi) merkezi bir şekilde yönetmeyi sağlar. Spring AOP gibi
framework’ler ile uygulanır. Kullanım Alanları:

• Loglama
• Güvenlik kontrolleri
• İşlem yönetimi (Transaction Management)

Soru: Spring AOP’da @Before ve @After arasındaki fark nedir?

Cevap:

• @Before: Belirtilen metot çalışmadan önce çalışır.


• @After: Belirtilen metot çalıştıktan sonra çalışır.

Örnek:

@Aspect

@Component

public class LogAspect {

@Before("execution(* [Link]..(..))")

public void logBefore(JoinPoint joinPoint) {


[Link]("Metot çalıştı: " +
[Link]().getName());

} }

3. Fonksiyonel Programlama (FP)

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Fonksiyonel programlama nedir?

Cevap: FP, verilerin değişmez (immutable) olduğu ve fonksiyonların


birinci sınıf vatandaş olarak kabul edildiği bir programlama
paradigmasıdır. Temel İlkeler:
• Saf fonksiyonlar
• Değişmezlik (Immutability)
• Yüksek dereceli fonksiyonlar

Soru: Saf fonksiyon nedir?

Cevap: Saf fonksiyon, aynı girdi için her zaman aynı çıktıyı verir
ve yan etkisi olmayan fonksiyondur. Örnek (JavaScript):

const toplama = (a, b) => a + b; // Saf fonksiyon

4. REST/SOAP Web Servisleri

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: REST ve SOAP arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:

Özellik REST SOAP


HTTP, SMTP,
Protokol HTTP
TCP
Veri
JSON, XML XML
Formatı
Performans Yüksek Düşük
Esneklik Yüksek Düşük
HTTPS,
Güvenlik WS-Security
OAuth
Soru: REST API tasarımında en iyi uygulamalar nelerdir?

Cevap:

• Kaynakları isimlendirme: /kullanicilar (çoğul isim)


• HTTP metodlarını doğru kullanma: GET, POST, PUT, DELETE
• Durum kodlarını kullanma: 200 OK, 404 Not Found, 500 Server
Error
• Versiyonlama: /api/v1/kullanicilar
• Dokümantasyon: Swagger/OpenAPI kullanma
5. UI/UX Standartları

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: UI ve UX arasındaki fark nedir?

Cevap:

• UI (User Interface): Kullanıcı arayüzü tasarımı (renkler,


düğmeler, yerleşim).
• UX (User Experience): Kullanıcı deneyimi (kullanılabilirlik,
erişilebilirlik, memnuniyet).

Soru: İyi bir UI tasarımının ilkeleri nelerdir?

Cevap:

• Kullanılabilirlik: Kolay anlaşılır ve kullanılır olmalı.


• Tutarlılık: Aynı işlevler için aynı tasarım.
• Geri Bildirim: Kullanıcı eylemlerine yanıt verme.
• Erişilebilirlik: Engelli kullanıcılar için uygunluk.

6. Uygulama Performansı ve Önbellek Kullanımı

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Önbellek (Cache) nedir ve neden kullanılır?

Cevap: Önbellek, sık kullanılan verilerin hızlı erişim için


saklandığı bir mekanizmadır. Veritabanı yükünü azaltır ve uygulama
performansını artırır.

Örnek (Redis - Spring Boot):

@Cacheable("kullanicilar")

public Kullanici getKullanici(Long id) {

return [Link](id).orElse(null);

Soru: Redis ve Memcached arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:
Özellik Redis Memcached
Veri Türleri String, Hash, List, Set String
Kalıcı
Evet (disk) Hayır (RAM)
Depolama
Replikasyon Evet Hayır
Performans Yüksek Çok Yüksek
7. Kod Düzenleme (Refactoring)

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Kod düzenleme (Refactoring) nedir?

Cevap: Kod düzenleme, kodun işlevselliğini değiştirmeden,


okunabilirliğini, bakımını ve performansını iyileştirme sürecidir.

Örnek Refactoring Teknikleri:

• Metod Çıkarımı (Extract Method)


• Yeniden Adlandırma (Rename)
• Sınıf Çıkarımı (Extract Class)

Soru: Kod koku (Code Smell) nedir?

Cevap: Kod koku, kodun kötü tasarlandığını veya bakımının zor


olduğunu gösteren belirtilerdir. Örnekler:

• Tekrarlanan kod (Duplicated Code)


• Uzun metodlar (Long Methods)
• Büyük sınıflar (Large Classes)

8. Yazılım Güvenliği

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: SQL Injection nedir ve nasıl önlenir?

Cevap: SQL Injection, kullanıcı girişlerinin doğrulanmadan SQL


sorgularında kullanılması sonucu oluşan bir güvenlik açığıdır.
Önleme Yöntemleri:

• Parametrik sorgular kullanmak.


• ORM (Hibernate, Entity Framework) kullanmak.
• Giriş doğrulama (Input Validation) yapmak.

Örnek (Java - JDBC):

PreparedStatement stmt = [Link]("SELECT * FROM


kullanicilar WHERE ad = ?");

[Link](1, kullaniciAdi);

Soru: OWASP Top 10 nedir?

Cevap: OWASP Top 10, web uygulamalarındaki en kritik 10 güvenlik


açığını listeleyen bir rapordur. 2021 OWASP Top 10:

1. Broken Access Control (Yetkilendirme hataları)


2. Cryptographic Failures (Şifreleme hataları)
3. Injection (SQL, NoSQL, OS Injection)
4. Insecure Design (Güvensiz tasarım)
5. Security Misconfiguration (Güvenlik yapılandırma hataları)

9. Veritabanı Yönetimi

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: SQL ve NoSQL arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:

Özellik SQL NoSQL


Tablolar Doküman, Anahtar-Değer,
Veri Modeli
(İlişkisel) Graf
Şema Sabit şema Esnek şema
Dikey (Scale-
Ölçeklenebilirlik Yatay (Scale-Out)
Up)
Sorgulama SQL Özel sorgular
Soru: İndeksleme (Indexing) nedir ve neden kullanılır?

Cevap: İndeksleme, veritabanı sorgularının hızını artırmak için


kullanılan bir tekniktir. Verilerin belirli sütunlara göre
sıralanmasını sağlar.

Örnek (SQL):

CREATE INDEX idx_ad ON kullanicilar(ad);


10. Bulut Bilişim

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: IaaS, PaaS, SaaS arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:

Model Açıklama Örnekler


Altyapı hizmeti (sunucular,
IaaS AWS EC2, Azure VM
ağ)
Platform hizmeti (geliştirme Heroku, AWS Elastic
PaaS
ortamı) Beanstalk
Yazılım hizmeti (hazır
SaaS Gmail, Salesforce
uygulamalar)
Soru: AWS ve Azure arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:

Özellik AWS Azure


Pazar Payı En büyük İkinci büyük
Geniş hizmet Microsoft ürünleri ile
Entegrasyon
yelpazesi entegre
Fiyatlandırma Esnek Kurumsal odaklı
11. Yazılım Mimarisi ve Tasarım Kalıpları

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Katmanlı mimari ve mikroservis mimarisi arasındaki farklar


nelerdir?

Cevap:

Katmanlı Mikroservis
Özellik
Mimari Mimarisi
Yapı Monolitik Dağıtık servisler
Ölçeklenebilirlik Dikey Yatay
Bağımlılık Yüksek Düşük
Soru: Singleton tasarım kalıbı nedir?

Cevap: Singleton, bir sınıftan sadece bir nesne oluşturulmasını


sağlayan bir tasarım kalıbıdır. Örnek (Java):

public class DatabaseConnection {


private static DatabaseConnection instance;

private DatabaseConnection() {}

public static synchronized DatabaseConnection getInstance() {

if (instance == null) {

instance = new DatabaseConnection();

return instance;

12. Yazılım Geliştirme Süreçleri ve Metodolojileri

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Şelale (Waterfall) ve Çevik (Agile) metodolojileri arasındaki


farklar nelerdir?

Cevap:

Şelale
Özellik Çevik (Agile)
(Waterfall)
İteratif ve
Yaklaşım Doğrusal
artımsal
Esneklik Düşük Yüksek
Değişiklikler Zor Kolay
Soru: Scrum’da sprint nedir?

Cevap: Sprint, 2-4 haftalık bir süreçte tamamlanması planlanan iş


birimidir. Her sprint sonunda çalışan bir yazılım teslim edilir.
13. DevOps ve CI/CD

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: CI/CD nedir?

Cevap:

• CI (Continuous Integration): Geliştiricilerin kod


değişikliklerini sık sık ana dal ile birleştirmesi.
• CD (Continuous Deployment): CI sürecinden geçen kodun otomatik
olarak üretim ortamına dağıtılması.

Örnek (Jenkinsfile):

pipeline {

agent any

stages {

stage('Build') {

steps {

sh 'mvn clean package'

stage('Test') {

steps {

sh 'mvn test'

Soru: Docker ve Kubernetes arasındaki farklar nelerdir?

Cevap:

Özellik Docker Kubernetes


Konteyner
Amaç Konteynerizasyon
orchestrasyonu
Ölçeklenebilirlik Sınırlı Yüksek
Çoklu makine
Yönetim Tek makine
(cluster)
14. UI/UX ve Kullanıcı Deneyimi

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Kullanıcı deneyimi (UX) nedir?

Cevap: UX, kullanıcının bir ürün veya hizmetle etkileşim sırasında


yaşadığı deneyimlerin tümüdür. Kullanılabilirlik, erişilebilirlik,
memnuniyet gibi faktörleri içerir.

Soru: UI tasarımında tutarlılık neden önemlidir?

Cevap: Tutarlılık, kullanıcıların arayüzü daha kolay öğrenmesini ve


hataları azaltmasını sağlar. Örneğin, tüm düğmelerin aynı renk ve
boyutta olması.

15. Uygulama Performansı ve Optimizasyon

Olası Sorular ve Cevaplar

Soru: Uygulama performansını artırmak için neler yapılır?

Cevap:

• Önbellek (Cache) kullanımı


• Veritabanı sorgularını optimize etme
• Asenkron işlemler
• Kod düzenleme (Refactoring)

Soru: Önbellek (Cache) kullanımının avantajları nelerdir?

Cevap:

• Veritabanı yükünü azaltır.


• Uygulama yanıt süresini hızlandırır.
• Ölçeklenebilirliği artırır.
1. Yazılım, yazılım tasarımı ve geliştirilmesi ile bu sürecin
yönetimi konusunda 5 yıllık mesleki tecrübeye sahip olmak

Soru: Bize yazılım geliştirme sürecinde karşılaştığınız en büyük


zorluklardan biri hakkında bilgi verir misiniz? Cevap: Yazılım
geliştirme sürecinde karşılaştığım en büyük zorluklardan biri,
gereksinimlerin sürekli değişmesidir. Bu duruma adapte olmak için
çevik yazılım geliştirme yöntemlerini kullanarak, esnek ve uyumlu
bir yaklaşım benimsedim.

2. Bilgisayar çevre birimlerinin donanımı ve ağ yönetimi güvenliği


hakkında bilgi sahibi olmak

Soru: Ağ yönetimi güvenliğinde nelere dikkat edersiniz? Cevap: Ağ


yönetimi güvenliğinde, yetkilendirme, kimlik doğrulama, veri
şifreleme ve güvenlik duvarı yapılandırmasına dikkat ederim. Ayrıca,
sürekli güvenlik denetimleri ve güncellemeleri de önemlidir.

3. Hizmetin gerektirdiği nitelikler (muhakeme, temsil, takım


çalışması vb.)

Soru: Takım çalışması sırasında yaşadığınız bir çelişkiyi ve nasıl


çözdüğünüzü anlatabilir misiniz? Cevap: Bir projede, takım üyeleri
arasında fikir ayrılıkları yaşandığında, açık iletişim ve uzlaşmacı
bir yaklaşım benimsedim. Toplantılar düzenleyerek herkesin
görüşlerini paylaşmasını sağladım ve ortak bir çözüm bulduk.

4. Fakültelerin dört yıllık bilgisayar mühendisliği, yazılım


mühendisliği vb. bölümlerinden mezun olmak

Soru: Eğitim hayatı boyunca aldığınız en önemli ders hangisidir ve


neden? Cevap: Nesneye yönelik programlama dersi, bana yazılım
geliştirme konusunda temel bir anlayış kazandırdı. Bu ders, yazılım
geliştirme kariyerimde çok önemli bir rol oynadı.

5. Büyük ölçekli bilgi işlem birimlerinde veya kritik verilerin


bulunduğu kurumlarda çalışma tecrübesi

Soru: Büyük ölçekli bir projede çalışırken nasıl bir yaklaşım


benimsersiniz? Cevap: Büyük ölçekli projelerde, modüler ve
ölçeklenebilir mimariler kullanarak, sistemin yönetilebilirliğini ve
sürdürülebilirliğini sağlamaya çalışırım.
6. JavaEE/JakartaEE veya Spring Framework konusunda 3 yıl tecrübe

Soru: Spring Boot kullanarak bir uygulamada karşılaştığınız bir


sorunu ve çözümünüzü anlatabilir misiniz? Cevap: Spring Boot
kullanarak bir uygulama geliştirirken, bağımlılık enjeksiyonu ile
ilgili bir sorun yaşadım. Bu sorunu, Spring Framework'ün
belgelendiğini inceleyerek ve topluluk forumlarından destek alarak
çözdüm.

7. Nesneye dayalı programlama (OOP), Kesit yönelimli programlama


(AOP), Fonksiyonel programlama konularına hakim olmak

Soru: Nesneye yönelik programlamada en çok kullandığınız prensip


hangisidir? Cevap: En çok kullandığım prensip, "Don't Repeat
Yourself" (DRY) prensibidir. Kod tekrarını önlemek için ortak
fonksiyonları ve sınıfları kullanırım.

8. SOLID prensipleri ve tasarım kalıplarına hakim olmak

Soru: SOLID prensiplerinden hangisini en önemli buluyorsunuz ve


neden? Cevap: En önemli bulduğum prensip, "Single Responsibility
Principle" (SRP) dir. Bir sınıfın veya modülün yalnızca bir
sorumluluğa sahip olması, kodu daha anlaşılır ve yönetilebilir hale
getirir.

9. REST/SOAP mimarisindeki web servisler, JSON/XML veri


alışverişleri konusunda tecrübe

Soru: RESTful web servisleri tasarlarken nelere dikkat edersiniz?


Cevap: RESTful web servisleri tasarlarken, kaynakların doğru şekilde
tanımlanması, HTTP yöntemlerinin doğru kullanımı ve stateless
(durumsuz) olmasına dikkat ederim.

10. Mikro servis mimarisi hakkında bilgi sahibi olmak

Soru: Mikro servis mimarisinin avantajları nelerdir? Cevap: Mikro


servis mimarisi, uygulamaların daha esnek, ölçeklenebilir ve
bağımsız olarak dağıtılabilir olmasını sağlar.

11. Git dağıtık sürüm denetim sistemi konusunda tecrübe sahibi olmak

Soru: Git kullanarak takım içinde nasıl bir iş akışı izlersiniz?


Cevap: Git kullanarak, feature branch workflow izlerim. Her yeni
özellik veya hata düzeltmesi için ayrı bir dal oluşturur ve bu
dalları ana dala birleştirmeden önce kod incelemesi yaparım.
12. Oracle, PostgreSQL, MSSQL gibi ilişkisel veri tabanlarından en
az birisini kullanarak uygulama geliştirmiş olmak

Soru: SQL sorguları yazarken nelere dikkat edersiniz? Cevap: SQL


sorguları yazarken, performans optimizasyonuna, indeks kullanımına
ve güvenli SQL sorguları yazmaya dikkat ederim.

13. SQL konusunda iyi düzeyde tecrübe sahibi olmak

Soru: Karmaşık bir SQL sorgusu yazmanız gerektiğinde nasıl bir


yaklaşım benimsersiniz? Cevap: Karmaşık SQL sorguları yazarken,
sorguyu parçalara bölerim ve her parçayı ayrı ayrı test ederim.
Ayrıca, sorgunun performansını iyileştirmek için indeksler ve alt
sorgular kullanırım.

14. JPA, Hibernate vb. ORM araçlarından en az birinde tecrübe sahibi


olmak

Soru: Hibernate kullanarak karşılaştığınız bir sorunu ve çözümünüzü


anlatabilir misiniz? Cevap: Hibernate kullanarak, veritabanı
bağlantısı ile ilgili bir sorun yaşadım. Bu sorunu, bağlantı havuzu
ayarlarını optimize ederek ve Hibernate belgelendiğini inceleyerek
çözdüm.

15. NoSQL veri tabanları hakkında bilgi sahibi olmak

Soru: NoSQL veri tabanlarını ne zaman tercih edersiniz? Cevap: NoSQL


veri tabanlarını, büyük miktarda veri ile çalışan, esnek şema
gereksinimleri olan ve yüksek ölçeklenebilirlik gerektiren
projelerde tercih ederim.

16. UI, UX standartları, kullanıcı deneyimi hakkında bilgi sahibi


olmak

Soru: Kullanıcı arayüzü tasarımında nelere dikkat edersiniz? Cevap:


Kullanıcı arayüzü tasarımında, kullanıcı dostu, anlaşılır ve
erişilebilir arayüzler oluşturmaya dikkat ederim.

17. Yazılım geliştirme yaşam döngüsü hakkında bilgi sahibi olmak

Soru: Yazılım geliştirme yaşam döngüsünün en önemli aşaması


hangisidir ve neden? Cevap: En önemli aşama, gereksinim analizi
aşamasıdır. Doğru ve eksiksiz gereksinimler, projenin başarıya
ulaşmasında kritik bir rol oynar.
18. Yazılım güvenliği ve güvenli yazılım yaşam döngüsü konusunda
bilgi sahibi olmak

Soru: Yazılım güvenliğini sağlamak için neler yaparsınız? Cevap:


Yazılım güvenliğini sağlamak için, güvenli kodlama uygulamaları,
düzenli güvenlik denetimleri ve güncellemeleri kullanırım.

19. React, VueJs gibi javascript kütüphaneleri hakkında bilgi ve


tercihen tecrübe sahibi olmak

Soru: React kullanarak bir uygulama geliştirirken nelere dikkat


edersiniz? Cevap: React kullanarak bir uygulama geliştirirken,
bileşen tabanlı mimari, state yönetimi ve performans optimizasyonuna
dikkat ederim.

20. DevOps, CI/CD süreçleri hakkında bilgi ve tercihen tecrübe


sahibi olmak

Soru: CI/CD süreçlerini nasıl uygularsınız? Cevap: CI/CD süreçlerini


uygularken, otomatik testler, sürekli entegrasyon ve sürekli dağıtım
araçları kullanırım.

21. Asenkron programlama hakkında bilgi ve tercihen tecrübe sahibi


olmak

Soru: Asenkron programlama nedir ve neden önemlidir? Cevap: Asenkron


programlama, uygulamanın bloklanmadan çalışmasını sağlar. Bu,
özellikle IO işlemleri ve ağ çağrıları gibi uzun süren işlemlerde
önemlidir.

22. Uygulama performansı kapsamında önbellek sistemlerini kullanma


hakkında bilgi ve tercihen tecrübe sahibi olmak

Soru: Önbellek sistemlerini ne zaman ve nasıl kullanırsınız? Cevap:


Önbellek sistemlerini, sık erişilen verilerin hızlı bir şekilde
erişilmesini sağlamak için kullanırım. Önbellek stratejileri,
uygulamanın performansını önemli ölçüde artırabilir.

23. Kod düzenleme (refactoring), kodlama standartları konusunda


bilgi ve tercihen tecrübe sahibi olmak

Soru: Kod düzenleme (refactoring) yaparken nelere dikkat edersiniz?


Cevap: Kod düzenleme yaparken, kodu daha anlaşılır, yönetilebilir ve
sürdürülebilir hale getirmeye dikkat ederim. Ayrıca, mevcut
işlevselliği bozmamak için dikkatli bir şekilde test ederim.
24. Çevik yazılım geliştirme süreçleri hakkında bilgi sahibi olmak

Soru: Çevik yazılım geliştirme yöntemlerinin avantajları nelerdir?


Cevap: Çevik yazılım geliştirme yöntemleri, esneklik, hızlı geri
bildirim ve sürekli iyileştirme sağlar.

25. Tercihen çevik proje yönetimi yapmış olmak

Soru: Çevik proje yönetimi yaparken karşılaştığınız bir zorluğu ve


nasıl çözdüğünüzü anlatabilir misiniz? Cevap: Çevik proje yönetimi
yaparken, sprint planlama ve önceliklendirme konusunda zorluk
yaşadım. Bu sorunu, takım ile düzenli toplantılar yaparak ve geri
bildirim alarak çözdüm.

You might also like