KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9.

KAPITOLU 9
KODIĊI KRIMINALI
Biex jemenda u jikkonsolida l-liġijiet penali u l-liġijiet ta’ proċedura kriminali.

10 ta’ Ġunju, 1854

L-ORDNI FIL-KUNSILL tat-30 ta’ Jannar, 1854, u ġie emendat bl-Ordinanzi: IV tal-1856,
VIII u IX tal-1857, X tal-1858, IX tal-1859, V tal-1868, VI tal-1871, IV tal-1874, III tal-1877,
I tal-1879, III u VII tal-1880, IV tal-1882, III tal-1885, II tal-1886, IV u XVI tal-1888, XIV tal-
1889, II tal-1892, VIII tal-1893, IV tal-1894, III u X tal-1896, IV tal-1897; bl-Ordni fil-
Kunsill tal-1899 għal Malta, dwar l-użu tal-ilsien Ingliż fil-proċedimenti legali; bl-Ordinanzi:
III, VI, XI u XIII tal-1899, XI, XII u XVI tal-1900, VI u XVI tal-1901, I tal-1903, I u XII tal-
1904, XI tal-1905, VIII tal-1909, IV tal-1910, IX tal-1911, XII tal-1913, II, VI u XII tal-1914,
IV tal-1916, XIII u XIV tal-1918; bl-Ittri Patenti tal-1921 dwar il-Kostituzzjoni ta’ Malta; bl-
Ordinanza XVI tal-1921; bl-Atti: XII tal-1922, I tal-1924, XXVI tal-1927, XVI tal-1929; bl-
Ordinanzi: VI u VIII tal-1930, XIII u XXVI tal-1931, XVI tal-1932, VI tal-1933; bl-Atti:
XXVIII, XXXV u XLI tal-1933; bl-Ordinanzi: XXII, XXX u XXXVII tal-1934, IX u XIII tal-
1935, XIV u XX tal-1936, III u XV tal-1937, I, XXIV, XXVII u XXXV tal-1938, I u VI tal-1939,
XXIX tal-1940; bl-Avviżi tal-Gvern: Nri. 124 u 248 tal-1941. F’dan il-Kodiċi ġew ukoll
inkorporati l-Artikolu 3 tal-Ordinanza II tal-1867, l-Ordinanza IV tal-1872, l-Artikolu 30 tal-
Ordinanza VI tal-1880, u l-Ordinanza XXXVII tal-1934.

Dan il-Kodiċi ġie sussegwentement emendat bl-Ordinanzi; VIII, XII u XXI tal-1944, XXIV
tal-1946, VI tal-1947; bl-Atti: X tal-1949, IX tal-1950, IV tal-1951, V tal-1956, XII tal-1957;
bl-Ordinanza ta’ Emerġenza XX tal-1959; bl-Ordinanzi: XV tal-1959, X tal-1960, XXV tal-
1962; bl-Avviż Legali 4 tal-1963; bl-Atti: XVI u XXIII tal-1963, XIII tal-1964, XIX u XXXII
tal-1965; bl-Avviż Legali 46 tal-1965; bl-Atti: XXXI u XLIII tal-1966, II, XXV u XXXI tal-
1967, XXVII tal-1970, III u XXI tal-1971, XXXIII tal-1972, II, III, XI, XV, XXXVIII u XLVI tal-
1973, IV, VIII, XXXV u LVIII tal-1974, XXIV, XXVII u XXXVII tal-1975, III, XIV, XVIII, XIX u
XXII tal-1976, XI tal-1977, XIII u XVIII tal-1980, XLIX u LIII tal-1981, IX tal-1982, XIII u
XIV tal-1983, I tal-1984, XXXII tal-1986, XIII tal-1987, XXII tal-1988, XXIX tal-1989; VIII u
XXIX tal-1990, XII tal-1991, XIX tal-1992, XXI tal-1993, IV u XXIV tal-1994, XXIV tal-1995,
XVI u XVII tal-1996; bl-Avviż Legali 162 tal-1996; bl-Atti: XXXII tal-1997, II u X tal-1998,
VII tal-1999, X tal-2000, III u VI tal-2001, III, XIII, XXIV u XXXI tal-2002, IX tal-2003, III
tal-2004, I, V, VI, XIII, XX u XXII tal-2005, XVI tal-2006; bl-Avviż Legali 274 tal-2007; bl-Atti
VI, XXIV u XXXI tal-2007; bl-Avviż Legali 407 tal-2007; bl-Atti VIII tal-2008, XI tal-2009,
VII u XXII tal-2010, XXI tal-2011, u VIII tal-2012; bl-Avviż Legali 426 tal-2012; bl-Atti IV u
XVIII tal-2013; bl-Avviż Legali 246 tal-2013; bl-Atti I, II, III, IV, V, IX, XXIV, XXXI u XXXIV
tal-2014; bl-Avviż Legali 37 tal-2015; u bl-Atti II, III, VIII u XXXVII tal-2015, XXVIII, XLIX u
LI tal-2016, VIII tal-2017, XIV tal-2017, XV tal-2017,XXIII tal-2017, I tal-2018, XI tal-2018,
XIII tal-2018, XVI tal-2018, XXXII tal-2018 u XLII tal-2018 u XXIV, XXXI, XXVIII tal-2019 u III,
XVIII, XXVII, XXIX, XLI u LII tal-2020 u II u III u IX, X u XXVIII u XXIX tal-2021, XLIII tal-2021,
L tal-2021, LIII tal-2021, LXIV, LXV tal-2021, III tal-2022 , V, VII , X u XII tal-2022 u IV tal-
2023.
2 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

TAQSIM TAL-KODIĊI
Artikoli
Titolu 1
Dispożizzjonijiet Preliminari 2-6A
L-EWWEL KTIEB
LIĠIJIET PENALI
TAQSIMA I

FUQ IL-PIENI U R-REGOLI ĠENERALI DWAR KIF IL-PIENI

GĦANDHOM JIĠU MOGĦTIJA, FUQ IL-VOLONTÀ U L-ETÀ TAL-ĦATI, FUQ
IT-TENTATTIV TA’ REAT, FUQ IL-KOMPLIĊI
U R-REĊIDIVI
Titolu I Fuq il-Pieni u r-Regoli Ġenerali dwar kif il-Pieni
għandhom jiġu mogħtija 7-32
Sub-titolu I Fuq il-Pieni li jistgħu jingħataw għar-Reati 7-15
Sub-titolu II Dispożizzjonijiet Ġenerali dwar kif Jingħataw u
Jiġu Esegwiti l-Pieni 16-30
Sub-titolu III Fuq it-Tlugħ u l-Inżul minn Piena għal oħra 31-32
Titolu II Fuq il-Volontà u l-Età tal-Ħati 33-40
Titolu III Fuq it-Tentattiv ta’ Reat 41
Titolu IV Fuq il-Kompliċi 42-48
Titolu IV Bis Fuq l-Assoċjazzjoni 48A
Titolu V Fuq ir-Reċidivi 49-54

TAQSIMA II
FUQ ID-DELITTI U L-PIENI

Titolu I Fuq il-Ġenoċidju, Delitti kontra l-Umanità u Delitti

tal-Gwerra 54A-54I
Titolu I Bis Fuq id-Delitti kontra s-Sigurtà tal-Gvern 55-62
Titolu II Fuq id-Delitti kontra l-Paċi Pubblika 63-83A
Dispożizzjoni Ġenerali li tkun tapplika għal Reati li
jkunu Razzjalment Aggravati jew li jkunu
motivati bi Ksenofobija 83B-83Ċ
Titolu III Fuq id-Delitti kontra l-Amministrazzjoni tal-
Ġustizzja u Amministrazzjonijiet Pubbliċi oħra 84-162
Sub-titolu I Fuq min Jieħu f’idejh Bla Jedd l-Awtorità Pubblika
u s-Setgħat li bihom hija tinqeda 84-90
Fuq min Jeżerċita Funzjonijiet Bla Jedd 84
Fuq l-Użu Kontra l-Liġi mill-Privat tas-Setgħat tal-
Awtorità Pubblika 85-90
Sub-titolu II Fuq Inġurji u Vjolenzi kontra Uffiċjali Pubbliċi 91-99A
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 3

Sub-titolu III Fuq il-Kalunnja, Sperġur u Ġurament Falz 100-111

Sub-titolu IV Fuq l-Abbuż tal-Awtorità Pubblika 112-141
Fuq Uffiċjali jew Impjegati Pubbliċi li Jesiġu Flus
jew Ħwejjeġ oħra Kontra l-Liġi, fuq l-Estorsjoni,
u fuq il-Korruzzjoni 112-121E
Fuq Abbużi ta’ Avukati u Prokuraturi Legali 122-123
Fuq l-Abbużi ta’ Uffiċjali u Impjegati Pubbliċi fl-
Amministrazzjoni Pubblika 124-127
Fuq Abbuzi li għandhom x’jaqsmu mal-Ħabs 128-130
Rifjut ta’ Servizz li b’liġi għandu jingħata 131-132
Fuq Abbużi ta’ Awtorità, u fuq Ksur ta’ Dmirijiet li
għandhom x’jaqsmu ma’ Kariga Pubblika 133-140
Dispożizzjoni Ġenerali li tapplika għall-Uffiċjali
Pubbliċi 141
Sub-titolu V Fuq il-Vjolazzjoni ta’ Arkivji Pubbliċi, Uffiċji
Pubbliċi, Postijiet ta’ Kustodja Pubblika u
Monumenti Pubbliċi 142-162
Fuq il-Ksur ta’ Siġilli u Serq ta’ Dokumenti jew
Depożiti mill-Arkivji Pubbliċi jew minn Uffiċċji
Pubbliċi oħra 142-150
Fuq il-Vjolazzjoni ta’ Postijiet ta’ Kustodja
Pubblika, fuq il-Ħarba ta’ Arrestati jew Suspetti
jew Ikkundannati u fuq Ħabi ta’ Ħatjin 151-160
Fuq il-Ħsarat f’Monumenti Pubbliċi 161-162
Titolu IV Fuq id-Delitti kontra s-Sentiment Reliġjuż 163-165
Titolu V Fuq id-Delitti kontra l-Fiduċja Pubblika 166-190
Sub-titolu I Fuq il-Falsifikazzjoni ta’ Karti, ta’ Timbri u ta’
Siġilli 166-178
Sub-titolu II Fuq il-Falsifikazzjoni ta’ Skritturi oħra Pubbliċi jew
Privati 179-188
Sub-titolu III Dwar Il-falsifikazzjoni ta’ Flus 188A-188I
Dispożizzjonijiet Ġenerali li jgħoddu għal dan it-
Titolu 189-190
Sub-titolu III Dwar Il-frodi Kontra L-interessi Finanzjarji tal-Unjoni
Ewropea 190A-190K
Titolu VI Fuq id-Delitti kontra l-Kummerċ Pubbliku 191-195
Fuq id-Delitti fil-Fallimenti 191-195
Titolu VII Fuq id-Delitti li jaffettwaw id-Dinjità tal-Persuni 196-210
Sub-titolu I Fuq id-Delitti 1i għandhom x’jaqsmu mad-Dmirijiet
tal-Membri tal-Familji lejn Xulxin 196-197
Sub-titolu II Fuq id-Delitti Sesswali 198-209A
Sub-titolu III Fuq id-Delitti magħmulin bil-ħsieb li Jimpedixxu
jew Jeqirdu l-Prova tal-Istat ta’ Tarbija 210
Titolu VIII Fuq id-Delitti kontra l-Persuna 211-257
Sub-titolu I Fuq l-Omiċidju Volontarju 211-213
4 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Sub-titolu II Fuq l-Offiżi Volontarji fuq il-Persuna 214-222A

Sub-titolu III Fuq l-Omiċidji u l-Offiżi fuq il-Persuna Mhux
Imputabbli 223-224
Sub-titolu IV Fuq l-Omiċidju u l-Offiżi Involontarji fuq il-
Persuna 225-226B
Sub-titolu V Fuq l-Iskużi tad-Delitti msemmijin taħt is-Sub-titoli
ta’ qabel ta’ dan it-Titolu 227-238
Sub-titolu VI Fuq il-Ħabi ta’ Omiċidju jew ta’ Offiża fuq il-
Persuna u fuq il-Ħabi ta’ Kadavri 239-240
Sub-titolu VII Fuq l-Abort u fuq min Jagħti jew Ibiegħ Sustanzi
Velenużi jew ta’ Ħsara għas-Saħħa, u fuq it-
Tixrid tal-Mard 241-244A
Sub-titolu VIII Fuq l-Infantiċidju u fuq l-Abbandun, Esposizzjoni u
Mogħdrija ta’ Tfal 245-248 Bis
S u b - t i t o l u V I I I Fuq it-Traffikar ta’ Persuni
Bis 248A-248G
Sub-titolu IX Fuq it-Theddid, Vjolenza Privata u Fastidju 249-251I
Sub-titolu X Fuq il-Kxif ta’ Informazzjoni Riċevuta b’Sigriet 252-257
Sub-titolu XI Dwar l-Abbuż fuq Persuni Anzjani jew Persuni
Dipendenti 257A-260
Titolu IX Fuq id-Delitti kontra l-Proprjetà u kontra s-Sigurtà
Pubblika 261-337Ħ
Sub-titolu I Fuq is-Serq 261-289
Fuq is-Serq Ikkwalifikat 261-283A
Fuq is-Serq Sempliċi 284-288
Dispożizzjoni Ġenerali li tgħodd għal dan is-Sub-
titolu 289
Sub-titolu II Fuq Reati o ħr a d war Ħw ejjeġ Akkw istati jew
Miżmumin Kontra l-Liġi 290-292
Sub-titolu III Fuq il-Frodi 293-310BA
Dispożizzjoni Ġenerali li tkun tapplika għal Reati
taħt is-Sub-titoli I, II u III 310Ċ
Sub-titolu IIIA Fuq Frodi u Falsifikazzjoni ta' Mezzi ta' Pagament
mhux bi Flus Kontanti 310D-310K
Sub-titolu IV Fuq id-Delitti kontra s-Sigurtà Pubblika u fuq
Ħsarat fil-Proprjetà 31l-328
Sub-titolu IV A Fuq Atti ta’ Terroriżmu, Finanzjar ta’ Terroriżmu u
Reati Anċillari 328A-328MA
Sub-titolu IV B Fuq il-Piraterija 328N-328O
Dispożizzjonijiet Ġenerali li jgħoddu għal dan it-
Titolu 329-337AA
Sub-titolu V Fuq l-Użu mhux kif dovut tal-Computer 337B-337Ħ
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 5

TAQSIMA III
FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET U L-PIENI

Titolu I Fuq il-Kontravvenzjonijiet 338-340

Sub-titolu I Fuq il-Kontravvenzjonijiet kontra l-Ordni Pubbliku 338
Sub-titolu II Fuq il-Kontravvenzjonijiet kontra l-Persuna 339
Sub-titolu III Fuq il-Kontravvenzjonijiet kontra l-Proprjetà 340
Titolu II Fuq il-Pieni tal-Kontravvenzjonijiet 341-344
Dispożizzjoni Ġenerali 345

IT-TIENI KTIEB
LIĠIJIET TA' PROĊEDURA KRIMINALI
TAQSIMA I
FUQ L-AWTORITAJIET LI LILHOM HIJA FDATA
L-AMMINISTRAZZJONI TAL-ĠUSTIZZJA KRIMINALI
Titolu I Fuq is-Setgħat u d-Dmirijiet tal-Avukat Ġenerali u
tal-Pulizija Eżekuttiva fil-Proċedimenti
Kriminali 346-366
Ġenerali 346-350
..Sub-titolu I Setgħa ta’ Twaqqif u Perkwiżizzjoni 351-354
..Sub-titolu II Kontrolli fit-Toroq 355-355D
..Sub-titolu III Setgħat ta’ Dħul, Perkwiżizzjoni u Qbid b’Mandat 355E-355J
..Sub-titolu IV Setgħat ta’ Dħul u Perkwiżizzjoni mingħajr Mandat 355K-355O
..Sub-titolu V Qbid u Żamma 355P-355U
..Sub-titolu VI Setgħat ta’ Arrest u Detenzjoni 355V-355AF
..Sub-titolu VII Mandati 355AĠ-355AK
..Sub-titolu VIII Detenzjoni 355AL-355AR
..Sub-titolu IX Dritt għal Assistenza Legali u Drittijiet oħra waqt
Detenzjoni 355AS-355AUK
..Sub-titolu X Teħid ta’ Kampjuni, Marki tas-Swaba u Proċeduri
oħra investigattivi 355AV-355BD
..Sub-titolu XI Setgħat u Dmirijiet tal-Pulizija dwar Proċeduri fil-
Qrati 356-366
..Sub-titolu XII Fuq il-Preżunzjoni tal-Innoċenza 366A-366F
Titolu II Fuq il-Qorti tal-Maġistrati 367-429
Sub-titolu I Fuq il-Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti ta’
Ġudikatura Kriminali 370-388
Sub-titolu II Fuq il-Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti Istruttorja 389-409A
Dispożizzjonijiet Ġenerali li jgħoddu għall-Qorti
tal-Maġistrati sew bħala Qorti ta’ Ġudikatura
Kriminali kemm bħala Qorti Istruttorja 410-412D
Sub-titolu III Fuq l-Appelli mis-Sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati
bħala Qorti ta’ Ġudikatura Kriminali 413-429
6 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Titolu III Fuq l-Avukat Ġenerali 430-435E

Titolu IV Fuq il-Qorti Kriminali 436-496
Titolu V Fuq il-Qorti tal-Appell Kriminali 497-515
Dispożizzjonijiet li jgħoddu għall-Qrati tal-
Ġustizzja Kriminali 516-534
Titolu VI Fuq id-Drittijiet tal-Persuni Suspettati u l-Akkużati 534A-534AG
Titolu VII Dwar id-drittijiet ta’ Tfal li huma Persuni Suspettati jew
Akkużati 534AGA-534AGQ

TAQSIMA II
FUQ ĦWEJJEĠ LI GĦANDĦOM X’JAQSMU MA’ XI PROĊEDURI U XI KAWŻI

Titolu I Rapporti, Denunzji u Kwereli 535-545

Titolu II Fuq l-"In genere", l-Aċċessi u r-"Reperti" 546-569
Titolu III Fuq id-Difensuri tal-Akkużat 570-573
Titolu IV Fuq il-Garanziji 574-587
Titolu V Fuq l-Att tal-Akkuża 588-602
Titolu VI Fuq il-Ġurati 603-619
Titolu VII Allegazzjonijiet ta’ Ġenn u Kwistjonijiet Kollaterali
oħra quddiem il-Qorti Kriminali 620-628
Titolu VIII Dwar Assistenza Reċiproka f’Materja Kriminali 628A-628B
Titolu IX Dwar Kooperazzjoni bejn l-Awtoritajiet Nazzjonali u
l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew 628Ċ – 628H

TAQSIMA III
FUQ ĦWEJJEĠ LI JGĦODDU GĦALL-KAWŻI KRIMINALI KOLLHA

Titolu I Fuq ix-Xhieda u l-Periti 629-657

Sub-titolu I Fuq ix-Xhieda 629-649
Sub-titolu II Fuq il-Periti 650-657
Titolu II Fuq il-Konfessjoni 658-66l
Titolu III Fuq id-Deċiżjonijiet u l-Esekuzzjoni tagħhom 662-666
Titolu IV Fuq Oġġetti ta’ Proprjetà tal-Imputat jew Akkużat
jew ta’ Nies oħra u li għandhom x’jaqsmu ma’
Proċeduri Kriminali 667-685A
Titolu V Fuq il-Qima li għandha tinġieb lill-Qorti 686
Titolu VI Fuq il-Preskrizzjoni 687-694
Titolu VII Fuq it-Tariffi 695
Titolu VIII Dispożizzjonijiet Ġenerali 696-702
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 7

1. It-titolu ta’ dan il-Kodiċi hu Kodiċi Kriminali. Titolu.

DISPOŻIZZJONIJIET PRELIMINARI
2. Ir-reati jitqassmu f’delitti u kontravvenzjonijiet. Kif jitqassmu r-
reati.
Emendat:
XI.1900.1.
3. (1) Kull reat inissel azzjoni kriminali u azzjoni ċivili. Azzjonijiet li
jitnisslu minn
(2) L-azzjoni kriminali titmexxa quddiem il-qrati ta’ reat.
ġurisdizzjoni kriminali, u biha tintalab piena kontra l-ħati. Emendat:
VI.1871.1.
(3) L-azzjoni ċivili titmexxa quddiem il-qrati ta’ ġurisdizzjoni
ċivili, u biha jintalab il-ħlas tal-ħsara li ssir bir-reat.

4. (1) L-azzjoni kriminali hija essenzjalment pubblika, u Natura tal-

tmiss lill-Istat u titmexxa fl-isem tar-Repubblika ta’ Malta bil-mezz azzjoni
kriminali.
tal-Pulizija Eżekuttiva jew tal-Avukat Ġenerali, kif ikun il-każ, Emendat:
skont il-liġi. A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.2;
III.2002.2.
(2) L-azzjoni kriminali titmexxa ex officio fil-każijiet kollha Kif titmexxa l-
meta biex iġġibha ’l quddiem ma tkunx meħtieġa t-talba tal-parti azzjoni
kriminali.
privata jew meta l-liġi ma tħallix espressament it-tmexxija tal-
azzjoni f’idejn il-parti privata.

5. (1) Bla ħsara għal kull dispożizzjoni speċjali oħra ta’ dan Kontra min tista’
il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra li tagħti ġurisdizzjoni lill-qrati titmexxa l-
azzjoni
f’Malta biex jiġġudikaw reati, l-azzjoni kriminali tista’ titmexxa kriminali.
f’Malta, skont il-liġijiet tagħha - Emendat:
VI.1899.1;
(a) kontra kull min jagħmel reat f’Malta, jew fuq il-baħar XI.1899.107;
I.1903.1;
f’kull lok sa fejn tasal il-ġurisdizzjoni territorjali ta’ XXXI.1966.2;
Malta; XXXIII.1972. 2;
XI.1973.377;
(b) kontra kull min jagħmel reat fuq il-baħar ’il barra minn XXIV.1975.2;
dawk il-limiti abbord ta’ xi bastiment jew biċċa oħra XXIX.1990.2;
XVII.1996.19;
tal-baħar li tagħmel ma’ Malta; III.2002.3;
(ċ) kontra kull min jagħmel reat abbord ta’ xi inġenji tal- XIII.2002.10;
XXIV.2002.13:
ajru fil-waqt li jkunu fl-ispazju tal-arja ta’ Malta jew XXIV.2014.3;
abbord ta’ xi inġenji tal-ajru li jagħmlu ma’ Malta XLIX.2016.8.
ikunu fejn ikunu.
Għall-finijiet ta’ dan il-paragrafu l-frażi "spazju
tal-arja" tfisser l-ispazju tal-arja fuq l-art u tal-ibħra
territorjali ta’ Malta;
(d) bla ħsara tal-paragrafi ta’ qabel ta’ dan is-subartikolu,
kontra kull ċittadin ta’ Malta jew resident permanenti
f’Malta, li f’xi post jew abbord ta’ xi bastiment jew
biċċa oħra tal-baħar jew fuq xi inġenji tal-ajru jkunu
fejn ikunu, isir ħati tar-reati msemmija fl-artikolu 54A
jew ta’ reat kontra s-sigurtà tal-Gvern jew tar-reati
msemmija fl-artikoli 133, 139A, jew tar-reati
msemmija fl-artikoli 188B, 188Ċ, 188D, jew tar-reati
msemmija fl-artikoli 311 sa 318 u fl-artikolu 320 meta
8 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

dawn isiru jew jiġu diretti kontra jew fuq xi faċilità

tal-Istat jew tal-gvern, faċilità infrastrutturali, post
pubbliku jew aċċessibbli għall-pubbliku jew sistema
ta’ trasport pubbliku, jew ta’ falsifikazzjoni ta’ xi
obbligazzjonijiet tal-Gvern imsemmija fl-artikolu 166
jew ta’ xi wieħed mid-dokumenti msemmija fl-artikolu
167, jew tar-reat imsemmi fl-artikolu 196, jew ta’ xi
reat ieħor kontra l-persuna ta’ ċittadin ta’ Malta jew ta’
xi resident permanenti f’Malta.
Għall-finijiet ta’ dan il-paragrafu:
"resident permanenti" tfisser persuna li jkun ingħatalha
permess ta’ residenza skont id-dispożizzjonijiet tal-
Kap. 217. artikolu 7 tal-Att dwar l-Immigrazzjoni;
"reat kontra l-persuna" tinkludi r-reati msemmija fl-
artikoli 86 sa 90 u fl-artikoli 198 sa 205;
l-espressjoniijiet "faċilità tal-Istat jew tal-Gvern",
"faċilità infrastrutturali", u "sistema ta’ trasport
pubbliku" għandhom l-istess tifsira li ngħatat lilhom
rispettivament fl-artikolu 314A(4);
(e) kontra kull min fiż-żmien li jkun f’Malta:
(i) ikun sar ħati ta’ reat imsemmi fl-artikolu 87(2)
jew fl-artikoli 198, 199, 211, 214 sa 218, 220,
249 sa 251, 311, 312, 314A, 314B, 314ĊA, 316
jew 317 meta dan isir jew jiġi dirett fuq jew
kontra l-persuna ta’ persuna protetta jew bi
preġudizzju jew feriment ta’ dik il-persuna jew
li x’aktarx jipperikola jew jikkaġuna ħsara gravi
lill-proprjetà, lill-ħajja jew lis-saħħa ta’ dik il-
persuna, jew li jkollu x’jaqsam ma’ xi attakk fuq
lok relevanti jew fuq xi vettura li soltu tintuża
minn persuna protetta jew meta persuna protetta
tkun qiegħda f’dak il-lok jew dik il-vettura; jew
(ii) ikun għamel xi għemil li kieku dan ikun sar
f’Malta kien jikkostitwixxi reat u dak l-għemil
kien jinvolvi l-użu ta’ bomba, bomba splussiva li
tintafa’ bl-idejn, missila, arma tan-nar
awtomatika, ittra bomba jew pakkett bomba li
jipperikola lill-persuni; jew
(iii) ikun ikkommetta xi reat taħt l-artikoli 188B sa
188D,
minkejja li r-reati msemmija f’dan il-paragrafu jkunu
saru barra minn Malta:
Iżda għall-għanijiet tas-subparagrafu (i) ta’ dan
il-paragrafu ma jkollu ebda importanza jekk min
jikkommetti r-reat kienx jaf jew le li l-persuna kienet
persuna protetta;
(f) kontra kull min:
(i) jagħmel xi reat f’xi lok jew bini barra minn
Malta li jkun igawdi l-immunità diplomatika
minħabba l-fatt illi jkun qed iservi bħala
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 9

ambaxxata, residenza jew skop ieħor simili in

konnessjoni mas-servizz diplomatiku ta’ Malta;
jew
(ii) jagħmel reat f’xi post barra minn Malta meta dik
il-persuna tkun tgawdi mill-immunità diploma-
tika minħabba dak is-servizz;
(g) kontra kull min fiż-żmien li jkun f’Malta, isir awtur
jew kompliċi f’xi wieħed mid-delitti msemmija fl-
artikolu 87(2), jew fl-artikoli 139A, 198, 199, 211, 214
sa 218, 220, 249 sa 251, 298, jew fl-artikoli 311 sa 318
jew fl-artikolu 320 meta dawn isiru fiċ-ċirkostanzi
msemmija fil-paragrafu (d) jew (e) ta’ dan is-
subartikolu, jew f’delitt li jsir b’xi għemil kif imsemmi
fil-paragrafu (e)(ii) ta’ dan is-subartikolu, jew jassoċja
ruħu ma’ xi persuna jew persuni bil-għan li jagħmel xi
wieħed mill-istess delitti, ingħad li d-delitti jkunu saru
barra minn Malta;
(h) kontra kull min ma tinħareġ ebda awtorità għal
proċedimenti dwaru, jew ma ssir ebda ordni għar-
ritorn tiegħu, wara talba li ssir minn xi pajjiż għall-
estradizzjoni tiegħu minn Malta, mill-Ministru
responsabbli għall-ġustizzja minħabba f’li jkun
ċittadin ta’ Malta jew li r-reat li dwaru kien mitlub ir-
ritorn tiegħu jkun suġġett għall-piena kapitali fil-pajjiż
li jkun għamel it-talba, ukoll jekk ma jkun hemm ebda
dispożizzjoni skont il-liġijiet ta’ Malta ħlief din id-
dispożizzjoni li bis-saħħa tagħha tkun tista’ tinbeda l-
azzjoni kriminali kontra dik il-persuna;
(i) kontra kull min jagħmel reat li, b’dispożizzjoni
espressa tal-liġi, jkun jikkostitwixxi reat ukoll meta
jsir barra minn Malta.
Iżda l-azzjoni kriminali ma tistax titmexxa kontra l- Eċċezzjoni.
President ta’ Malta, dwar dak li jagħmel fil-qadi tal-funzjonijiet
tal-kariga tiegħu.
(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1)(b) u (ċ), bastiment jew
biċċa oħra tal-baħar jew inġenji tal-ajru jitqiesu li jagħmlu ma’
Malta jekk ikunu reġistrati f ’Malta jew, jekk ma jkunu reġistrati
mkien, jekk ikunu proprjetà għal kollox ta’ persuni li huma
abitwalment residenti f’Malta jew ta’ korpi ġuridiċi mwaqqfa taħt u
skont il-liġijiet ta’ Malta u għandhom hemm il-post ewlieni tan-
negozju tagħhom.
(3) Għall-għanijiet tas-subartikolu (1)(e):
"persuna protetta" tfisser, dwar reat allegat, persuna minn dawn
li ġejjin:
(a) persuna li fil-waqt tar-reat allegat tkun Kap ta’ Stat,
membru ta’ korp li jwettaq il-funzjonijiet ta’ Kap ta’
Stat skont il-kostituzzjoni ta’ dak l-Istat, Kap ta’
Gvern jew Ministru għall-Affarijiet Barranin u li tkun
barra mit-territorju tal-Istat fejn ikollha dik il-kariga;
(b) persuna li fil-waqt tar-reat allegat tkun rappreżentant
10 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jew uffiċjal ta’ xi Stat jew uffiċjal jew aġent ta’ xi

organizzazzjoni internazzjonali ta’ xorta inter-
governamentali, ikollha jedd skont id-dritt
internazzjonali għal protezzjoni speċjali minn kull
attakk fuq il-persuna, il-libertà jew id-dinjità tagħha u
li ma tkunx tinkwadra fil-paragrafu ta’ qabel;
(ċ) persuna li fil-waqt tar-reat allegat tkun membru tal-
familja ta’ persuna oħra msemmija f’xi wieħed mill-
paragrafi ta’ qabel u -
(i) jekk il-persuna l-oħra hija msemmija fil-
paragrafu (a) hawn aktar qabel, tkun qegħda
takkumpanjaha,
(ii) jekk il-persuna l-oħra hija msemmija fil-
paragrafu (b) hawn aktar qabel, tkun membru
tal-familja tagħha;
"lok relevanti" tfisser lok li fih tkun tabita jew toqgħod fih
persuna protetta jew li persuna protetta tkun qegħda tuża bil-għan li
twettaq il-funzjonijiet tagħha bħala tali persuna; u
"vettura" tinkludi kull mezz ta’ ġarr;
u jekk tqum il-kwistjoni matul xi proċedimenti jekk persuna tkunx
jew kinitx persuna protetta, ċertifikat mahruġ mill-Ministru
responsabbli għall-affarijiet barranin jew taħt l-awtorità tiegħu u li
jkun jiddikjara xi fatt li jkun u li jkollu x’jaqsam mal-kwistjoni,
għandu jitqies bħala prova konklużiva ta’ dak il-fatt.
L-azzjoni 6. L-azzjoni kriminali u l-azzjoni ċivili jitmexxew
kriminali u l- indipendentement waħda mill-oħra.
azzjoni ċivili
huma
indipendenti
minn xulxin.
Azzjonijiet 6A. Azzjonijiet kriminali għandhom jiġu riżolti mingħajr
kriminali dewmien mhux neċessarju, waqt li jitqies il-bżonn li jiġu protetti s-
għandhom jiġu
solvuti mingħajr sigurtà u l-benesseri tal-parti leża.
dewmien mhux
neċessarju.
Miżjud:
XIII.2018.24.

L-EWWEL KTIEB

LIĠIJIET PENALI

TAQSIMA I

FUQ IL-PIENI U R-REGOLI ĠENERALI DWAR

KIF IL-PIENI GĦANDĦOM JIĠU MOGĦTIJA, FUQ IL-VOLONTÀ U L-
ETÀ TAL-ĦATI, FUQ IT-TENTATTIV
TA’ REAT, FUQ IL-KOMPLIĊI U R-REĊIDIVI
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 11

Titolu I
FUQ IL-PIENI U R-REGOLI ĠENERALI DWAR KIF IL-PIENI
GĦANDHOM JIĠU MOGĦTIJA

Sub-titolu I
FUQ IL-PIENI LI JISTGĦU JINGĦATAW GĦAR-REATI
7. (1) Bla ħsara tal-eċċezzjonijiet li tagħmel il-liġi, il-pieni li Pieni għad-
jistgħu jiġu mogħtija għad-delitti, huma - delitti u għall-
kontravvenzjonij
(a) il-priġunerija; ietEmendat:
II.1886.1;
(b) ir-reklużjoni; XVI.1888.1;
XI.1900.2;
(ċ) l-interdizzjoni; IX.1911.1;
XXI.1971.2;
(d) il-multa. XLIX.1981.4;
II.2015.2.
(2) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 53 jew ta’ xi liġi
speċjali oħra, il-pieni li jistgħu jiġu mogħtija għall-
kontravvenzjonijiet huma -
(a) id-detenzjoni;
(b) l-ammenda;
(ċ) iċ-ċanfira jew it-twiddiba.
(3) Taħt l-isem ta’ "pieni li jnaqqsu l-libertà persunali" jidħlu l- Pieni li jnaqqsu
pieni tal-priġunerija u tad-detenzjoni. l-libertà
persunali.
(4) Kull liġi li hawn issa jew li għad issir ’il quddiem, u illi
tagħti l-piena tal-mewt, tal-priġunerija, tar-reklużjoni, tal-multa,
tal-ammenda, tad-detenzjoni, jew taċ-ċanfira, titqies bħala li tagħti
l-piena korrispondenti li hemm f ’dan il-Kodiċi, għall-effetti u
konsegwenzi kollha ta’ din il-piena, bl-istess mod daqslikieku d-
dispożizzjonijiet ta’ dik il-liġi kienu jagħmlu parti minn dan il-
Kodiċi, iżda fil-limiti stabbiliti f’dik l-istess liġi.
(5) Kull liġi li tagħti bi kliem ġenerali, il-pieni li hemm għall-
kontravvenzjonijiet, titqies bħala li tagħti l-pieni kollha illi, skont
id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 341 u 344, jistgħu, separatament
jew kumulattivament, jiġu applikati għall-kontravvenzjonijiet
ikkontemplati f’dan il-Kodiċi.
(6) Kull liġi li tikkontempla t-tlugħ jew l-inżul minn piena għal
oħra titqies bħala li tirriferixxi għall-iskala tal-pieni u għad-
dispożizzjonijiet l-oħra tal-artikolu 31.
(7) Kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi tgħodd fil-każ ta’
reat ikkontemplat f’liġi speċjali, ħlief meta dik id-dispożizzjoni ma
tkunx kompatibbli mad-dispożizzjonijiet ta’ dik il-liġi.

8. (1) L-ikkundannati għall-piena ta’ priġunerija għandhom Priġunerija.

jiġu miżmumin fil-ħabs, jew f’dik il-parti tal-ħabs li qiegħda għall-
ikkundannati għal din il-piena, u huma jkunu suġġetti għar-
restrizzjonijiet imsemmijin fir-regolamenti tal-ħabs magħmulin
skont il-liġi.
(2) Iż-żmien tal-piena ta’ priġunerija hu stabbilit mil-liġi f’kull
12 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

każ għalih.

Reklużjoni. 9. (1) L-esekuzzjoni tal-piena tar-reklużjoni ssir billi l-

Emendat: ikkundannat għall-piena ta’ priġunerija, għal perijodu wieħed jew
XLIX.1981.4;
III.2002.4. iżjed matul iż-żmien tal-piena ta’ priġunerija, jinżamm magħluq il-
ħin kollu f ’lok li qiegħed għal hekk ġewwa l-ħabs, mingħajr ma
jingħata permess lil ħadd li jidħol ħdejh, ħlief b’servizz jew
b’awtorizzazzjoni speċjali tal-Ministru responsabbli għall-ħabs.
Tul ta’ kull (2) Ebda perijodu ta’ reklużjoni m’għandu jkun itwal minn
perijodu ta’ għaxart ijiem wara xulxin.
reklużjoni.
Regoli li (3) Ma jistgħux jingħataw żewġ perijodi jew iżjed ta’
għandhom reklużjoni, mingħajr ma jkun hemm intervall ta’ xahrejn bejn
jitħarsu.
perijodu u ieħor.
(4) Madankollu, ir-reklużjoni tista’ tingħata matul dawk l-
intervalli għal ksur ta’ regolamenti tal-ħabs, jew għal xi reat ieħor
magħmul matul l-intervalli hawn fuq imsemmijin, iżda għal
perijodi qosra u illi flimkien ma jkunux jilħqu aktar minn ħmistax-
il ġurnata f’xi intervall wieħed.
(5) Meta l-liġi trid li tingħata r-reklużjoni bla ma ssemmi n-
numru tal-perijodi, ma jistgħux jingħataw iżjed minn tnax-il
perijodu ta’ reklużjoni.
(6) Il-piena tar-reklużjoni tingħata fil-każijiet stabbiliti mil-
liġi.
(7) Qabel tagħti l-piena tar-reklużjoni l-qorti għandha
tissodisfa ruħha, jekk hemm bżonn permezz ta’ provi mediċi, li
jistgħu jinkludu eżami mediku tal-persuna misjuba ħatja, illi l-
persuna misjuba ħatja tkun tajba biex tiskonta l-imsemmija piena.
(8) Jekk, matul l-esekuzzjoni tal-piena tar-reklużjoni, it-Tabib
tal-Ħabs jiċċertifika bil-miktub illi l-priġunier ma jkunx għadu
tajjeb biex jiskonta dik il-piena, l-esekuzzjoni ta’ dik il-piena
għandha tigi sospiża sa dak iż-żmien li l-priġunier jerga’ jiġi
ċċertifikat li jkun medikament tajjeb biex jiskonta dik il-piena.

Interdizzjoni. 10. (1) L-interdizzjoni hija ġenerali jew speċjali.

Emendat:
XI.1900.3;
VIII.1909.1;
VI.1947.3.
Interdizzjoni (2) L-interdizzjoni ġenerali tiskwalifika lill-ikkundannat għal
ġenerali. kull kariga jew impieg pubbliku, in ġenerali.
Interdizzjoni (3) L-interdizzjoni speċjali tiskwalifika lill-ikkundannat għal
speċjali. kariga jew impieg pubbliku partikulari, jew għall-eżerċizzju ta’
professjoni, arti, sengħa jew xi jedd partikulari, skont il-liġi f’kull
każ għalih.
Żmien tal- (4) L-interdizzjoni l-waħda u l-oħra tista’ tkun perpetwa jew
interdizzjoni. temporanja.
(5) L-interdizzjoni temporanja ma tistax tkun għal aktar minn
ħames snin, ħlief meta l-liġi b’mod speċjali tistabbilixxi żmien
itwal.
(6) L-interdizzjoni, sew jekk perpetwa jew temporanja, tista’
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 13

fuq ir-rikors tal-persuna ikkundannata għal dik il-piena u meta

jidher li hemm raġunijiet tajba għas-sodisfazzjon tal-qorti li tkun
tat is-sentenza, tieqaf f’kull żmien li jkun b’ordni tal-imsemmija
qorti.
(7) Il-qorti għandha tordna illi s-sentenza tal-kundanna għall- Pubblikazzjoni
interdizzjoni ġenerali jew speċjali jew id-digriet li jordna t-temm tas-sentenza ta’
interdizzjoni.
tagħha jiġu pubblikati fil-Gazzetta, iżda, għal dak li hu digriet li
jordna t-temm kif imsemmi hawn qabel, il-pubblikazzjoni ssir bi
spejjeż tal-persuna li jkollha x’taqsam.
(8) Il-persuna ikkundannata għall-interdizzjoni illi tonqos minn Piena għal min
xi obbligu li ġġib magħha dik il-kundanna, teħel, meta tinsab ħatja, jonqos mill-
obbligi.
il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux aktar minn tliet xhur u
multa.

11. (1) Fejn il-liġi ma tgħidx espressament xort’oħra, il- Multa.

maximum tal-multa huwa elf mija u erbgħa u sittin euro u disgħa u sittin Emendat:
XI.1900.4;
ċenteżmu (€1,164.69) u l-minimum tlieta u għoxrin euro u disgħa u XII.1914.1;
għoxrin ċenteżmu (€23.29). XXII.1934.2;
XXVII.1938.2;
(2) Meta l-maximum ta’ multa stabbilit f’dan il-Kodiċi jew f’xi liġi V.1956.2;
III.1971.2;
oħra jkun inqas minn tlieta u għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu XXXIII.1972.3;
(€23.29), il-maximum ikun tlieta u għoxrin euro u disgħa u għoxrin XXII.1976.4.
ċenteżmu (€23.29) u l-minimum ħdax- il euro u ħamsa u sittin ċenteżmu Sostitwit:
XIII.1980.2.
(€11.65). Emendat:
III.2002.5;
(3) Il-multa, meta ma titħallasx fiż-żmien stabbilit fl-artikolu A.L. 407 tal-
14, tinbidel fi priġunerija bir-rata ta’ ġurnata għal kull ħamsa u 2007;
tletin euro (35) jew parti minnhom: XXI.2011.45.

Iżda f’ebda każ (ħlief f’dak imsemmi fl-artikolu 17(g) u fl-

artikolu 29(1)) il-priġunerija minflok il-multa m’għandha tiskorri
ż-żmien ta’ sitt xhur jekk il-multa ma tkunx aktar minn sebat elef
euro (€7,000), sena jekk il-multa ma tkunx ta’ aktar minn tletin elf
euro (€30,000), tmintax-il xahar jekk il-multa ma tkunx aktar minn
tmenin elf euro (€80,000) u sentejn jekk il-multa tkun ta’ aktar
minn tmenin elf euro (€80,000).

12. (1) Il-persuni kkundannati għad-detenzjoni jiġu miżmuma Detenzjoni.

fil-ħabs jew f ’dik il-parti tal-ħabs li qiegħda għall-ikkundannati Emendat:
IV.1874.1;
għal dik il-piena. II.1886.2;
XVI.1888.2;
(2) Meta ma jkunx xort’oħra speċifikament provdut, ebda XXV.1962.3;
żmien ta’ detenzjoni m’għandu jkun iżjed minn xahrejn. A.L. 4 tal-1963;
A.L. 46 tal-
1965;
XXXI.1966.2.
Sostitwit:
III.2002.6.
 14 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Ammenda: 13. (1) Fejn il-liġi ma tgħidx espressament xort’oħra, il-maximum

Emendat: tal-ammenda huwa tmienja u ħamsin euro u tlieta u għoxrin ċenteżmu
II.1886.3;
XVI.1888.3; (€58.23) u l-minimum sitt euro u disgħa u disgħin ċenteżmu (€6.99).
XI.1900.5;
IX.1911.2;
XII.1914.2, 3;
XXII.1934.3;
V.1956.3;
III.1971.3;
XIII.1980.3;
A.L. 407 tal-
2007.
Tibdil ta’ (2) L-ammenda, meta ma titħallasx fiż-żmien stabbilit fl-artikolu
ammenda 14, tinbidel f’detenzjoni bir-rata ta’ ġurnata għal kull ħdax - il euro u
f’detenzjoni.
ħamsa u sittin ċenteżmu (€11.65) jew frazzjon tagħha:
Iżda, (ħlief kif jingħad fl-artikolu 29(1), fl-artikolu 17(g) u
fl-artikolu 53), f ’ebda każ iż-żmien tad-detenzjoni minflok l-
ammenda m’għandu jkun iżjed minn xahar.

Żmien għall-ħlas 14. (1) Persuna ikkundannata għall-ammenda jew għall- multa
tal-multa jew għandha tħallasha minnufih. B’danakollu l-qorti tista’, għal raġuni
ammenda.
Miżjud: li għandha tiġi irreġistrata, tordna lill-persuna ikkundannata li
XXII.1934.4. tħallas l-ammenda jew il-multa lir-reġistratur f’dak iż-żmien li jiġi
Emendat:
XIV.1936.2; stabbilit mill-qorti fis-sentenza:
VI.1947.4;
V.1956.4; Iżda, fil-każ ta’ ammenda ta’ tmienja u ħamsin euro u tlieta u
III.2002.7; għoxrin ċenteżmu (€58.23) jew anqas, iż-żmien hawn fuq imsemmi
A.L. 407 tal- m’għandux ikun ta’ aktar minn għaxart ijiem, u, fil-każ ta’ ammenda ta’
2007.
iżjed minn tmienja u ħamsin euro u tlieta u għoxrin ċenteżmu (€58.23),
jew fil-każ ta’ multa, iż-żmien hawn fuq imsemmi m’għandux ikun ta’
aktar minn xahar:
Iżda fin-nuqqas ta’ ħlas tal-multa jew tal-ammenda fiż-
żmien stabbilit mill-qorti fis-sentenza tagħha jew, fin-nuqqas li
jkun hemm impost terminu fis-sentenza, fi żmien ġimgħa waħda
mid-data tas-sentenza, dik il-multa jew ammenda għandha tiġi
konvertita minnufih fi priġunerija jew detenzjoni kif provdut fl-
artikoli 11 u 13 skont il-każ, u l-Pulizija għandhom, bis-saħħa tal-
awtorità mogħtija lilhom bis-sentenza u b’dan il-proviso, jarrestaw
lill-persuna sentenzjata u jeħduha bi skorta fil-post imsemmi skont
il-liġi għaż-żamma ta’ persuni li jkollhom sentenza ta’ multa jew
ammenda konvertibbli fi priġunerija jew detenzjoni skont il-liġi:
Setgħa tal-qorti Iżda l-qorti tista’ wkoll, b’dak kollu li jingħad fl-artikoli 11
li tistabbilixxi u 13, meta tikkundanna għall-ammenda jew għall-multa,
żmien ieħor ta’
detenzjoni jew tistabbilixxi xi żmien ieħor ta’ detenzjoni jew ta’ priġunerija illi l-
priġunerija. ikkundannat ikollu jagħmel, kemm-il darba hu ma jħallasx l-
ammenda jew il-multa minnufih jew fiż-żmien li jkun ġie stabbilit,
skont il-każ. Iżda ż-żmien ta’ detenzjoni jew ta’ priġunerija hekk
stabbilit m’għandu qatt ikun iżjed miż-żmien imsemmi fl-artikoli
11 u 13 rispettivament.
(2) Il-qorti tista’ wkoll, fid-diskrezzjoni tagħha, meta
tikkundanna jew f ’kull żmien ieħor wara, tordna illi kull piena
pekunjarja (ammenda jew multa) li għaliha persuna tkun
ikkundannata, tista’ titħallas b’rati ta’ dawk l-ammonti u b’dawk l-
intervalli ta’ wara xulxin illi l-qorti jidhrilha xieraq, iżda hekk illi
ż-żmien kollu li tulu l-ammont sħiħ għandu jitħallas ma għandu
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 15

qatt ikun iżjed minn tliet snin, u illi, jekk ma jsirx ħlas ta’ xi waħda
mir-rati, l-ammont sħiħ li jkun fadal għandu jkun dovut u jitħallas
minnufih, u d-dispożizzjonijiet kollha ta’ dan il-Kodiċi li jgħoddu
għall-kundanna ta’ ammenda jew ta’ multa u għall-arrest u
detenzjoni jew priġunerija, skont il-każ, jekk ma jsirx il-ħlas tal-
ammenda jew multa, jkunu jgħoddu għal hekk.

15. (1) Iċ-ċanfira jew it-twiddiba ssir fil-qorti bil-miftuħ mill- Ċanfira jew
imħallef jew maġistrat li jkun sema’ l-kawża. twiddiba.
Imħassar:
(2) Min jilqa’ ċ-ċanfira jew it-twiddiba b’imġieba ċara ta’ II.1886.4 u
mdaħħal mill-
disprezz jew ta’ nuqqas ta’ qima, jiġi ikkundannat għall-piena tad- ġdid bl-Ord.
detenzjoni jew ammenda. XVI.1888.4.

15A. (1) B’żieda ma’ kull piena li persuna li tinstab ħatja ta’ Kumpens għal
reat tista’ tingħata b’sentenza, il-Qorti tista’ tordna lill-ħati sabiex vittmi ta’
kriminalità.
jirrestitwixxi lill-parti offiża kull ħaġa minnu misruqa jew li hu Miżjud:
jkun xjentement laqa’ għandu b’riċettazzjoni jew akkwista bi frodi XIII.2018.24.
Emendat:
jew qligħ ieħor kontra l-liġi bi ħsara ta’ dik il-parti bi jew permezz XXXII.2018.3
tar-reat, jew li jħallas lil dik il-parti ammont ta’ flus kif jista’ jiġi
stabbilit mill-Qorti bħala kumpens għal dak it-telf kif imsemmi jew
għal xi danni jew offiża jew ħsara oħra, inkluż fil-każ biss ta’ delitti li
jaffettwaw id-dinjità tal-persuni taħt it-Titolu VII tat-Taqsima II tal-
Ewwel Ktieb u ta’ delitti volontarji kontra l-persuna li jkunu soġġetti
għal piena ta’ mill-inqas tliet snin prigunerija taħt it-Titolu VIII tat-
Taqsima II tal-Ewwel Ktieb, sal-limitu massimu ta’ għaxart elef euro
(€10,000) jew sa dak il-limitu massimu kif il-Ministru responsabbli
għall-ġustizzja jista’ b’regolamenti jistabbilixxi kemm dwar l-ammont
massimu kif ukoll dwar kif jiġi komputat skont il-każ, ħsara morali u,
jew psikoloġika, kaġunati lil dik il-parti bi jew permezz tar-reat, u
kull ordni bħal dak jista’ jinkludi sew direttiva li ssir restituzzjoni
u, fin-nuqqas, li jsir ħlas kif imsemmi qabel. L-ordni għandu
jikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti kollha tal- Kap. 12.
Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
(2) Meta tagħmel ordni taħt is-subartikolu (1), il-Qorti tista’
tordna li tali spejjeż jew danni jitħallsu bin-nifs, partikolarment billi
tqis kull obbligu ieħor li l-ħati għandu lejn il-vittma jew xi dipendenti
tal-vittma.

Sub-titolu II
DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI DWAR KIF JINGĦATAW
U JIĠU ESEGWITI L-PIENI
16. Fil-pieni ta’ ġranet, kull ġurnata tal-piena titqies bħala ta’ Kif jinqiesu l-
erbgħa u għoxrin siegħa; fil-pieni ta’ xhur li ma jiskorrux tliet xhur, pieni.
kull xahar jitqies bħala ta’ tletin ġurnata; fil-pieni aktar twal, ix-
xhur u s-snin jingħaddu skont il-kalendarju.
16 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Konkors ta’ reati 17. Fil-konkors ta’ reati u ta’ pieni, igħoddu d-
u ta’ pieni. dispożizzjonijiet li ġejjin:
Emendat:
IX.1859.1; (a) persuna ħatja ta’ żewġ delitti jew iżjed, illi jaqgħu taħt
XI.1900.6;
IX.1911.3, 4; pieni li jnaqqsu l-libertà persunali, li waħda minnhom
XII.1914.4; tkun għal għomor, tiġi ikkundannata għal din il-piena
XXXIII.1972.4;
XXXVIII.1973.2; biż-żieda tar-reklużjoni;
XLIX.1981.4, 6; (b) persuna ħatja ta’ żewġ delitti jew iżjed, li jaqgħu taħt
XVI.1996.6;
XXIV.2014.4. pieni li jnaqqsu għal żmien il-libertà persunali, tiġi
ikkundannata għall-piena tad-delitt l-aktar gravi biż-
żieda minn terz san-nofs taż-żmien tal-pieni l-oħra
kollha meħudin flimkien;
(ċ) persuna ħatja ta’ żewġ kontravvenzjonijiet jew iżjed
tiġi ikkundannata għall-piena li hemm għal kull
kontravvenzjoni:
Iżda jekk il-ħati jiġi ikkundannat għad-
detenzjoni, iż-żmien kollu meħud flimkien tal-piena li
tingħata m’għandu qatt jiskorri tliet xhur;
(d) persuna ħatja ta’ delitt wieħed jew aktar u ta’
kontravvenzjoni waħda jew aktar, tiġi ikkundannata
biss għall-piena stabbilita għad-delitt jew għall-piena
li jkun imissha tingħata lill-ħati minħabba l-konkors
ta’ aktar minn delitt wieħed skont ir-regoli stabbiliti
fil-paragrafi ta’ qabel dan, jekk il-piena li jmissha
tingħata għad-delitti ma tkunx anqas minn tliet xhur
priġunerija. Jekk il-piena li jmissha tingħata għad-
delitti tkun anqas minn tliet xhur priġunerija, għandha
tiġi mogħtija wkoll il-piena stabbilita għall-
kontravvenzjoni jew il-piena li jmiss tingħata fil-każ
ta’ aktar minn kontravvenzjoni waħda, skont ir-regoli
mniżżla fil-paragrafu ta’ qabel dan;
(e) meta skont il-liġi jmiss tingħata l-piena tal-
interdizzjoni temporanja, għandha tingħata dik li tkun
tal-itwal żmien, biż-żieda minn terz sa nofs iż-
żminijiet l-oħra flimkien:
Iżda b’dan li ż-żmien li jingħata ma jiskorri f’ebda
każ għoxrin sena;
(f) persuna misjuba ħatja ta’ aktar minn reat wieħed li
għalih hemm pieni pekunjarji tingħata l-piena tal-
multa jew ammenda ogħla jew tal-ogħla multa jew
ammenda, skont il-każ, b’żieda ta’ nofs kull waħda
mill-multi jew ammendi l-oħra;
(g) meta żewġ pieni pekunjarji jew aktar jinbidlu f’piena
li tnaqqas il-libertà persunali, iż-żmien ta’ din il-piena
m’għandux jiskorri tliet snin fil-każ ta’ multa, jew sitt
xhur fil-każ ta’ ammenda; u fil-każ ta’ multa u
ammenda flimkien, il-piena tinbidel f’detenzjoni jew
fi priġunerija, kif tordna l-qorti;
(h) meta żewġ reati jew iżjed, li flimkien ma jagħmlux
delitt ikkwalifikat, iservu bħala mezz biex isir reat
ieħor, sew ikkwalifikat jew sempliċi, għandha tingħata
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 17

l-piena għar-reat l-aktar gravi.

18. Meta d-diversi atti magħmulin mill-ħati, ukoll jekk fi Reat kontinwat.
żminijiet differenti, ikunu jiksru l-istess dispożizzjoni tal-liġi, u Emendat:
XI.1900.6.
jkunu ġew magħmula b’riżoluzzjoni waħda, dawn l-atti jitqiesu XIII.2018.24;
bħala reat wieħed, imsejjaħ reat kontinwat, iżda l-piena tista’ XXIV.2019.3.
tiżdied minn grad sa żewġ gradi.
19. Kull piena stabbilita għal reat titqies li hija hekk stabbilita Regoli fuq kif
bla ħsara ta’ pieni akbar ikkontemplati għal dak ir-reat f’liġi oħra, għandhom
jingħataw il-
meta fir-reat ikunu jinsabu ċ-ċirkostanzi kollha msemmijin f’dik il- pieni.
liġi l-oħra.
20. Meta l-liġi tiddisponi espressament li piena m’għandhiex Piena li
tingħata fil-minimum, il-piena li għandha tingħata għandu dejjem m’għandhiex
tingħata fil-
ikun fiha għall-anqas terz tad-differenza bejn il-minimum u l- minimum.
maximum. Emendat:
XI.1900.7;
IX.1911.5;
XLIX.1981.6.
21. Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 492, il-qorti Piena taħt il-
t i s t a ’ , g ħ a l r a ġ u n i j i e t s p e ċ j a l i u st r a o r d i n a r j i l i g ħ a n d h o m minimum
stabbilit.
jissemmew bir-reqqa kollha fis-sentenza, tagħti dik il-piena iżgħar Miżjud:
li, fid-diskrezzjoni tagħha, tkun tixraq, għad illi jkun hemm XII.1944.2.
Emendat:
stabbilit l-anqas piena fl-artikolu li jsemmi dak ir-reat jew taħt id- XXI.1971.4.
dispożizzjonijiet tal-artikolu 20, mingħajr ħsara tad-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 7.
22. Ħlief fil-każ ta’ kundanna ta’ priġunerija għall-għomor jew Kalkolu ta’
ta’ priġunerija jew detenzjoni f ’nuqqas tal-ħlas ta’ multa jew kundanni ta’
priġunerija.
ammenda, kull żmien qabel id-dikjarazzjoni ta’ ħtija u l-kundanna Miżjud:
li tulu l-ikkundannat ikun inżamm fil-ħabs għar-reat jew reati li VI.1947.6.
Sostitwit:
tiegħu jew tagħhom huwa jkun ġie hekk misjub ħati u kkundannat, III.2002.8.
li ma jkunx żmien magħmul fil-ħabs f’esekuzzjoni ta’ kundanna,
jitqies bħala parti miż-żmien ta’ priġunerija jew detenzjoni taħt il-
kundanna tiegħu; iżda jekk l-ikkundannat qabel kien suġġett għal
ordni ta’ probation, ordni għal liberazzjoni taħt kondizzjoni jew
għal sentenza sospiża dwar dak ir-reat jew reati, kull żmien bħal
dak qabel l-għemil ta’ dak l-ordni jew l-għoti tas-sentenza sospiża
m’għandux jitqies għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
Iżda meta xi żmien qabel id-dikjarazzjoni ta’ ħtija kif
imsemmi qabel ikun, bis-saħħa ta’ dan l-artikolu, ġie meqjus bħala
parti miż-żmien ta’ priġunerija jew detenzjoni taħt il-kundanna
dwar dik id-dikjarazzjoni ta’ ħtija, dak iż-żmien ma għandux jitqies
bħala parti miż-żmien ta’ priġunerija jew detenzjoni taħt xi
kundanna oħra.

23. (1) Il-konfiska tal-corpus delicti, tal-istrumenti li servew Konfiska tal-

jew li kien maħsub li jservu sabiex isir id-delitt, u ta’ kull ma jkun corpus delicti.
Emendat:
ġie miksub bid-delitt, hija konsegwenza tal-piena stabbilita mil-liġi VI.1947.7
għad-delitt, ukoll jekk dik il-konfiska ma tkunx espressament XXXI.2007.3.
imsemmija fil-liġi, barra minn meta persuna, li ma tkunx ħadet
sehem fid-delitt, ikollha jedd fuq dawk l-oġġetti.
(2) Fil-każ ta’ kontravvenzjonijiet, din il-konfiska ssir fil-
każijiet biss imsemmijin espressament fil-liġi.
18 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(3) Fil-każ ta’ oġġetti li l-manifattura, użu, ġarr, tiżmim jew

bejgħ tagħhom huwa reat, il-konfiska tagħhom tista’ tkun ordnata
mill-qorti għalkemm ma jkunx hemm kundanna u għalkemm dawk
l-oġġetti ma jkunux tal-akkużat.
(4) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (1) sa (3), meta
l-Avukat Ġenerali jwassal talba lil maġistrat minn awtorità
barranija għat-treġġigħ lura ta’ xi oġġett li jkun inkiseb b’mod
kriminali għal finijiet ta’ restituzzjoni lis-sid leġittimu tiegħu, il-
qorti tista’ wara li tisma’ lill-partijiet u jekk tqis li jkun xieraq li
hekk tagħmel wara li tikkunsidra ċ-ċirkostanzi kollha tal-każ,
tordna li l-konfiska ta’ kull tali oġġett m’għandhiex issir u li l-
oġġett għandu jitreġġa’ lura lill-awtorità barranija rikjedenti.

Imblukkar tal- 23A. (1) F’dan l-artikolu, kemm-il-darba r-rabta tal-kliem ma

proprjetà ta’ min tkunx teħtieġ xort’oħra -
ikun akkużat.
Miżjud: "l-Att" tfisser l-Att kontra Money Laundering;
III.2002.9.
Emendat: "l-Ordinanzi" tfisser l-Ordinanza dwar il-Mediċini Perikolużi, u l-
III.2004.69;
VII.2010.3. Ordinanza dwar il-Professjoni Medika u l-Professjonijiet li għandhom
Kap. 373. x’jaqsmu magħha;
Kap. 101.
Kap. 31. "reat rilevanti" tfisser kull reat li ma jkunx wieħed ta’ natura
involontarja ħlief għal delitt taħt l-Ordinanzi jew taħt l-Att, li
għalih tista’ tingħata l-piena ta’ priġunerija jew ta’ detenzjoni għal
żmien iktar minn sena.
(2) Meta persuna tiġi akkużata b’reat rilevanti, għandhom
japplikaw mutatis mutandis id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5 tal-
Att u l-istess dispożizzjonijiet għandhom japplikaw għal kull ordni
li ssir mill-Qorti bis-saħħa ta’ dan l-artikolu bħallikieku din kienet
ordni magħmula mill-Qorti taħt l-imsemmi artikolu 5 tal-Att.
(3) Meta l-qorti ma tipproċedix biex tagħmel ordni kif meħtieġ
taħt is-subartikolu (2) il-qorti għandha minnufih tagħmel ordni
temporanja ta’ iffriżar li jkollha l-istess effett ta’ ordni magħmula
taħt l-artikolu 5 tal-Att liema ordni temporanja għandha tibqa’ fis-
seħħ sa dak iż-żmien li l-qorti tagħmel l-ordni meħtieġa mill-
imsemmi subartikolu.
(4) Meta għal xi raġuni kwalunkwe l-qorti tiċħad talba
magħmula mill-prosekuzzjoni għal ordni taħt is-subartikolu (2), l-
Avukat Ġenerali jista’, fi żmien tlett ijiem tax-xogħol, mid-data
tad-deċiżjoni tal-qorti, jagħmel talba lill-Qorti Kriminali biex
tagħmel l-ordni meħtieġa u d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5 tal-Att
għandhom mutatis mutandis japplikaw għall-ordni magħmula mill-
Qorti Kriminali taħt dan is-subartikolu daqs li kieku kienet ordni
magħmula mill-qorti taħt l-istess artikolu 5. L-ordni temporanja ta’
iffriżar magħmula taħt is-subartikolu (3) għandha tibqa’ fis-seħħ
sakemm l-Qorti Kriminali tieħu deċiżjoni dwar it-talba.
(5) L-akkużat għandu fi żmien tlett ijiem tax-xogħol mid-data
ta’ meta saret l-ordni taħt is-subartikolu (2) jagħmel talba lill-Qorti
Kriminali għar-revoka tal-ordni sakemm dik l-ordni magħmula taħt
is-subartikolu (2) tibqa’ fis-seħħ sakemm ma tkunx revokata mill-
Qorti Kriminali.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 19

23B. (1) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal- Konfiska ta’

artikolu 23 il-qorti għandha, b’żieda ma’ kull kastig li jista’ rikavat.
Miżjud:
jingħata b’sentenza min jinsab ħati ta’ reat rilevanti u b’żieda ma’ III.2002.9.
kull penali li jista’ jeħel korp magħqud taħt id-dispożizzjonijiet tal- Emendat:
XXXI.2007.4;
artikolu 121D, tordna l-konfiska favur il-Gvern tar-rikavat li jiġi VIII.2015.2.
mir-reat jew ta’ dik il-proprjetà li l-valur tagħha jkun XLII.2018.3.
jikkorrispondi għall-valur ta’ dak ir-rikavat sew jekk dak ir-rikavat
ikun ġie riċevut minn min ikun insab ħati sew jekk mill-korp
magħqud imsemmi fl-imsemmi artikolu 121D.
(1A) Kull proprjetà, li tkun tinsab sew f’Malta sew barra minn
Malta, li tkun tappartjeni lil, jew li tkun tinsab fil-pussess ta’ jew
taħt il-kontroll ta’ xi persuna li tinsab ħatja ta’ reat rilevanti jew li
tkun fil-pussess jew taħt il-kontroll ta’ xi korp magħqud li jista’
jkun responsabbli taħt id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 121D
għandha, kemm-il darba ma tinġiebx prova xort’oħra, titqies li tkun
inkisbet mir-reat rilevanti u tkun tista’ tiġi konfiskata mill-qorti.
(1B) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 7 tal-Att għandhom ikunu
japplikaw mutatis mutandis b’dak il-mod illi kull referenza f’dak l-
artikolu għal "l-artikolu 3(3)" għandha tiftiehem bħala referenza
għas-subartikolu (1A) ta’ dan l-artikolu u kull referenza fl-
imsemmi artikolu 7 għal "ksur tal-artikolu 3" għandha tiftiehem
bħala referenza għal reat rilevanti.
(2) Meta r-rikavat li jkun ġej mir-reat ikun ġie mberbaq, jew
għal xi raġuni oħra li tkun ma jkunx possibbli li jiġi identifikat u
konfiskat kull tali rikavat, jew li tiġi ordnata l-konfiska ta’ dik il-
proprjetà li jkollha l-valur tagħha jikkorrispondi għall-valur ta’ dak
ir-rikavat, il-qorti għandha tagħti sentenza fejn min ikun insab ħati
jew tali korp magħqud, jew kemm min ikun insab ħati kemm il-
korp magħqud solidalment, skont il-każ, jeħel multa li tkun
tekwivali għall-ammont tar-rikavat mir-reat. Dik il-multa tkun
tista’ tiġi rkuprata bħala dejn ċivili u s-sentenza tal-Qorti tkun
tikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti kollha tal- Kap. 12.
Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
''proprjetà'' tfisser assi ta’ kull tip, kemm tanġibbli kif ukoll
intanġibbli, mobbli kif ukoll immobbli, irrispettivament minn kif
jinkisbu, u dokumenti jew strumenti legali ta’ kwalunkwe forma,
fosthom elettroniċi jew diġitali, li jkunu xhieda ta’ dritt għal assi ta’
dan it-tip jew interess fihom, inkluż, iżda mhux limitati għal, krediti
bankarji, ċekkijiet tal-vjaġġaturi, ċekkijiet bankarji, ordnijiet ta’ flus,
ishma, titoli, bonds, drafts u ittri ta’ kreditu;
"reat rilevanti" u "l-Att" għandhom l-istess tifsir mogħti lilhom
bl-artikolu 23A(1);
"rikavat" tfisser kull vantaġġ ekonomiku u kull proprjetà ġejja
jew miksuba, b’mod dirett jew mhux dirett, mill-għemil tar-reat u
tinkludi kull qliegħ jew benefiċċju ieħor miksub minn dik il-
proprjetà fi jew li magħhom dan ir-rikavat ikun trasformat,
konvertit jew amalgamat u kwalunkwe investiment mill-ġdid
sussegwenti jew it-trasformazzjoni tar-rikavat dirett:
20 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Iżda dik il-proprjetà li tkun ġiet trasformata jew konvertita,

għal kollox jew parti minnha, fi proprjetà oħra, u l-proprjetà li tkun
ġiet amalgamata mal-proprjetà akkwistata minn sorsi leġittimi, sal-
valur valutat tal-qligħ amalgamat, għandha tiġi inkluża fi ħdan din
it-tifsira.

Konfiska ta’ 23Ċ. (1) Meta jiġi stabbilit li l-valur tal-proprjetà tal-persuna li
proprjetà tinsab ħatja ta’ reat rilevanti tkun sproporzjonata mal-qligħ tagħha
miksuba minn xi
attività leġittimu u l-qorti tista’ raġonevolment tippreżumi li jkun
kriminali. sostanzjalment aktar probabbli, li l-proprjetà inkwistjoni tkun
Miżjud:
XXXI.2007.5. inkisbet mill-attività kriminali ta’ dik il-persuna u mhux minn
Emendat: attivitajiet oħra, il-proprjetà tkun tista’ tiġi konfiskata.
XXIV.2014.5;
VIII.2015.3.
(2) Meta persuna tkun instabet ħatja ta’ reat rilevanti u
b’konsegwenza ta’ dan xi flejjes jew proprjetà mobbli oħra jew xi
proprjetà immobbli tkun tista’ tiġi konfiskata, id-dispożizzjonijiet
Kap. 101 tal-artikolu 22(3A)(b), (d) u (7) tal-Ordinanza dwar il-Mediċini
Perikolużi, għandhom ikunu japplikaw mutatis mutandis fiċ-
ċirkostanzi msemmija f’dawk il-paragrafi.
(3) Meta persuna tiġi mixlija jew akkużata b’reat rilevanti li
jista' jagħti lok, direttament jew indirettament, għal benefiċċju
ekonomiku, u l-proċeduri ma jkunux jistgħu jkomplu minħabba
mard jew minħabba li l-istess persuna tkun ħarbet, u l-qorti fuq bażi
ta’ fatti speċifiċi tkun konvinta bis-sħiħ li dawn il-proċeduri setgħu
wasslu għall-kundanna tal-persuna mixlija jew akkużata jekk il-
persuna tkun dehret quddiem il-qorti jew għaddiet ġuri, il-qorti
tista’ tordna l-konfiska tal-istrumentalitajiet u r-rikavat tal-
imsemmi reat:
Għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu "mard" tfisser meta l-
persuna mixlija jew akkużata ma tkunx tista’ tattendi l-proċeduri
kriminali għall-perijodu estiż, li bħala riżultat il-proċeduri ma
jkunux jistgħu jkomplu taħt ċirkostanzi normali.
(4) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2) il-Qorti
għandha, b’żjieda ma’ kull piena oħra, fis-sentenza tagħha jew
f’kwalunkwe żmien wara dan, tordna t-teħid tar-rikavat kollu jew
proprjetà oħra li l-valur tagħhom jikkorrispondi għar-rikavat,
liema, direttament jew indirettament, ġew trasferiti minn persuna
suspettata jew akkużata lil terza persuna, jew li ġew akkwistati
minn parti terza minn persuna suspettata jew akkużata, meta t-terza
persuna tkun taf jew kellha tkun taf li l-iskop tat-trasferiment jew l-
akkwist kien sabiex tiġi evitata l-konfiska.
(5) Xejn ma għandu jipprekludi l-iskoperta u t-traċċar ta’
proprjetà kif provdut taħt dan il-Kodiċi jew xi liġi oħra, sabiex tiġi
ffriżata jew ikkonfiskata wara l-kundanna finali għal reat jew wara
li jkunu saru l-proċedimenti skont is-subartikolu (3), u sabiex tiġi
żgurata l-eżekuzzjoni tal-ordni tal-konfiska, meta ordni bħal din
tkun diġà nħarġet.
(6) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
"reat rilevanti" tfisser kull reat li ma jkunx wieħed ta’ natura
involontarja li għalih tista’ tingħata l-piena ta’ priġunerija għal
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 21

żmien iktar minn sena.

"proprjetà" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 23B(3).

23D. (1) Meta l-qorti tagħmel xi ordni kif imsemmi fl-artikoli Id-Direttur tal-
23A sa 23Ċ, iż-żewġ artikoli inklużi, hi għandha tordna lid-Direttur Uffiċċju għall-
Irkupru tal-Assi
tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi biex jagħmel stħarriġ sabiex għandu jagħmel
jinstabu u jiġi aċċertat fejn ikunu jinsabu xi flejjes jew proprjetà stħarriġ
Miżjud:
oħra, dovuti jew jappartejnu jew taħt il-kontroll tal-imputat jew il- VII.2010.5.
persuna akkużata jew misjuba ħatja, kif ikun il-każ: Emendat:
IV.2014.3;
Iżda għal finijiet ta’ dan is-subartikolu l-kliem "proprjetà" u XXXI.2019.3.
"rikavat" għandu jkollhom l-istess tifsira mogħtija lilhom
rispettivament fl-artikolu 23B(3).
(2) Kull min ikun meħtieġ mid-Direttur tal-Uffiċċju għall-
Irkupru tal Assi j i p p r o v d i i n f o r m a z z j o n i g ħ a l l - f i n i j i e t t a s -
subartikolu (1) għandu jaderixxi mat-talba fi żmien tletin ġurnata
mid-data ta’ meta tkun riċevuta t-talba.
(3) It-talba magħmula mid-Direttur tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal
Assi, u kull risposta tagħha skont dan l-artikolu, tista’ issir bil-posta
elettronika.

24. F’każ ta’ kontravvenzjoni magħmula minn persuna li tkun Responsabbiltà

tinsab taħt is-setgħa, it-treġija jew il-ħsieb ta’ persuna oħra, tkun tal-persuna li
jkollha l-ħsieb
suġġetta għall-piena mhux biss il-persuna li tagħmel il- ta’ oħra,
kontravvenzjoni iżda wkoll dik il-persuna l-oħra, jekk il- f’każijiet ta’
kontravvenzjoni.
kontravvenzjoni tkun kontra dispożizzjoni tal-liġi li dik il-persuna Miżjud:
l-oħra kien imissha ġġiegħel li tiġi mħarsa, u jekk il- VIII.1909.2.
kontravvenzjoni setgħat tiġi evitata bid-diliġenza ta’ dik il-persuna
l-oħra.
25. It-telfa tal-jeddijiet, taħt id-dispożizzjonijiet ta’ xi liġi tkun Abolizzjoni tat-
li tkun, bħala konsegwenza ta’ xi piena, hija abolita. telfa ta’ jeddijiet
minħabba pieni.
Emendat:
VI.1871.2;
XXI.1971.5.
26. (1) Il-kundanna għall-pieni stabbiliti mil-liġi titqies Il-jedd għall-
dejjem li ġiet mogħtija bla ħsara tal-azzjoni ċivili. azzjoni ċivili
jibqa’ sħiħ.
(2) Il-grazzja li tbiddel jew taħfer piena mogħtija skont il-liġi, Emendat:
VIII.1909.3.
tħalli sħiħ il-jedd għall-azzjoni ċivili.

27. Jekk il-piena stabbilita mil-liġi li tkun isseħħ fiż-żmien tal- Differenza bejn
kawża u dik li kienet isseħħ fiż-żmien li sar ir-reat ma jkunux xorta il-piena fiż-
żmien tar-reat u
waħda, għandha tingħata l-piena l-anqas gravi. dik fiż-żmien
tal-kawża.
28. (1) Meta żewġ pieni jew iżjed tal-istess xorta jiġu Regoli dwar kif
mogħtija fl-istess żmien lill-istess ħati, huma għandhom jiġu għandhom jiġu
skuntati l-pieni.
skuntati waħda wara li tispiċċa l-oħra; jekk ma jkunux tal-istess Emendat:
xorta, l-ewwel għandha tiġi skuntata l-piena l-aktar gravi, u, XII.1914.5.
minnufih li tispiċċa din, tibda għaddejja l-piena l-anqas gravi.
(2) Kull min, waqt li jkun jiskonta piena, jiġi kkundannat għal
piena oħra, sew tal-istess xorta jew ta’ xorta anqas gravi, huwa
jkompli jiskonta l-ewwel piena, u, minnufih li tispiċċa din, jibda
22 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jiskonta t-tieni piena.

(3) Jekk it-tieni piena tkun aktar gravi minn tal-ewwel, l-
ikkundannat jiġi minnufih imqiegħed taħt it-tieni piena, u meta
tispiċċa din, jerġa’ jitqiegħed minnufih taħt l-ewwel piena biex
ikompli jiskonta l-bqija tagħha.
(4) Il-piena tal-interdizzjoni tibda sseħħ minn dak in-nhar tas-
sentenza li tikkundanna għal dik il-piena.

Sentenza ta’ 28A. (1) Bla ħsara għas-subartikoli (2) sa (7) u l-artikoli 28B
priġunerija sa 28I, qorti li tagħti sentenza ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux
sospiża.
Miżjud: iżjed minn sentejn għal reat tista’ tordna li s-sentenza ma
XXIX.1990.3. għandhiex tibda sseħħ ħlief jekk, matul dak il-perijodu li jiġi
Emendat: speċifikat fl-ordni, li ma jkunx ta’ inqas minn sena jew ta’ iżjed
III.2002.10.
minn erba’ snin mid-data tal-ordni, il-ħati jikkommetti reat ieħor li
għalih hemm piena ta’ priġunerija u wara dan qorti kompetenti
tordna bis-saħħa tal-artikolu 28B li s-sentenza oriġinali għandha
tibda sseħħ; u f’dan l-artikolu u kull fejn tinstab fl-artikoli 28B sa
28G u fl-artikolu 28I "il-perijodu operattiv", dwar sentenza
sospiża, tfisser dak il-perijodu hekk speċifikat.
(2) Qorti ma għandhiex tittratta ma’ ħati permezz ta’ sentenza
sospiża ħlief jekk il-qorti jkun jidhrilha li l-każ ikun wieħed li fih
sentenza ta’ priġunerija kienet tkun xierqa fin-nuqqas ta’ xi setgħa
li tissospendi dik is-sentenza b’ordni bis-saħħa tas-subartikolu (1).
(3) Qorti li tagħti sentenza sospiża lil xi persuna għal reat ma
għandhiex fil-każ ta’ dik il-persuna tagħmel ordni ta’ probation, kif
Kap. 446. provdut fl-Att dwar il-Probation, dwar xi reat ieħor li dik il-persuna
tinstab ħatja tiegħu minn jew quddiem il-qorti jew li dwaru tkun
qegħda tiġi trattata mill-qorti.
(4) Meta l-qorti tagħti sentenza sospiża hija għandha tispjega
lill-ħati bi kliem ċar ir-responsabbilità tiegħu taħt l-artikolu 28B
jekk huwa jikkommetti matul il-perijodu operattiv reat li għalih
hemm piena ta’ priġunerija.
(5) Sentenza sospiża li tkun għadha ma bdietx isseħħ għandha
titqies għall-finijiet u effetti kollha tal-liġi, ħlief kif provdut fis-
subartikolu (1), li hi sentenza li tinfliġġi piena u ebda ħaġa f’dan l-
artikolu ma għandha titqies li tolqot -
(a) l-applikabilità ta’ xi piena oħra li tista’ tingħata, jew xi
sospensjoni, taħsir, skwalifika, konfiska, telf jew
tneħħija li jistgħu jiġu ordnati, flimkien mal-piena ta’
priġunerija hekk sospiża; u
(b) il-ħdim tal-artikoli 383, 384, 385, 386, 387 u 533.
(5A) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
28F, il-piena mogħtija f’sentenza sospiża meta dik is-sentenza ma
tkunx daħlet fis-seħħ għandha, għall-finijiet tal-artikolu 50, titqies
li tkun ġiet skontata mal-iskadenza tal-perjodu operattiv oriġinali
msemmi fis-subartikolu (1) jew tal-perjodu operattiv magħmul
minfloku kif provdut fl-artikolu 28B(2)(b).
(6) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (l) ma għandhomx
japplikaw għal xi piena ta’ priġunerija li tiġi inflitta fin-nuqqas ta’
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 23

ħlas ta’ xi multa jew ta’ spejjeż.

(7) Ordni bis-saħħa tas-subartikolu (1) ma għandux isir f’xi
wieħed mil-każijiet li ġejjin -
(a) meta l-ikkundannat ikun diġà qiegħed jiskonta
sentenza ta’ priġunerija;
(b) meta l-ikkundannat ikun reċidiv fit-termini tal-artikolu
50;
(ċ) meta r-reat ikun sar fil-perijodu ta’ probation jew ta’
liberazzjoni taħt kondizzjoni skont l-Att dwar il-Probation. Kap. 446.
(8) Ir-reġistratur għandu jżomm reġistru speċjali ta’ ħatjin li
tkun ingħatatilhom sentenza sospiża.

28B. (1) Meta persuna tinstab ħatja ta’ reat li għalih hemm Kommissjoni ta’
piena ta’ priġunerija, li jkun sar matul il-perijodu operattiv ta’ reat matul il-
perijodu
sentenza sospiża, u jew tkun hekk instabet ħatja minn jew quddiem operattiv.
qorti kompetenti skont l-artikolu 28C li tittratta magħha għar- Miżjud:
XXIX.1990.3.
rigward tas-sentenza sospiża, jew sussegwentement tidher jew
tinġieb quddiem dik il-qorti, f ’dak il-każ, ħlief jekk is-sentenza
tkun diġà bdiet isseħħ, dik il-qorti għandha tordna li s-sentenza
sospiża għandha tibda isseħħ.
(2) Jekk ir-reat l-ieħor li jsir matul il-perijodu operattiv ikun
wieħed ta’ natura involontarja jew jekk, fil-każ ta’ xi xorta oħra ta’
reat, il-qorti jkun jidhrilha, minħabba fiċ-ċirkostanzi kollha
magħdudin il-fatti ta’ dak ir-reat ieħor, li ma tkunx ħaġa ġusta li
tagħmel ordni bis-saħħa tas-subartikolu (1), hija tista’ tittratta mal-
ħati b’xi wieħed minn dawn il-metodi li ġejjin -
(a) tista’ tastjeni milli tagħmel ordni bis-saħħa tas-
subartikolu (1) u l-perijodu operattiv għandu f’dak il-
każ jibqa’ fis-seħħ; jew
(b) tista’ b’ordni tibdel l-ordni oriġinali magħmul bis-
saħħa tal-artikolu 28A(1) billi minflok il-perijodu
operattiv hemm speċifikat tagħmel perijodu li jkun
jiskadi mhux iktar tard minn erba’ snin mid-data tal-
bdil:
Iżda jekk il-qorti ma tagħmilx ordni bis-saħħa tas-
subartikolu (1) hija għandha tiddikjara ir-raġunijiet tagħha għaliex
ma tkunx għamlet dan.
(3) Fi proċedimenti li jsiru quddiem il-Qorti Kriminali sabiex
ħati jiġi trattat dwar sentenza sospiża, kull kwistjoni dwar jekk hu
instabx ħati ta’ reat li għalih hemm piena ta’ priġunerija magħmul
fil-perijodu operattiv tas-sentenza sospiża, għandha, minkejja d-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 436(2) u tal-artikolu 467, tiġi deċiża
mill-qorti u mhux bil-verdett tal-ġurija.
(4) Meta qorti bis-saħħa ta’ dan l-artikolu tittratta ma’ ħati
dwar sentenza sospiża mogħtija minn qorti oħra, ir-reġistratur
għandu minnufih javża, permezz ta’ kopja, lill-qorti li tkun tat is-
sentenza bil-metodu adottat.
(5) Meta qorti tittratta ma’ ħati bis-saħħa ta’ dan l-artikolu, ir-
reġistratur għandu jagħmel dawk in-notamenti meħtieġa fir-reġistru
24 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

speċjali msemmi fl-artikolu 28A(8).

Il-qorti 28Ċ. (1) Ħati jista’ jiġi trattat dwar sentenza sospiża mill-Qorti
kompetenti biex tal-Appell Kriminali, mill-Qorti Kriminali jew, meta s-sentenza
tittratta dwar
sentenza tkun ingħatat mill-Qorti tal-Maġistrati, minn dik il-qorti.
sospiża.
Miżjud: (2) Meta wieħed jinstab ħati mill-Qorti tal-Maġistrati ta’ reat li
XX1X.1990.3. għalih hemm piena ta’ priġunerija u l-qorti tkun sodisfatta li r-reat
Emendat:
VIII.1990.3; sar matul il-perijodu operattiv ta’ sentenza sospiża mogħtija mill-
III.2002.11. Qorti Kriminali, dik il-qorti għandha tibgħatu taħt arrest jew bi
pleġġ quddiem il-Qorti Kriminali sabiex jiġi trattat dwar dik is-
sentenza sospiża:
Iżda meta l-Qorti tal-Maġistrati jkun jidhrilha li l-piena
xierqa għar-reat l-ieħor tkun dik ta’ priġunerija, għandhom
japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 28E(3).
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu u tal-artikoli 28D u 28E -
(a) sentenza sospiża li tingħata lil ħati fi grad ta’ appell
għandha titqies li tkun ingħatat mill-Qorti tal-ewwel
grad;
(b) il-Qorti tal-Minorenni għandha titqies li tkun Qorti tal-
Maġistrati (Malta) jew Qorti tal-Maġistrati (Għawdex),
skont il-każ.

Sentenza sospiża 28D. (l) Jekk il-Qorti tal-Appell Kriminali, il-Qorti Kriminali
li ma tkunx ġiet jew il-Qorti tal-Maġistrati jkun jidhrilha li wieħed ikun instab ħati
kunsidrata meta
wieħed jinstab ta’ reat li għalih hemm piena ta’ priġunerija magħmul matul il-
ħati ta’ reat perijodu operattiv ta’ sentenza sospiża, u li ma ġiex trattat dwar dik
ieħor.
Miżjud: is-sentenza sospiża, dik il-qorti għandha, jew ex officio jew wara
XXIX.1990.3. rikors mill-Avukat Ġenerali jew mill-Pulizija Eżekuttiva, skont il-
Emendat: każ, toħroġ ċitazzjoni li biha tordna lill-ħati li jidher quddiemha
VIII.1990.3;
III.2002.12. f ’data u f ’ħin li jkunu speċifikati fiha, jew toħroġ mandat għall-
arrest tiegħu.
(2) Iċ-ċitazzjoni jew il-mandat maħruġa bis-saħħa ta’ dan l-
artikolu għandhom jordnaw lill-ħati biex jidher, jew li l-ħati
jinġieb, quddiem il-qorti sabiex jiġi trattat dwar is-sentenza
sospiża.

Konkors ta’ reati 28E. (1) Meta ħati jiġi kundannat għal iktar minn delitt wieħed
u ta’ pieni dwar skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 17(b), jista’ jsir ordni bis-
sentenza
sospiża. saħħa tal-artikolu 28A(1) jekk iż-żmien wieħed ta’ priġunerija li
Miżjud: jitqies xieraq u li jiġi stabbilit mill-qorti fis-sentenza hekk sospiża
XXIX.1990.3.
Emendat: ma jkunx iżjed minn sentejn u jekk ikunu japplikaw il-
VIII.1990.3; kundizzjonijiet l-oħra għall-għoti ta’ sentenza sospiża.
III.2002.13.
(2) Mħassar bl-Att III.2002.13.
(3) Meta l-Qorti tal-Maġistrati ssib persuna ħatja ta’ reat, li
għalih hemm piena ta’ priġunerija, li jkun sar matul il-perijodu
operattiv ta’ sentenza sospiża mogħtija mill-Qorti Kriminali, hija
għandha, wara li tiddikjara lill-persuna ħatja ta’ dak ir-reat u
tiddikjara l-konklużjoni tagħha, meta tkun hekk sodisfatta, li l-
piena xierqa għal dak ir-reat tkun waħda ta’ priġunerija, tirreferi l-
każ għal deċiżjoni dwar il-piena lill-Qorti Kriminali billi tibgħat
lill-ħati quddiem dik il-qorti kif provdut fl-artikolu 28C(2)
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 25

mingħajr ma tistabbilixxi ż-żmien ta’ priġunerija għar-reat l-ieħor:

Iżda jekk il-Qorti Kriminali ma tagħmilx ordni bis-saħħa
tal-artikolu 28B(1), hija għandha tistabbilixxi ż-żmien ta’
priġunerija għar-reat l-ieħor biss.
(4) Mħassar bl-Att III.2002.13.
(5) Ebda qorti li tkun qegħda tittratta ma’ ħati kif provdut fl-
artikolu 28Ċ u f ’dan l-artikolu ma tista’ tibdel iż-żmien ta’
priġunerija mogħti fis-sentenza sospiża billi tnaqqas dak iż-żmien,
ħlief safejn dan ikun meħtieġ għall-finijiet ta’ konformità mad-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 17(b).

28F. Meta l-qorti tkun qegħda tittratta ma’ ħati dwar reat, li Reċidivi.
għalih hemm piena ta’ priġunerija, li jkun sar fil-perijodu operattiv Miżjud:
XXIX.1990.3.
ta’ sentenza sospiża, hija għandha tqisu bħala reċidiv fit-tifsir tal-
artikolu 49 sabiex tqis il-piena li jkun jistħoqq għal dak ir-reat l-
ieħor, iżda l-piena mogħtija fis-sentenza sospiża ma għandhiex
titqies għall-finijiet tal-artikolu 50 ħlief jekk dik is-sentenza tkun
bdiet isseħħ u sakemm dik il-piena ma tkunx ġiet skontata jew
maħfura.
28G. (1) Meta sentenza ta’ iktar minn sitt xhur priġunerija tkun Ordni ta’
ġiet sospiża skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 28A(1), il-qorti superviżjoni
f’sentenza
tista’ b’żieda tagħmel ordni ta’ superviżjoni f ’sentenza sospiża sospiża.
(hawnhekk iżjed ’il quddiem imsejħa "ordni ta’ superviżjoni") li Miżjud:
XXIX.1990.3.
jqiegħed lill-ħati taħt is-superviżjoni ta’ uffiċjal sorveljanti għal Emendat:
perijodu li jiġi speċifikat fl-ordni, li jkun perijodu li ma jkunx iktar III.2002.14
mill-perijodu operattiv. A.L. 407 tal-
2007;
XXIV.2014.6.
(1A) Meta jkun inħareġ ordni ta’ superviżjoni skont id-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1), il-qorti tista’, b’żieda ma’ dak
l-ordni, toħroġ ordni ta’ servizz fil-komunità kif imfisser fl-artikolu
11 tal-Att dwar il-Probation u d-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il- Kap. 446.
Probation għandhom, mutatis mutandis, japplikaw għal dak l-ordni.
(2) Ordni ta’ superviżjoni għandu jispeċifika l-isem, l-indirizz
u partikolaritajiet oħra li jidentifikaw lill-ħati, u l-uffiċjal
sorveljanti għandu jkun uffiċjal tal-probation maħtur bis-saħħa tal-
Att dwar il-Probation u li ismu jissemma’ fl-ordni ta’ superviżjoni; Kap. 446.
u l-ordni ta’ superviżjoni jista’ barra minn hekk jinħtieġ li l-ħati
jikkonforma ruħu, matul il-perjodu kollu ta’ superviżjoni jew matul
parti minnu, ma’ dawk il-ħtiġiet li l-qorti tista’ timponi taħt id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 7 tal-imsemmi Att.
(3) Ħati li dwaru jkun qiegħed iseħħ ordni ta’ superviżjoni
għandu jibqa’ f ’kuntatt mal-uffiċjal sorveljanti skont dawk l-
istruzzjonijiet li jista’ minn żmien għal żmien jingħata minn dak l-
uffiċjal u l-ħati għandu javżah b’kull tibdil fl-indirizz tiegħu.
(4) Il-qorti li tagħmel ordni ta’ superviżjoni għandha ġġiegħel
li kopja tal-ordni tiġi minnufih notifikata lill-uffiċjal sorveljanti.
(5) Ordni ta’ superviżjoni ma jibqax fis-seħħ jekk qabel it-
tmiem tal-perijodu speċifikat fih -
(a) qorti tordna li s-sentenza sospiża mogħtija fil-
26 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

proċedimenti li fihom l-ordni ta’ superviżjoni jkun sar

għandha tibda sseħħ; jew
(b) l-ordni jitneħħa jew jiġi sostitwit skont id-
dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan l-artikolu.
(6) Ordni ta’ superviżjoni jista’ jitneħħa mill-qorti li tkun
għamlitu wara rikors mill-uffiċjal sorveljanti jew mill-ħati. Jekk
dak l-ordni jkun sar fi grad ta’ appell, il-qorti tal-ewwel grad
għandha titqies bħala l-qorti li għamlet l-ordni.
(7) Il-qorti li tkun għamlet l-ordni ta’ superviżjoni tista’
tissostitwih b’ordni li jestendi ż-żmien tiegħu skont kull tibdil tal-
perijodu operattiv tas-sentenza sospiża magħmul bis-saħħa tal-
artikolu 28B(2).
(8) Meta l-qorti tagħmel jew tissostitwixxi ordni ta’
superviżjoni, hija għandha tispjega bi kliem ċar lill-ħati l-effetti ta’
dak l-ordni.
(9) Jekk f’xi żmien meta jkun għadu fis-seħħ l-ordni ta’
superviżjoni il-qorti li tkun għamlet l-ordni jkun jidhrilha, wara li
jsirilha rapport bil-miktub mill-uffiċjal sorveljanti, li l-ħati jkun
naqas li jikkonforma ruħu ma’ xi ħtieġa li hemm fis-subartikoli (2)
u (3), il-qorti għandha ġġiegħel li l-ħati jinġieb quddiemha f’jum
stabbilit u f’ħin stabbilit, u jekk il-qorti, wara li tkun semgħet lill-
ħati, tkun sodisfatta li dak in-nuqqas ikun seħħ, hija tista’ jew
f’każijiet serji jew ripetuti tordna li s-sentenza sospiża mogħtija fil-
proċedimenti li fihom ikun sar l-ordni tas-superviżjoni tibda sseħħ
jew, mingħajr ħsara għall-kontinwazzjoni tal-ordni, twaħħlu ammenda
ta’ mhux iżjed minn mitejn u tnejn u tletin euro u erbgħa u disgħin
ċenteżmu (€232.94).
(10) Kull referenza għal ordni ta’ superviżjoni għandha titqies li
tinkludi ordni għal servizz fil-komunità.

Direttiva tal- 28H. (1) Meta l-qorti tagħmel ordni ta’ sentenza sospiża bis-
qorti dwar saħħa tal-artikolu 28A(1), hija tista’ tinkludi f’dak l-ordni direttiva
restituzzjoni jew
kumpens. li tkun tobbliga lill-ħati li jirrestitwixxi lill-parti offiża kull ħaġa
Miżjud: minnu misruqa jew li hu jkun xjentement laqa’ għandu
XXIX.1990.3.
Emendat: b’riċetazzjoni jew akkwista bi frodi jew bi qliegħ ieħor kontra l-
XIII.2018.24; liġi, bi ħsara ta’ dik il-parti bi jew permezz tar-reat li dwaru tkun
XXXII.2018.4. ingħatat is-sentenza sospiża, jew li jħallas lil dik il-parti dak l-
ammont ta’ flus li jista’ jiġi stabbilit mill-qorti f’dik id-direttiva
bħala kumpens għal dak it-telf kif imsemmi jew għal xi danni jew
offiża jew ħsara oħra, inkluż fil-każ biss ta’ delitti li jaffettwaw id-
dinjità tal-persuni taħt it-Titolu VII tat-Taqsima II tal-Ewwel Ktieb u ta’
delitti volontarji kontra l-persuna li jkunu soġġetti għal piena ta’ mill-
inqas tliet snin priġunerija taħt it-Titolu VIII tat-Taqsima II tal-Ewwel
Ktieb, sal-limitu massimu ta’ għaxart elef euro (€10,000) jew sa dak il-
limitu massimu kif il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’
b’regolamenti jistabbilixxi kemm dwar l-ammont massimu kif ukoll
dwar kif jiġi komputat skont il-każ, ħsara morali u, jew psikoloġika.
kaġunati lil dik il-parti bi jew permezz tar-reat; u kull ordni bħal
dak jista’ jinkludi sew direttiva li ssir restituzzjoni u, fin-nuqqas, li
jsir ħlas kif imsemmi qabel.
(2) F’kull każ li fih il-qorti tinkludi direttiva bħal dik fl-ordni
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 27

tagħha bis-saħħa tal-artikola 28A(1), hija għandha, f ’dik id-

direttiva, tistabbilixxi ż-żmien, li ma jkunx ta’ aktar minn sitt xhur
mid-data tad-direttiva, li fih ir-restituzzjoni jew il-ħlas tal-kumpens
speċifikat fid-direttiva għandu jsir mill-ħati.
(3) Meta tagħmel ordni taħt is-subartikolu (1), il-Qorti tista’
tordna li tali spejjeż jew danni jitħallsu bin-nifs, partikolarment billi
tqis kull obbligu ieħor li l-ħati għandu lejn il-vittma jew xi dipendenti
tal-vittma.
(4) Il-qorti għandha tistabbilixxi l-ammont ta’ kull kumpens li
għandu jitħallas skont id-direttiva bis-saħħa ta’ dan l-artikolu wara
li tkun sommarjament semgħet lill-partijiet, jekk ikunu hekk
jixtiequ, u kull xiehda oħra, magħduda dik tal-esperti, li tista’ tqis
relevanti, iżda l-ammont ta’ kumpens hekk stabbilit għandu jkun
mingħajr preġudizzju għad-drittijiet ta’ kull waħda mill-partijiet,
jew ta’ xi persuna oħra li jkollha interess, li joħorġu mill-
likwidazzjoni finali tal-ammont dovut, jekk ikun il-każ, kif jista’
jiġi eventwalment miftiehem jew deċiż f ’kawża ċivili jew b’kull
mod ieħor permess bil-liġi.
(5) Jekk il-ħati jonqos li jikkonforma ruħu ma’ direttiva
inkluża bis-saħħa ta’ dan l-artikolu fiż-żmien stabbilit mill-qorti
f’dik id-direttiva, il-qorti għandha, wara rikors maħluf mill-parti li
lilha jkunu dovuti dik ir-restituzzjoni jew dak il-kumpens, liema
rikors għandu jiġi notifikat lill-ħati, tistabilixxi jum u ħin mhux
iktar tard minn sebat ijiem mid-data tan-notifika tar-rikors, sabiex
jinstemgħu l-partijiet.
(6) Jekk il-qorti, wara dak is-smiegħ, tkun sodisfatta li l-ħati
jkun naqas li jikkonforma ruħu mad-direttiva tagħha mogħtija bis-
saħħa ta’ dan l-artikolu, hija għandha tordna li s-sentenza sospiża
għandha tibda sseħħ. Il-qorti tista’, iżda, għal kawża raġonevoli,
tikkonċedi lill-ħati żmien ieħor perentorju li ma jkunx ta’ iktar
minn xahar, sabiex jikkonforma ruħu mad-direttiva.
(7) Il-qorti għandha tastjeni milli tieħu konjizzjoni ta’ rikors
kif hemm imsemmi fis-subartikolu (5) jekk dak ir-rikors ikun ġie
ppreżentat wara l-għeluq ta’ tliet xhur mit-tmiem taż-żmien
stabbilit mill-qorti biex wieħed jikkonforma ruħu ma’ dik id-
direttiva.
(8) Meta tiġi nkluża direttiva bis-saħħa ta’ dan l-artikolu, il-
qorti għandha tispjega lill-ħati bi kliem ċar ir-responsabbiltà tiegħu
taħt dan l-artikolu jekk hu jonqos li jikkonforma ruħu ma’ dik id-
direttiva.

28I. (1) Għall-finijiet ta’ xi dritt ta’ appell, ordni li jsir minn Appelli.
qorti bis-saħħa tal-artikolu 28B(1) jew tal-artikolu 28H(5) li Miżjud:
XXIX.1990.3.
sentenza sospiża għandha tibda sseħħ għandu jitqies bħal sentenza
mogħtija lill-ħati minn dik il-qorti għar-reat li dwaru tkun ingħatat
is-sentenza sospiża.
(2) Ebda ħaġa f’dan l-artikolu ma għandha tolqot id-dritt ta’
appell ta’ xi persuna kontra d-dikjarazzjoni ta’ ħtija jew kontra s-
sentenza kif provdut f ’dan il-Kodiċi iżda ma jitħalla jsir ebda
appell fuq xi waħda minn dawn il-ħwejjeġ -
28 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(a) it-tul tal-perijodu operattiv stabbilit bis-saħħa tal-

artikolu 28A(1);
(b) kull tibdil fil-perijodu operattiv magħmul bis-saħħa
tal-artikolu 28B(2)(b);
(ċ) kull direttiva nkluża bis-saħħa tal-artikolu 28H sabiex
issir restituzzjoni jew jitħallas kumpens, it-tul taż-
żmien stabbilit sabiex issir dik ir-restituzzjoni jew
jitħallas dak il-kumpens bis-saħħa tas-subartikolu (2),
jew id-deċiżjoni dwar l-ammont ta’ kumpens li għandu
jitħallas bis-saħħa tas-subartikolu (3) ta’ dak l-
artikolu.

Proċedura fil- 29. (1) Il-persuna kkundannata għall-ħlas ta’ ammenda jew
każ li l- multa li tingħata l-benefiċċju taż-żmien b’ordni mogħti mill-qorti
ammenda jew il-
multa ma skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 14(2), u li ma tħallasx dik l-
titħallasx. ammenda jew dik il-multa skont il-kondizzjonijiet tal-istess ordni,
Emendat:
IV.1856.2; tkun suġġetta li tiġi arrestata u li tinġieb quddiem il-qorti; u l-qorti,
II.1886.5; wara li tiżgura ruħha mill-identità tal-persuna kkundannata u li ma
XVI.1888.5; jkunx sar il-ħlas skont il-kundizzjonijiet tal-ordni, għandha tordna
XII.1974.6;
XXII.1934.5; li dik il-persuna tiskonta l-piena tad-detenzjoni jew ta’ priġunerija
I.1939.2; stabbilita minflok l-ammenda jew il-multa, jew minflok il-bilanċ
III.2002.15. tal-ammenda jew il-multa li jkun għad baqa’ x’jitħallas, skont il-
każ. L-arrest isir b’mandat maħruġ mill-qorti.
(2) Il-mandat hawn fuq imsemmi għandu joħroġ fi żmien erbat
ijiem minn dak inhar li tinkiser xi waħda mill-kundizzjonijiet
stabbiliti mill-qorti fl-ordni tagħha jew minn dakinhar li jagħlaq iż-
żmien mogħti għall-ħlas taħt l-artikolu 14:
Iżda ebda eċċezzjoni ma tista’ tingħata favur il-persuna
ikkundannata minħabba li l-ħruġ tal-mandat, għal xi raġuni tkun li
tkun, ikun iddawwar aktar miż-żmien ta’ erbat ijiem hawn fuq
imsemmi.
(3) Il-qorti, fuq talba tal-Pulizija u meta tinġieb raġuni tajba,
wara li tisma’ lill-persuna ikkundannata, tista’, f’kull waqt matul
dak iż-żmien, tiddikkjara magħluq iż-żmien mogħti taħt l-artikolu
14, u tordna li l-persuna ikkundannata tiskonta l-piena stabbilita
minflok l-ammenda jew il-multa.
(4) Persuna ikkundannata tista’ f’kull żmien teħles mill-piena
mibdula billi tħallas il-multa jew l-ammenda, wara li titnaqqas
minnha dik il-biċċa daqs kemm tkun skontat mill-piena bir-rati
msemmija fl-artikoli 11 u 13 rispettivament, u tista’ wkoll, bl-istess
rati, teħles miż-żmien li jkun għad ma ġiex skuntat ta’ priġunerija
jew ta’ detenzjoni li għalih tkun ġiet ikkundannata taħt is-
subartikolu (1).

Skwalifika f’każ 30. (1) Mingħajr ħsara tad-dispożizzjonijiet ta’ kull liġi oħra
ta’ kundanni. li tordna jew tawtorizza s-sospensjoni jew it-taħsir jew l-
Miżjud:
XXIV.1938.2. iskwalifika milli żżomm jew tikseb xi warrant, liċenza, permess
Sostitwit: jew awtorità oħra maħruġa mill-Gvern jew xi awtorità pubblika
V.1956.6.
Emendat: oħra, meta xi persuna, sew bħala awtur jew kompliċi, tiġi dikjarata
III.2002.16; ħatja ta’ reat kriminali li jkun sar -
XXVIII. 2021.2.
(a) fl-eżerċizzju jew dwar l-eżerċizzju ta’ xi professjoni,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 29

arti, negozju, vokazzjoni jew xogħol ieħor li għalihom

ikun inħareġ jew jista’ jinħareġ f’isimha xi warrant,
liċenza, permess jew awtorità mill-Gvern jew xi
awtorità pubblika oħra; jew
(b) bl-użu jew permezz ta’ xi għodda, vettura, oġġett jew
kull ħaġa oħra tkun li tkun li biex tinġarr, tinżamm,
jew tintuża, tkun inħarġet jew tista’ tinħareġ liċenza,
permess jew awtorità f’isimha,
il-qorti tista’, barra milli tikkundanna lill-persuna li tkun instabet
ħatja kif intqal qabel għal xi piena maħsuba mil-liġi għar-reat,
tordna li din tkun skwalifikata milli jkollha jew tikseb, għal dak iż-
żmien illi l-qorti jidhrilha xieraq, dak il-warrant, liċenza, permess
jew awtorità.
(2) Kull persuna li minħabba li tkun instabet ħatja taħt dan il-
Kodiċi jew taħt xi liġi oħra, ikollha warrant, liċenza, permess jew
awtorità miżmuma, jew tkun skwalifikata milli żżomm jew tikseb
xi warrant, liċenza, permess jew awtorità, il-qorti tista’, fuq talba
ta’ dik il-persuna, skont ma jidhrilha xieraq, wara li tieħu kont tal-
kondotta tagħha, tal-imġieba tagħha wara li tkun instabet ħatja, tax-
xorta tar-reat u kull ċirkostanza oħra tal-każ, u kull ċirkostanza
oħra tal-każ, u wara li tisma’ lill-Avukat Ġeneral jew lill-Pulizija
fil-każ ta’ talba quddiem il-Qorti tal-Maġistrati jew lill-Avukat
Ġenerali fil-każ ta’ talba quddiem xi qorti oħra, jew tneħħi s-
sospensjoni jew l-iskwalifika minn dik id-data li jogħġobha tiffissa
jew tiċħad it-talba:
Iżda, meta talba taħt dan is-subartikolu tiġi miċħuda, ma
tistax tiġi milqugħa talba oħra fuq l-istess ħaġa jekk issir fi żmien
tliet xhur mid-data taċ-ċaħda.

Sub-titolu III
FUQ IT-TLUGĦ U L-INŻUL MINN PIENA GĦAL OĦRA
31. (1) It-tlugħ jew l-inżul minn grad ta’ piena għal grad Skala tal-pieni.
ieħor, isir kif sejjer jingħad hawnhekk: Emendat:
IV 1856.3, 4, 5;
(a) bla ħsara ta’ xi dispożizzjoni speċjali li hemm f’dan il- V.1868.2, 3;
VI.1871.3;
Kodiċi, mill-piena ta’ priġunerija għall-għomor l-inżul II.1886.6;
isir skont l-iskala tal-pieni ta’ priġunerija kif speċifikat XVI.1888.6;
XI.1900.9;
fil-paragrafu (b); IX.1911.6;
(b) bla ħsara ta’ xi dispożizzjoni speċjali li hemm f’dan il- XXI.1971.6;
XLIX.1981.4;
Kodiċi, l-iskala tal-pieni ta’ priġunerija hi din li ġejja: XVI.1996.6;
XXIV.2014.7.
(i) minn għaxar snin sa erbgħin sena;
(ii) minn tmien snin sa tletin sena,
(iii) minn seba’ snin sa għoxrin sena,
(iv) minn sitt snin sa tnax-il sena,
(v) minn ħames snin sa disa’ snin,
(vi) minn erba’ snin sa sitt snin,
(vii) minn tliet snin sa ħames snin,
30 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(viii) minn sentejn sa erba’ snin,

(ix) minn tmintax-il xahar sa tliet snin,
(x) minn tlettax-il xahar sa sentejn,
(xi) minn disa’ xhur sa tmintax-il xahar,
(xii) minn seba’ xhur sa sena,
(xiii) minn ħames xhur sa disa’ xhur,
(xiv) minn xaħrejn sa sitt xhur,
(xv) minn xahar sa tliet xhur;
(ċ) l-inżul mill-ħmistax-il grad isir għall-priġunerija għal
żmien ta’ mhux aktar minn għoxrin ġurnata, jew għad-
detenzjoni jew għall-ammenda;
(d) fit-tlugħ minn grad għal ieħor, isir bil-maqlub, billi
jinbeda mill-ħmistax-il grad;
(e) meta l-liġi ma tgħidx espressament xort’oħra, it-tlugħ
mill-ewwel grad isir billi tiżdied mal-piena ta’
priġunerija, l-piena tar-reklużjoni għal mhux aktar
minn tnax-il perijodu, jew billi jiżdiedu pieni oħra
stabbiliti fir-regolamenti tal-ħabs;
(f) it-tlugħ mill-piena tal-multa jsir għall-priġunerija għal
żmien mhux iżjed minn tliet xhur, u l-inżul isir għall-
pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet;
(g) it-tlugħ mill-pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet
isir għall-piena tal-multa jew ta’ priġunerija għal
żmien ta’ mhux iżjed minn tliet xhur.
(2) Il-liġi li b’mod ġenerali tistabbilixxi l-inżul minn piena
għal oħra, ma titqiesx li tinkludi każijiet ta’ kontravvenzjonijiet
jew ta’ delitti li jaqgħu taħt il-pieni tal-kontravvenzjonijiet.

Gradwazzjoni fl- 32. (1) Meta fil-piena jkunu jidħlu żewġ gradi jew iżjed, it-
iskala tal-pieni. tlugħ jew l-inżul isir billi jittalla’ jew jitniżżel il-maximum u il-
Emendat:
XI.1900.9. minimum għall-grad l-aktar qrib rispettivament.
(2) Meta l-piena tar-reklużjoni hija miżjuda ma’ piena oħra, it-
tlugħ jew l-inżul isir f’dik il-piena l-oħra:
Iżda fil-każ ta’ nżul, il-qorti tista’ tnaqqas il-piena tar-
reklużjoni għal kull numru iċken ta’ perijodi jew tħalliha barra għal
kollox.

Titolu II
FUQ IL-VOLONTÀ U L-ETÀ TAL-ĦATI
Nuqqas ta’ 33. Kull persuna tkun eżenti minn responsabbiltà kriminali
volontà. jekk fil-waqt tal-att jew tan-nuqqas -
Emendat:
XI.1900.10; (a) kienet fi stat ta’ ġenn; jew
V.1956.7;
XVIII.1976.52. (b) kienet imġiegħla b’forza barranija li ma setgħatx
tirreżisti għaliha.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 31

33A. (1) Meta jsir xi reat minn persuna waqt li tkun priġunier Żieda fil-piena
il-piena għal dak ir-reat fil-każ ta’ sejbien ta’ ħtija għandha tiżdied għal reati li jsiru
minn priġunieri.
bi grad jew tnejn u d-dispożizzjonijiet tal-artikoli 21 u 28A u tal- Miżjud:
Att dwar il-Probation ma għandhomx japplikaw. XIII.2005.3.
Kap. 446.
(2) Għall-għanijiet ta’ dan l-artikolu "priġunier" għandha l- Kap. 260
istess tifsira li ngħatatilha fl-artikolu 2 tal-Att dwar il-Ħabs u
tinkludi priġunier meqjus li hu miżmum f ’ħabs skont id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 3(3) tal-istess Att.

34. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, is- Sokor.
sokor ma jistax jinġieb bħala eċċezzjoni kontra akkuża kriminali. Miżjud:
XIII.1935.2.
(2) Is-sokor jista’ jinġieb bħala eċċezzjoni kontra akkuża Emendat:
V.1956.8.
kriminali kemm-il darba -
(a) minħabba f’hekk il-persuna akkużata, fil-waqt tal-att
jew tan-nuqqas in kwistjoni, ma kenitx kapaċi li tifhem
jew li jkollha volontà u kienet tinsab fi stat ta’ sokor
bla ma riedet hija, bl-egħmil doluż jew negliġenti ta’
persuna oħra; jew
(b) il-persuna akkużata, minħabba s-sokor, kienet fi stat
ta’ ġenn, temporanjament jew xort’oħra, fil-waqt ta’
dak l-att jew ta’ dak in-nuqqas.
(3) Jekk l-eċċezzjoni taħt is-subartikolu (2) tiġi ippruvata, il-
persuna akkużata, meta l-każ ikun jaqa’ taħt il-paragrafu (a), tiġi
illiberata u, meta l-każ ikun jaqa’ taħt il-paragrafu (b), igħoddu d-
dispożizzjonijiet tal-artikoli 620 sas-623 u 625 sas-628.
(4) L-istat ta’ sokor għandu jitqies sabiex jiġi stabbilit jekk il-
persuna akkużata kenitx ifformat l-intenzjoni, speċifika jew
xort’oħra, li mingħajrha ma kenitx tkun ħatja tar-reat.
(5) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, "sokor" titqies li tinkludi
wkoll dak l-istat li jġibu n-narkotiċi jew id-drogi.

35. (l) Bla ħsara għas-setgħat tal-Ministru taħt l-Att dwar Minuri taħt l-
Tfal u Żgħażagħ (Ordnijiet għall-Ħarsien) u għal kull liġi oħra li erbatax-il sena.
Emendat:
minn żmien għal żmien tkun tipprovdi dwar miżuri ta’ protezzjoni, III.1899.10;
għajnuna, ħarsien u edukazzjoni ta’ persuni minorenni li jkunu ġew XI.1900.11;
XII.1913.1.
identifikati bħala persuni li kkommettew delitti jew Sostitwit:
kontravvenzjonijiet, il-minuri ta’ taħt l-erbatax-il sena jkunu eżenti V.1956.9.
minn responsabbilità kriminali għal kull att jew nuqqas. Emendat:
XVIII.1980.15;
XXIX.1990.4;
A.L. 407 tal-
2007.
Sostitwit:
III.2014.2.
Kap.285.
(2) B’dana kollu, f’każ imsemmi fis-subartikolu (1), il-qorti Setgħat tal-qorti.
tista’, fuq talba tal-Pulizija, iġġiegħel li jidhru quddiemha l-ġenitur
jew persuna oħra li jkollha d-dmir tat-trobbija tal-minuri, u, jekk il-
fatt allegat bħala magħmul mill-minuri jiġi ppruvat u jkun maħsub
mil-liġi bħala reat, il-qorti tista’ tobbliga lill-ġenitur jew lil dik il-
persuna l-oħra li jieħdu ħsieb tal-imġiba tal-minuri, taħt penali,
jekk jonqsu, ta’ somma ta’ mhux anqas minn mitt euro (€100) u
mhux iżjed minn elfejn euro (€2,000) skont il-mezzi tal-persuna
 32 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

obbligata u l-gravità tal-fatt.

(3) Jekk il-fatt magħmul mill-minuri huwa maħsub mil-liġi
bħala reat punibbli b’ammenda, il-qorti tista’, minflok ma tapplika
d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2), tikkundanna għal dik il-
piena lill-ġenitur jew lill-persuna li jkollha d-dmir tat-trobbija tal-
minuri, jekk il-fatt seta’ jiġi evitat bid-diliġenza tagħhom.
(4) Għall-fini tal-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet imsemmijin
fis-subartikoli ta’ qabel dan l-artikolu, il-ġenitur jew il-persuna li
jkollha d-dmir tat-trobbija tal-minuri kif jingħad hawn qabel, jiġu
msejħa biex jidhru, b’ċitazzjoni, bil-mod li jingħad fit-Tieni Ktieb ta’
dan il-Kodiċi..

Minuri ta’ taħt l- 36. (Mħassar bl-Att III.2014.3.).

erbatax-il sena
iżda ’l fuq minn
disa’ snin li
jimxu bil-ħażen.
Emendat:
IV.1856.6, 7;
VI.1871.4;
II.1886.7;
XVI 1888.7;
XI.1900.12.
Sostitwit:
V.1956.10.
Emendat:
XVIII.1980.15.
Sostitwit:
III.2002.17.
Minuri taħt is- 37. (1) Il-minuri ta’ taħt is-sittax-il sena jkun ukoll eżenti
sittax-il sena li minn responsabbilità kriminali għal kull att jew nuqqas magħmul
jaġixxu
mingħajr ħażen. mingħajr ħażen.
Miżjud:
XI.1900.12. (2) Fejn l-att jew nuqqas magħmul minn minuri minn erbatax-il
Emendat: sena sa sittax-il sena jsir b’ħażen u fil-każ ta’ minuri minn sittax-il
XII.1913.2.
Sostitwit: sena sa tmintax-il sena, il-piena applikabbli għal reat għandha
V.1956.11. titnaqqas bi grad jew tnejn.
Emendat:
XVIII.1980.15.
Sostitwit:
III.2014.4.

Tifsir ta’ "Istitut 38. Imħassar: XVIII.1980.15.

Approvat".
Emendat:
XII.1913.3.
Sostitwit:
V.1956.12.
Emendat:
A.L. 4 tal-1963;
XXXI.1966.2.
Regoli dwar it- 39. (Mħassar bl-Att III.2014.5.).
torox-muti.
Miżjud:
III.1899.13.
Emendat:
XI.1900.13.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 33

40. Ir-regoli li ġejjin igħoddu għat-torox-muti li jkunu mxew Regoli oħra

bil-ħażen: dwar it-torox-
muti.
(a) jekk fiż-żmien tar-reat huma jkunu għalqu erbatax Miżjud:
III.1899.13.
imma mhux tmintax-il sena, igħoddu d- Emendat:
dispożizzjonijiet tal-artikoli 36 u 37; XI.1900.13;
XXI.1971.7;
(b) jekk fiż-żmien tar-reat huma jkunu għalqu tmintax-il XLIX.1981.4.
sena -
(i) fil-każ ta’ delitt li għalih hemm il-piena ta’
priġunerija għall-għomor, tiġi mogħtija l-piena
ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn
għoxrin sena;
(ii) fil-każ ta’ kull delitt ieħor, tiġi mogħtija l-piena
stabbilita mil-liġi mnaqqsa b’terz;
(iii) fil-każ ta’ kontravvenzjonijiet, jiġu mogħtija l-
pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet.

Titolu III
FUQ IT-TENTATTIV TA’ REAT
41. (1) Kull min bil-ħsieb li jagħmel delitt juri dan il-ħsieb Tentattiv ta’
b’atti esterni u jagħti bidu għall-esekuzzjoni tad-delitt, jeħel, meta delitt.
jinsab ħati, barra minn meta l-liġi tgħid espressament xort’oħra, -
(a) jekk id-delitt ma jkunx ġie esegwit minħabba xi ħaġa
aċċidentali u indipendenti mill-volontà tal-ħati, il-
piena stabbilita għad-delitt ikkunsmat imnaqqsa grad
jew żewġ gradi;
(b) jekk id-delitt ma jkunx ġie esegwit minħabba li l-ħati
jkun waqaf minn rajh milli jikkonsma d-delitt, il-piena
għall-atti li jkun laħaq għamel, jekk dawk l-atti jkunu
jikkostitwixxu delitt skont il-liġi.
(2) It-tentattiv ta’ kontravvenzjoni ma jaqa’ taħt ebda piena, Tentattiv ta’
ħlief fil-każijiet imsemmijin espressament mil-liġi. kontravvenzjoni.

Titolu IV
FUQ IL-KOMPLIĊI
42. Persuna titqies kompliċi f’delitt jekk hija - Kompliċità fid-
delitti.
(a) tkun tat ordni lil ħaddieħor biex jagħmel id-delitt; jew Emendat:
VIII.1909.4.
(b) tkun ġiegħlet li d-delitt isir b’mezz ta’ rigali,
wegħdiet, theddid, maniġġi, jew egħmil qarrieqi,
inkella b’abbuż ta’ awtorità jew setgħa, inkella li tkun
tat istruzzjonijiet biex isir id-delitt; jew
(ċ) tkun tat armi, għodod jew mezzi oħra li jkunu ġew
użati fl-egħmil tad-delitt, meta kienet taf li kellhom
hekk jiġu użati; jew
(d) għad li ma tkunx waħda mill-persuni msemmija fil-
34 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

paragrafi (a), (b) u (ċ), b’xi mod li jkun, xjentement,

tkun għenet jew assistiet lill-awtur jew lill-awturi tad-
delitt fl-atti li bihom id-delitt ikun ġie ippreparat jew
ikkunsmat; jew
(e) tkun xewxet lil ħaddieħor inkella saħħet il-volontà
tiegħu sabiex jagħmel id-delitt, jew wegħdet li wara l-
fatt tassistih, tieqaf miegħu jew tikkompensah.

Piena għall- 43. Barra minn meta l-liġi tgħid xort’oħra, il-kompliċi f’delitt
kompliċi. jeħel il-piena stabbilita għall-awtur.
Ċirkostanzi 44. Meta żewġ persuni jew aktar jieħdu sehem f’delitt, iċ-
persunali ċirkostanzi li għandhom x’jaqsmu biss mal-persuna ta’ xi waħda
m’humiex
komunikabbli. minnhom individwalment, sew jekk tkun awtur jew kompliċi, u li
lilha jkunu jneħħulha, ikabbrulha jew inaqqsulha l-piena, ma
jiswew la ta’ ġid u lanqas ta’ deni lill-oħrajn li jkunu mdaħħlin fl-
istess delitt.
Egħmil ta’ 45. Meta żewġ persuni jew aktar jieħdu sehem f’delitt, kull att
wieħed li għalih magħmul minn waħda minnhom, sew jekk din tkun awtur jew
iwieġbu oħrajn
ukoll. kompliċi, u li jkun jagħmel iżjed gravi d-delitt, hu imputabbli biss -
(a) lill-persuna li tagħmel l-att;
(b) lill-persuna li kienet taf bl-att minn qabel ma sar; u
(ċ) lill-persuna li, għad li kienet taf bl-att fil-waqt li kien
qiegħed isir, u għad li kienet tista’ timpedih, ħallietu
jsir.

Il-kompliċi jeħel 46. Meta jiġi stabbilit li fil-fatt sar delitt, il-kompliċi jeħel,
il-piena indi- apparti mill-awtur, allavolja dan ikun miet, jew ħarab, jew tkun ġiet
pendentement
mill-awtur. lilu mogħtija l-maħfra, jew b’xi mod ieħor ikun ġie meħlus qabel il-
kundanna, jew ukoll jekk l-awtur ma jkunx magħruf.
Ġegħil għall- 47. Kull persuna li-
egħmil ta’ reat,
eċċ. (a) iġġiegħel persuna oħra b’forza barranija li dina l-
Miżjud: persuna l-oħra ma setgħatx tirreżisti għaliha, biex
V.1956.13.
tagħmel reat; jew
(b) b’xi egħmil imsemmi fl-artikolu 42 tieħu parti f’reat
magħmul minn xi persuna oħra li tkun skont il-liġi
eżenti minn responsabbiltà kriminali,
tkun hija stess ħatja ta’ dak ir-reat bħala awtur.
Kompliċità fil- 48. Id-dispożizzjonijiet taħt dan it-Titolu jgħoddu wkoll għall-
kontrav- kontravvenzjonijiet.
venzjonijiet

Miżjud: Titolu IV BIS

III.2002.18.
FUQ L-ASSOĊJAZZJONI
L-assoċjazzjoni. 48A. (1) Kull min f’Malta jassoċja ruħu ma’ xi persuna jew
Miżjud. persuni f ’Malta jew barra minn Malta bil-għan li jagħmel delitt
III.2002.18.
Emendat: f’Malta li għalih hemm il-piena ta’ priġunerija, ikun ħati tar-reat ta’
XI.2018.25. assoċjazzjoni biex jagħmel dak ir-reat.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 35

(2) L-assoċjazzjoni msemmija fis-subartikolu (1) tibda teżisti

mill-waqt li fih xi sura ta’ azzjoni tkun li tkun tiġi ppjanata jew
miftiehma bejn dawk il-persuni.
(3) Kull min jinsab ħati ta’ assoċjazzjoni taħt dan l-artikolu
jista’ jeħel il-piena għal delitt ikkunsmat li jkun l-għan tal-
assoċjazzjoni, mnaqqsa b’żewġ gradi jew tlieta.
(4) Għall-għanijiet tas-subartikolu (3), sabiex tiġi stabbilita l-
piena għar-reat sħiħ li jkun l-għan tal-assoċjazzjoni, għandhom
jitqiesu ċ-ċirkostanzi kollha li jaggravaw dak ir-reat.

Titolu V
FUQ IR-REĊIDIVI
49. (1) Persuna titqies reċidiva jekk, wara li tkun ġiet Min jitqies
ikkundannata għal reat b’sentenza, ukoll meta mogħtija minn qorti reċidiv.
Emendat:
barranija li tkun għaddiet f’ġudikat, tagħmel reat ieħor. IV.1856.8;
XI.1900.14;
(2) F’xi proċeduri taħt jew għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, XXXI.2007.6.
dokument, debitament awtentikat, li jiċċertifika li persuna nstabet Sostitwit:
XXIV.2014.8.
ħatja ta’ reat kontra l-liġi ta’ dak l-Istat jew parti minnu, fid-data
speċifikata fid-dokument, għandu jkun ammissibbli bħala prova
tal-fatt u tad-data tad-dikjarazzjoni ta’ ħtija mingħajr ħtieġa ta’ xi
prova ulterjuri.
(3) Dokument għandu jitqies li hu debitament awtentikat jekk
waħda minn dawn il-kondizzjonijiet li ġejjin tapplika:
(a) jekk jidher li hu ffirmat minn imħallef, maġistrat jew
uffiċjal tal-Istat fejn tkun ingħatat is-sentenza; jew
(b) jekk jidher li hu ċċertifikat mill-Ministeru, dipartiment
jew awtorità oħra responsabbli għall-ġustizzja jew
għall-affarijiet barranin tal-Istat fejn tkun ingħatat is-
sentenza, sew jekk ikun b’siġill u sew jekk le; jew
(ċ) jekk jidher li hu awtentikat b’ġurament, stqarrija jew
affermazzjoni ta’ xhud.
(4) Kull dokument li jkun ser jintbagħat b’rabta mal-proċeduri
taħt dan l-artikolu jista’ jintbagħat b’kull mezz sigur li jkun kapaċi
jipproduċi dokumentazzjoni bil-miktub u taħt kondizzjonijiet li
jippermettu l-aċċertament tal-awtentiċità tiegħu.
(5) F’dan l-artikolu, "ġurament" tinkludi affermazzjoni jew
stqarrija; u xejn f ’dan l-artikolu m’għandu jinftiehem li
jippreġudika dokument li jkun ammissibbli bħala prova taħt xi
dispożizzjoni oħra tal-liġi.

50. Meta persuna ikkundannata għal delitt, tagħmel delitt ieħor Effett tar-
fi żmien għaxar snin minn dak in-nhar li tkun skontat jew tkun ġiet reċidiva f’delitt.
Emendat:
maħfura l-piena, jekk iż-żmien ta’ dik il-piena kien iżjed minn XI.1900.14.
ħames snin, jew fi żmien ħames snin, fil-każijiet l-oħra kollha,
tista’ teħel piena akbar bi grad wieħed mill-piena stabbilita għal
dak id-delitt ieħor.
36 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Reklużjoni fil- 51. Iżda, meta persuna, waqt li tkun tiskonta piena għal
każ ta’ reċidiva għomorha u li tnaqqas il-libertà persunali, tagħmel delitt ieħor li
minn persuna li
tkun tiskonta jġib piena anqas, teħel perijodu wieħed jew iżjed ta’ reklużjoni.
piena għal
għomorha.
Emendat:
XI.1900.14.
Eċċezzjonijiet. 52. Għall-finijiet tad-dispożizzjonijiet tal-artikoli ta’ qabel ta’
Emendat: dan it-Titolu, fil-kundanni dwar delitti oħra, ma jitqisux il-
XI.1900.14.
kundanni mogħtija għal delitti magħmulin b’nuqqas ta’ ħsieb jew bi
traskuraġni, jew b’nuqqas ta’ ħila f ’sengħa jew professjoni, jew
minħabba nuqqas ta’ ħars ta’ regolamenti, u vice versa.
Effetti tar- 53. Meta persuna ikkundannata għal kontravvenzjoni tagħmel
reċidiva fil- kontravvenzjoni oħra fi żmien tliet xhur mill-jum li fih tiskonta jew
kontrav-
venzjonijiet tiġi maħfura l-piena, tista’ teħel detenzjoni għal żmien mhux iżjed
Emendat: minn xahrejn, jew multa, inkella l-priġunerija għal żmien mhux
XI.1900.14;
IX.1911.7; iżjed minn xahar.
XLIX.1981.4.
Effett tal-grazzja 54. Persuna ikkundannata tibqa’ titqies bħala tali għall-finijiet
fuq ir-reċidiva. tad-dispożizzjonijiet dwar ir-reċidivi, għad li jkun hemm il-grazzja
Emendat:
XI.1900.14. li tbiddel il-piena mogħtija skont il-liġi.

TAQSIMA II

FUQ ID-DELITTI U L-PIENI

Titolu I
Sostitwit: FUQ IL-ĠENOĊIDJU, DELITTI KONTRA L-UMANITÀ,
XXIV.2014.9. DELITTI TAL-GWERRA U DELITTI TA’ AGGRESSJONI
Ġenerali. 54A. (1) Huwa delitt li persuna tikkommetti ġenoċidju, delitt
Miżjud: kontra l-umanità, delitt tal-gwerra jew delitt ta’ aggressjoni.
XXIV.2002.13.
Emendat: (2) F’dan it-Titolu -
XXIV.2014.10.
"it-Trattat ICC" tfisser l-Istatut tal-Qorti Kriminali Internazzjonali
magħmul f’Ruma fis-17 ta’ Lulju, 1998;
"l-ICC" tfisser il-Qorti Kriminali Internazzjonali mwaqqfa bit-
Trattat ICC;
"ġenoċidju" tfisser att ta’ ġenoċidju kif imfisser fl-artikolu 54B;
"delitt kontra l-umanità" tfisser delitt kontra l-umanità kif
imfisser fl-artikolu 54Ċ;
"delitt tal-gwerra" tfisser delitt tal-gwerra kif imfisser fl-artikolu
54D;
"delitt ta’ aggressjoni" tfisser delitt tal-gwerra kif imfisser fl-
artikolu 54DA;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 37

"Ministru" tfisser il-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja.

(3) Fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet
ta’ dan it-Titolu l-qorti għandha tqis it-test oriġinali tat-Trattat ICC
u ta’ kull trattat u konvenzjoni msemmija fit-Trattat ICC.
(4) Fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet
tal-artikoli 54B, 54Ċ, 54D u 54DA hawn iżjed ’il quddiem f’dan it-
Titolu msejjħa "l-artikoli rilevanti" il-qorti għandha tqis -
(a) kull Element ta’ Delitt rilevanti adottat skont l-artikolu
9 tat-Trattat ICC, u
(b) sa dak iż-żmien meta jiġu adottati l-Elementi ta’
Delitti taħt dak l-artikolu l-Elementi ta’ Delitti
rilevanti kollha li jinsabu fir-rapport tal-Kummissjoni
Preparatorja dwar il-Qorti Kriminali Internazzjonali
adottat fit-30 ta’ Ġunju, 2000.
(5) Il-Ministru jista’ jistipula f’regolamenti it-test tal-Elementi
ta’ Delitti msemmija fis-subartikolu (2) kif emendat minn żmien
għal żmien.
(6) L-artikoli rilevanti għandhom għal kull fini ta’ dan it-Titolu
jiftiehmu bla ħsara u skont kull riserva jew dikjarazzjoni rilevanti
magħmula minn Malta meta tkun qed tirratifika xi trattat jew
ftehim rilevanti għall-interpretazzjoni ta’ dawk l-artikoli.
(7) Il-Ministru jista’ b’regolamenti jistipula l-pattijiet ta’ kull
riserva jew dikjarazzjoni msemmija fis-subartikolu (5) u meta xi
riserva jew dikjarazzjoni bħal dik tiġi rtirata għalkollox jew f’parti
minnha, huwa jista’ jirrevoka jew jemenda kull regolament kif
hawn qabel imsemmi li jkun fih il-pattijiet ta’ dik ir-riserva jew
dikjarazzjoni.
(8) Fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet
tal-artikoli rilevanti l-qorti għandha tqis kull sentenza jew deċiżjoni
rilevanti tal-ICC u tista’ wkoll tqis kull ġurisprudenza oħra
rilevanti internazzjonali.

54B. (1) Isir ġenoċidju meta jitwettaq xi att minn dawn li Ġenoċidju.
ġejjin bil-ħsieb li jinqered, għalkollox jew f ’parti minnu, grupp Miżjud:
XXIV.2002.13.
nazzjonali, etniku, razzjali jew reliġjuż, bħala tali -
(a) il-qtil ta’ membri tal-grupp;
(b) l-ikkaġunar ta’ ħsara gravi fil-ġisem jew fil-moħħ tal-
membri tal-grupp;
(ċ) it-tqegħid b’mod deliberat fuq il-grupp ta’
kondizzjonijiet ta’ ħajja bil-għan li jikkaġunaw il-
qirda fiżika tal-grupp għalkollox jew f’parti minnu;
(d) l-impożizzjoni ta’ miżuri maħsuba li jipprevjenu t-
twelid tal-ulied fi ħdan il-grupp;
(e) it-trasferiment bil-forza tat-tfal tal-grupp lejn xi grupp
ieħor.
(2) Kull min b’mod dirett u pubblikament ixewwex lil
ħaddieħor sabiex jagħmel ġenoċidju jkun ħati ta’ delitt.
38 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Delitti kontra l- 54Ċ. (1) Isir delitt kontra l-umanità meta jitwettaq xi att minn
umanità. dawn li ġejjin bħala parti minn attakk, mifrux jew sistematiku,
Miżjud:
XXIV.2002.13. dirett kontra xi popolazzjoni ċivili, b’għarfien tal-attakk:
(a) omiċidju;
(b) esterminazzjoni;
(ċ) tjassir;
(d) deportazzjoni jew trasferiment ta’ popolazzjoni bil-
forza;
(e) priġunerija jew deprivazzjoni oħra ħarxa tal-libertà
fiżika bi ksur tar-regoli fondamentali tal-liġi
internazzjonali;
(f) tortura;
(g) stupru, jasar skont is-sess, prostituzzjoni kostretta,
tqala kostretta, sterilizzazzjoni kostretta, jew kull
forma oħra ta’ vjolenza sesswali li tkun daqstant gravi;
(h) persekuzzjoni kontra xi grupp identifikabbli jew
kollettività għal raġunijiet politiċi, razzjali, nazzjonali,
etniċi, kulturali, reliġjużi, ta’ ġeneru sesswali kif
imfisser fis-subartikolu (3), jew għal raġunijiet oħra li
huma universalment rikonoxxuti bħala mhux
permissibbli taħt il-liġi internazzjonali, f’konnessjoni
ma’ xi att imsemmi f’dan is-subartikolu jew xi delitt
taħt l-artikolu 54A;
(i) għajbien mġiegħel ta’ persuni;
(j) id-delitt ta’ apartheid;
(k) atti oħra kontra l-bniedem ta’ xorta simili li
xjentement jikkaġunaw tbatija kbira, jew ħsara gravi
fil-ġisem jew fil-moħħ jew fis-saħħa fiżika.
(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1) -
(a) "attakk dirett kontra xi popolazzjoni ċivili" tfisser dik
ix-xorta ta’ mġieba li tinvolvi l-għemil għal bosta
drabi tal-atti msemmija fis-subartikolu (1) kontra
popolazzjoni ċivili, konformement jew bi tkomplija ta’
xi politka Statali jew organizzazzjonali li jitwettaq dak
l-attakk;
(b) "esterminazzjoni" tinkludi l-impożizzjoni bil-ħsieb ta’
kondizzjonijiet ta’ ħajja, fost l-oħrajn il-privazzjoni ta’
aċċess għall-ikel u mediċina, meqjusa biex iġibu l-
qirda ta’ xi parti mill-popolazzjoni;
(ċ) "tjassir" tfisser it-twettiq ta’ xi poter jew tal-poteri
kollha relattivi għall-jedd ta’ proprjetà fuq persuna u
tinkludi t-twettiq ta’ dik is-setgħa fil-kors tat-traffikar
fil-persuni, b’mod partikolari tan-nisa u t-tfal;
(d) "deportazzjoni jew trasferiment ta’ popolazzjoni bil-
forza" tfisser ċ-ċaqlieq tal-persuni milquta b’atti ta’
espulsjoni jew atti oħra ta’ ġegħil mill-area fejn dawn
ikunu preżenti skont il-liġi, bla ebda raġuni li tkun
permessa taħt il-liġi internazzjonali;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 39

(e) "tortura" tfisser l-impożizzjoni bil-ħsieb ta’ uġigħ jew

tbatija ħorox, kemm fiżiċi kemm mentali, fuq persuna
fil-kustodja jew taħt il-kontroll tal-akkużat; ħlief li t-
tortura ma għandhiex tinkludi uġigħ jew tbatija li
jitnisslu biss minn, huma inerenti fi jew inċidentali
għal, sanzjonijiet leġittimi;
(f) "tqala kostretta" tfisser id-detenzjoni mġiegħla kontra
l-liġi ta’ mara li tkun saret tqila bil-forza, bil-ħsieb li
tintlaqat il-kompożizzjoni etnika ta’ xi popolazzjoni
jew li jitwettqu vjolazzjonijiet oħra serji tal-liġi
internazzjonali. Din it-tifsira ma għandha b’ebda mod
tkun imfissra bħala li tolqot il-liġijiet nazzjonali
konnessi mat-tqala;
(g) "persekuzzjoni" tfisser id-deprivazzjoni maħsuba u
ħarxa tad-drittijiet fondamentali kuntrarju għal-liġi
internazzjonali minħabba fl-identità tal-grupp jew
kollettività;
(h) "id-delitt ta’ apartheid" tfisser atti kontra l-bniedem
ta’ xorta simili għal dawk imsemmija fis-subartikolu
(1), li jitwettqu fil-kuntest ta’ xi reġim
istituzzjonalizzat ta’ oppressjoni u dominazzjoni
sistematika minn grupp razzjali wieħed fuq xi grupp
jew gruppi razzjali oħra u li jsir bil-ħsieb li jibqa’
jrieġi dak ir-reġim;
(i) "għajbien mġiegħel ta’ persuni" tfisser l-arrest, id-
detenzjoni jew is-serq ta’ persuni minn, jew bl-
awtorizzazzjoni, l-appoġġ jew il-kunsens sieket ta’ xi
Stat jew organizzazzjoni politika, segwit b’rifjut ta’
rikonoxximent ta’ dik il-privazzjoni ta’ libertà jew li
tingħata informazzjoni dwar id-destin jew fejn ikunu
jinsabu dawk il-persuni, bil-ħsieb li dawn jitneħħew
minn taħt il-protezzjoni tal-liġi għal perjodu ta’ żmien
twil.
(3) Għal kull fini ta’ dan it-Titolu, hu miftiehem li l-frażi "ta’
ġeneru sesswali" tirreferixxi għaż-żewġ sessi, raġel u mara, fi ħdan
il-kuntest ta’ soċjetà. Il-frażi "ta’ ġeneru sesswali" ma tindikax xi
tifsira differenti minn dik hawn qabel mogħtija.

54D. Isir delitt tal-gwerra meta jitwettaq xi att minn dawn li Delitti tal-
ġejjin: gwerra.
Miżjud:
(a) il-ksur serju tal-Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra tat-12 ta’ XXIV.2002.13.
Emendat:
Awissu 1949, jiġifieri, xi att minn dawn li ġejjin kontra XXIV.2014.11.
persuni jew proprjetà protetti taħt id-dispożizzjonijiet
tal-Konvenzjoni ta’ Ġinevra rilevanti:
(i) qtil volontarju;
(ii) tortura jew trattament inuman, inklużi
esperimenti bioloġiċi;
(iii) il-kaġunament volontarju ta’ tbatija ħarxa, jew
feriment gravi fil-ġisem jew fis-saħħa;
(iv) qirda estensiva u approprjazzjoni ta’ proprjetà, li
40 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

mhux ġustifikati b’neċessità militari u li jsiru

b’mod mhux leġittimu u b’vandaliżmu;
(v) l-isfurzar ta’ priġunier tal-gwerra jew persuna
protetta oħra biex iservu fil-forzi armati ta’ xi
Setgħa ostili;
(vi) id-deprivazzjoni volontarja ta’ priġunier tal-
gwerra jew ta’ persuna oħra protetta mid-
drittijiet ta’ proċess ġust u regolari;
(vii) id-deportazzjoni jew trasferiment mhux leġittimi
jew id-detenzjoni mhux leġittima;
(viii) it-teħid ta’ ostaġġi;
(b) vjolazzjonijiet oħra serji tal-liġijiet u d-drawwiet li
japplikaw fil-konflitt armat internazzjonali, fi ħdan il-
qafas stabbilit tal-liġi internazzjonali, jiġifieri, xi att
minn dawn l-atti li ġejjin:
(i) meta jiġu xjentement diretti attakki kontra l-
popolazzjoni ċivili bħala tali jew kontra persuni
ċivili individwali li ma jkunux qegħdin jieħdu
sehem dirett fl-ostilitajiet;
(ii) meta jiġu xjentement diretti attakki kontra
ħwejjeġ ċivili, jiġifieri, ħwejjeġ li ma jkunux
objettivi militari;
(iii) meta jiġu xjentement diretti attakki kontra
persunal, stallazzjonijiet, materjal, unitajiet jew
vetturi involuti f’assistenza umanitarja jew
f’missjoni ta’ żamma ta’ paċi skont iċ-Charter
tan-Nazzjonijiet Uniti, sakemm dawn ikunu
intitolati għall-protezzjoni mogħtija lil persuni
ċivili jew ħwejjeġ ċivili taħt il-liġi
internazzjonali dwar il-konflitt armat;
(iv) meta jiġi xjentement sferrat attakk bl-għarfien li
dak l-attakk ikun se jikkaġuna telfien inċidentali
ta’ ħajja jew feriment ta’ persuni ċivili jew ħsara
fi ħwejjeġ ċivili jew ħsara mifruxa, għal żmien
twil u ħarxa fl-ambjent naturali li tkun b’mod
ċar eċċessiva għar-rigward tal-vantaġġ militari
totali antiċipat, konkret u dirett;
(v) l-attakk jew il-bumbardament, b’liema mezz
ikun, ta’ bliet, rħula, dwejriet jew bini li ma
jkollhom ebda difiża u li ma jkunux objettivi
militari;
(vi) il-qtil jew il-feriment ta’ kumbattent li, għax
ikun iddepona l-armi tiegħu jew għax ma jkunx
għad fadallu aktar mezzi ta’ difiża, jkun ċeda
għax ried hu;
(vii) l-użu mhux kif imiss tal-bandiera ta’ armistizju,
tal-bandiera jew tal-insinji militari u l-uniformi
tal-għadu jew tan-Nazzjonijiet Uniti, kif ukoll
tal-emblemi distintivi tal-Konvenzjonijiet ta’
Ġinevra, li jirriżulta fil-mewt jew fil-feriment
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 41

gravi fil-persuna;
(viii) it-trasferiment, direttament jew indirettament,
mis-Setgħa Okkupanti ta’ partijiet mill-
popolazzjoni ċivili tagħha stess għal ġot-
territorju li tkun tokkupa, jew id-deportazzjoni
jew it-trasferiment ta’ xi parti jew partijiet tal-
popolazzjoni tat-territorju okkupat ġewwa jew
barra minn dan territorju;
(ix) meta jiġu xjentement diretti attakki kontra bini
dedikat għar-reliġjon, l-edukazzjoni, l-arti, x-
xjenza jew għanijiet karitattevoli, monumenti
storiċi, sptarijiet u postazzjonijiet fejn jinġabru
l-morda u l-feruti, sakemm dawn ma jkunux
objettivi militari;
(x) l-assoġġettar ta’ persuni li jkunu fis-setgħa ta’ xi
parti avversa għal mutilazzjoni fiżika jew għal
esperimenti mediċi jew xjentifiċi ta’ kull xorta li
la jkunu ġustifikati mill-kura medika, dentali
jew fl-isptar tal-persuna inkwistjoni u lanqas ma
jsiru fl-interess tiegħu, u li jikkaġunaw il-mewt
jew jipperikolaw gravement is-saħħa ta’ dik il-
persuna jew dawk il-persuni;
(xi) il-qtil jew il-feriment b’perfidja ta’ individwi li
jkunu jappartjenu għal xi nazzjon jew armata
ostili;
(xii) id-dikjarazzjoni li mhux se jingħata ebda kenn;
(xiii) il-qirda jew il-qbid ta’ proprjetà tal-għadu
kemm-il darba dik il-qirda jew dak il-qbid ma
jkunux meħtieġa b’mod imperattiv bil-ħtiġiet
tal-gwerra;
(xiv) id-dikjarazzjoni bħala abolit, sospiż jew mhux
ammissibbli f’qorti tal-ġustizzja tad-drittijiet u
l-azzjonijiet tal-persuni ta’ nazzjonalità tal-parti
ostili;
(xv) l-isfurzar ta’ persuni b’nazzjonalità tal-parti
ostili li jieħdu sehem fl-operazzjonijiet tal-
gwerra diretti kontra pajjiżhom stess, ukoll jekk
dawn kienu fis-servizz tal-belliġeranti qabel ma
tkun bdiet il-gwerra;
(xvi) ħtif ta’ belt jew post, ukoll meta dawn jittieħdu
b’assalt;
(xvii) l-użu ta’ velenu jew armi vvelenati;
(xviii) l-użu ta’ gassijiet asfissjanti, velenużi jew oħra,
u kull likwidu, materjal jew apparat bħal dawk;
(xix) l-użu ta’ balal li jespandu jew jitfattru faċilment
f’ġisem il-bniedem, bħalma huma balal
b’invilopp iebes li ma jkunx ikopri għalkollox il-
qalba jew li jitniffed b’inċiżjonijiet;
...... omissis .......
(xxi) l-għemil ta’ oltraġġi fuq id-dinjità personali,
b’mod partikolari trattament umiljanti u
42 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

degradanti;
(xxii) l-għemil ta’ stupru, jasar skont is-sess,
prostituzzjoni kostretta, tqala kostretta, kif
imfisser fl-artikolu 54Ċ(2)(f), sterilizzazzjoni
kostretta, jew xi forma oħra ta’ vjolenza sesswali
li wkoll tikkostitwixxi ksur serju tal-
Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra;
(xxiii) li jsir użu mill-preżenza ta’ xi persuna ċivili jew
persuna oħra protetta biex xi postijiet, arei jew
forzi militari isiru immuni minn operazzjonijiet
militari;
(xxiv) l-ordni li ssir b’għarfien ta’ attakki kontra bini,
materjal, unitajiet mediċi u ta’ trasport, u
persunal li juża emblemi distintivi tal-
Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra b’mod konformi
mal-liġi internazzjonali;
(xxv) l-użu li jsir b’għarfien mit-tħollija fi stat ta’ ġuħ
ta’ persuni ċivili bħala metodu ta’ gwerra billi
ċċaħħadhom minn oġġetti indispensabbli għas-
sopravivenza tagħhom, inkluż it-tfixkil li jsir
b’għarfien ta’ provvisti ta’ għajnuna kif hemm
provdut dwar dan taħt il-Konvenzjonijiet ta’
Ġinevra;
(xxvi) il-qbid bil-leva jew l-ingaġġar ta’ tfal taħt l-eta’
ta’ ħmistax-il sena fil-forzi armati nazzjonali
jew li dawn jintużaw sabiex jieħdu sehem attiv
fl-ostilitajiet;
(ċ) fil-każ ta’ xi konflitt armat li ma jkunx ta’ xorta
internazzjonali, vjolazzjonijiet gravi tal-artikolu 3
komuni għall-erba’ Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra tat-12
ta’ Awissu 1949, jiġifieri, xi att minn dawn l-atti li
ġejjin li jsiru kontra persuni li ma jieħdu ebda sehem
attiv fl-ostilitajiet, inklużi membri tal-forzi armati li
jkunu ċedew l-armi tagħhom u dawk li jkunu jinsabu fi
stat ta’ hors de combat minħabba f’mard, feriti,
detenzjoni jew għal xi raġuni oħra:
(i) vjolenza fuq il-ħajja u l-persuna, b’mod
partikolari omiċidju ta’ kull xorta, mutilazzjoni,
trattament krudil u tortura;
(ii) l-għemil ta’ oltraġġi fuq id-dinjità personali,
b’mod partikolari trattament umiljanti u
degradanti;
(iii) it-teħid ta’ ostaġġi;
(iv) l-għoti ta’ sentenzi u t-twettiq ta’ eżekuzzjonijiet
mingħajr sentenza li tkun ingħatat qabel minn
qorti regolarment kostitwita, u li tkun tagħti
garanziji ġudizzjarji li jkunu ġeneralment
rikonoxxuti bħala indispensabbli;
(d) il-paragrafu (ċ) ta’ dan l-artikolu japplika għal
konflitti li ma jkunux ta’ xorta internazzjonali u
għaldaqstant ma japplikax għal sitwazzjonijiet ta’
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 43

irvell intern u tensjonijiet, bħalma huma rewwixti, atti

ta’ vjolenza iżolati u sporadiċi jew atti oħra ta’ xorta
simili;
(e) vjolazzjonijiet oħra gravi tal-liġijiet u d-drawwiet li
japplikaw f’konflitti armati li ma jkunux ta’ xorta
internazzjonali, fi ħdan il-qafas stabbilit tal-liġi
internazzjonali, jiġifieri, xi att minn dawn l-atti li
ġejjin:
(i) l-ordni li ssir b’għarfien ta’ attakki kontra l-
popolazzjoni ċivili bħala tali jew kontra persuni
ċivili individwali li ma jkollhomx sehem dirett
fl-ostilitajiet;
(ii) l-ordni li ssir b’għarfien ta’ attakki kontra bini,
materjal, unitajiet mediċi u ta’ trasport, u
persunal li juża emblemi distintivi tal-
Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra b’mod konformi
mal-liġi internazzjonali;
(iii) l-ordni li ssir b’għarfien ta’ attakki kontra
persunal, stallazzjonijiet, materjal, unitajiet jew
vetturi involuti f’assistenza umanitarja jew
f’missjoni ta’ żamma ta’ paċi skont iċ-Charter
tan-Nazzjonijiet Uniti, sakemm dawn ikunu
intitolati għall-protezzjoni mogħtija lil persuni
ċivili jew ħwejjeġ ċivili taħt il-liġi
internazzjonali dwar il-konflitt armat;
(iv) l-ordni li ssir b’għarfien ta’ attakki kontra bini
dedikat għar-reliġjon, l-edukazzjoni, l-arti, x-
xjenza jew għanijiet karitattevoli, monumenti
storiċi, sptarijiet u postazzjonijiet fejn jinġabru
l-morda u l-feruti, sakemm dawn ma jkunux
objettivi militari;
(v) ħtif ta’ belt jew post, ukoll meta dawn jittieħdu
b’assalt;
(vi) l-għemil ta’ stupru, jasar skont is-sess,
prostituzzjoni kostretta, tqala kostretta, kif
imfisser fl-artikolu 54Ċ(2)(f), sterilizzazzjoni
kostretta, u xi forma oħra ta’ vjolenza sesswali li
wkoll tikkostitwixxi vjolazzjoni gravi tal-
artikolu 3 komuni għall-erba’ Konvenzjonijiet
ta’ Ġinevra;
(vii) il-qbid bil-leva jew l-ingaġġar ta’ tfal taħt l-eta’
ta’ ħmistax-il sena fil-forzi armati jew fi gruppi
jew li dawn jintużaw sabiex jieħdu sehem attiv
fl-ostilitajiet;
(viii) l-ordnar taċ-ċaqlieq tal-popolazzjoni ċivili għal
raġunijiet li jkollhom x’jaqsmu mal-konflitt,
sakemm ma jkunux hekk jeħtieġu s-sigurtà tal-
persuni ċivili involuti jew raġunijiet militari
imperattivi;
(ix) il-qtil jew il-feriment b’perfidja ta’ avversarju
kumbattent;
44 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(x) id-dikjarazzjoni li mhu se jingħata ebda kenn;

(xi) l-assoġġettar ta’ persuni li jkunu fis-setgħa ta’ xi
parti oħra fil-konflitt għal mutilazzjoni fiżika
jew għal esperimenti mediċi jew xjentifiċi ta’
kull xorta li la jkunu ġustifikati mill-kura
medika, dentali jew fl-isptar tal-persuna involuta
u lanqas ma jsiru fl-interess tiegħu, u li
jikkaġunaw il-mewt jew jipperikolaw gravement
is-saħħa ta’ dik il-persuna jew ta’ dawk il-
persuni;
(xii) il-qirda jew il-qbid ta’ proprjetà ta’ xi avversarju
kemm-il darba dik il-qirda jew qbid ma jkunux
meħtieġa b’mod imperattiv mill-esiġenzi tal-
konflitt;
(xiii) l-użu ta’ velenu jew armi bil-velenu;
(xiv) l-użu ta’ gassijiet assfissjanti, velenużi jew
gassijiet oħra, u l-likwidi, materjali jew apparati
oħra simili;
(xv) l-użu ta’ balal li jespandu jew jiċċattjaw
faċilment fil-ġisem tal-bniedem, bħal ma huma
balal b’għatu iebes li ma jgħattix kompletament
il-qalba tal-balla jew huwa mtaqqab b’qatgħat;
(f) il-paragrafu (e) japplika għal konflitti li ma jkunux ta’
xorta internazzjonali u għaldaqstant ma japplikax għal
sitwazzjonijiet ta’ irvell intern u tensjonijiet, bħalma
huma rewwixti, atti ta’ vjolenza iżolati u sporadiċi jew
atti oħra ta’ xorta simili. Dan japplika għal konflitti
armati li jseħħu fit-territorju ta’ xi Stat meta jkun
hemm konflitt armat fit-tul bejn awtoritajiet tal-gvern
u gruppi armati organizzati jew bejn dawk il-gruppi.

Delitt ta’ 54DA. (1) Delitt ta’ aggressjoni jfisser l-ippjanar, it-tħejjija, il-
aggressjoni. bidu jew it-twettiq, min-naħa ta’ persuna li tkun pożizzjoni li
Miżjud:
XXIV.2014.12. effettivament teżerċita kontroll fuq, jew li tidderieġi l-azzjoni
politika jew militari ta’ Stat, ta’ att ta’ aggressjoni li, min-natura,
gravità jew skala tiegħu, jikkostitwixxi ksur manifest tal-Karta tan-
Nazzjonijiet Uniti.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, "att ta’ aggressjoni" ifisser
l-użu ta’ forza armata min-naħa ta’ Stat kontra s-sovranità, l-
integrità territorjali jew l-indipendenza politika ta’ Stat ieħor, jew li
b’xi mod ieħor hu inkonsistenti mal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti.
(3) Kull wieħed mill-atti li ġejjin, irrispettivament jekk ikunx
hemm dikjarazzjoni ta’ gwerra, għandu, skont ir-Riżoluzzjoni
3314(XXIX) tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tal-14 ta’ Diċembru
1974, jikkwalifika bħala att ta’ aggressjoni:
(a) l-invażjoni jew l-attakk mill-forzi armati ta’ Stat fuq
it-territorju ta’ Stat ieħor, jew kull okkupazzjoni
militari, ukoll jekk tkun temporanja, li tirriżulta minn
dik l-invażjoni jew dak l-attakk, jew kull annessjoni,
bl-użu tal-forza, tat-territorju ta’ Stat ieħor jew parti
minnu;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 45

(b) il-bombardament min-naħa tal-forzi armati ta’ Stat

kontra t-territorju ta’ Stat ieħor jew l-użu ta’ kull arma
min-naħa ta’ Stat kontra t-territorju ta’ Stat ieħor;
(ċ) l-ibblukkar tal-portijiet jew il-kosti ta’ Stat min-naħa
tal-forzi armati ta’ Stat ieħor;
(d) attakk min-naħa tal-forzi armati ta’ Stat fuq il-forzi
tal-art, tal-baħar jew tal-ajru, jew il-flotot tal-baħar
jew tal-ajru ta’ Stat ieħor;
(e) l-użu tal-forzi armati ta’ Stat, liema forzi armati jkunu
jinsabu fit-territorju ta’ Stat ieħor bi ftehim tal-Istat
riċeventi, bi ksur tal-kondizzjonijiet previsti fil-
ftehim, jew l-estensjoni tal-preżenza tagħhom fuq dak
it-territorju lil hinn mit-temm tal-ftehim;
(f) l-azzjoni ta’ Stat li jippermetti li t-territorju tiegħu, li
jkun qiegħed għad-dispożizzjoni ta’ Stat ieħor, jintuża
minn dak l-Istat ieħor biex jitwettaq att ta’ aggressjoni
kontra Stat terz; u
(g) li jintbagħtu minn jew f’isem Stat għaqdiet jew gruppi
ta’ nies armati, forzi irregolari jew merċenarji, li
jwettqu att ta’ forza bl-armi kontra Stat ieħor, liema
atti jkunu ta’ dik il-gravità li jammontaw għall-atti fuq
imsemmija, jew li jkunu jonvolvu att ta’ aggressjoni
fit-twettiq tagħhom.

54E. (1) Dan l-artikolu japplika għar-rigward ta’ reati taħt din Responsabbiltà
it-Taqsima. ta’ kmandanti u
superjuri oħra.
(2) Kmandant militari jew persuna li effettivament taġixxi Miżjud:
XXIV.2002.13.
bħala kmandant militari tkun responsabbli għal reati li jsiru minn
forzi li jkunu taħt il-kmand u kontroll effettiv tiegħu jew skont ma
jista’ jkun il-każ l-awtorità u l-kontroll effettivi tiegħu bħala
riżultat tan-nuqqas tigħu li jeżerċita kontroll kif imiss fuq dawk il-
forzi meta -
(a) jew kien jaf jew minħabba ċ-ċirkostanzi tal-waqt kien
imissu jaf li l-forzi kienu qegħdin jagħmlu jew se
jagħmlu dawk ir-reati, u
(b) ikun naqas milli jieħu l-miżuri meħtieġa u raġonevoli
fis-setgħa tiegħu biex jipevjeni jew jirreprimi l-għemil
tagħhom jew biex iqiegħed il-kwistjoni quddiem l-
awtoritajiet kompetenti għal kull azzjoni u
prosekuzzjoni.
(3) Għar-rigward ta’ azzjonijiet superjuri u subordinati li
m’humiex deskritti fis-subartikolu (2), superjur ikun responsabbli
għal reati li jsiru minn subordinati tiegħu taħt l-awtorità u l-
kontroll effettivi tiegħu bħala riżultat tan-nuqqas tiegħu li jeżerċita
kontroll kif imiss fuq dawk is-subordinati meta -
(a) ma kienx jaf jew xjentement naqas milli jagħti każ ta’
informazzjoni li b’mod ċar kienet tindika li s-
subordinati kienu qed jagħmlu jew ser jagħmlu dawk
ir-reati,
46 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(b) ir-reati kienu jirigwardaw attivitajiet li kienu jaqgħu

taħt ir-responsabbiltà u l-kontroll effettivi tiegħu, u
(ċ) jkun naqas milli jieħu l-miżuri meħtieġa u raġonevoli
fis-setgħa tiegħu biex jipprevjeni jew jirreprimi l-
għemil tagħhom jew biex jissottometti l-kwistjoni lill-
awtoritajiet kompetenti għal kull investigazzjoni u
prosekuzzjoni.
(4) Persuna responsabbli għal reat taħt dan l-artikolu għandha
titqies bħala kompliċi fl-għemil tar-reat.
(5) Fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet
ta’ dan l-artikolu (li jikkorrispondi għall-artikolu 28 tat-Trattat
ICC) il-qorti għandha tqis kull sentenza jew deċiżjoni rilevantital-
ICC u tista’ tqis ukoll kull ġurisprudenza oħra rilevanti
internazzjonali.
(6) Ebda ħaġa f’dan l-artikolu ma għandha tittieħed bħala li
tirrestrinġi jew teskludi -
(a) xi responsabbiltà tal-kmandant jew superjur apparti
minn dan l-artikolu jew
(b) ir-responsabbiltà ta’ persuni minbarra l-kmandant jew
superjur.

Element 54F. (1) Referenzi f’din it-Taqsima għal persuna li tagħmel -

mentali.
Miżjud: (a) ġenoċidju,
XXIV.2002.13.
(b) delitt kontra l-umanità, jew
(c) delitt tal-gwerra,
għandhom jiftehmu skont dan l-artikolu.
(2) Kemm-il darba ma jiġix provdut xort’oħra -
(a) bl-artikoli msemmija fit-tifsira fl-artikolu 54A(1) tad-
delitti speċifikati fis-subartikolu (1)(a) sa (ċ) ta’ dan l-
artikolu jew f’xi Elementi ta’ Delitti rilevanti
msemmija fl-artikolu 54A(3),
(b) l-artikolu 54E,
persuna titqies li tagħmel delitt msemmi fis-subartikolu (1) biss
jekk l-elementi materjal tad-delitt isiru bil-ħsieb u xjentement.
(3) Għal dan l-għan -
(a) persuna jkollha ħsieb -
(i) għar-rigward ta’mġieba, meta tkun intiża li
twettaq dik l-imġieba, u
(ii) għar-rigward ta’ xi konsegwenza, meta tkun
intiża li tikkaġuna konsegwenza jew tkun konxja
li din tkun se tiġri fil-kors ordinarju tal-ġrajjiet,
u
(b) "xjentement" tfisser l-għarfien li tkun teżisti
ċirkostanza jew li tkun se tiġri konsegwenza fil-kors
ordinarju tal-ġrajjiet.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 47

(4) Fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet

ta’ dan l-artikolu (li jikkorrispondi għall-artikolu 30 tat-Trattat
ICC) il-qorti għandha tqis kull sentenza jew deċiżjoni rilevanti tal-
ICC u tista’ wkoll tqis kull ġurisprudenza internazzjonali rilevanti
oħra.

54G. (1) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal- Ġurisdizzjoni.

artikolu 5, azzjoni kriminali għal reat taħt dan it-Titolu tista’ wkoll Miżjud:
XXIV.2002.13.
tkun ipproċessata f’Malta - Emendat:
VIII.2015.4.
(a) kontra kull persuna li tkun soġġetta għal-liġi militari skont
l-artikoli 178, 179 u 180 tal-Att dwar il-Forzi Armati ta’ Kap. 220.
Malta, ukoll jekk ir-reat ikun sar barra minn Malta; jew
(b) kontra kull ċittadin ta’ Malta jew residenti permanenti
f’Malta li jassoċjaw barra minn Malta biex jagħmlu xi
reat taħt dan it-Titolu ukoll jekk ir-reat ikun se jsir
barra minn Malta.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).

54H. Id-dispożizzjonijiet ta’ xi liġi li jipprovdu għall- Protezzjoni ta’

protezzjoni ta’vittmi u ta’ xhieda f’xi reati għandha tkun tapplika vittmi u ta’
xhieda.
għal kull vittma jew xhud ta’ xi reat taħt dan it-Titolu. Miżjud:
XXIV.2002.13.
54I. (1) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin japplikaw għar-rigward Dispożizzjo-
ta’ reati taħt dan it-Titolu. nijiet
supplimentari
(2) Ma għandhomx jinbdew proċedimenti dwar xi reat ħlief għal reati taħt
dan it-Titolu.
mill-Avukat Ġenerali jew bil-kunsens tiegħu. Miżjud:
XXIV.2002.13.
(3) Persuna misjuba ħatja ta’ xi reat li jinvolvi omiċidju
għandha tiġi ttrattata bħallikieku għal reat li jkun jikkonsisti fil-qtil
ta’ persuna f’dawk iċ-ċirkostanzi li jkunu, jekk dawn isiru f’Malta,
jikkostitwixxu omiċidju volontarju.
(4) F’kull każ ieħor persuna misjuba ħatja ta’ xi reat tista’ teħel
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn tletin sena.
(5) Id-dispożizzjonijiet tat-Titolu VI tat-Taqsima III tat-Tieni
Ktieb ta’ dan il-Kodici ma japplikawx.

Titolu I Bis
FUQ ID-DELITTI KONTRA S-SIGURTÀ TAL-GVERN
55. Kull min ineħħi l-ħajja jew il-libertà tal-President ta’ Attentati kontra
Malta, jew iqiegħed ħajtu f’periklu b’offiża fuq il-persuna, jeħel, il-President ta’
Malta.
meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal għomru Emendat:
XXI.1971.8.
Sostitwit:
XXVII.1975.3.
Emendat:
XLIX.1981.4.
 48 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Instigar biex 55A. Kull min bi kwalunkwe mezz jinstiga lil ħaddieħor sabiex
titneħħa l-ħajja ineħħi l-ħajja jew il-libertà tal-President ta’ Malta, jew ta’ xi
jew il-libertà tal-
President ta’ Ministru jeħel meta jinstab ħati, għas-sempliċi instigar, il-piena ta’
Malta jew ta’ xi priġunerija għal żmien li ma teċċedix disa’ snin jew multa li ma
Ministru.
Miżjud: teċċedix ħamest elef euro (€5,000) jew dik il-multa u l-priġunerija
XI.2018.25. flimkien.
Insurrezzjoni 56. (1) Kull min iwaqqa’ jew jittanta jwaqqa’ l-Gvern ta’
jew kolp ta’ stat. Malta billi jagħmel wieħed mill-atti msemmija hawn taħt, jeħel,
Sostitwit:
XXI.1971.9. meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal għomru:
Emendat:
XXVII.1975.4; (a) billi jaqbad l-armi kontra l-Gvern ta’ Malta bil-ħsieb li
XLIX.1981.4. jwaqqgħu;
(b) billi jidħol fil-forzi armati ta’ xi pajjiż barrani kontra
r-Repubblika ta’ Malta;
(ċ) billi jgħin lill-egħdewwa tar-Repubblika ta’ Malta
b’kull mod ieħor kontra l-istess Repubblika;
(d) billi jieħu f’idejh bla jedd jew kontra l-liġi xi setgħa
esekuttiva tal-Gvern ta’ Malta, bil-ħsieb li jwaqqgħu;
(e) billi jaqbad l-armi bil-ħsieb li jġiegħel lill-Gvern ta’
Malta jbiddel il-liġijiet jew id-deċiżjonijiet u l-miżuri
tiegħu, jew biex ma jħallihx jeżerċita s-setgħat tiegħu
skont il-liġi.
Ċirkostanzi li (2) Iżda l-piena titnaqqas bi grad jew b’żewġ gradi, meta d-
jnaqqsu l-piena. delitt ma jkunx sar minħabba li l-ħati jkun waqaf minn rajh milli
jitkompla d-delitt.

Konġura kontra 57. (1) Kull min jieħu sehem f’konġura li jkollha bħala skop
l-Istat. tagħha wieħed mid-delitti msemmijin fl-aħħar żewġ artikoli qabel
Emendat:
V.1868.4; dan, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin
XLIX.1981.4. sa sitt snin.
Ċirkostanza (2) Iżda, jekk minbarra l-konġura sempliċi, ikunu saru wkoll
aggravanti. mezzi li jippreparaw l-esekuzzjoni tad-delitt, il-piena tkun ta’
priġunerija minn ħames snin sa disa’ snin.

Bidu tal- 58. Il-konġura teżisti malli jiġu kkumbinati jew miftiehma bejn
konġura. żewġ persuni jew iżjed il-mezzi, ikunu li jkunu, li bihom għandhom
jimxu.
Tixwix sabiex 59. (1) Kull min, b’diskorsi magħmulin f’lok pubbliku jew
isir delitt kontra f ’laqgħat pubbliċi, ixewwex direttament sabiex isir wieħed mid-
s-sigurtà tal-
Gvern. delitti msemmija f ’dan it-Titolu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
tad-delitt li jkun xewwex, imnaqqsa bi grad.
(2) Jekk it-tixwix ma jkollu ebda effett, il-piena titniżżel minn
grad sa tliet gradi.

Ħelsien mill- 60. Fid-delitti msemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu,
piena. kull min fost il-ħatjin, qabel ma jsir id-delitt jew qabel ma jsir l-
attentat tad-delitt, u qabel ebda proċediment, igħarraf b’hekk lill-
Gvern jew lill-awtoritajiet tal-Gvern, jiġi meħlus mill-piena.
Min jonqos li 61. Kull min waqt li jkun jaf li sejjer isir wieħed mid-delitti
jikxef id-delitt. msemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu, u, fi żmien erbgħa
u għoxrin siegħa, ma jgħarrafx lill-Gvern jew lill-awtoritajiet tal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 49

Gvern, iċ-ċirkostanzi li huwa jkun sar jaf bihom, jeħel, meta jinsab
ħati, għal dan in-nuqqas biss, il-piena ta’ priġunerija minn disa’
xhur sa tmintax-il xahar.
62. Ma jidħlux taħt l-aħħar artikolu qabel dan, il-konjuġi, l- Eżenzjonijiet.
axxendenti jew id-dixxendenti, l-aħwa bniet jew subien, il-ġenituri Emendat:
XXIII.2017.3.
tal-konjuġi, il-konjuġi tal-ulied, iz-zijiet, in-neputijiet, u l-kunjati tal-
awtur jew tal-kompliċi tad-delitt li ma jkunux kixfu.

Titolu II
FUQ ID-DELITTI KONTRA L-PAĊI PUBBLIKA
63. Kull reat li jsir minn numru ta’ tlieta minn nies jew iżjed Meta reat jitqies
miġmugħin flimkien bil-ħsieb li jagħmlu reat, u tnejn minnhom akkumpanjat bi
vjolenza
ikollhom fuqhom armi regulari, jitqies li sar bi vjolenza pubblika. pubblika.
Emendat:
IX.1859.2.
64. (1) Huma armi regulari l-armi kollha tan-nar, u l-armi, X’inhuma "armi
strumenti u l-għodod l-oħra kollha li għandhom bħala skop regulari" u "armi
irregulari".
prinċipali d-difiża ta’ wieħed innifsu jew l-offiża ta’ ħaddieħor. Emendat:
XI.1900.15.
(2) L-armi, strumenti u għodod oħra kollha ma jitqisux bħala
armi, ħlief meta fil-fatt jiġu wżati għall-offiża jew għad-difiża, u
f’dan il-każ jissejħu armi irregulari.

65. (1) Il-piena għal reat akkumpanjat bi vjolenza pubblika, Piena għal reati
tiżdied bi grad fuq il-piena li hemm għall-istess reat mingħajr akkumpanjati bi
vjolenza
vjolenza pubblika. pubblika.
Emendat:
(2) F’ebda każ il-piena m’għandha tkun anqas mill-piena IX.1859.3.
msemmija fl-artikolu 66.

66. Il-persuni miġmugħin flimkien kif jingħad fl-artikolu 63 Ġemgħa ta’ nies
jeħlu, għall-fatt biss li jkunu hekk inġemgħu flimkien, il-piena ta’ armati.
Emendat:
priġunerija minn xahar sa tliet xhur. IX.1859.4.
67. Kull delitt li jsir minn waħda mill-persuni msemmijin fl- Kospirazzjoni.
artikolu 63, jitqies, għall-finijiet tal-piena, bħala akkumpanjat bi
vjolenza pubblika, jekk fl-esekuzzjoni tad-delitt dawk il-persuni
jkunu mxew wara ftehim li jkun sar bejniethom.
68. (1) Kull min ixewwex ġemgħa ta’ nies, illi hekk imxewxa Ġemgħa ta’ nies
jinġabru f’numru ta’ għaxra jew aktar, sabiex jagħmlu reat, jeħel, kontra l-liġi.
Emendat:
meta jinsab ħati, għall-fatt biss tat-tixwix, il-piena ta’ priġunerija IX.1859.5;
minn xahar sa tliet xhur jew il-multa. VIII.1909.5.

(2) Kull min jieħu parti attiva f’ġemgħa ta’ għaxra min-nies
jew aktar, miġburin bil-ħsieb li jagħmlu reat, għalkemm dik il-
ġemgħa ta’ nies ma tkun ġiet imxewxa minn ħadd in partikulari,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlitt ijiem sa
tliet xhur jew il-multa.
(3) Jekk ir-reat li dik il-ġemgħa ta’ nies kellha l-ħsieb li
tagħmel fil-fatt isir, għandhom jiġu mogħtija, jekk il-piena
stabbilita għar-reat tkun anqas mill-pieni hawn fuq imsemmija,
dawn il-pieni biż-żieda ta’ grad; iżda, jekk il-piena li hemm għar-
50 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

reat tkun akbar minn dawn il-pieni, jew daqshom, għandha tiġi
mogħtija dik il-piena biż-żieda ta’ grad.
Min ixewwex 69. Kull min, pubblikament, ixewwex persuna oħra sabiex
persuna oħra tagħmel reat, għall-fatt biss li jkun hekk xewwixha, jeħel, meta
biex tagħmel
reat. jinsab ħati, il-piena -
Emendat:
XLIX.1981.4. (a) ta’ priġunerija minn sentejn sa ħames snin, fil-każ ta’
delitt suġġett għal piena akbar minn dik ta’ priġunerija
għal żmien tliet snin;
(b) ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux aktar minn sentejn,
fil-każ ta’ delitt suġġett għall-piena ta’ priġunerija
għal żmien ta’ mhux aktar minn tliet snin; jew
(ċ) tal-multa jew tad-detenzjoni, fil-każ ta’ kull reat ieħor.

Min ixewwex 70. Kull min, pubblikament, ixewwex lil persuna oħra sabiex
persuna oħra tikser il-liġi, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal
biex tikser il-
liġi. żmien ta’ mhux aktar minn tliet xhur jew il-multa, jew, fil-każijiet
ħfief, id-detenzjoni jew l-ammenda.
Min jittanta 71. Kull min, b’xi mezz kontra l-liġi li ma jkunx jikkostitwixxi
kontra l-liġi li d-delitt imsemmi fl-artikolu 56, jittanta li jġiegħel lill-President ta’
jġiegħel il-
Gvern ibiddel il- Malta jew lill-Gvern ta’ Malta biex ibiddel il-liġijiet jew id-
liġijiet jew id- deċiżjonijiet tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
deċiżjonijiet
tiegħu. minn sitt xhur sa sentejn.
Emendat:
XXI.1971.10;
XXVII.1975.5.
Disprezz lill- 72. Imħassar bl-Att XI.2018.25.
President.
Emendat:
XXVII.1975.6.
Ġemgħa ta’ nies 73. Jekk tliet persuni jew aktar jinġemgħu flimkien kontra l-
kontra l-liġi bi liġi, jew, wara li jinġemgħu kontra l-liġi, jissoktaw hekk flimkien,
ħsieb ta’
sedizzjoni bil-ħsieb li, b’diskorsi fil-pubbliku, b’wiri ta’ bandieri,
vjolenti. b’iskrizzjonijiet, jew b’mezzi oħra jew b’figuri ta’ kull xorta li
Emendat:
XXI.1971.11; jkunu, jxewxu oħrajn biex jittantaw iġibu tibdil f’xi ħaġa stabbilita
XXVII.1975.7; b’liġi, b’mezzi vjolenti, kull persuna li tinsab ħatja ta’ dan teħel il-
XLIX.1981.4; piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa tmintax-il xahar.
XI.2018.25.
Konġura 74. Jekk żewġ persuni jew aktar jikkonġuraw bejniethom jew
sedizzjuża. biex ixewxu oħrajn sabiex jittantaw iġibu tibdil f’xi ħaġa stabbilita
Emendat:
XXVII.1975.8; b’liġi, b’mezzi vjolenti, kull persuna li tinsab ħatja ta’ dan teħel il-
XLIX.1981.4; piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa tmintax-il xahar.
XI.2018.25.
Akkuża falza ta’ 75. Imħassar bl-Att XI.2018.25.
tagħwiġ fl-
amministraz-
zjoni tal-Gvern.
Emendat:
XXVII.1975.9.
Għoti ta’ 76. (1) Kull min jagħti jew iġiegħel li jingħata xi ġurament,
ġuramenti inkella jagħti jew iġiegħel li jittieħed xi obbligu sabiex min ikun ħa
kontra l-liġi.
l-ġurament jew l-obbligu jintrabat għal xi ħaġa li jkollha bi ħsieb
ammutinament jew sedizzjoni, jew biex jikser il-paċi pubblika, jew
biex jieħu sehem f ’xi assoċjazzjoni, xirka jew għaqda iffurmata
għal xi ħsieb minn dawn, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 51

priġunerija minn seba’ xhur sa sentejn.

(2) Il-piena msemmija fis-subartikolu (1) tiġi mogħtija wkoll
meta l-ġurament jew l-obbligu jkollhom bi ħsieb li jorbtu l-persuna
li tieħu l-ġurament jew l-obbligu f ’xi mod jew ieħor minn dawk
hawn taħt imsemmija:
(a) li tobdi l-ordnijiet ta’ xi kumitat jew korp ta’ nies
mhux magħmul skont il-liġi, inkella ta’ xi kapurjun
jew ta’ xi ħaddieħor li ma jkollux setgħa b’liġi għal
daqshekk;
(b) li ma tagħtix tagħrif jew xiehda kontra xi wieħed mill-
isħab jew persuna oħra, inkella li żżomm is-sigriet jew
ma tikxifx xi egħmil kontra l-liġi, li jkun sar jew li
jkun ġie ittantat jew li kien maħsub li jsir minn dik il-
persuna jew minn xi ħaddieħor.

77. Il-piena msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan tiġi mogħtija Persuna li tieħu
lil kull persuna li tieħu dak il-ġurament jew obbligu kif jingħad ġurament kontra
l-liġi.
f’dak l-artikolu, barra minn meta tkun ġiet imġiegħla għal hekk: Emendat:
IX.1982.2.
Iżda, il-fatt li persuna tkun ġiet imġiegħla ma jiġġustifikax
u lanqas jiskuża lil dik il-persuna li tieħu l-ġurament jew l-obbligu,
ħlief kemm-il darba, fi żmien erbat ijiem minn mindu ma tibqax
hekk imġiegħla, tgħarraf bil-fatt lill-awtorità pubblika.

78. Kull min ifittex li jisseduċi lil xi persuna fis-servizz tal- Min ixewwex
Forzi Armati ta’ Malta biex tonqos minn dmirha u mil-lealtà lejn ir- sedizzjoni jew
ammutinament.
Repubblika ta’ Malta, inkella jxewwex jew isaħħan lil dik il- Emendat:
persuna biex tagħmel xi att ta’ ammutinament, jew biex tiġbor jew XXVII.1975.10;
XLIX.1981.4.
tfittex li tiġbor għaqda ta’ nies sabiex jimmutinaw, jew biex
tagħmel xi ħaġa, tkun li tkun, li jkollha bi ħsieb tradiment jew
ammutinament, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
disa’ xhur sa tliet snin.
79. (1) Jekk tliet persuni jew aktar jinġemgħu jew jibqgħu Rewwixta.
flimkien, għal kull ħsieb li jkun, b’mod tali u taħt ċirkostanzi tali Emendat:
XXVII.1975.11;
ta’ vjolenza, theddid, rewwixti, għadd ta’ nies, wiri ta’ armi jew XLIX.1981.4.
xort’oħra, li jistgħu jġibu twerwir u biża’ fost in-nies f’Malta, kull
ġemgħa bħal dik titqies kontra l-liġi, u kull persuna li tkun ħadet
sehem fiha, teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn
erba’ xhur sa tnax-il xahar.
(2) Jekk dawk il-persuni miġmugħa kontra l-liġi jgħaddu, għal Ċirkostanzi
kollox jew f’parti, biex jesegwixxu l-ħsieb tagħhom ta’ flimkien, aggravanti.
inkella jittantaw li jesegwuh, kull persuna li tkun hekk inġemgħat
teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa
tmintax-il xahar.

80. Jekk tnax-il persuna jew aktar, miġmugħin flimkien kontra Meta ma jiġix
l-liġi bi ksur tal-paċi pubblika, wara li jiġu formalment imwissija obdut l-ordni
biex kulħadd
jew mitluba minn awtorità kompetenti biex jixxerdu u bil-kwiet jixxerred.
imorru lejn darhom jew fuq xogħolhom, jibqgħu jew jissoktaw
flimkien kontra l-liġi, f’numru ta’ tnax jew aktar, għal żmien siegħa
wara li tkun ġiet magħmula dik it-twissija pubblika, kull wieħed li
jinsab ħati ta’ dan jeħel il-piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur sa
tliet snin.
52 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Meta l-ġemgħa 81. Ma jitqiesx li hemm ġemgħa ta’ nies kontra l-liġi għall-
ta’ nies mhix finijiet tal-artikoli ta’ qabel dan, jekk tliet persuni jew aktar
kontra l-liġi.
Emendat: jinġemgħu flimkien bi ħsieb wieħed li jgħinu fid-difiża tal-pussess
XXVII.1975.12. tad-dar fejn joqgħod xi ħadd minnhom jew ta’ beni oħra tiegħu,
inkella fid-difiża tal-persuna ta’ xi ħadd minnhom, għalkemm
jesegwixxu jew ifittxu li jesegwixxu dan il-ħsieb tagħhom, jew
jaġixxu xort’oħra bi vjolenza jew bi rvell, jew b’mod tali u taħt
ċirkostanzi tali li jistgħu jġibu twerwir u biża’ fost in-nies f’Malta.
Tixrid ta’ 82. Kull min dolożament ixerred aħbarijiet foloz illi x’aktarx
aħbarijiet foloz. jallarmaw lill-pubbliku jew jiksru l-bon-ordni pubbliku jew il-paċi
Miżjud:
VI.1933.2. pubblika inkella illi jġibu aġitazzjoni fost il-pubbliku jew fost xi
Emendat: klassijiet tal-pubbliku, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
XI.2018.25. priġunerija minn xahar sa tliet xhur:
Iżda jekk xi diżordni jirriżulta bħala konsegwenza tar-reat,
jew jekk ir-reat ikkontribwixxa għal xi diżordni, l-imputat jeħel
priġunerija ta’ mhux inqas minn xahar iżda mhux iżjed minn sitt xhur
u multa li ma teċċedix elf euro (€1,000) jew dik il-multa u l-
priġunerija flimkien.
Tixwix għal 82A. (1) Kull min juża kwalunkwe kliem jew imġiba ta’
mibegħda
razzjali, eċċ. theddid, abbużivi jew insolenti, jew jesibixxi xi materjal miktub jew
Miżjud: stampat li jkun ta’ theddid, abbużiv jew insolenti, jew xort’oħra jġib
III.2002.19.
Emendat: ruħu b’dak il-mod, bil-ħsieb li b’hekk iqajjem mibegħda jew vjolenza
XI.2009.2; kontra xi persuna oħra jew grupp ta’ persuni fuq bażi ta’ ġeneru,
VIII.2012.2;
XXIV.2014.13; identità tal-ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini
XXXVII.2016.2. etnika, età, diżabilità, reliġjon jew twemmin jew opinjoni politika jew
Sostitwit:
LXV. 2021.2. opinjoni oħra jew b’hekk joħloq il-probabbiltà li, meta wieħed iqis iċ-
ċirkostanzi kollha, titqajjem tali vjolenza jew mibegħda, għandu jeħel,
meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitt (6) xhur sa tmintax
(18)-il xahar:

Iżda illi, għall-finijiet ta’ dan il-Kodiċi, kemm-il darba r-

rabta tal-kliem ma teħtieġx xort’oħra, "diżabilità" tfisser l-istess bħat-
Kap. 627. tifsira mogħtija lilha fl-artikolu 2 tal-Att dwar il-Konvenzjoni tal-
Ġnus Magħquda dwar id-Drittijiet ta’ Persuni b’Diżabilità.

(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1) "vjolenza jew mibegħda"

tfisser vjolenza jew mibegħda kontra persuna jew grupp ta’ persuni
f ’Malta definiti b’referenza għall-ġeneru, identità tal-ġeneru,
orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini nazzjonali jew
etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon jew twemmin jew opinjoni
politika jew opinjoni oħra.
Meta ġenoċidju, 82B. Kull min pubblikament jiskuża, jiċħad jew itaffi b’mod
eċċ., kontra grossolan xi ġenoċidju, delitt kontra l-umanità u delitt tal-gwerra
grupp jiġi
skużat, miċħud dirett kontra grupp ta’ persuni jew xi membru ta’ dak il-grupp
jew mtaffi. b’referenza għar-razza, kulur, reliġjon, ċittadinanza, dixxendenza
Miżjud:
XI.2009.3. jew oriġni nazzjonali jew etnika meta dik l-imġieba titwettaq
Emendat: b’mod li -
XXIV.2014.14.
(a) x’aktarx ixxewwex għall-vjolenza jew mibegħda
kontra dak il-grupp jew membru ta’ dak il-grupp;
(b) x’aktarx jikser l-ordni pubblika jew li jkun ta’ theddid,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 53

abbuż jew insult,

jista’, meta jinstab ħati, jeħel priġunerija għal żmien minn tmien
xhur sa sentejn:
Iżda għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "ġenoċidju", "delitti
kontra l-umanità" u "delitti tal-gwerra" għandu jkollhom l-istess
tifsira bħal dik mogħtija lilhom fl-artikolu 54A.

82Ċ. (1) Kull min pubblikament jiskuża, jiċħad jew itaffi Meta delitti
b’mod grossolan delitti kontra l-paċi diretti kontra persuna jew kontra l-paċi
kontra grupp
grupp ta’ persuni b’referenza għal ġeneru, identità tal-ġeneru, jiġu skużati,
orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini nazzjonali jew miċħuda jew
mtaffija.
etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon jew twemmin jew opinjoni Miżjud:
politika jew opinjoni oħra meta dik l-imġieba titwettaq b’mod li - XI.2009.3.
Emendat:
(a) x’aktarx ixxewwex għall-vjolenza jew mibegħda VIII.2012.3;
kontra dik il-persuna jew dak il-grupp; jew XXIV.2014.15;
LXV. 2021.3.
(b) x’aktarx jikser l-ordni pubblika jew li jkun ta’ theddid,
abbuż jew insult,
jista’, meta jinstab ħati, jeħel priġunerija għal żmien minn tmien
xhur sa sentejn.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu delitt kontra l-paċi jfisser
mġieba li tkun tikkonsisti:
(a) fl-ippjanar, tħejjija, bidu jew għemil ta’ gwerra ta’
aggressjoni, jew gwerra bi ksur ta’ kull trattat, ftehim
jew assikurazzjoni internazzjonali;
(b) fil-parteċipazzjoni fi pjan komuni jew assoċjazzjoni
għall-għemil ta’ xi wieħed mill-atti msemmija fil-
paragrafu (a).

82D. Kull min jgħin, jassisti jew iġiegħel li jsir xi reat taħt l- Min jgħin,
artikoli 82A sa 82Ċ, it-tnejn inklużi, ikun ħati ta’ reat u jista’ jeħel jassisti jew
iġiegġel li jsiru
meta jinstab ħati l-piena stabbilita għal dak ir-reat li jkun għen, reati taħt l-
assista jew ġiegħel. artikoli 82A sa
82Ċ.
Miżjud:
XI.2009.3.
82E. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121D, 208B(5) u Applikabilità ta’
248E(4) għandhom japplikaw mutatis mutandis għal kull reat taħt l-artikoli 121D,
208B(5),
l-artikoli 82A sa 82D, iż-żewġ artikoli inklużi. 248E(4) u 328K.
Miżjud:
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 328K għandhom japplikaw XI.2009.3.
ukoll mutatis mutandis għal kull reat taħt l-artikoli 82A sa 82D, iż-
żewġ artikoli inklużi, daqs li kieku r-referenza għall-artikolu 328J
fl-artikolu 328K kienet referenza għall-artikolu 121D.
54 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Tmexxija ’l 83. Kull persuna li twaqqaf, iżżomm waħedha jew ma’ persuni
quddiem ta’ oħra jew tagħmel parti minn xi assoċjazzjoni ta’ persuni li jkunu
skop politiku bl-
użu jew wiri ta’ organizzati u mħarrġa jew organizzati u mgħammra sabiex ikunu
forza fiżika. jistgħu jiġu wżati għall-użu jew wiri ta’ forza fiżika fit-tmexxija ’l
Miżjud:
XV.1959.2. quddiem ta’ xi skop politiku tkun ħatja ta’ reat u teħel, meta tinsab
Sostitwit: ħatja, multa ta’ mhux iżjed minn ħamest elef euro (€5000) jew il-
XV.1973.2. piena ta’ priġunerija għal żmien minn disa’ xhur sa ħames snin jew
Emendat:
A.L. 407 tal- għal multa u priġunerija flimkien.
2007;
XXIV.2014.16.
Promozzjoni, 83A. (1) Kull min -
eċċ., ta’ għaqda
ta’ żewġ persuni (a) jippromwovi, jikkostitwixxi, jorganiz-za jew
jew aktar bil- jiffinanzja għaqda bil-ħsieb li jitwettqu reati kriminali
ħsieb li jagħmlu
reati kriminali. soġġetti għal-piena ta’ priġunerija għal żmien erba’
Miżjud: snin jew iktar; jew
III.2002.20.
Emendat: (b) waqt li jkun jaf jew ikollu kawża raġonevoli li
A.L. 407 tal- jissuspetta dwar l-għan jew l-attività b’mod ġenerali
2007;
XXIV.2014.17. tal-għaqda stabbilita għall-finijiet imsemmija fil-
paragrafu (a), jipparteċipa b’mod attiv fl-attivitajiet
kriminali tal-għaqda, inklużi iżda mhux limitati għall-
għoti ta’ informazzjoni jew ta’ mezzi materjali jew ir-
reklutaġġ ta’ membri ġodda,
ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn erbgħa sa disa’ snin.
(2) Kull min ikun jappartjeni għal għaqda msemmija fis-
subartikolu (1) jeħel għal dak il-fatt biss il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn sentejn sa seba’ snin.
(3) Meta l-għadd ta’ persuni fl-għaqda jkun ta’ għaxra jew iktar
il-piena fis-subartikoli ta’ qabel għandha tiżdied minn grad wieħed
sa tnejn.
(4) Meta l-persuna li tkun insabet ħatja ta’ reat taħt dan it-titolu
tkun id-direttur, manager, segretarju jew xi uffiċjal prinċipali ieħor
ta’ korp magħqud jew tkun persuna li jkollha l-poter li
tirrappreżenta lil dak il-korp jew li jkollha awtorità li tieħu
deċiżjonijiet f ’isem dak il-korp jew ikollha awtorità li teserċita
kontroll fi ħdan dak il-korp u r-reat li dwaru tkun insabet ħatja dik
il-persuna jkun kollu jew f’parti sar għall-benefiċċju ta’ dak il-korp
magħqud, dik il-persuna għandha għall-għanijiet ta’ dan it-titolu
titqies bħala li tkun vestita bir-rappreżentanza ġuridika tal-istess
korp magħqud li jista’ jeħel kif ġej:
(a) meta r-reat li l-persuna tkun insabet ħatja dwaru jkun
ir-reat li hemm fis-subartikolu (1), il-ħlas ta’ multa ta’
mhux inqas minn erbgħa u tletin elf disa’ mija u erbgħin
euro u sittin ċenteżmu (€34,940.60) u mhux iżjed minn
mija u sittax- il elf erba’ mija u tmienja u sittin euro u
sebgħa u sittin ċenteżmu (€116,468.67);
(b) meta r-reat li l-persuna tkun insabet ħatja dwaru jkun
ir-reat li hemm fis-subartikolu (2), il-ħlas ta’ multa ta’
mhux inqas minn tlieta u għoxrin elf mitejn u tlieta u
disgħin euro u tlieta u sebgħin ċenteżmu (€23,293.73) u
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 55

mhux iżjed minn disgħa u sittin elf tmien mija u wieħed u

tmenin euro u għoxrin ċenteżmu (€69,881.20);
(ċ) meta r-reat li l-persuna tkun insabet ħatja dwaru jkun
punibbli kif hemm provdut fis-subartikolu (3) -
(i) meta r-reat ikun dak li hemm dwaru fis-
subartikolu (1), piena ta’ multa ta’ mhux inqas
minn sitta u erbgħin elf ħames mija u sebgħa u
tmenin euro u sebgħa u erbgħin ċenteżmu
(€46,587.47) u mhux iżjed minn miljun u mija u
erbgħa u sittin elf u sitt mija u sitta u tmenin euro u
sebgħin ċenteżmu (€1,164,686.70);
(ii) meta r-reat ikun dak li hemm dwaru fis-
subartikolu (2), piena ta’ multa ta’ mhux inqas
minn erbgħa u tletin elf disa’ mija u erbgħin euro u
sittin ċenteżmu (€34,940.60) u mhux iżjed minn
mija u sittax- il elf erba’ mija u tmienja u sittin euro
u sebgħa u sittin ċenteżmu (€116,468.67).
(5) L-azzjoni kriminali għal reat kontra d-dispożizzjonijiet ta’
dan l-artikolu tista’ ssir f ’Malta minkejja li l-għaqda ta’ persuni
jkollha bażi jew tkun tmexxi l-attivitajiet kriminali tagħha barra
minn Malta.

DISPOŻIZZJONI ĠENERALI LI TKUN TAPPLIKA GĦAL Emendat:

REATI LI JKUNU AGGRAVATI RAZZJALMENT JEW A BAŻI TA’ XXIV.2014.18;
LXV. 2021.4.
DIŻABILITÀ JEW ETÀ JEW LI JKUNU MOTIVATI BI
KSENOFOBIJA JEW OMOFOBIJA
83B. Il-piena stabbilita dwar xi reat għandha tiżdied minn grad Dispożizzjoni
sa żewġ gradi meta r-reat ikun aggravat jew motivat, għal kollox jew ġenerali.
Miżjud:
b’mod parzjali b’mibegħda kontra persuna jew grupp ta’ persuni, fuq XI.2009.4.
bażi ta’ ġeneru, identità tal-ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, Emendat:
VIII.2012.4;
kulur, lingwa, oriġini nazzjonali jew etnika, età, diżabilità, XXIV.2014.19;
ċittadinanza, reliġjon jew twemmin jew opinjoni politika jew opinjoni LXV. 2021.5.
oħra fi ħdan it-tifsira mogħtija fis-subartikoli (3) sa (6), it-tnejn
inklużi, tal-artikolu 222A:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu ma għandhomx
jgħoddu meta l-aggravju tal-piena fir-rigward tal-motivi msemmija
f’dan l-artikolu jkun diġà previst f’dan il-Kodiċi jew f’xi liġi oħra.

83Ċ. Kull meta jiġi kommess reat għall-benefiċċju, jew kollu jew Reati mwettqa
f’parti, ta’ korp magħqud minn persuna li għandha s-setgħa li minn korp
magħqud.
tirrappreżenta l-korp magħqud, l-awtorità li tieħu deċiżjoni f’isem il- Miżjud:
korp magħqud, jew l-awtorità li teżerċita kontroll fuq il-korp magħqud, XXIV.2014.20.
Emendat:
mingħajr preġudizzju għal kull piena oħra li jista’ jeħel taħt xi VIII.2015.6.
dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra, l-imsemmi korp
magħqud jista’ jkun suġġett għal:
(a) esklużjoni minn intitolament ta’ benefiċċji pubbliċi jew
għajnuna;
(b) is-sospensjoni jew it-tħassir ta’ kull liċenza, permess jew
awtorità oħra biex jeżerċita xi kummerċ, negozju jew
56 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

attività kummerċjali oħra;

(ċ) tqegħid taħt superviżjoni ġudizzjarja;
(d) l-istralċ obbligatorju tal-korp magħqud; jew
(e) l-għeluq temporanju jew permanenti ta’ xi stabbiliment li
seta’ ġie użat għall-għemil tar-reat:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu ma għandhomx
japplikaw meta l-piena msemmija f ’dan l-artikolu tkun diġà
prevista f’dan il-Kodiċi jew f’xi liġi oħra.

Titolu III
FUQ [Link] KONTRA L-AMMINISTRAZZJONI TAL-ĠUSTIZZJA
U AMMINISTRAZZJONIJIET PUBBLIĊI OĦRA

Sub-titolu I
FUQ MIN JIEĦU F’IDEJĦ BLA JEDD L-AWTORITÀ PUBBLIKA U S-
SETGĦAT LI BIĦOM ĦIJA TINQEDA
FUQ MIN JEŻERĊITA FUNZJONIJIET BLA JEDD
Min jeżerċita 84. Kull min jieħu f’idejh xi funzjoni pubblika, sew ċivili jew
funzjonijiet militari, mingħajr ma jkollu jedd għaliha, u jeżerċita xi att ta’ dik
pubbliċi bla
jedd. il-funzjoni, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
erba’ xhur sa sena.

FUQ L-UŻU KONTRA L-LIĠI MILL-PRIVAT TAS-SETGĦAT

TAL-AWTORITÀ PUBBLIKA
Eżerċizzju 85. (1) Kull min, bla ħsieb li jisraq jew li jagħmel ħsara kontra
arbitrarju ta’ l-liġi, iżda biss biex jeżerċita jedd li jippretendi li għandu, iġiegħel,
pretensjonijiet.
Emendat: bl-awtorità tiegħu nnifsu, lil xi ħadd iħallas dejn, jew jesegwixxi
XVI.2006.2. obbligazzjoni, tkun li tkun, jew ifixkel lil xi ħadd fil-pussess ta’
XIII.2018.24;
XXVIII.2019.35. ħwejġu, jew iħott bini, jew jikser il-mixi tal-ilma jew jieħu l-ilma
għalih, jew b’xi mod ieħor, kontra l-liġi, jindaħal fi ħwejjeġ
ħaddieħor, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
xahar sa tliet xhur:
Iżda, il-qorti tista’, fid-diskrezzjoni tagħha, minflok il-
piena hawn fuq imsemmija, tagħti l-piena tal-multa:
Iżda wkoll l-akkużat jista’ jiddefendi ruħu billi jagħti prova li
tali azzjoni kienet magħmula bħala miżura temporanja meħtieġa mill-
bżonn attwali tad-difiża leġittima ta’ wieħed innifsu jew ta’ ħaddieħor:
Iżda f’każijiet ta’ żgumbramenti arbitrarji jew sfurzati ta’
okkupant mill-proprjetà li huwa jokkupa bħala r-residenza primarja
tiegħu, inkluż kwalunkwe dħul mhux permess fil-proprjetà, it-
tneħħija ta’ għamara, apparat domestiku jew affarijiet personali mill-
proprjetà, jew is-sospensjoni jew interruzzjoni ta’ servizzi tad-dawl u
tal-ilma, b’kull mod, inkluża l-istallazzjoni ta’ apparati li jippermettu
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 57

lis-sid jissospendi l-provvista diretta tas-servizzi tad-dawl u tal-ilma lill-

proprjetà, il-multa ma għandhiex tkun inqas minn elf u ħames mitt
euro (€1,500) u mhux aktar minn erbat elef euro (€4,000).
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 377(5) japplikaw f’kull każ
ta’ sejbien ta’ ħtija taħt is-subartikolu (1) u meta l-għemil tal-ħati
jkun irriżulta filli persuna oħra tbati spoll il-qorti għandha tapplika
d-dispożizzjonijiet ta’ dak is-subartikolu sabiex tassigura li l-
persuna li batiet l-ispoll titqiegħed għal kollox fl-istat ta’ qabel ma
batiet l-ispoll.
86. Kull min, bla ordni skont il-liġi tal-awtorità kompetenti, u Arrest,
barra mill-każijiet li fihom il-liġi tagħti s-setgħa lill-privat li detenzjoni jew
sekwestru kontra
jarresta lill-ħati, jarresta, iżomm jew jissekwestra lil xi persuna l-liġi.
kontra l-volontà tagħha, jew jagħti l-post biex fih din il-persuna tiġi Emendat:
arrestata, miżmuma jew issekwestrata, jeħel, meta jinsab ħati, il- XLIX.1981.4.
piena ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa sentejn:
Iżda, il-qorti tista’, fil-każijiet ħfief, tagħti l-piena ta’
priġunerija minn xahar sa tliet xhur jew il-multa.

87. (1) Il-piena tad-delitt imsemmi fl-aħħar artikolu qabel Ċirkostanzi

dan, tkun ta’ priġunerija minn tlettax (13)-il xahar sa sitt (6) snin fil- aggravanti.
Emendat:
każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li ġejjin: XLIX.1981.4;
IV.1994.2;
(a) jekk il-persuna tinżamm jew tibqa’ issekwestrata għal XVII.1996.19;
aktar minn għoxrin ġurnata; XX.2005.10;
LII.2020.2;
(b) jekk l-arrest ikun sar bl-użu bla jedd ta’ uniformi, jew LXIV.2021.3.
taħt isem falz, jew b’ordni falz li jidher bħala maħruġ
minn awtorità pubblika;
(ċ) jekk il-persuna arrestata, miżmuma jew issekwestrata,
tkun ġiet offiża fuq il-persuna jew imhedda bil-mewt;
(d) jekk il-ħati jissokta jżomm jew jissekwestra lill-
persuna għad li jkun jaf li ġie maħruġ mandat jew
ordni mill-awtorità kompetenti għall-ħelsien jew
kunsinna tal-persuna miżmuma jew issekwestrata;
(e) jekk id-delitt ikun sar bil-ħsieb ta’ estorsjoni ta’ flus
jew ħwejjeġ oħra, jew biex persuna oħra tkun
imġiegħla taċċetta li tagħmel xi trasferiment ta’
ħwejjiġha;
(f) jekk id-delitt ikun sar sabiex persuna oħra tkun
imġiegħla tagħmel jew tonqos li tagħmel att, li, jekk
wieħed jagħmlu jew jonqos li jagħmlu volontarjament,
ikun delitt;
(g) jekk id-delitt ikun sar bħala mezz biex persuna tiġi
mġiegħla tagħmel xi ħaġa jew toqgħod għal xi ħaġa li
toffendi l-mistħija tas-sess ta’ dik il-persuna;
(h) jekk id-delitt ikun sar fuq il-persuna tal-missier, l-
omm jew fuq xi persuna minn dawk imsemmija fl-
artikolu 202(h).
(2) Fejn persuna jagħmel ir-reat imsemmi fl-artikolu li jiġi
minnufih qabel dan, jedded li joqtol, li jagħmel offiża fuq il-
persuna jew li jkompli jżomm lil xi persuna oħra sabiex iġiegħel lil
 58 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

xi stat, organizzazzjoni governamentali internazzjonali jew persuna

li tagħmel jew tonqos milli tagħmel xi għemil, jeħel, meta jinstab
ħati, priġunerija minn seba’ snin sa għomru l-ħabs.

Piena għall- 88. Jekk l-offiża fuq il-persuna msemmija fil-paragrafu (ċ) tal-
arrest kontra l- aħħar artikolu qabel dan, tkun taqa’ taħt piena akbar mill-piena ta’
liġi, eċċ., li jsir
b’offiża fuq il- priġunerija għal żmien sentejn, jew tkun ġiet magħmula jew saret
persuna. flimkien ma’ xi xorta ta’ torturi, il-piena tkun ta’ priġunerija għal
Emendat:
XLIX.1981.4. żmien minn erba’ snin sa sitt snin.
Ċirkostanza li 89. Il-piena talli wieħed jarresta, iżomm jew jissekwestra lil
tnaqqas il-ħtija. persuna kontra l-liġi, mingħajr ma jkun hemm ebda waħda miċ-
ċirkostanzi msemmijin fl-artikolu 87(b), (ċ), (d), (e), (f) u (g), u fl-
aħħar artikolu qabel dan, hija ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa
sena, jekk il-ħati, qabel il-bidu ta’ kull proċediment legali, ikun
ħeles lill-persuna arrestata, miżmuma jew issekwestrata, fi żmien
erbgħa u għoxrin siegħa minn mindu jkun arrestaha, żammha jew
issekwestraha, kemm-il darba f ’dak iż-żmien il-ħati ma jkunx
wasal fil-ħsieb li għalih dik il-persuna tkun ġiet arrestata, miżmuma
jew issekwestrata.
Rimozzjoni 89A. (1) Kull min jirrimwovi minn Malta jew iżomm minuri ta’
minn Malta ta’ età ta’ anqas minn sittax (16)-il sena barra minn Malta bi ksur ta’
minuri bi ksur
ta’ ordni ta’ xi ordni ta’ ħarsien maħruġa minn awtorità kompetenti skont id-
awtorità. dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Protezzjoni tal-Minuri (Ħarsien
Miżjud:
LXIV.2021.4. Alternattiv) jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
Kap. 602. tlettax (13)-il xahar sa tliet (3) snin.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
(a) "jirrimwovi minn Malta" tfisser it-tneħħija minn Malta,
anke jekk b’qerq jew ingann, ta’ minuri wkoll jekk
minn persuna li jkollha awtorità ta’ ġenitur fuq il-
minuri liema tneħħija tkun tikser ordni mogħtija minn
qorti jew ordni ta’ ħarsien kif imsemmi fis-subartikolu
(1);
(b) "iżomm" tfisser iż-żamma barra minn Malta għal żmien ta’
aktar minn tlett (3) ijiem, anke jekk b’qerq jew ingann,
ta’ minuri wkoll jekk minn persuna li jkollha awtorità ta’
ġenitur fuq il-minuri liema żamma tkun tikser ordni
mogħtija minn qorti jew ordni ta’ ħarsien kif imsemmi
fis-subartikolu (1).
Min jieħu kontra 90. Kull min kontra l-liġi u bil-forza jieħu xi persuna f’pajjiż
l-liġi persuna ieħor, jew kontra s-sewwa jżomm, jarresta jew jissekwestra xi
f’pajjiż barrani
jew iżommha ċittadin ta’ Malta f ’pajjiż ieħor, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
issekwestrata msemmija fl-artikolu 87.
hemm.
Emendat:
XXVII.1975.13.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 59

Sub-titolu II
FUQ INĠURJI U VJOLENZA KONTRA UFFIĊJALI PUBBLIĊI
91. Kull min bi vjolenza jew b’theddid iġiegħel uffiċjal Vjolenza u
pubbliku li jagħmel jew ma jagħmilx xi ħaġa li għandha x’taqsam theddid kontra
uffiċjali
mal-kariga tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija pubbliċi.
minn sena sa ħames snin u għal multa ta’ mhux inqas minn erbat Emendat:
V.2014.2.
elef euro (€4,000) u mhux iżjed minn għaxart elef euro (€10,000).
92. Taħt il-frażi ġenerali "uffiċjal pubbliku" jidħlu mhux biss l- Tifsir ta’
awtoritajiet kostitwiti, ċivili u militari, iżda wkoll dawk il-persuni "uffiċjal
pubbliku".
kollha li huma maħtura skont il-liġi sabiex jamministraw xi parti
tas-setgħa esekuttiva tal-Gvern, jew biex jesegwixxu xi dmir ieħor
pubbliku impost mil-liġi, sew ġudizzjarju kemm amministrattiv kif
ukoll tax-xorta l-waħda u l-oħra.
93. (1) Kull min jinġurja jew ihedded imħallef, jew l-Avukat Inġurji jew
Ġenerali, jew maġistrat, jew ġurat, waqt li jkun jagħmel jew theddid lill-
imħallfin, lill-
minħabba li jkun għamel id-dmirijiet tiegħu, jew bil-ħsieb li Avukat
jbeżżgħu inkella li jinfluwixxi fuqu kontra l-liġi fid-dmirijiet tal- Ġenerali, lill-
maġistrati jew
kariga tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn lill-ġurati.
disa’ sa tmintax-il xahar u għal multa ta’ mhux inqas minn ħames Emendat:
mitt euro (€500) u mhux iżjed minn elf u ħames mitt euro (€1,500). VI.1871.6;
XI.1900.16;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
V.2014.3.
(2) Jekk l-iskop tal-inġurja jkun li jtellef jew inaqqas il-ġieh ta’ Ċirkostanzi
dak li kontra tiegħu tkun ġiet magħmula, il-piena hija l-priġunerija aggravanti.
minn tnax-il xahar sa sentejn u għal multa ta’ mhux inqas minn
seba’ mitt euro (€700) u mhux iżjed minn elfejn u ħames mitt euro
(€2,500).
(3) Jekk it-theddid ikun ta’ delitt, il-piena hija ta’ priġunerija
minn tmintax-il xahar sa tliet snin u għal multa ta’ mhux inqas
minn elf u ħames mitt euro (€1,500) u mhux iżjed minn erbat elef
euro (€4,000), u meta t-theddid isir bil-miktub, sew anonimu kemm
taħt l-isem ta’ wieħed innifsu jew taħt isem falz, il-piena tiżdied bi
grad, u, fil-każ il-wieħed u l-ieħor, il-ħati jista’ jiġi issuġġettat
għall-obbligi msemmijin fl-artikoli 383, 384 u 385, bi pleġġerija
jew mingħajrha, skont iċ-ċirkostanzi.
(4) Meta r-reati msemmija f’dan l-artikolu jkunu saru kontra xi
uffiċjal tal-uffiċċju tal-Avukat Ġenerali, meta jkun qed jaġixxi taħt
l-ordni tal-Avukat Ġenerali f ’dak kollu li fih l-Avukat Ġenerali
għandu jaġixxi fil-ġudizzju individwali tiegħu jew b’konnessjoni
mal-uffiċċju tiegħu, il-ħati għandu jeħel l-istess piena stabbilita fis-
subartikoli ta’ qabel.

94. (1) Kull min jagħmel offiża fuq il-persuna ta’ wieħed mill- Offiża fuq il-
uffiċjali pubbliċi msemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, waqt li persuna ta’
mħallef, Avukat
jkun jagħmel jew minħabba li jkun għamel id-dmirijiet tiegħu, jew Ġenerali,
bil-ħsieb li jbeżżgħu jew li jinfluwixxi fuqu kontra l-liġi fid- maġistrat jew
ġurat.
dmirijiet tal-kariga tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ Emendat:
priġunerija minn erbgħa sa seba’ snin u għal multa ta’ mhux inqas IX.1859.6;
minn ħamest elef euro (€5,000) u mhux iżjed minn ħamsa u għoxrin XI.1900.17;
XLIX.1981.4;
elf euro (€25,000). V.2014.4.
60 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(2) Meta l-offiża fuq il-persuna tkun ta’ xorta tali li, kieku saret
fuq persuna li ma tkunx waħda minn dawk imsemmijin fl-aħħar
artikolu qabel dan, kienet tissuġġetta lill-ħati għal piena akbar,
għandha tiġi mogħtija dik il-piena akbar, miżjuda bi grad.

Inġurji jew 95. Kull min, f’kull każ ieħor mhux imsemmi fl-aħħar żewġ
theddid kontra artikoli qabel dan, jinġurja, jew ihedded, jew jagħmel offiża fuq il-
uffiċjali pubbliċi
oħra jew offiżi persuna ta’ wieħed inkarigat skont il-liġi minn servizz pubbliku,
fuq il-persuna waqt li jkun jagħmel jew minħabba li jkun għamel dan is-servizz,
tagħhom.
Emendat: jew bil-ħsieb li jbeżżgħu jew li jinfluwixxi fuqu kontra l-liġi fl-
IV.1856.10; esekuzzjoni ta’ dak is-servizz, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
XI.1900.18, 19; stabbilita għall-inġurja, għat-theddid jew għall-offiża, meta jsiru
XLIX.1981.5;
V.2014.5. mingħajr iċ-ċirkostanzi msemmijin f ’dan l-artikolu, miżjuda
b’żewġ gradi u għal multa ta’ mhux inqas minn tmien mitt euro
(800) u mhux iżjed minn ħamest elef euro (€5,000).
Attakk jew 96. Kull min jattakka jew jagħmel reżistenza bi vjolenza jew
reżistenza. b’ħebb, ta’ xorta li ma titqiesx vjolenza pubblika, kontra persuna
Emendat:
XLIX.1981.4; inkarigata skont il-liġi minn servizz pubbliku, fil-waqt li tkun
V.2014.6. taġixxi għall-esekuzzjoni tal-liġi jew ta’ ordni mogħti skont il-liġi
mill-awtorità kompetenti, jeħel, meta jinsab ħati -
(a) jekk l-attakk jew ir-reżistenza jsiru minn wieħed jew
tnejn min-nies, il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur
sa sentejn u għal multa ta’ mhux inqas minn erbat elef
euro (€4,000) u mhux iżjed minn għaxart elef euro
(€10,000);
(b) jekk l-attakk jew ir-reżistenza jsiru minn tlieta min-
nies jew aktar, il-piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur
sa tliet snin u għal multa ta’ mhux inqas minn ħamest
elef euro (€5,000) u mhux iżjed minn ħmistax-il elf
euro (€15,000).

Ċirkostanza 97. Kull min fost il-ħatjin imsemmijin fl-aħħar artikolu qabel
aggravanti. dan, fil-waqt tal-attakk jew tar-reżistenza, juża arma regulari jew
Emendat:
IX.l859.7; ikun ħa fuqu minn qabel din l-arma bil-ħsieb li jgħin dak l-attakk
V.1956.14; jew reżistenza u jinqabad b’dik l-arma fuqu, jeħel il-piena ta’
XLIX.1981.4;
V.2014.7. priġunerija minn sena sa erba’ snin u għal multa ta’ mhux inqas
minn tmint elef euro (€8,000) u mhux iżjed minn għoxrin elf euro
(€20,000).
Attakk jew 98. Meta d-delitti msemmijin fl-artikolu 96 isiru bi vjolenza
reżistenza bi pubblika, il-piena hija ta’ priġunerija minn sentejn sa ħames snin.
vjolenza
pubblika.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Ħelsien mill- 99. Ma tiġi mogħtija l-ebda piena għall-fatt biss tal-attakk jew
piena fil-każ ta’ tar-reżistenza msemmijin fl-artikoli 96 u 98, kontra dawk li,
dawk li ma
jissoktawx fl- għalkemm ikunu ittantaw li jibdew jaġixxu jew fil-fatt ikunu bdew
esekuzzjoni tad- jaġixxu, mal-ewwel twissija tal-persuna li għaliha jkunu ħabtu jew
delitt. irreżistew, jew ta’ awtorità pubblika, ma jibqgħux jissoktaw fl-
esekuzzjoni tad-delitt.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 61

99A. (1) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin għandhom japplikaw Dispożiz-

għal reati taħt dan is-Sub-titolu. zjonijiet
ġenerali.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 21 m’għandhomx japplikaw Miżjud:
V.2014.8.
fir-rigward ta’ kull persuna ħatja ta’ reat taħt dan is-Sub-titolu.
(3) Kull multa li għaliha l-persuna ħatja ġiet ikkundannata li
tħallas tista’ tiġi rkuprata bħala dejn ċivili u s-sentenza tal-Qorti
tkun tikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti kollha
tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili. Kap. 12.

Sub-titolu III
FUQ IL-KALUNNJA, SPERĠUR U ĠURAMENT FALZ Emendat:
IV.1856.11.
100. F’dan is-Sub-titolu "proċeduri kriminali" tinkludi l- Tifsir.
kompilazzjoni msemmija fis-Sub-titolu II tat-Titolu II tat-Taqsima Miżjud:
XXI.1971.13.
I tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi u kull proċedura skont l-Att dwar Sostitwit:
il-Forzi Armati ta’ Malta. III.2002.21.
Kap. 220.
101. (1) Kull min bil-ħsieb li jagħmel ħsara lil xi persuna, Kalunnja.
jakkuża lil dik il-persuna quddiem awtorità kompetenti b’reat, fil- Emendat:
IX.1859.8;
waqt li jkun jaf li dik il-persuna hija innoċenti, għall-fatt biss li V.1956.15;
jkun akkużaha, jeħel, meta jinsab ħati - XLIX.1981.4.

(a) il-piena ta’ priġunerija minn tlettax sa tmintax-il

xahar, jekk l-akkuża falza tkun ta’ delitt suġġett għall-
piena akbar mill-piena ta’ priġunerija għal żmien
sentejn;
(b) il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa disa’ xhur,
jekk l-akkuża falza tkun ta’ delitt suġġett għall-piena
mhux akbar mill-piena ta’ priġunerija għal żmien
sentejn, iżda li ma jaqax taħt il-pieni tal-
kontravvenzjonijiet;
(ċ) il-piena ta’ priġunerija minn tlitt ijiem sa tliet xhur,
jekk l-akkuża falza tkun ta’ kull reat ieħor.
(2) Meta d-delitt isir bil-ħsieb ta’ estorsjoni ta’ flus jew Ċirkostanzi
ħwejjeġ oħra, il-piena tiżdied grad. aggravanti.

102. Kull min, fi proċeduri ċivili jew kriminali, jikkorrompi Korruzzjoni jew
xhud, perit jew xi interpretu, sabiex jagħti xiehda falza, jew attentat ta’
korruzzjoni ta’
jagħmel perizja falza jew jagħti tifsir falz, jeħel, meta jinsab ħati - xhud, perit jew
interpretu.
(a) jekk ix-xiehda jew il-perizja falza jew it-tifsir falz Emendat:
ikunu ġew mogħtija, il-piena li għaliha hija suġġetta XI.1900.20;
III.2002.22;
persuna li tagħti xiehda falza; XXXI.2007.7.
(b) meta jkun hemm biss attentat ta’ korruzzjoni ta’ xhud,
perit jew interpretu, l-istess piena mnaqqsa grad jew
żewġ gradi;
(ċ) meta l-korruzzjoni tkun saret bl-użu ta’ forza, theddid,
biża’ jew bit-twegħid, offerta jew għoti ta’ xi vantaġġ
mhux dovut sabiex tinġiegħel li tingħata xiehda falza,
il-piena msemmija fil-paragrafu (a) miżjuda bi grad
62 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

wieħed jew tnejn.

Min jagħmel jew 103. Kull min, fi proċeduri ċivili jew kriminali, iġiegħel li jsir,
iġib dokument jew xjentement iġib, dokument falz, jeħel l-istess piena bħall-awtur
falz.
tad-dokument falz.
Sperġur f’xi 104. (1) Kull min jagħti xiehda falza fi proċeduri kriminali
kawżi kriminali. dwar delitt suġġett għall-piena akbar mill-piena ta’ priġunerija għal
Emendat:
VIII.1909.6; żmien sentejn, sew kontra kemm favur il-persuna imputata jew
XXI.1971.12; akkużata, jeħel, meta jinsab ħati, minn sentejn sa ħames snin
XLIX.1981.4:
XIV.1983.2; priġunerija.
III.2002.23;
XVI.2006.3. (2) Iżda, jekk il-persuna akkużata tiġi ikkundannata għal piena
akbar mill-piena ta’ priġunerija għal żmien ħames snin, ix-xhud li
jkun ta x-xiehda falza kontra dik il-persuna fil-kawża, jew, li mix-
xiehda tiegħu jkun sar użu kontra il-persuna akkużata f ’dik il-
kawża, jeħel dik il-piena akbar.
Sperġur f’kawżi 105. Kull min jagħti xiehda falza fi proċeduri kriminali dwar
kriminali oħra. reat mhux imsemmi fl-aħħar artikolu qabel dan, sew kontra kemm
Emendat:
IX.1859.9; favur il-persuna imputata jew akkużata, jeħel, meta jinsab ħati, il-
XLIX.1981.4; piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur sa sentejn.
III.2002.24.
Sperġur fi 106. (1) Kull min jagħti xiehda falza f’materja ċivili, jeħel,
proċeduri ċivili. meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa sentejn.
Emendat:
XII.1914.7; (2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) jgħoddu għal kull
XLIX.1981.4;
III.2002.25. persuna li, bħala parti f’kawża ċivili, taħlef il-falz.
(3) Kull min jagħmel affidavit falz, kemm jekk f’Malta kemm
jekk barra minn Malta, waqt li jkun jaf li dak l-affidavit ikun
meħtieġ jew maħsub għal proċeduri ċivili f ’Malta, jeħel, meta
jinsab ħati, il-piena msemmija fis-subartikolu (1).

Sperġur minn 107. (1) Il-perit illi, fi proċeduri ċivili jew kriminali, iwettaq
perit jew fatti li jkun jaf li huma foloz, jew dolożament jagħti fehma falza,
interpretu.
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena li għaliha hu suġġett xhud falz
skont l-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu.
(2) L-istess piena tiġi mogħtija lil kull persuna li, meta
tagħmilha bħala interpretu fi proċeduri ġudizzjarji u taħt ġurament,
tagħti xjentement tifsir falz.

Ġurament falz. 108. (1) Kull min, f’kull każ ieħor mhux imsemmi fl-artikoli
Emendat: ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu, jaħlef il-falz quddiem imħallef,
XI.1900.21, 22;
XLIX.1981.4; maġistrat jew quddiem uffiċjal ieħor li jkollu s-setgħa b’liġi li
III.2002.26. jagħti l-ġurament, jeħel, meta jinsab ħati -
(a) il-piena ta’ priġunerija minn erba’ xhur sa sena, jekk
il-ġurament ikun meħtieġ mil-liġi, jew ordnat
b’sentenza jew b’digriet ta’ waħda mill-qrati ta’ Malta;
(b) il-piena ta’ priġunerija għal mhux iżjed minn tliet
xhur, jekk il-ġurament ma jkunx hekk meħtieġ jew
ordnat.
(2) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu ma jgħoddux għall-
ġuramenti promissorji.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 63

109. (1) Il-qorti għandha, meta tikkundanna lill-ħati għad- Interdizzjoni fil-
delitti msemmija f’dan is-Sub-titolu, tapplika espressament il-piena kundanni għal
kalunnja,
tal-interdizzjoni ġenerali, kif ukoll l-interdizzjoni milli l-ħati jservi sperġur u
bħala xhud, ħlief quddiem il-qrati tal-ġustizzja, u bħala perit, f’kull ġurament falz.
każ li jkun.
(2) Din l-interdizzjoni tkun għaż-żmien minn ħames snin sa
għaxar snin fil-każijiet imsemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, u
għaż-żmien minn għaxar snin sa għoxrin sena f ’kull każ ieħor
imsemmi fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu.

110. (1) Kull min bil-qerq joħloq jew iġiegħel jidher li donnu Ħolqien qarrieqi
hemm fatt jew ċirkostanza, sabiex dan il-fatt jew ċirkostanza jkunu ta’ provi foloz.
Emendat:
jistgħu ’l quddiem jiswew bi prova kontra persuna oħra, bil-ħsieb li IX.1911.9;
b’hekk din il-persuna tkun tista’ tiġi kontra s-sewwa akkużata jew XLIX.1981.4.
misjuba ħatja ta’ reat, jeħel, meta jinsab ħati, bħala xhud falz, bil-
mod kif jingħad fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu.
(2) Kull min jiddenunzja lill-Pulizija Eżekuttiva reat li jaf li ma Ħolqien ta’ reat.
sarx, inkella bil-qerq joħloq it-traċċi ta’ reat b’mod li jistgħu
jinbdew proċeduri kriminali sabiex jiżguraw li dak ir-reat kien sar,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux
aktar minn sena.

111. (1) Kull min ma jħallix lil persuna oħra tagħti t-tagħrif Min ma jħallix li
jew provi meħtieġa f’kawża, ċivili jew kriminali, jew lil xi awtorità jingħata tagħrif
jew prova
kompetenti jew quddiemha, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ meħtieġa.
priġunerija minn erba’ xhur sa sena jew il-multa. Emendat:
VIII.1909.7;
XLIX.1981.4;
A.L. 407 tal-
2007.
(2) Kull min, f’kull każ ieħor mhux imsemmi Fuq min
f ’dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi, xjentement jissoprimi jissoprimi,
jeqred, jew
jew b’xi mod ieħor jeqred jew ibiddel it-traċċi jew l-indizji ta’ reat, ibiddel traċċi ta’
jeħel, meta jinsab ħati - delitt.

(a) jekk ir-reat ikun delitt suġġett għall-piena mhux anqas

mill-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ sena, il-piena
msemmija fis-subartikolu (1);
(b) fil-każ ta’ reati oħra, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
mhux iżjed minn tliet xhur, jew id-detenzjoni jew
ammenda mhux anqas minn żewġ euro u tlieta u tletin
ċenteżmu (€2.33).
 64 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Sub-titolu IV
FUQ L-ABBUŻ TAL-AWTORITÀ PUBBLIKA
_FUQ UFFIĊJALI JEW IMPJEGATI PUBBLIĊI LI JESIĠU FLUS JEW
ĦWEJJEĠ OĦRA KONTRA L-LIĠI, FUQ L-ESTORSJONI, U FUQ IL-
KORRUZZJONI
Uffiċjal 112. Kull uffiċjal jew impjegat f’amministrazzjoni pubblika,
pubbliku li jesiġi jew kull impjegat tal-Gvern jew mal-Gvern, sew jekk ikollu kemm
flus kontra l-liġi.
Emendat: jekk ma jkollux jedd li jesiġi flus jew ħwejjeġ oħra bħala salarju
XLIX.1981.4. tad-dmirijiet tiegħu, jew akkont tal-Gvern jew ta’ stabbiliment
pubbliku, illi, taħt il-libsa tal-kariga tiegħu, jesiġi dak li l-liġi ma
tippermettix, jew iżjed minn dak li tippermetti l-liġi, jew qabel iż-
żmien li jmiss skont il-liġi, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
priġunerija minn tliet xhur sa sena.
Estorsjoni. 113. Jekk l-eżazzjoni kontra l-liġi msemmija fl-aħħar artikolu
Emendat: qabel dan, issir b’theddid jew b’abbuż ta’ awtorità, hija titqies
XLIX.1981.4.
estorsjoni, u l-uffiċjal jew impjegat pubbliku jeħel, meta jinsab
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa tliet snin.
Ċirkostanzi 114. Kemm-il darba d-delitti msemmijin fl-aħħar żewġ artikoli
aggravanti. qabel dan ikunu akkumpanjati minn ċirkostanzi li jwaqqgħuhom
taħt pieni oħra wkoll, għandha tiġi mogħtija l-piena aktar gravi
miżjuda grad.
Korruzzjoni. 115. (1) Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li, in konnessjoni
Emendat: mal-kariga jew impieg tiegħu, jitlob, jirċievi jew jaċċetta għalih
XII.1914.8, 9;
IV.1974.2; jew għal ħaddieħor xi rigal jew wegħda jew offerta ta’ xi rigal fi
XLIX.1981.4; flus jew f’utli ieħor, jew ta’ xi vantaġġ ieħor, li għalihom huwa ma
III.2002.27;
III.2004.70; jkollux jedd, jeħel, meta jinsab ħati -
IV.2013.2. (a) jekk l-iskop tal-ħlas, tal-wegħda jew tal-offerta, ikun
sabiex l-uffiċjal jew impjegat jagħmel dak li hu fid-
dmir tiegħu li jagħmel, il-piena ta’ priġunerija minn
sitt xhur sa tliet snin;
(b) jekk l-iskop ikun sabiex l-uffiċjal jew impjegat jonqos
li jagħmel dak li hu fid-dmir tiegħu li jagħmel, għall-
fatt biss li jkun aċċetta l-ħlas, il-wegħda jew l-offerta,
il-piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur sa ħames snin;
(ċ) jekk, barra milli jkun aċċetta l-ħlas, il-wegħda jew l-
offerta, l-uffiċjal jew impjegat ikun fil-fatt naqas li
jagħmel dak li hu fid-dmir tiegħu li jagħmel, il-piena
ta’ priġunerija minn sena sa tmien snin.
(2) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’
kull liġi oħra, meta d-delitt kontra d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-
artikolu jkun sar minn persuna li, fiż-żmien meta kien sar id-delitt,
kellha l-kariga ta’ Ministru, Segretarju Parlamentari, Membru tal-
Kamra tad-Deputati, Sindku jew Kunsillier, u d-delitt ikun jinvolvi
l-abbuż ta’ dik il-kariga, id-dispożizzjonijiet tat-Titolu VI tat-
Taqsima III tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi ma japplikawx għal
dik il-persuna u għal kull kompliċi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 65

116. (1) Kemm-il darba d-delitt imsemmi fil-paragrafu (ċ) tal- Meta n-nuqqas
aħħar artikolu qabel dan ikun jikkonsisti filli kwerelat jew akkużat ta’ dmir ikun
jikkonsisti filli
jiġi ikkundannat, il-piena tkun ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar kwerelat jew
sa għaxar snin: akkużat jiġi
ikkundannat.
Iżda fl-ebda każ ma għandha il-piena tkun inqas minn dik li Emendat:
XXI.1971.14;
għaliha jkun ikkundannat il-kwerelat jew l-akkużat. IV.1974.3;
XLIX.1981.4;
(2) Kemm-il darba l-piena li għaliha l-kwerelat jew l-akkużat X.2000.11;
jiġi ikkundannat, tkun akbar mill-piena ta’ priġunerija għal għaxar III.2004.71.
snin, għandha tiġi mogħtija din il-piena akbar.

117. Jekk id-delitt imsemmi fl-artikolu 115(ċ) ikun jikkonsisti Meta n-nuqqas
filli persuna imputata tiġi mitluqa, jew filli kwerelat jew persuna ta’ dmir ikun
jikkonsisti filli
akkużata tiġi illiberata, il-piena tkun kif sejjer jingħad: wieħed jerħi
persuna
(a) jekk l-imputazzjoni, il-kwerela, jew l-akkuża tkun ta’ imputata jew
delitt suġġett għall-piena akbar minn dik ta’ jeħles kwerelat
jew persuna
priġunerija għal sentejn, il-piena tkun ta’ priġunerija akkużata.
minn tliet snin sa disa’ snin; Emendat:
1V.1974.4;
(b) jekk tkun ta’ reat suġġett għall-piena mhux iżjed minn XLIX.1981.4;
dik ta’ priġunerija għal sentejn, imma li ma jkunx III.2004.72;
IV.2013.3.
jaqa’ fil-klassi tal-kontravvenzjonijiet, il-piena tkun
ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa ħames snin;
(ċ) jekk tkun ta’ kontravvenzjoni, il-piena tkun ta’
priġunerija minn disa’ xhur sa sentejn.

118. (1) Kull membru tal-Kamra tad-Deputati li jitlob, jirċievi Korruzzjoni ta’
jew jaċċetta, għalih jew għal xi persuna oħra, xi rigal, jew wegħda membru tal-
Kamra tad-
jew offerta ta’ xi rigal, fi flus jew f’utli ieħor, jew ta’ xi vantaġġ Deputati.
ieħor, mogħti jew magħmula bil-għan li jiġi influwenzat fl-imġieba Miżjud:
IV.1974.5.
tiegħu bħala membru tal-Kamra, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ Emendat:
priġunerija minn sena sa tmien snin. XLIX.1981.4;
XIII.2002.10;
(2) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ III.2004.73;
kull liġi oħra d-dispożizzjonijiet tat-Titolu VI tat-Taqsima III tat- IV.2013.4.
Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi ma japplikawx dwar reat taħt dan l-
artikolu għal dak il-Membru tal-Kamra tad-Deputati u għal kull
kompliċi.

119. Il-piena tal-interdizzjoni ġenerali perpetwa jew Każijiet li

interdizzjoni ġenerali speċjali, jew it-tnejn, skont kif ikun il-każ, għalihom
tingħata l-piena
tiżdied mal-pieni msemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub- tal-interdizzjoni
titolu, meta l-maximum ta’ dawn il-pieni jkun iżjed minn sentejn ġenerali.
priġunerija; meta l-piena ma tkunx iżjed minn sentejn priġunerija, Emendat:
XLIX.1981.4;
tiżdied il-piena tal-interdizzjoni ġenerali temporanja jew VII.2010.6.
interdizzjoni speċjali temporanja, jew it-tnejn, kif ikun il-każ.
66 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Piena għal min 120. (1) Fil-każijiet imsemmija fl-artikoli 115, 116, 117 u 118,
jikkorrompi il-persuna li tikkorrompi uffiċjal jew impjegat pubbliku jew
uffiċjal jew
impjegat membru tal-Kamra tad-Deputati jew persuna li dwarha japplika xi
pubbliku. artikolu minn dawk imsemmija skont kull dispożizzjoni taħt dan il-
Miżjud:
I.1903.3. Kodiċi jew taħt kull liġi oħra, skont il-każ, titqies li hija kompliċi.
Sostitwit:
IV.1974.6. (2) Jekk l-uffiċjal jew impjegat pubbliku jew persuna oħra ma
Emendat: jagħmilx id-delitt, il-persuna li tittanta li tħajjar lil dan l-uffiċjal
XLIX.1981.4; jew impjegat pubbliku jew persuna oħra biex jagħmel id-delitt
III.2004.74;
IV.2013.5. teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa
tliet snin:
Iżda meta d-delitt huwa dak imsemmi fl-artikolu 117(ċ), il-
piena ma tistax tkun iżjed minn tmintax-il xahar priġunerija.
(3) Meta l-membru tal-Kamra tad-Deputati ma jagħmilx id-
delitt, il-persuna li tittanta li tħajjar lil dak il-membru biex jagħmel
id-delitt teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn sitt
xhur sa erba’ snin.

Korruzzjoni ta’ 121. (1) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu jgħoddu għal
ġurati u persuni u dwar kull persuna li tkun mogħtija jew li jkollha funzjonijiet li
oħra.
Emendat: jkollhom x’jaqsmu mal-amministrazzjoni ta’ korp imwaqqaf b’liġi
VI.1871.7. jew xi korp ieħor li jkollu personalità ġuridika distinta, jew li tkun
Sostitwit:
IV.1974.7. impjegata ma’ dak il-korp, kif igħoddu għal jew dwar uffiċjal jew
Emendat: persuna msemmija fl-artikolu 112 jew uffiċjal jew impjegat
III.2002.28; pubbliku msemmi fl-artikolu 115.
XIII.2002.10;
III.2004.75; (2) L-artikoli minn 115 sa 117, l-artikolu 119 u tal-artikolu
VII.2010.7.
120(1) u (2) jgħoddu għal u dwar ġurati kif igħoddu għal jew dwar
uffiċjal jew impjegat pubbliku msemmi fl-artikolu 115:
Iżda i-kelma "ġurat" għandha f’kull każ tinkludi persuna
lajka li tkun qed taġixxi bħala membru ta’ korp kolleġġjali li jkollu
r-responsabbiltà li jiddeċiedi dwar il-ħtija ta’ persuna akkużata fil-
qafas ta’ kawża fi ħdan is-sistema ġudizzjarja ta’ stat, minbarra
Malta.
(3) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu dwar xi uffiċjal
jew persuna msemmija fl-artikolu 112 jew xi uffiċjal jew impjegat
pubbliku msemmija fl-artikolu 115 għandhom ikunu wkoll
japplikaw għal u dwar kull impjegat jew persuna oħra meta dawn
ikunu qed imexxu jew jaħdmu f ’xi kapaċità għal jew f ’isem xi
persuna naturali jew ġuridika li tkun qed taħdem fis-settur privat li
xjentement, matul l-attivitajiet kummerċjali tagħha, sew b’mod
dirett sew permezz ta’ xi intermedjarju u bi ksur ta’ dmirijiet
tagħha, ġġib ruħha b’xi mod minn dawk li hemm provdut dwarhom
f’dawk l-artikoli:
Iżda għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu l-frażi "ksur ta’
dmirijiet" tinkludi kull imġieba mhux leali li tikkostitwixxi ksur ta’
xi dmir statutorju, jew, skont il-każ, ksur tar-regolamenti jew
struzzjonijiet professjonali, li jkunu japplikaw fi ħdan il-kummerċ
inkwistjoni.
(4) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu għandhom ukoll
japplikaw għal kull mġieba li tinkwadra fid-deskrizzjonijiet murija
fid-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu u fejn ikun hemm involut:
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 67

(a) uffiċjal pubbliku jew impjegat ta’ xi Stat barrani

inkluż xi membru ta’ xi assemblea pubblika domestika
ta’ xi Stat barrani li teżerċita setgħat leġislattivi jew
amministrattivi; jew
(b) xi uffiċjal jew impjegat, jew xi impjegat ieħor
b’kuntratt, ta’ xi organizzazzjoni jew korp
internazzjonali jew sovranazzjonali jew ta’ xi
istituzzjoni jew korp tiegħu, jew xi persuna oħra li
tkun qed taqdi funzjonijiet li jikkorrispondu għal dawk
li jitwettqu minn xi uffiċjal, impjegat jew impjegat
b’kuntratt bħal dawk; jew
(ċ) xi membru ta’ assemblea parlamentari ta’ xi
organizzazzjoni internazzjonali jew sovranazzjonali;
jew
(d) xi detentur ta’ kariga ġudizzjarja jew xi uffiċjal ta’ xi
qorti internazzjonali; jew
(e) xi membru, uffiċjal jew impjegat ta’ Kunsill Lokali;
(f) xi persuna msemmija fil-paragrafi preċedenti u r-reat
ikun sar barra minn Malta minn ċittadin ta’ Malta jew
minn resident permanenti f’Malta;
Għall-finijiet ta’ dan il-paragrafu, "resident
permanenti" għandha l-istess tifsira mogħtija lilha bil-
proviso tal-artikolu 5(1)(d);
(g) bħala l-persuna li kkommettiet ir-reat, xi persuna
msemmija fil-paragrafu (b) u l-organizzazzjoni,
istituzzjoni jew korp li jkun ikollu s-sede prinċipali
tiegħu f’Malta;
(h) kull min:
(i) jiġi mitlub biex jaġixxi bħala arbitru skont d-
dispożizzjonijiet tal-Att dwar l-Arbitraġġ, sew Kap. 387.
jekk l-arbitraġġ ikun domestiku jew
internazzjonali;
(ii) minħabba ftehim ta’ arbitraġġ jiġi mitlub mill-
partijiet għal ftehim biex jagħti deċiżjoni legali
vinkolanti f’tilwima preżentata quddiemu; u
(iii) ikun arbitru qed iwettaq l-funzjonijiet tiegħu
skont il-liġi nazzjonali ta’ xi stat, minbarra
Malta:
Iżda:
(i) meta l-persuna involuta tkun persuna msemmija
fil-paragrafi (a), (b), (d) jew (e) għandhom
japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 115,
116, 117 u 120; u
(ii) meta l-persuna involuta tkun persuna msemmija
fil-paragrafu (ċ) għandhom japplikaw id-
dispożizzjonijiet tal-artikoli 118 u 120.
68 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Meta persuna 121A. (1) Kull min iwiegħed, jagħti jew joffri, sew b’mod dirett
tuża l- sew indirett, xi vantaġġ mhux xieraq lil xi persuna oħra li tasserixxi
influwenza li
jkollha. jew tikkonferma li huwa jew hija jkunu kapaċi li jagħmlu xi
Miżjud: influwenza mhux xierqa fuq il-mod kif tiddeċiedi xi persuna li
III.2002.29.
Emendat: hemm imsemmija fl-artikoli preċedenti ta’ dan is-Sub-titolu u ta’ xi
VI.2007.2; persuna oħra, sabiex iġiegħel lil dik il-persuna oħra teserċita dik l-
XXXI.2007.8; influwenza, sew jekk dak il-vantaġġ mhux xieraq ikun għal dik il-
IV.2013.6.
persuna oħra jew għal xi ħadd ieħor, għandu, meta jinsab ħati, jeħel
il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn tliet snin sa sitt snin.
(2) Kull min jitlob, jirċievi jew jaċċetta xi offerta jew wegħda
ta’ xi vantaġġ mhux xieraq għalih innifsu jew għal xi ħadd ieħor
bil-għan li jeżerċita xi influwenza mhux xierqa bħalma hemm
imsemmi fis-subartikolu (1) jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
stabbilita f’dak is-subartikolu.
(3) Ir-reati msemmija fis-subartikoli (1) u (2) jkunu saru
għalkollox sew jekk il-kapaċità allegata li ssir influwenza mhux
xierqa kienet jew ma kienetx teżisti, sew jekk l-influwenza tkun
jew ma tkunx saret u sew jekk l-influwenza pretiża twassal jew ma
twassalx għar-riżultat intiż.

Reati li 121B. Kull min, bil-ħsieb li jagħmel, jaħbi jew juri ħaġa b’oħra
għandhom dwar xi reat, joħloq jew juża xi fattura jew xi dokument jew record
x’jaqsmu mal-
kontabilità. ta’ kontabilità ieħor li jkun fih informazzjoni falza jew mhux
Miżjud: kompleta jew jommetti b’mod mhux leġittimu milli jirreġistra xi
III.2002.29.
Emendat: ħlas, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tliet xhur
VI.2007.3; sa tmintax-il xahar mingħajr preġudizzju għal kull piena oħra li
IV.2013.7. jista’ jeħel taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull
liġi oħra.
Ġurisdizzjoni. 121Ċ. Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
Miżjud: 5, il-qrati ta’ Malta għandhom ukoll ikollhom ġurisdizzjoni fuq ir-
III.2002.29.
Emendat: reati stabbiliti f’dan is-Sub-titolu meta:
XIII.2002.10;
VIII.2015.7. (a) biss parti mill-azzjoni li tikkostitwixxi l-esekuzzjoni
tar-reat tkun saret ġewwa Malta fi ħdan it-tifsira tal-
artikolu 5(1)(d); jew
(b) min jagħmel ir-reat ikun ċittadin jew residenti
permanenti f’Malta, uffiċjal pubbliku jew impjegat ta’
Malta jew membru tal-Kamra tar-Rappreżentanti jew
ta’ Kunsill Lokali; jew
(ċ) ir-reat ikun jinvolvi uffiċjal pubbliku jew impjegat ta’
Malta jew persuna li tkun membru tal-Kamra tar-
Rappreżentanti jew ta’ Kunsill Lokali; jew
(d) ir-reat ikun jinvolvi xi persuna minn dawk li għalihom
hemm riferenza fl-artikolu 121(4)(b), (ċ) jew (d) u dik
il-persuna tkun fl-istess ħin ċittadin jew resident
permanenti f’Malta skont it-tifsira mogħtija fl-artikolu
5(1)(d).
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 69

121D. Meta reat taħt dan it-titolu ġie mwettaq minn persuna li Responsabbiltà
dak iż-żmien tal-imsemmi reat tkun id-direttur, il-manager, is- ta’ korp
magħqud għal
segretarju jew xi uffiċjal prinċipali ieħor ta’ korp magħqud jew reati taħt dan it-
tkun persuna li jkollha s-setgħat ta’ rappreżentanza ta’ dak il-korp titolu.
Miżjud:
jew li jkollha l-awtorità li tieħu deċiżjonijiet f’isem dak il-korp jew III.2002.29.
ikollha awtorità li teżerċita kontroll fi ħdan dak il-korp u r-reat Emendat:
imsemmi li dwaru tkun instabet ħatja dik il-persuna, jkun kollu jew A.L. 407 tal-
2007.
f’parti minnu, sar għall-benefiċċju ta’ dak il-korp magħqud, dik il- Sostitwit:
persuna għandha għall-għanijiet ta’ dan it-titolu titqies bħala li tkun VIII.2015.8.
vestita bir-rappreżentanza legali tal-istess korp magħqud li jista’
jeħel il-ħlas ta’ multa ta’ mhux inqas minn għoxrin elf euro
(€20,000) u mhux aktar minn żewġ miljun euro (€2,000,000), liema
multa tista’ tiġi rkuprata bħala dejn ċivili u s-sentenza tal-Qorti
tkun tikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti kollha
tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili: Kap. 12.

Iżda meta l-imsemmija persuna ma tkunx għadha vestita

bir-rappreżentanza legali, għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, ir-
rappreżentanza legali għandha tiġi vestita fil-persuna li tkun qed
tokkupa l-kariga minflokha jew f’dik il-persuna kif imsemmi f’dan
l-artikolu.

121E. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 248E(4) ta’ dan il-Kodiċi Applikabbiltà

għandhom japplikaw mutatis mutandis għal persuna li tkun instabet tal-artikolu
248E(4) tal-
ħatja tar-reati taħt dan is-Sub-titolu. Kodiċi.
Miżjud:
FUQ ABBUŻI TA’ AVUKATI U PROKURATURI LEGALI XXXI.2007.9.
122. L-avukat jew il-prokuratur legali illi, wara li jkun ġa beda Egħmil ħażin fl-
jiddefendi waħda mill-partijiet, fl-istess kawża, jew f’kawża oħra li eżerċizzju tal-
professjoni minn
fiha tkun imdaħħla l-istess kwistjoni u interess, igħaddi, kontra l- avukati jew
istess parti jew kontra l-persuni li jkollhom jeddijiet minnha, minn prokuraturi
legali.
mingħajr il-kunsens ta’ dik il-parti jew ta’ dawk il-persuni, għad-
difiża tal-parti l-oħra, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena tal-multa, u l-
interdizzjoni temporanja mill-eżerċizzju tal-professjoni tiegħu għal
żmien minn erba’ xhur sa sena.
123. L-avukat jew il-prokuratur legali li jittradixxi l-interessi Tradiment tal-
tal-klijent tiegħu, b’mod illi, minħabba l-egħmil jew nuqqas interessi tal-
klijent.
qarrieqi tiegħu, il-klijent jitlef il-kawża, jew jitlef xi jedd bil- Emendat:
preskrizzjoni, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn XLIX.1981.4.
seba’ xhur sa tmintax-il xahar, u l-interdizzjoni perpetwa mill-
eżerċizzju tal-professjoni tiegħu.

FUQ L-ABBUŻI TA’ UFFIĊJALI U IMPJEGATI PUBBLIĊI

FL-AMMINISTRAZZJONI PUBBLIKA
124. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, bid-dieher jew bil- Interess privat
moħbi jew bil-mezz ta’ persuna oħra, jieħu interess privat f’aġġudikaz-
zjonijiet, eċċ.
f’aġġudikazzjoni, appalt, jew amministrazzjoni, sewwa jekk ikollu
għal kollox jew f ’parti t-triġija jew is-sorveljanza tagħhom, kif
ukoll jekk kellu din it-triġija jew sorveljanza fiż-żmien li l-
aġġudikazzjoni, l-appalt, jew l-amministrazzjoni nbdew, jeħel,
meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn xahar sa sitt xhur, u l-
interdizzjoni perpetwa tal-kariga jew impieg tiegħu pubbliku.
 70 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Interess privat 125. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi jieħu interess privat
f’għoti ta’ f ’ a ff a r i l i d w a r h a j k u n i n k a r i g a t j a g ħ t i o r d n i j i e t , j a g ħ m e l
ordnijiet eċċ.
likwidazzjonijiet, ranġamenti jew ħlasijiet ta’ kull xorta li jkunu,
jeħel, meta jinsab ħati, il-pieni msemmijin fl-aħħar artikolu qabel
dan.
Ċirkostanza 126. Kemm-il darba, fil-każijiet imsemmija fl-aħħar żewġ
aggravanti. artikoli qabel dan, tkun ukoll saret ħsara b’qerq lill-
Emendat:
XLIX.1981.4. amministrazzjoni illi magħha l-affari jkollha x’taqsam, il-piena
tkun ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa tliet snin, bl-
interdizzjoni stabbilita f’dawk l-artikoli.
Serq minn 127. (1) Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, għal xi
uffiċjal jew vantaġġ privat tiegħu jew għall-benefiċċju ta’ xi persuna jew entità
impjegat
pubbliku. oħra, jagħmel użu ħażin minn flejjes tal-Gvern jew tal-privat, karti
Emendat: ta’ kreditu jew dokumenti, titoli, atti jew ħwejjeġ mobbli, illi jkunu
XLIX.1987.4;
XXXI.2007.10; ġew fdati lilu minħabba l-kariga jew impieg tiegħu, jew jisraqhom,
IV.2013.8. jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sentejn sa sitt
snin, u l-interdizzjoni ġenerali perpetwa.
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) għandhom, mutatis
mutandis, jgħoddu wkoll għal u fir-rigward ta’ kull impjegat jew
persuna oħra meta dawn ikunu qed jaġixxu jew jaħdmu f’xi kariga
għal jew f ’isem persuna naturali jew ġuridika li tkun topera fis-
settur privat li xjentement, matul l-attivitajiet tagħhom ta’ negozju,
direttament jew permezz ta’ intermedjarju u bi ksur tad-dmirijiet
tagħhom, jaġixxu b’xi mod previst fl-imsemmi subartikolu.

FUQ ABBUŻI LI GĦANDĦOM X’JAQSMU MAL-ĦABS

Kustodju jew 128. Kull kustodju jew karzrier li jdaħħal priġunier il-ħabs
karzricr li jieħu mingħajr warrant jew ordni legali ta’ persuna li jkollha b’liġi s-
priġunier
b’kustodja setgħa li toħroġ dak il-warrant jew ordni, jeħel, meta jinsab ħati, il-
mingħajr piena ta’ priġunerija minn xahar sa tliet xhur.
warrant.
Atti arbitrarji 129. (1) Kull kustodju jew karzrier li jissuġġetta persuna taħt
jew il-kustodja tiegħu għal atti arbitrarji jew restrizzjonijiet mhux
restrizzjonijiet
minn kustodji permessi mir-regolamenti tal-ħabs, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
jew karzriera. msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan.
Ċirkostanza (2) Meta r-restrizzjonijiet jew l-atti arbitrarji hawn fuq
aggravanti. imsemmija jkunu jikkostitwixxu minnhom infushom delitt li jġib l-
istess piena jew piena akbar, għandha tingħata dik il-piena biż-
żieda ta’ grad.

Nies taħt arrest 130. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, bla setgħa jew
miżmumin mingħajr bżonn, iżomm, jew iġiegħel li tinżamm persuna taht
f’post li
m’huwiex ħabs arrest, f ’post li mhux maħtur bħala ħabs pubbliku, jeħel, meta
pubbliku. jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn xahar sa tliet xhur jew il-
multa.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 71

RIFJUT TA’ SERVIZZ LI B’LIĠI GĦANDU JINGĦATA

131. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li jkollu taħt l-ordnijiet Rifjut ta’ servizz
tiegħu l-forza tal-Pulizija ċivili u illi, wara li jkun ġie msejjaħ skont li b’liġi għandu
jingħata.
il-liġi minn awtorità kompetenti, jonqos li jagħti l-għajnuna ta’ dik
il-forza, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn erba’
xhur sa sitt xhur.
132. Kull ġurat, xhud jew perit illi, biex ma jagħtix għajnuna Skuża falza
lill-awtorità kompetenti li titolbu din il-għajnuna, jew bħala raġuni miġjuba minn
ġurat, xhud jew
talli jkun naqas li jidher quddiem dik l-awtorità, iġib skuża li tiġi perit.
ippruvata falza, jeħel, meta jinsab ħati, barra mill-piena talli jkun
naqas li jidher, il-piena ta’ priġunerija minn xahar sa tliet xhur.

FUQ ABBUŻI TA’ AWTORITÀ, U FUQ KSUR TA’ DMIRIJIET LI Emendat:

GĦANDHOM X’JAQSMU MA’ KARIGA PUBBLIKA VI.1899.3.

133. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li jikkomunika jew Kxif ta’ sigrieti
jippubblika dokument jew fatt li jkun ġie fdat lilu jew li jkun ġie uffiċjali.
Miżjud:
magħruf minnu minħabba l-kariga jew impieg tiegħu, u illi għandu VI.1899.4.
jibqa’ sigriet, jew illi b’xi mod igħin biex jiġi magħruf, meta l-fatt Emendat:
I.1903.4.
ma jkunx jikkostitwixxi fih innifsu delitt aktar gravi, jeħel, meta
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux aktar minn
sena jew il-multa.
134. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi jkun ġie mkeċċi, Uffiċjal jew
interdett jew sospiż, u illi, wara li jkun ġie mgħarraf skont il-liġi impjegat
pubbliku li
b’daqshekk, ikompli fl-eżerċizzju tal-kariga jew impieg tiegħu, jkompli kontra l-
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn xahar sa sitt liġi fil-kariga
jew impieg
xhur. tiegħu.
135. Kull depożitarju tal-awtorità pubblika illi, b’mezzi kontra Uffiċjal
l-liġi miftehmin ma’ persuni oħra, ma jħallix li l-liġi tiġi esegwita, pubbliku li ma
jħallix li tiġi
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il esegwita l- liġi.
xahar sa tliet snin. Emendat:
XLIX.1981.4.
135A. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li, f’konnessjoni mal- Promozzjoni ta’
kariga, joħloq jew jassumi l-kariga ta’ kap ta’ grupp li jippromwovi vjolenza jew
mibegħda
vjolenza jew mibegħda razzjali fi ħdan it-tifsira tas-subartikoli (3) razzjali minn
sa (6), it-tnejn inklużi, tal-artikolu 222A, għandu, meta l-att li ġie uffiċjali
pubbliċi.
mwettaq ma tikkostitwix reat aktar serju, jeħel piena ta’ priġunerija Miżjud:
minn sena sa ħames snin. XXIV.2014.21.
136. (1) Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, taħt il-libsa Dħul f’dar
tal-kariga jew impieg tiegħu, jidħol, barra minn fil-każijiet kontra l-liġi
minn uffiċjal
permessi mil-liġi, jew mingħajr ma jħares il-formalitajiet meħtieġa pubbliku.
mil-liġi, fid-dar, jew bini ieħor jew reċint ta’ ħaddieħor, jeħel, meta Emendat:
VI.1871.8.
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn
tliet xhur jew il-multa jew l-ammenda.
(2) Jekk jiġi ippruvat li dan id-dħul sar għal xi skop kontra l- Ċirkostanzi
liġi jew għal xi interess privat, il-ħati jeħel il-piena ta’ priġunerija aggravanti.
minn xahar sa tnax-il xahar.
72 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Maġistrat jew 137. Kull maġistrat illi, f’xi ħaġa li taqa’ taħt is-setgħa tiegħu,
uffiċjal tal- jonqos jew jirrifjuta li jagħti widen għal ilment leġittimu li jsir biex
Pulizija li jonqos
jew jirrifjuta li juri li xi ħadd jinsab miżmum kontra l-liġi, u kull uffiċjal tal-
jagħmel xi Pulizija Eżekuttiva illi, meta jsirlu ilment bħal dan, ma jurix li ta
dmirijiet. lill-awtorità superjuri rapport ta’ dak l-ilment fiż-żmien ta’ erbgħa
u għoxrin siegħa, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
minn xahar sa sitt xhur.
Ksur doluż ta’ 138. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li, dolożament, bi ksur
dmirijiet tad-dmirijiet tiegħu, jagħmel jew jonqos li jagħmel xi att mhux
uffiċjali.
Emendat: imsemmi fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu, b’tagħkis jew bi
V.1868.5; ħsara ta’ ħaddieħor, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
VI.1871.9;
I.1903.5. għal żmien ta’ mhux aktar minn tliet xhur jew il-multa:
Iżda, il-qorti tista’, fil-każijiet ħfief, tagħti l-pieni stabbiliti
għall-kontravvenzjonijiet.

Ċirkostanza 139. Jekk l-att ta’ ħsara jew ta’ tagħkis ikun wieħed minn dawk
aggravanti. imsemmijin fl-artikoli 86, 87, 88 u 89, il-ħati jeħel il-pieni
stabbiliti f’dawk l-artikoli rispettivament, miżjuda bi grad.
Tortura u 139A. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku jew kull persuna oħra
trattament jew li tkun qegħda taġixxi f’kapaċità uffiċjali li xjentement tinfliġġi fuq
piena oħra
krudila, inumana persuna uġiegħ jew tbatija gravi, sew fiżika sew mentali -
jew degradanti.
Miżjud: (a) sabiex tikseb mingħand dik il-persuna jew mingħand
XXIX.1990.5. terza persuna xi tagħrif jew stqarrija; jew
(b) sabiex tikkastiga lil dik il-persuna għal xi att li hi jew
terza persuna tkun wettqet jew tkun suspettata li
wettqet; jew
(ċ) sabiex tbeżża’ lil dik il-persuna jew terza persuna jew
iġġiegħel lil dik il-persuna jew terza persuna li
tagħmel, jew li tonqos li tagħmel, xi att; jew
(d) għal kull raġuni li tkun bażata fuq diskriminazzjoni ta’
liema xorta tkun,
teħel, meta tinstab ħatja, il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn
ħames sa disa’ snin:
Iżda ma hemmx reat meta l-uġigħ jew it-tbatija tirriżulta
biss minn sanzjonijiet jew miżuri leġittimi, jew tkun inerenti fihom
jew inċidentali għalihom:
Iżda wkoll, ebda ħaġa f’dan l-artikolu ma tolqot l-
applikabilità ta’ dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi
liġi oħra li jipprovdu għal piena ogħla.

Żieda tal-piena 140. Fil-każijiet ikkontemplati fl-artikoli 133 sal-139

tal-interdizzjoni. inklużivament, il-qorti tista’, mal-piena hemm fihom imsemmija,
iżżid il-piena tal-interdizzjoni ġenerali, temporanja jew perpetwa.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 73

DISPOŻIZZJONI GENERALI LI TAPPLIKA Sostitwita:

GĦALL-UFFIĊJALI PUBBLIĊI III.2002.30.

141. Barra mill-każijiet li fihom il-liġi tgħid espressament liema Dispożizzjoni

huma l-pieni li għandhom jingħataw għar-reati li jsiru minn ġenerali.
Emendat:
uffiċjali jew impjegati pubbliċi, kull uffiċjal jew impjegat pubbliku IX.1859.10.
li jsir ħati ta’ reat ieħor li huwa kellu jissorvelja biex ma jsirx jew li
minħabba l-kariga tiegħu huwa kellu d-dmir li jimpedixxi, jeħel,
meta jinsab ħati, il-piena stabbilita għal dak ir-reat, miżjuda bi
grad.

Sub-titolu V
FUQ IL-VJOLAZZJONI TA’ ARKIVJI PUBBLIĊI, UFFIĊĊJI PUBBLIĊI,
POSTIJET TA’ KUSTODJA PUBBLIKA U MONUMENTI PUBBLIĊI
FUQ IL-KSUR TA’ SIĠILLI, U SERQ TA’ DOKUMENTI JEW
DEPOŻITI MILL-ARKIVJI PUBBLIĊI JEW MINN UFFIĊĊJI PUBBLIĊI
OĦRA
142. (1) Kull minn jikser siġill imwaħħal b’ordni tal-awtorità Ksur ta’ siġilli.
pubblika, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn xahar
sa tliet xhur.
(2) Jekk f’dan il-ksur tkun tindaħal it-traskuraġni tal-kustodju, Traskuraġni tal-
dan, għall-fatt biss tat-traskuraġni, jeħel l-istess piena msemmija kustodju.
fis-subartikolu (1).
(3) Fil-każ il-wieħed u l-ieħor, il-qorti tista’ minflok il-piena
hawn fuq imsemmija, tagħti l-piena tal-multa.

143. Kull serq li jsir bi ksur ta’ siġilli mwaħħlin b’ordni tal- Serq
awtorità pubblika, jitqies bħala serq ikkwalifikat bil-mezz ta’ ikkwalifikat bi
"ksur".
"ksur".
144. (1) Kull min jieħu b’qerq, jiddistruġġi, ma jħallix sħaħ Serq, eċċ., ta’
jew jisraq dokumenti, proċessi jew karti oħra, reġistri, atti jew xi dokumenti’ eċċ.,
minn postijiet
ħwejjeġ oħra, li jkunu qegħdin fl-arkivji pubbliċi, jew f ’uffiċċji ta’ depożitu
oħra pubbliċi, jew li jkunu mogħtija f’idejn depożitarju jew uffiċjal pubbliku.
Emendat:
ieħor pubbliku minħabba l-kariga tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati, il- XLIX.1981.4;
piena ta’ multa ta’ mhux inqas minn erba’ mija u ħamsa u sittin euro u V.2005.37;
sebgħa u tmenin ċenteżmu (€465.87) u mhux iżjed minn tlieta u għoxrin A.L. 407 tal-
2007.
elf mitejn u tlieta u disgħin euro u tlieta u sebgħin ċenteżmu
(€23,293.73) jew il-piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa
seba’ snin jew dik il-multa u priġunerija flimkien.
(2) Jekk f’dan tkun tindaħal it-traskuraġni tal-arkivisti, Traskuraġni ta’
reġistraturi, kanċillieri, nutari jew uffiċjali oħra, huma jeħlu, għall- uffiċjali.
fatt biss tat-traskuraġni, meta jinsabu ħatja, il-piena ta’ priġunerija
minn erba’ xhur sa sitt xhur jew il-multa.
(3) Meta l-qirda, mutilazzjoni, ħsara, jew bidla ta’ xi ħaġa
minn dawk imsemmija fis-subartikolu (1) issir minħabba f’nuqqas
ta’ prudenza, negliġenza, nuqqas ta’ ħila f’sengħa jew professjoni
jew minħabba fin-nuqqas ta’ osservanza ta’ xi regolament, il-ħati
jista’ jeħel multa ta’ mhux iżjed minn disat elef tliet mija u sbatax-il
euro u disgħa u erbgħin ċenteżmu (9,317.49) jew priġunerija għal
żmien mhux iżjed minn tliet snin jew dik il-multa u priġunerija
flimkien.
 74 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Ċirkostanza 145. Meta xi wieħed mid-delitti msemmijin fl-artikoli ta’ qabel

aggravanti ta’ ta’ dan is-Sub-titolu jsir bi vjolenza fuq il-persuna, il-ħati jeħel il-
"vjolenza".
Emendat: piena ta’ priġunerija minn sentejn sa sitt snin.
XLIX.1981.4.
Min jirtira 146. Imħassar bl-Att XVII.1996.19.
b’qerq ittri u
pakketti.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Min bil-qerq 147. Imħassar bl-Att XVII.1996.19.
iżomm, eċċ.,
pakketti jew
pakki postali.
Emendat:
V.1868.6;
XVI.1900.136;
XLIX.1981.4.
Ftuħ bla jedd ta’ 148. Imħassar bl-Att XVII.1996.19.
ittri, eċċ., minn
uffiċjali tal-
posta.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Qirda ta’ ittri, 149. Imħassar bl-Att XVII.1996.19.
eċċ., minn
uffiċjali tal-
posta.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Piena iżjed gravi 150. Barra minn fil-każijiet ta’ traskuraġni msemmijin fl-
fil-każ ta’ artikoli 142 u 144, kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li, fl-
uffiċjali
pubbliċi. esekuzzjoni tad-dmirijiet tiegħu, ikun awtur f’wieħed mid-delitti
msemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu jew konniventi
fihom, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena stabbilita għad-delitt,
miżjuda bi grad, u l-piena tal-interdizzjoni ġenerali perpetwa.

FUQ IL-VJOLAZZJONI TA’ POSTIJIET TA’ KUSTODJA PUBBLIKA,

FUQ IL-ĦARBA TA’ ARRESTATI JEW SUSPETTI JEW
IKKUNDANNATI U FUQ ĦABI TA’ ĦATJIN
Ħarba sempliċi 151. Kull ikkundannat u kull priġunier ieħor li jinsab ħati ta’
ta’ ikkundannat. ħarba sempliċi mill-ħabs jew mill-kustodja tal-persuna jew tal-
Sostitwit:
VII.1999.6. persuni nkarigati mill-kustodja tiegħu, jeħel il-piena ta’ priġunerija
għal żmien mhux inqas minn sitt xhur iżda mhux iżjed minn sena.
F’dan l-artikolu ''priġunier'' tfisser kull persuna li tkun
miżmuma f ’ħabs u tinkludi priġunier filwaqt li jkun qed jinġarr
għal jew minn ħabs għal ieħor jew filwaqt li jkun qiegħed taħt kura
jew osservazzjoni f’xi sptar.

Ħarba bi ksur. 152. Kull priġunier li jinsab ħati li ħarab minn post ta’ kustodja
Sostitwit: jew ta’ piena jew minn xi sptar fejn ikun qiegħed għall-kura jew
VII.1999.6.
osservazzjoni, jew mill-kustodja tal-persuna jew persuni nkarigati
mill-kustodja tiegħu, jeħel, meta biex jaħrab issir vjolenza fuq xi
persuna, jew bi ksur tal-postijiet imsemmija, il-piena ta’
priġunerija minn sentejn sa erba’ snin, bla ħsara għal kull piena
oħra li għaliha jista’ jkun suġġett taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ dan
il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 75

F’dan l-artikolu ''priġunier'' għandha l-istess tifsira li

ngħatat fl-artikolu 151.

153. Meta l-ħarba ta’ arrestat jew ikkundannat issir bi Traskuraġni jew
traskuraġni jew b’nuqqas ta’ ħsieb tal-persuna li lilha jkunu fdati l- nuqqas ta’ ħisieb
ta’ min tkun lilu
kustodja, il-għassa jew it-trasport tiegħu, il-persuna li jkollha dan l- fdata l-kustodja,
inkarigu teħel, meta tinsab ħatja - eċċ., tal-persuna
li taħrab.
(a) jekk min jaħrab ikun imputat jew ikkundannat għal Emendat:
XXI.1971.15;
delitt suġġett għall-piena mhux akbar minn sentejn XLIX.1981.4.
priġunerija, inkella jkun taħt kustodja legali għal kull
ħaġ’oħra li ma hix delitt, il-piena ta’ priġunerija minn
xahar sa tliet xhur;
(b) jekk min jaħrab ikun imputat jew ikkundannat għal
delitt suġġett għall-piena akbar minn sentejn
priġunerija iżda mhux akbar minn ħames snin, il-piena
ta’ priġunerija minn erba’ xhur sa sitt xhur;
(ċ) jekk min jaħrab ikun imputat jew ikkundannat għal
delitt suġġett għall-piena akbar minn ħames snin
priġunerija, il-piena ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa
sena.

154. Meta l-ħarba tal-arrestat jew ikkundannat issir bil- Konnivenza,

konnivenza jew bil-korruzzjoni ta’ dawk li lilhom ikunu fdati l- eċċ., ta’ persuna
li jkollha l-
kustodja, il-għassa jew it-trasport tiegħu, il-persuna li jkollha dan l- kustodja, eċċ.,
inkarigu, fil-każijiet imsemmijin fil-paragrafi (a), (b) u (ċ) tal- tal-persuna li
taħrab.
aħħar artikolu qabel dan, teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ Emendat:
priġunerija għaż-żmien li, għal kull każ, hu stabbilit f ’dawk il- XXI.1971.16;
paragrafi, miżjuda grad u l-piena tal-interdizzjoni ġenerali XLIX.1981.4.
perpetwa.
155. Il-pieni stabbiliti fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan jiżdiedu Ċirkostanzi
bi grad, meta l-ħarba ssir b’wieħed mill-mezzi msemmijin fl- aggravanti.
artikolu 152, jew billi jiġu mdaħħlin fil-post ta’ kustodja jew ta’
piena, għodod jew armi sabiex jgħinu l-ħarba.
156. Kull min, għad li ma jkunux lilu fdati l-kustodja, il-għassa Kompliċità ta’
jew it-trasport ta’ arrestat jew ta’ ikkundannat, igħin il-ħarba tiegħu persuni li ma
tkunx lilhom
jew ikun kompliċi fiha, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena stabbilita fdata l-kustodja,
għal dawk li jkollhom dak l-inkarigu u li jkunu konniventi, eċċ., tal-persuna
li taħrab.
imnaqqsa grad: Emendat:
IX.1982.2.
Iżda, fil-każijiet imsemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, il-
ħati jeħel l-istess piena stabbilita għal dawk li jkollhom dak l-
inkarigu u li jkunu konniventi.

157. Kull min xjentement jagħti l-mezz sabiex issir il-ħarba Għajnuna lil
minn Malta, ta’ persuna akkużata b’delitt jew ta’ arrestat jew ta’ delinkwenti biex
jaħarbu minn
ikkundannat għal delitt, inkella ta’ persuna li tkun taħt mandat ta’ Malta.
arrest għal delitt, jew ta’ persuna li tkun għamlet delitt, għad li din Emendat:
XXI.1971.17;
il-persuna tkun għadha mhix ikkundannata, arrestata jew taħt II.1973.2;
mandat ta’ arrest, jeħel, meta jinsab ħati - XLIX.1981.4.
(a) jekk dak id-delitt, rigward min jaħrab, ma jkunx
suġġett għall-piena ta’ iżjed minn sentejn priġunerija,
il-piena ta’ priġunerija minn xahar sa tliet xhur;
76 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(b) jekk dak id-delitt, rigward min jaħrab, ikun suġġett

għall-piena ta’ iżjed minn sentejn imma mhux aktar
minn ħames snin priġunerija, il-piena ta’ priġunerija
minn erba’ xhur sa sitt xhur;
(ċ) jekk id-delitt, rigward minn jaħrab, ikun suġġett għall-
piena ta’ iżjed minn ħames snin priġunerija, il-piena
ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa sena.

Riċettazzjoni ta’ 158. Kull min, xjentement, jilqa’ għandu jew iġiegħel lil
delinkwenti. ħaddieħor li jilqa’ għandu persuna li kontra tagħha jkun hemm
Emendat:
VIII.1857.1; ordni ta’ arrest għal reat suġġett għall-piena ta’ priġunerija għal
XXI.1971.18; aktar minn tliet xhur, inkella li l-Pulizija Eżekuttiva tkun tfittex
XLIX.1981.4. sabiex tarrestaha għal dak ir-reat, jew li tkun ħarbet wara li tkun
ġiet arrestata għal dak ir-reat, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
priġunerija minn tlett ijiem sa tliet xhur.
Ħelsien mill- 159. Iżda l-konjuġi, l-axxendenti u d-dixxendenti, l-aħwa subien
piena. u bniet, il-ġenituri tal-konjuġi, il-konjuġi tal-ulied, iz-zijiet u n-
Emendat:
XXIII.2017.4. neputijiet, u l-kunjati tal-maħrubin jew ta’ dawk li jiġu milqugħa,
huma meħlusa mill-pieni stabbiliti fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan.
Ħarba minn 160. Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 151 sal-159 inklużivament
postijiet ta’ igħoddu fil-każ ta’ ħarba ta’ persuni, miżmuma skont il-liġi, minn
kustodja.
Miżjud: lok maħtur għall-kustodja tagħhom.
I.1903.6.

FUQ IL-ĦSARAT F’MONUMENTI PUBBLIĊI

Ħsara fil- 161. Kull min ikisser, iġarraf, jisfigura jew b’xi mod ieħor
monumenti, eċċ. jagħmel ħsara lil monumenti, statwi jew oġġetti oħra ta’ arti, li
Emendat:
III.2002.31; qegħdin għall-vantaġġ pubbliku jew għat-tisbiħ pubbliku u li jkunu
A.L. 407 tal- ġew imwaqqfin mill-awtorità pubblika, jew bis-setgħa tagħha,
2007;
XXIV.2014.22. jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa
tmintax-il xahar jew ta’ multa ta’ mhux iżjed minn tliet elef u
ħames mitt euro (€3,500):
Iżda l-qorti tista’, fil-każijiet ħfief, tapplika waħda jew oħra
mill-pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet.

Vjolazzjoni ta’ 162. Kull min isir ħati ta’ vjolazzjoni ta’ oqbra, jew ta’ postijiet
oqbra. ta’ dfin, magħrufin bħala hekk minn kulħadd, jeħel il-piena ta’
Emendat:
III.2002.32; priġunerija minn disa xhur sa sentejn jew multa ta’ mhux iżjed
A.L. 407 tal- minn ħamest elef euro (€5,000).
2007;
XXIV.2014.23.

Miżjud: Titolu IV
XXVIII.1933.1.
FUQ ID-DELITTI KONTRA S-SENTIMENT RELIĠJUŻ
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 77

163. Imhassar bl-Att XXXVII.2016.3. Tkasbir tar-

Reliġjon
Kattolika
Apostolika
Romana.
Miżjud:
XXVIII.1933.2.
164. Imhassar bl-Att XXXVII.2016.3. Tkasbir ta’
reliġjonijiet oħra
tollerati mil-liġi.
Miżjud:
XXVIII.1933.2.
165. (1) Kull min ma jħallix li ssir jew ifixkel funzjoni, Tfixkil ta’
ċerimonja, jew servizz reliġjuż ta’ kull reliġjon tollerata mil-liġi, servizzi
reliġjużi.
illi jsiru bil-għajnuna ta’ ministru tar-reliġjon jew f ’lok ta’ qima Miżjud:
jew f ’lok pubbliku jew miftuħ għall-pubbliku,għandu, jekk l- XXVIII.1933.2.
Emendat;
impediment jew l-istorbju ma jikkawża ebda perikolu serju lill- XXXVII.2016.4.
ordni pubblika jeħel piena sa sitt xhur priġunerija u jekk jirriżulta
dak il-perikolu serju, il-piena għandha tiżdied bi grad wieħed.
(2) Jekk id-delitt isir bi vjolenza jew theddid kontra l-persuna,
il-piena tkun ta’ priġunerija minn sitt xhur sa sentejn.

Titolu V
FUQ ID-DELITTI KONTRA L-FIDUĊJA PUBBLIKA

Sub-titolu I
FUQ IL-FALSIFIKAZZJONI TA’ KARTA, TA’ TIMBRI
U TA’ SIĠILLI
166. (1) Kull min jiffalsifika obbligazzjoni tal-Gvern ta’ Falsifikazzjoni
somom li jkunu ngħataw b’self lill-Gvern, jeħel, meta jinsab ħati, ta’
obbligazzjonijiet
il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa ħames snin, bir-reklużjoni tal-Gvern.
jew mingħajrha. Emendat:
XII.1913.4;
(2) L-istess piena tiġi mogħtija jekk il-falsifikazzjoni tkun XLIX.1981.4.
tikkonsisti fi ftuħ ta’ kreditu dwar dan is-self fil-kotba tat-
Teżorerija tal-Gvern.
(3) Jekk il-falsifikazzjoni tkun tikkonsisti f’ġira ta’
obbligazzjoni vera tal-Gvern, l-akkużat jeħel, meta jinsab ħati, il-
piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa erba’ snin, bir-
reklużjoni jew mingħajrha.

167. (1) Kull min jiffalsifika ċedula, polza, ordni, jew Falsifikazzjoni
dokumenti oħra, illi meta jiġu preżentati wieħed jista’ jirċievi ta’ dokumenti.
Emendat:
bihom ħlas, jew jieħu l-kunsinna ta’ oġġetti, jew jiġbor depożitu XII.1913.5;
jew rahan minn uffiċċju pubbliku, jew minn bank jew stabbiliment XLIX.1981.4.
pubbliku ieħor imwaqqaf jew magħruf b’xi att pubbliku tal-Gvern,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar
sa erba’ snin, bir-reklużjoni jew mingħajrha.
(2) L-istess piena tiġi mogħtija jekk id-delitt isir billi tiġi
i ff a l s i f i k a t a p a r t i t a f i l - k o t b a t a ’ d a k l - u ff i ċ ċ j u , b a n k j e w
 78 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

stabbiliment ieħor, li jkollha x’taqsam mal-ħlas, oġġetti, depożiti,

jew rahan hawn fuq imsemmijin.
(3) Meta l-falsifikazzjoni tkun tikkonsisti fil-ġira biss ta’
ċeduli, poloz, ordnijiet jew dokumenti li jkunu veri, l-akkużat
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur sa
tliet snin, bir-reklużjoni jew mingħajrha.

Falsifikazzjoni 168. (1) Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, b’abbuż tal-
ta’ kariga jew impieg tiegħu, isir ħati ta’ wieħed mid-delitti
obbligazzjonijiet
tal-Gvern u msemmijin fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan, jeħel, meta jinsab ħati,
dokumenti minn il-piena stabbilita f’dawk l-artikoli għal dak id-delitt, miżjuda bi
uffiċjali
pubbliċi. grad.
Emendat:
IV.1882.1. (2) L-istess piena tiġi mogħtija lil kull uffiċjal jew impjegat
pubbliku illi xjentement joħroġ mill-ġdid ordni għall-ħlas ta’ flus
jew xi wieħed mid-dokumenti msemmijin fl-aħħar artikolu qabel
dan, wara li jkun sar il-ħlas jew il-kunsinna tal-oġġetti li jistgħu
jittieħdu bil-preżentata ta’ dak l-ordni jew dokument.

Użu ta’ 169. Kull min xjentement jagħmel użu minn waħda mill-karti
obbligazzjonijiet msemmijin fl-artikoli 166, 167 u 168, jeħel, meta jinsab ħati, l-
tal-Gvern jew ta’
dokumenti istess piena bħall-awtur.
foloz.
Falsifikazzjoni 170. (1) Kull min jiffalsifika xi att li jkun hemm fih ordni jew
ta’ atti tal- deċiżjoni tal-Gvern ta’ Malta, u kull min jiffalsifika deċiżjoni,
Gvern,
ġudizzjarji, jew digriet jew ordni ta’ xi qorti, imħallef, maġistrat jew uffiċjal
uffiċjali. pubbliku, illi bihom tiġi ordnata jew mitmuma obbligazzjoni,
Emendat:
XXVII.1975.14; inkella mogħti jew miċħud xi jedd lil xi ħadd, inkella li bihom xi
XLIX.1981.4. persuna tiġi meħlusa jew ikkundannata fuq akkuża kriminali jeħel,
meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sentejn sa erba’ snin,
bir-reklużjoni jew mingħajrha.
Użu ta’ atti (2) Kull min xjentement jagħmel użu minn dawn l-atti,
iffalsifikati. deċiżjonijiet, digrieti jew ordnijiet iffalsifikati, jeħel, meta jinsab
ħati, l-istess piena bħall-awtur.
Falsifikazzjoni (3) Jekk il-ħati tad-delitti msemmijin f’dan l-artikolu jkun
ta’ atti jew użu uffiċjal jew impjegat pubbliku li jkollu bħala dmir tiegħu speċjali li
ta’ atti
iffalsifikati minn jikteb, jirreġistra jew li jarfa’ dawn l-atti, deċiżjonijiet, digrieti jew
uffiċjal jew ordnijiet, il-piena tiżdied bi grad.
impjegat
pubbliku.

Falsifikazzjoni 171. Kull min jiffalsifika s-Siġill Pubbliku ta’ Malta, jew
tas-Siġill xjentement jagħmel użu minn dan is-siġill iffalsifikat, jeħel, meta
Pubbliku ta’
Malta. jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa ħames snin,
Emendat: bir-reklużjoni jew mingħajrha.
XV.1937.3;
XXVII.1975.15;
XLIX.1981.4.
Falsifikazzjoni 172. (1) Kull min, barra mill-każijiet imsemmija fl-aħħar
ta’ siġilli, timbri artikolu qabel dan, jiffalsifika siġilli, timbri jew marki oħra, li
jew marki oħra
tal-Gvern. qegħdin sabiex jissiġillaw, jittimbraw, jimmarkaw, jawtentikaw jew
Emendat: jiċċertifikaw fl-isem tal-Gvern jew tal-awtoritajiet tiegħu,
XLIX.1981.4;
III.2002.33. dokumenti jew oġġetti, sew jekk ta’ proprjetà pubblika jew privata,
jew li jkunu qegħdin taħt il-garanzija pubblika, jeħel, meta jinsab
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa tliet snin, bir-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 79

reklużjoni jew mingħajrha.

(2) Kull min xjentement jagħmel użu minn dawn is-siġilli, Użu ta’ siġill,
timbri jew marki u kull min xjentement u mingħajr awtorità timbru jew
marka
leġittima jkollu fil-pussess tiegħu l-imsemmija oġġetti, jeħel l- iffalslfikati.
istess piena.

173. Kull min jiffalsifika frankobolli, jew xjentement jagħmel Falsifikazzjoni

użu ta’ frankobolli iffalsifikati, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ ta’ frankobolli u
użu tagħhom.
priġunerija għal żmien mhux aktar minn sentejn, bir-reklużjoni jew Miżjud:
mingħajrha. XVI.1900. 137.
Emendat:
XLIX.1981.4.
174. (1) Kull min, mingħajr permess speċjali tal-Gvern, Pussess ta’
xjentement iżomm fil-pussess tiegħu frankobolli iffalsifikati, frankobolli
iffalsifikati,
konnijiet, makni jew għodod iddestinati għall-fabbrikazzjoni ta’ konnijiet, eċċ.
frankobolli, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena msemmija fl-aħħar Miżjud:
XVI.1900.137.
artikolu qabel dan. Emendat:
XXVII.1975.16.
(2) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu u tal-aħħar artikolu
qabel dan jgħoddu wkoll għal kull frankoboll li jġib fuqu dritt ta’
posta ta’ pajjiż stranġier.

175. L-istess piena msemmija fl-artikolu 173 tiġi mogħtija lil Xiri jew pussess
kull persuna li, bla setgħa jew raġuni skont il-liġi, (u ta’ din, il- ta’ karta qabel
ma tiġi stampata
prova tmiss lill-persuna akkużata), xjentement, tixtri jew tirċievi, jew maħruġa
jew tieħu jew ikollha fil-kustodja jew pussess tagħha, karta li regolarment.
Miżjud:
tinħadem jew tinħareġ mill-Gvern ta’ Malta biss, jew taħt l- XVI.1900.137.
ordnijiet tiegħu, sabiex tiġi wżata bħala envelopes, faxex jew Emendat:
frankobolli tal-posta, u sabiex tieħu fuqha l-impressjoni ta’ VIII.1909.9.
konnijiet, pjanċi jew għodod oħra ipprovduti, magħmulin jew użati
taħt it-triġija tal-Gvern għal skopijiet postali, qabel ma din il-karta
tkun ġiet stampata b’dik l-impressjoni u tkun ġiet maħruġa għall-
użu tal-pubbliku.
176. Hemm il-falsifikazzjoni fis-sens tal-artikoli 171 u 172, Tifsir ta’
mhux biss meta ssir il-għodda falza jew meta din tiġi applikata, falsifikazzjoni
tas-Siġill
iżda wkoll meta jsir użu falz tal-għodda vera. Pubbliku ta’
Malta, ta’ timbri,
eċċ.
177. Jekk il-ħati ta’ xi wieħed mid-delitti msemmijin fl-artikoli Piena lill-
171, 172 u 176 ikun uffiċjal jew impjegat pubbliku li jkollu d-dmir uffiċjali pubbliċi
li jiffalsifikaw
tat-triġija, tal-irfigħ, jew tal-użu sewwa tas-siġilli, timbri jew is-Siġill
għodod oħra, il-piena tiżdied bi grad. Pubbliku ta’
Malta, timbri,
eċċ.
178. Kull persuna ħatja ta’ xi wieħed mid-delitti msemmija fl- Ħelsien mill-
artikoli mill-166 sal-l77, it-tnejn inklużi, tkun eżentata mill-piena piena.
Sostitwit:
jekk, qabel ma jkun ġie ikkunsmat dak id-delitt u qabel ma jinbdew IX.1982.2.
xi proċedimenti, tagħti l-ewwel tagħrif dwaru u tikxef l-awturi mal-
awtoritajiet kompetenti.

Sub-titolu II
80 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

FUQ IL-FALSTFIKAZZJONI TA’ SKRITTURI OĦRA

PUBBLIĊI JEW PRIVATI
Falsifikazzjoni 179. Bla ħsara tal-każijiet imsemmijin fis-Sub-titolu ta’ qabel
ta’ atti minn dan, kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, fl-eżerċizzju tad-
uffiċjal
pubbliku. dmirijiet tiegħu, jagħmel falsifikazzjoni b’firem foloz, jew b’tibdil
Emendat: f ’atti, fi skritturi, jew f ’firem, jew billi jdaħħal isem ta’ persuna
XLIX.1981.4. mhux vera, jew b’kitba magħmula jew imniżżla f’reġistri jew f’atti
pubbliċi oħra, wara li jkunu ġa iffurmati jew magħluqa, jeħel, meta
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sentejn sa erba’ snin, bir-
reklużjoni jew mingħajrha.
Tibdil b’qerq 180. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, meta jikteb atti li
f’atti magħmul jidħlu fid-dmirijiet tal-kariga tiegħu, ibiddel bil-qerq is-sustanza
minn uffiċjal
pubbliku. jew iċ-ċirkostanzi tagħhom, sew billi jniżżel pattijiet diversi minn
Emendat: dawk li jkunu ġew iddettati jew magħmula mill-partijiet, kemm
XLIX.1981.4. billi jiddikjara bħala veri fatti foloz, jew bħala fatti magħrufa dawk
li ma jkunux, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena msemmija fl-aħħar
artikolu qabel dan jew il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il
xahar sa tliet snin, bir-reklużjoni jew mingħajrha.
Għoti ta’ 181. Kull uffiċjal jew impjegat pubbliku li joħroġ minn taħt
skritturi li idejh skrittura f ’forma legali, u jagħtiha bħala kopja ta’ att
falsament jidhru
bħala kopji ta’ pubbliku meta dan l-att ma jkunx jeżisti, jeħel, meta jinsab ħati, il-
atti pubbliċi li piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa sentejn, bir-reklużjoni
ma jeżistux.
Emendat: jew mingħajrha.
XLIX.1981.4.
Għoti ta’ kopja 182. (l) Tingħata l-piena msemmija fl-aħħar artikolu qabel
ta’ atti xort’oħra dan meta l-falsifikazzjoni mill-uffiċjal jew impjegat pubbliku ssir
mill-oriġinal.
fuq kopja legali u awtentika, billi joħroġha minn taħt idejh bis-
saħħa tal-kariga tiegħu, b’mod kuntrarju jew xort’oħra mill-
oriġinal, mingħajr ma l-oriġinal ikun ġie mbiddel jew meqrud.
Piena f’każ ta’ (2) Jekk il-kopja tiġi hekk maħruġa bi traskuraġni biss tal-
traskuraġni. uffiċjal jew impjegat pubbliku, huwa jeħel, meta jinsab ħati, il-
piena tal-multa.

Falsifikazzjoni 183. Kull persuna oħra li tagħmel falsifikazzjoni f’att awtentiku

ta’ atti pubbliċi, u pubbliku, jew fi skrittura kummerċjali jew ta’ bank privat,
kummerċjali jew
ta’ bank privat b’falsifikazzjoni jew b’tibdil fl-iskrittura jew fil-firem, billi toħloq
minn persuna li pattijiet, dispożizzjonijiet jew obbligi foloz jew ħelsien falz minn
ma tkunx
uffiċjal obbligi, jew billi ddaħħal dawn il-pattijiet, dispożizzjonijiet,
pubbliku. obbligi jew ħelsien minn obbligi f’dawk l-atti jew skritturi wara li
Emendat: jkunu ġew iffurmati, inkella billi żżid jew tbiddel klawsoli,
VI.1871.10;
XLIX.1981.4. dikjarazzjonijiet jew fatti, illi dawk l-atti jew skritturi kellhom
ikollhom fihom jew kellhom jippruvaw, teħel, meta tinsab ħatja, il-
piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa erba’ snin, bir-
reklużjoni jew mingħajrha.
Min xjentement 184. Kull persuna li xjentement tagħmel użu minn att, kitba jew
jagħmel użu skrittura falza msemmija fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu,
minn dokumenti
foloz. teħel, meta tinsab ħatja, il-piena stabbilita għall-awtur tal-
falsifikazzjoni.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 81

185. (l) Bla ħsara tal-każijiet imsemmijin fl-artikoli ta’ qabel Għoti ta’
ta’ dan it-Titolu, jekk uffiċjal jew impjegat pubbliku illi, minħabba dikjarazzjonijiet
jew ċertifikati
l-kariga jew l-impieg tiegħu, hu fid-dmir li jagħmel jew jagħti foloz.
dikjarazzjoni jew ċertifikat, jagħmel jew jagħti dikjarazzjoni falza Emendat:
VI.1871.11;
jew ċertifikat falz, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija XXXVIII.1973.3;
minn disa’ xhur sa tliet snin. XLIX.1981.4.
(2) Meta l-falsifikazzjoni ssir minn xi persuna li mhix uffiċjal
jew impjegat pubbliku b’abbuż ta’ awtorità, il-piena tkun ta’
priġunerija minn seba’ xhur sa sentejn.

186. Kull min xjentement jagħmel użu minn wieħed mid- Min xjentement
dokumenti msemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, jeħel, meta jagħmel użu
minn
jinsab ħati, l-istess piena stabbilita għall-awtur. dikjarazzjonijiet
jew ċertifikati
foloz.
187. (1) Kull min, b’wieħed mill-mezzi msemmijin fl-artikolu Falsifikazzjoni fi
179, jagħmel falsifikazzjoni fi skrittura privata li tkun tista’ skritturi privati.
Emendat:
tagħmel ħsara lil xi persuna jew iġġib utli, jeħel, meta jinsab ħati, XLIX.1981.4.
il-piena ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa tliet snin, bir-reklużjoni
jew mingħajrha.
(2) Kull min xjentement jagħmel użu minnha, jeħel l-istess Min xjentement
piena. jagħmel użu
minn skrittura
privata falza.

188. (1) Kull min, sabiex jikseb xi vantaġġ jew benefiċċju Dikjarazzjoni
għalih innifsu jew għal ħaddieħor, f’xi dokument maħsub għal xi falza jew tagħrif
falz lil awtorità
awtorità pubblika, xjentement jagħmel dikjarazzjoni jew stqarrija pubblika.
falza, jew jagħti tagħrif falz, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ Miżjud:
XIII.1980.4.
priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn sentejn jew multa:
Iżda ebda ħaġa f’dan l-artikolu ma tolqot l-applikabbiltà ta’
xi liġi oħra li tipprovdi għal piena ogħla.
(2) Meta d-dokument imsemmi fis-subartikolu (1) ma jkunx
wieħed intiż għal xi awtorità pubblika, il-piena għandha tkun dik
ta’ priġunerija li ma tkunx iżjed minn sena jew multa.

Sub-titolu III Miżjud:

XLIX.2016.9.
DWAR IL-FALSIFIKAZZJONI TA’ FLUS
188A. Għall-finijiet tad-dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan is-Sub- Referenza għal
titolu, kull referenza għal "flus" hija referenza għall-karti tal-flus flus.
Miżjud:
euro jew muniti euro jew kull biljett ieħor jew munita oħra tal-flus, XLIX.2016.9.
imsejjaħ b’isem ikun li jkun, li jkun jew tkun valuta legali fil-pajjiż
barra minn Malta fejn ikun ġie maħruġ jew tkun ġiet maħruġa u li
hu maħsub jew hi maħsuba għaċ-ċirkolazzjoni bħala valuta legali
wkoll jekk ikun għadu ma ġiex maħruġ jew tkun għadha ma ġietx
maħruġa.
82 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Falsifikazzjoni u 188B. (1) Kull min b’qerq jagħmel, jibdel jew jiffalsifika xi flus
tqegħid fiċ- jew iqiegħed fiċ-ċirkolazzjoni xi flus falsifikati li jkun jaf li huma
ċirkolazzjoni ta’
flejjes. falsifikati jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal żmien ta’ mhux
Miżjud: anqas minn sentejn u mhux iżjed minn disa’ snin:
XLIX.2016.9.
Iżda meta l-flus falsifikati jitqiegħdu fiċ-ċirkolazzjoni
minn persuna li tagħti prova li fiż-żmien li fih ġew f’idejha jew fil-
pussess tagħha ma kenitx taf li kienu flus falsifikati, il-piena tiġi
ridotta għal żmien ta’ priġunerija għal mhux anqas minn xahrejn u
mhux iżjed minn tliet snin.
(2) Kull min jagħmel użu minn xi faċilitajiet jew materjal
legali biex jimmanifattura xi flus bi ksur tad-drittijiet u l-
kondizzjonijiet li taħthom għandhom jintużaw dawk il-faċilitajiet
jew dak il-materjal jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal żmien
mhux inqas minn sentejn u mhux iżjed minn għaxar snin.

Importazzjoni, 188Ċ. Kull min mingħajr awtorità legali jimporta, jesporta,

esportazzjoni, jittrasporta, jixtri, jirċievi, jikseb jew ikollu taħt il-kustodja jew
trasport u
pussess ta’ flus pussess tiegħu flus falsifikati li jkun jaf li l-istess ikunu falsifikati
falsifikati. jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal żmien ta’ mhux anqas minn
Miżjud:
XLIX.2016.9. tlettax-il xahar u mhux iżjed minn ħames snin.

Għemil, 188D. Kull min mingħajr awtorità legali -

aċċettazzjoni,
kisba jew (a) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża, jew xjentement ikollu
pussess ta’ karta fil-kustodja jew pussess tiegħu, xi karta maħsuba biex
jew għodod għal
falsifikazzjoni. tixbah u biex tgħaddi bħala karta speċjali bħal dik
Miżjud: provduta u użata għall-għemil ta’ xi biljett tal-flus, jew
XLIX.2016.9. xi karta speċjali bħal dik imsemmija;
(b) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża, jew xjentement ikollu
fil-kustodja jew pussess tiegħu, xi tilar, forma jew
strument biex jagħmel dik il-karta, jew biex jipproduċi
f’dik jew fuq dik il-karta xi kliem, figuri, ittri, marki,
linji, jew disinji, partikolari għal u użati f’xi karta bħal
dik imsemmija jew fuqha;
(ċ) jagħmel inċiżjoni jew b’xi mod ieħor jagħmel fuq
pjanċa, injam, ġebla jew materjal ieħor, jew jipproduċi
f’forma elettronika jew diġitali xi kliem, figuri, ittri,
marki, linji, jew disinji, li l-istampar tagħhom jixbah
għal kollox jew f’parti l-kliem, figuri, ittri, marki,
linji, jew disinji, partikolari għal u użati f’xi flus jew
fuqhom;
(d) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża jew xjentement ikollu
fil-kustodja jew pussess tiegħu xi pjanċa, injam, ġebla,
jew materjal ieħor, jew xi apparat ieħor ta’ ħżin
elettroniku jew diġitali li fuqhom xi kliem, ittri, figuri,
marki, linji, jew disinji, ikunu ġew inċiżi, prodotti jew
maħżunin f’forma elettronika jew diġitali, jew b’xi
mod ieħor magħmula kif intqal qabel;
(e) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża jew xjentement ikollu
fil-kustodja jew pussess tiegħu xi karta jew
kwalunkwe materjal ieħor li fuqu xi kliem, figuri, ittri,
marki, linji, disinji, ologrammi jew komponenti oħra
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 83

jew dettalji ta’ sigurtà li huma maħsuba għal kontra l-

falsifikazzjoni li jkunu ġew stampati jew b’xi mod
ieħor magħmula kif intqal qabel;
(f) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża jew xjentement ikollu
fil-kustodja jew pussess tiegħu strumenti, oġġetti,
programmi tal-kompjuter u data, u mezzi oħra
speċifikament adattati għall-falsifikazzjoni jew tibdil
ta’ flus;
(g) jagħmel, jirċievi, jikseb, juża jew xjentement ikollu
fil-kustodja jew pussess tiegħu xi konn jew strument
ieħor jew makna esklużivament maħsuba għall-għemil
ta’ muniti, jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal
żmien ta’ mhux anqas minn tlettax-il xahar u mhux
iżjed minn ħames snin.

188E. Kull min mingħajr awtorità legali jew skuża leġittima jew Mutilazzjoni u
raġonevoli jimmutila, jaqta’, iqatta’, idewweb, iħassar jew sfigurazzjoni ta’
flus.
jipperfora b’toqob, xi flus jew b’xi mod jisfigura xi flus b’kitba, Miżjud:
stampar, tpinġija, jew b’xi mezz ieħor li jkun jew b’timbrar fuqhom XLIX.2016.9.
jew billi jwaħħal jew iżid magħhom xi ħaġa ta’ natura jew forma
ta’ reklam, jeħel, meta jinsab ħati, multa ta’ mhux iżjed minn mija
u ħmistax-il euro (€115).

188F. (1) Jekk, waqt proċeduri kriminali, il qorti tqis il-ħtieġa li Konsultazzjoni
tordna l-qerda ta’ flus falsifikati, hija għandha qabel tikkonsulta mal-Bank
Ċentrali ta’
mal-Bank Ċentrali ta’ Malta u għandha, jekk u skont ma jista’ jkun Malta.
jeħtieġ il-Bank Ċentrali ta’ Malta, tieqaf milli tordna l-qerda Miżjud:
XLIX.2016.9.
tagħhom u tgħaddi biex tikkonsenja dawk il-flus lill-Bank Ċentrali Emendat:
ta’ Malta biex jinflew minnu. IX.2021.2.

(2) Jekk, matul il-proċeduri kriminali, tinqala’ l-ħtieġa ta’ analiżi,

identifikazzjoni jew sejbien ta’ aktar karti u muniti tal-euro suspettati
bħala foloz, fuq talba tal-prosekuzzjoni, il-Qorti għandha, mingħajr
dewmien, tibgħat kwalsijasi kampjun esebit lill-Bank Ċentrali ta’
Malta għal investigazzjoni ulterjuri, b’dan illi jkun qabel ġie
ippreżentat rapport redatt minn espert maħtur mill-Qorti li jkun fih
kopji ta’ tali kampjuni u kull fatt materjali relatat ma’ tali kampjun jew
kampjuni.

188G.(1) F’konformità mad-dispożizzjonijiet tar-Regolament Midalji u tokens

tal-Kunsill (KE) Nru 2182/2004 dwar midalji u tokens li jixbhu l- li jixbhu l-
muniti euro.
muniti euro, u kif sussegwentement emendat, kull min, ħlief jekk Miżjud:
dan ikollu l-awtorità tal-Kummissjoni tal-Unjoni Ewropea, XLIX.2016.9.
jipproduċi, ibigħ, jimporta jew iqassam għal skopijiet ta’ bejgħ jew
għal skopijiet kummerċjali oħra midalji u tokens, għajr midalji jew
tokens eżenti, kif previst fir-Regolament imsemmi, li jixbhu l-
muniti euro, ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinsab ħati, multa ta’
mhux aktar minn tlieta u għoxrin elf euro (€23,000), jew
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sitt xhur, jew dik il-multa
u priġunerija flimkien.
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) ma japplikawx għal
midalji u tokens li jkunu ħarġu qabel is-6 ta’ Diċembru 2004.
84 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Responsabbiltà 188H. Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121D u 248E(4)

ta’ persuni għandhom japplikaw mutatis mutandis għal reati taħt l-artikoli
ġuridiċi.
Miżjud: 188B sa 188D.
XLIX.2016.9.

Kontra min tista’ 188I. Bla ħsara għall-artikolu 5 u għal kull dispożizzjoni oħra ta’
titmexxa l-azzjoni
kriminali taħt dan dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra li tagħti ġurisdizzjoni, lill-qrati
is-Sub-titolu. f’Malta sabiex jiġġudikaw reati, l-azzjoni kriminali skont dan is-Sub-
Miżjud:
IX.2021.3. titolu ta’ dan il-Kodiċi tista’ titmexxa f ’Malta skont id-
dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu:

(a) kontra kull min jagħmel reat f’Malta, jew fuq il-baħar
f’kull lok sa fejn tasal il-ġurisdizzjoni territorjali ta’
Malta kemm jekk ir-reat iseħħ kollu jew parzjalment
fit-territorju ta’ Malta;
(b) kontra kull min jagħmel ir-reati imsemmija fl-artikoli
188B u 188Ċ, fejn il-karti tal-flus euro jew muniti euro
falsifikati jinstabu fit-territorju ta’ Malta u ukoll jekk
il-falsifikazzjoni tkun seħħet barra minn Malta.

DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI LI JGĦODDU GĦAL

DAN IT-TITOLU
Każijiet oħra ta’ 189. Kull min jagħmel falsifikazzjoni oħra jew xjentement
falsifikazzjoni u jagħmel użu minn xi dokument ieħor falsifikat, mhux imsemmija
użu ta’
dokumenti fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu, jeħel il-piena ta’ priġunerija
foloz. għal żmien mhux iżjed minn sitt xhur, u jekk ikun uffiċjal jew
Emendat:
IX.1911.10. impjegat pubbliku b’abbuż tal-kariga jew impieg tiegħu, il-piena
Sostitwit: tkun ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa sena.
V.1956.16.
Tifsira ta’ 189A. Għall-finijiet ta’ dan it-Titolu, "dokument", "għodda",
dokument, eċċ. "skrittura" u "ktieb" jinkludu kull kartonċina, disc, tape,
Miżjud:
III.2002.34. soundtrack jew mezz ieħor li fuqu jew fih tkun jew tista’ tiġi
rreġistrata u maħżuna informazzjoni b’mezzi mekkaniċi, elettroniċi
jew mezzi oħra.
Żieda tal-piena 190. Fid-delitti kollha ta’ falsifikazzjoni magħmulin minn
tal-interdizzjoni uffiċjali jew impjegati pubbliċi, il-piena tal-interdizzjoni ġenerali
ġenerali
perpetwa. perpetwa għandha dejjem tiżdied mal-piena stabbilita għad-delitt.

Miżjud: Sub-titolu III

XVIII.2020.2.
DWAR IL-FRODI KONTRA L-INTERESSI FINANZJARJI
TAL-UNJONI EWROPEA

Il-miżuri f’dan is-Sub-titolu jittrasponu d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva

(UE) 2017/1371 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta’ Lulju
2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni
permezz tal-liġi kriminali.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 85

190A. (1) Dan is-Sub-titolu jistabbilixxi regoli dwar il-ġlieda Għan u

applikabbiltà.
kontra l-frodi u attivitajiet illegali oħra li jaffettwaw l-interessi
finanzjarji tal-Unjoni Ewropea.

(2) Fir-rigward ta’ dħul li jirriżulta mir-riżorsi proprji tal-VAT,

dan is-Sub-titolu għandu japplika biss f’każijiet ta’ reati serji kontra s-
sistema komuni tal-VAT. Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, reati kontra
s-sistema komuni tal-VAT għandhom jiġu meqjusa bħala serji fejn l-atti
jew ommissjonijiet intenzjonali definiti fil-paragrafu (d) tal-artikolu
190Ċ huma konnessi mat-territorju ta’ Malta u Stat Membru ieħor jew
Stati Membri tal-Unjoni Ewropea u jinvolvu ħsara totali ta’ mill-inqas
għaxar miljun euro (€10,000,000).

(3) L-ebda ħaġa f’dan is-Sub-titolu ma għandha taffettwa l-

istruttura u l-funzjonament tal-amministrazzjoni tat-taxxa ta’ Malta.

(4) Is-sanzjonijiet għal reati skont dan is-Sub-titolu għandhom

ikunu mingħajr preġudizzju għall-eżerċizzju tal-poteri dixxiplinari mill-
awtoritajiet kompetenti kontra l-uffiċjali pubbliċi.

(5) L-applikazzjoni ta’ miżuri, penali u multi amministrattivi kif

stabbiliti fil-liġi tal-Unjoni Ewropea, b’mod partikolari dawk fis-sens
tal-Artikoli 4 u 5 tar-Regolament (KE, Euratom) Nru 2988/95, jew
fil-liġi nazzjonali adottata b’konformità ma’ obbligu speċifiku skont il-
liġi tal-Unjoni Ewropea, għandha tkun mingħajr preġudizzju għal dan
is-Sub-titolu. Kull proċediment kriminali mibdi abbażi ta’ dan is-Sub-
titolu ma għandux jaffettwa b’mod mhux xieraq l-applikazzjoni korretta
u effettiva ta’ miżuri, penali u multi amministrattivi li ma jistgħux
jitqabblu ma’ proċedimenti kriminali, stabbiliti fil-liġi tal-Unjoni
Ewropea jew dik nazzjonali.

190B. Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, kemm-il darba r-rabta tal- Tifsir.
kliem ma teħtieġx xort’oħra, it-tifsir li ġej għandu japplika:

"uffiċjal pubbliku" għandu jkollha l-istess tifsira kif

mogħtija lilha fl-artikolu 92 u għandha tinkludi wkoll uffiċjal tal-
Unjoni jew uffiċjal nazzjonali ta’ Stat Membru tal-Unjoni
Ewropea minbarra Malta u kull uffiċjal nazzjonali ta’ pajjiż terz;

(i) "Uffiċjal tal-Unjoni" tfisser persuna li hi:

- uffiċjal jew impjegat ieħor ingaġġati

b’kuntratt mill-Unjoni Ewropea fis-sens tar-
Regolamenti tal-Persunal għall-Uffiċjali tal-Unjoni
Ewropea u l-Kondizzjonijiet tal-Impjieg Applikabbli
għall-Aġenti l-Oħra tal-Unjoni Ewropea stabbiliti
fir-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom, KEFA)
Nru 259/68 (ir-‘Regolamenti tal-Persunal’), jew

- issekondata lill-Unjoni Ewropea

86 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

minn Stat Membru jew kull korp pubbliku jew

privat, li twettaq funzjonijiet ekwivalenti għal
dawk imwettqa minn uffiċjali jew impjegati oħra
tal-Unjoni:

Iżda, mingħajr preġudizzju għad-

dispożizzjonijiet dwar privileġġi u immunitajiet li jinsabu
fil-Protokolli Nru 3 u Nru 7 annessi mat-Trattat tal-Unjoni
Ewropea u t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni
Ewropea, Membri tal-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u
aġenziji tal-Unjoni Ewropea, stabbiliti skont it-Trattat u l-
persunal ta’ dawn il-korpi għandhom jiġu assimilati għal
uffiċjali tal-Unjoni, sa fejn ir-Regolamenti tal-Persunal
ma japplikawx għalihom;

(ii) "uffiċjal nazzjonali" għandu jinkludi kull

persuna li tokkupa kariga eżekuttiva, amministrattiva jew
ġudizzjarja fuq livell nazzjonali, reġjonali jew lokali. Kull
persuna li tokkupa kariga leġiżlattiva fuq livell nazzjonali,
reġjonali jew lokali għandha tiġi assimilata għal uffiċjal
nazzjonali;

"l-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea" għandha tfisser kull

dħul, nefqa u assi koperti minn, miksuba permezz, jew dovuti lill-:

(a) baġit tal-Unjoni Ewropea;

(b) baġits tal-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji

tal-Unjoni Ewropea stabbiliti skont it-Trattati jew baġits
immaniġġati u sorveljati b’mod dirett jew indirett minnhom.

Frodi li jaffettwa l- 190Ċ. (1) Kull min iwettaq frodi li jaffettwa l-interessi finanzjarji
interessi finanzjarji
tal-Unjoni. tal-Unjoni Ewropea intenzjonalment għandu jeħel, meta jinstab ħati, il-
piena ta’ priġunerija minn sitt (6) xhur sa erba’ (4) snin.

(2) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu dan li ġej għandu jitqies

bħala frodi li jaffettwa l-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea:

(a) fir-rigward ta’ spiża mhux relatata mal-akkwist,

kull att jew ommissjoni relatati ma’:

(i) l-użu jew il-preżentazzjoni ta’

dikjarazzjonijiet u dokumenti foloz, żbaljati jew mhux
kompluti, li jkollhom bħala effett il-miżapproprjazzjoni
jew iż-żamma bla dritt ta’ fondi jew assi mill-baġit tal-
Unjoni Ewropea jew minn baġits immaniġġati mill-
Unjoni Ewropea, jew f’isimha;

(ii) nuqqas ta’ żvelar ta’ informazzjoni bi ksur

ta’ obbligu speċifiku, bl-istess effett; jew
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 87

(iii) applikazzjoni żbaljata ta’ dawn il-fondi jew

assi għal finijiet għajr dawk li għalihom ingħataw
oriġinarjament;

(b) fir-rigward ta’ spiża relatata mal-akkwist, għall-

inqas meta din issir biex jinkiseb vantaġġ illegali għall-awtur tar-
reat jew persuna oħra permezz ta’ telf ikkawżat għall-interessi
finanzjarji tal-Unjoni Ewropea, kull att jew ommissjoni relatati
ma’:

(i) l-użu jew il-preżentazzjoni ta’

dikjarazzjonijiet u dokumenti foloz, żbaljati jew mhux
kompluti, li jkollhom bħala effett il-miżapproprjazzjoni
jew iż-żamma bla dritt ta’ fondi jew assi mill-baġit tal-
Unjoni Ewropea jew minn baġits immaniġġjati mill-
Unjoni Ewropea, jew f’isimha;

(ii) nuqqas ta’ żvelar ta’ informazzjoni bi ksur

ta’ obbligu speċifiku, bl-istess effett; jew

(iii) applikazzjoni żbaljata ta’ dawn il-fondi jew

assi għal finijiet għajr dawk li għalihom ingħataw
oriġinarjament, li jagħmlu ħsara lill-interessi finanzjarji
tal-Unjoni Ewropea;

(ċ) fir-rigward ta’ dħul għajr dak li jirriżulta mir-

riżorsi proprji tal-VAT imsemmi fil-paragrafu (d), kull att jew
ommissjoni relatati ma’:

(i) l-użu jew il-preżentazzjoni ta’

dikjarazzjonijiet u dokumenti foloz, żbaljati jew mhux
kompluti, li jkollhom bħala effett it-tnaqqis illegali tar-
riżorsi tal-baġit tal-Unjoni Ewropea jew tal-baġits
immaniġġati mill-Unjoni Ewropea, jew f’isimha;

(ii) nuqqas ta’ żvelar ta’ informazzjoni bi ksur

ta’ obbligu speċifiku, bl-istess effett; jew

(iii) applikazzjoni żbaljata ta’ benefiċċju miksub

legalment, bl-istess effett;

(d) fir-rigward ta’ dħul li jirriżulta mir-riżorsi proprji

tal-VAT, kull att jew ommissjoni magħmula fi skemi frodulenti
transkonfinali b’rabta ma’:

(i) l-użu jew il-preżentazzjoni ta’

dikjarazzjonijiet u dokumenti relatati mal-VAT foloz,
żbaljati jew mhux kompluti, li jkollhom bħala effett it-
tnaqqis tar-riżorsi tal-baġit tal-Unjoni Ewropea;

(ii) nuqqas ta’ żvelar ta’ informazzjoni relatata

88 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

mal-VAT bi ksur ta’ obbligu speċifiku, bl-istess effett;

jew

(iii) il-preżentazzjoni ta’ dikjarazzjonijiet

relatati mal-VAT korretti sabiex b’mod qarrieqi jinħbew
in-nuqqas ta’ ħlas jew il-ħolqien b’mod illegali ta’
drittijiet għar-rifużjonijiet tal-VAT.

Pieni. 190D. (1) Kull uffiċjal pubbliku li, direttament jew permezz ta’
intermedjarju, jirrikjedi jew jirċievi vantaġġ ta’ kull tip għalih jew għal
parti terza, jew jaċċetta wegħda ta’ tali vantaġġ, biex jaġixxi jew iżomm
lura milli jaġixxi skont id-dmirijiet tiegħu jew fl-eżerċizzju tal-
funzjonijiet tiegħu b’mod li jagħmlu ħsara jew jistgħu jagħmlu ħsara lill-
interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea għandu jeħel, meta jinstab ħati,
il-piena ta’ priġunerija minn sitt (6) xhur sa erba’ (4) snin.

(2) Kull min iwiegħed, joffri jew jagħti, direttament jew permezz
ta’ intermedjarju, vantaġġ ta’ kull tip għalih jew għal parti terza, jew
jaċċetta wegħda ta’ tali vantaġġ, biex jaġixxi jew iżomm lura milli
jaġixxi skont id-dmirijiet tiegħu jew fl-eżerċizzju tal-funzjonijiet tiegħu
b’mod li jagħmlu ħsara jew jistgħu jagħmlu ħsara lill-interessi
finanzjarji tal-Unjoni Ewropea għandu jeħel, meta jinstab ħati, il-piena
ta’ priġunerija minn sitt (6) xhur sa erba’ (4) snin.

Miżapproprjaz- 190E. Kull uffiċjal pubbliku li hu direttament jew indirettament fdat

zjoni kontra l-
interessi finanzjarji bl-immaniġġar ta’ fondi jew assi, u li jwettaq jew juża fondi jew
tal-Unjoni jawtorizza jew juża l-assi kuntrarju għall-iskop li għalih kienu
Ewropea. intenzjonati b’kull mod li jagħmel ħsara lill-interessi finanzjarji tal-
Unjoni Ewropea, għandu jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija
minn tliet (3) xhur sa tmintax (18)-il xahar.

Instigar, għajnuna 190F. Kull min jinstiga, jgħin, ikun kompliċi jew jipprova jwettaq
u kompliċità u
attentat. kull reat skont l-artikoli 190Ċ, 190D jew 190E, ikun ħati ta’ reat u
għandu jkun soġġett għall-kastig stabbilit għar-reat li jkun għen, kien
kompliċi fih jew instiga biex jitwettaq.

Responsabbiltà ta’ 190G. (1) Fejn kull reat skont dan is-Sub-titolu jitwettaq għall-
korp magħqud għal
reati skont dan is- benefiċċju, parzjalment jew kompletament, ta’ korp magħqud minn
Sub-titolu. persuna li taġixxi waħedha jew bħala parti minn organu tal-korp
magħqud, u li jkollha pożizzjoni tat-tmexxija fi ħdan il-korp magħqud,
ibbażata fuq:

(a) il-poter ta’ rappreżentazzjoni tal-korp magħqud;

(b) l-awtorità li tieħu deċiżjonijiet f’isem il-korp

magħqud, jew

(ċ) l-awtorità li teżerċita kontroll fuq il-korp magħqud,

 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 89

tali korp magħqud għandu jkun soġġett li jħallas multa ta’ mhux inqas
minn għoxrin elf euro (€20,000) u mhux aktar minn żewġ miljun euro
(€2,000,000), liema multa tista’ tiġi rkuprata bħala dejn ċivili u s-sentenza
tal-Qorti għandha tikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-intenzjonijiet u l-
finijiet kollha tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili. Kap. 12.

(2) Kwalunkwe korp magħqud għandu wkoll jinżamm

responsabbli għal reat skont dan is-Sub-titolu fejn in-nuqqas ta’
sorveljanza u kontroll minn persuna li saret referenza għaliha fis-
subartikolu (1) għen biex jitwettaq ir-reat, minn kwalunkwe persuna taħt
l-awtorità tagħha, għall-benefiċċju tal-korp magħqud, li għandu jeħel,
meta jinstab ħati, il-piena stabbilita fis-subartikolu (1).

(3) Ir-responsabbiltà ta’ korp magħqud skont is-subartikoli (1) u

(2) ma għandhiex teskludi l-possibbiltà ta’ proċedimenti kriminali
kontra persuni fiżiċi li huma ħatja tar-reati kriminali msemmija fl-
artikoli 190Ċ, 190D jew 190E jew li huma kriminalment responsabbli
taħt l-artikolu 190F.

(4) Mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-pieni skont is-

subartikoli (1) u (2), fejn korp magħqud jinżamm responsabbli skont dan
l-artikolu, is-sanzjonijiet li ġejjin jistgħu japplikaw fl-istess ħin:

(a) esklużjoni minn intitolament għal benefiċċji u

għajnuna pubblika;

(b) esklużjoni temporanja jew permanenti minn

proċeduri ta’ sejħiet pubbliċi għall-offerti;

(ċ) is-sospensjoni jew il-kanċellazzjoni ta’ kull

liċenzja, permess jew awtorità oħra biex tkun involuta f’kull
attività oħra ta’ negozju jew kummerċjali;

(d) tqegħid taħt sorveljanza ġudizzjarja;

(e) il-likwidazzjoni obbligatorja tal-korp magħqud;

jew

(f) l-għeluq temporanju jew permanenti tal-

istabbilimenti li ntużaw għat-twettiq tar-reat kriminali.

(5) Dan l-artikolu ma għandux japplika għal Stati jew korpi

pubbliċi li jeżerċitaw l-awtorità Statali, jew għal organizzazzjonijiet
internazzjonali pubbliċi.

190H. (1) Fejn ir-reati msemmija fl-artikoli 190Ċ, 190D, 190E u Ħsara jew vantaġġ
konsiderevoli.
190F jinvolvu ħsara jew vantaġġ konsiderevoli, it-trasgressur għandu
jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn erbgħa (4) sa tmien
(8) snin.

(2) Il-ħsara jew vantaġġ li jirriżultaw minn reati kriminali

90 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

msemmija fl-Artikolu 190Ċ(2)(a), (b) u (ċ) u fl-artikolu 190D

għandhom jitqiesu bħala konsiderevoli fejn il-ħsara jew il-vantaġġ
jinvolvu iktar minn mitt elf euro (€100,000).

(3) Il-ħsara jew vantaġġ li jirriżultaw minn reati kriminali

msemmija fl-artikolu 190Ċ(2)(d) u fir-rigward tal-artikolu 190A(2)
dejjem għandhom jitqiesu bħala konsiderevoli.

Ċirkostanzi 190I. Il-piena għar-reati msemmija fl-artikoli 190Ċ, 190D, 190E u

aggravanti. 190F għandha tiżdied bi grad jew tnejn fejn ir-reat twettaq fi ħdan il-
qafas ta’ organizzazzjoni kriminali fis-sens tad-Deċiżjoni-Kwadru tal-
Kunsill 2008/841/JHA tal-24 ta’ Ottubru 2008 dwar il-ġlieda kontra l-
kriminalità organizzata.

Ġuriżdizzjoni. 190J. (1) L-artikolu 121Ċ għandu japplika mutatis mutandis

għar-reati skont dan is-Sub-titolu.

(2) Mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità tas-subartikolu (1), il-

qrati Maltin għandu jkollhom ukoll ġuriżdizzjoni fuq ir-reati stabbiliti
f’dan is-Sub-titolu fejn l-awtur tar-reat ikun soġġett għar-Regolamenti
tal-Persunal għall-Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea fiż-żmien li jitwettaq ir-
reat kriminali, u dik il-persuna tkun fl-istess ħin ċittadin jew persuna
residenti permanenti f’Malta fis-sens tal-artikolu 5(1)(d):

Iżda l-applikazzjoni ta’ dan is-subartikolu għandu jirrispetta bis-sħiħ

il-prinċipju ta’ ne bis in idem.

Irkupru. 190K. (1) Dan is-Sub-titolu għandu jkun mingħajr preġudizzju

għall-irkupru ta’ kwalunkwe VAT mhux imħallas fil-kuntest tat-twettiq
tar-reati msemmija fl-artikolu 190Ċ(2)(d) jew fl-artikoli 190D, 190E
jew 190F.

(2) Dan is-Sub-titolu għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-

applikazzjoni ta’ kwalunkwe miżuri, penali jew multi amministrattivi
stabbiliti fil-liġi, u kull proċediment kriminali mibdi skont dan is-Sub-
titolu ma għandux jaffettwa b’mod mhux xieraq l-applikazzjoni proprja
u effettiva ta’ tali miżuri, penali u multi amministrattivi.

Titolu VI
Emendat: FUQ ID-DELITTI KONTRA L-KUMMERĊ PUBBLIKU
XI.1900.23.

FUQ ID-DELITTI FIL-FALLIMENTI

Falliment doluż. 191. Hu ħati ta’ falliment doluż u jeħel il-piena ta’ priġunerija
Emendat: minn tmintax-il xahar sa tliet snin, il-kummerċjant fallut li jinsab
IX.1859.12;
VI.1871.12; f’wieħed mill-każijiet li ġejjin:
XI.1900.23;
XLIX.1981.4. (a) jekk jaħbi jew jiffalsifika l-kotba tiegħu;
(b) jekk jagħmel użu ħażin, jaħbi jew, juri xort’oħra xi
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 91

parti mill-attiv tiegħu;

(ċ) jekk juri djun li ma jeżistux;
(d) jekk fil-kotba tiegħu jew fi skritturi pubbliċi jew
privati b’qerq jistqarr ruħu debitur ta’ somom li ma
jkollhomx jingħataw.

192. Hu ħati ta’ falliment sempliċi u jeħel il-piena ta’ Każijiet li jagħtu
priġunerija minn seba’ xhur sa sena, il-kummerċjant fallut li jinsab lok għal
falliment
f’wieħed mill-każijiet li ġejjin: sempliċi.
Emendat:
(a) jekk l-ispejjeż persunali tiegħu jew dawk tal-familja IX.1859.13;
tiegħu kienu iżjed milli jmisshom għall-mezzi tiegħu; VI.1871.12;
XI.1900.23.
(b) jekk ikun ħela biċċa kbira minn ħwejġu
f’operazzjonijiet għal kollox tal-fortuna jew biċ-ċar
imprudenti;
(ċ) jekk, sabiex ibiegħed għal xi żmien il-falliment tiegħu,
jixtri merkanzija bil-ħsieb li jerġa’ jbiegħha taħt il-
prezz tas-suq, u fil-fatt ikun hekk biegħha, inkella
jirrikorri għal self ta’ flus, għal ġiri ta’ dokumenti
kummerċjali inkella għal xi mezzi oħra li jġibu rvina,
biex jikseb kapitali;
(d) jekk, wara li jieqaf mill-ħlasijiet, jibqa’ jikkummerċja;
(e) jekk, wara li jieqaf mill-ħlasijiet, iħallas lil xi kreditur
jew jagħtih preferenza bla ma tkun tmissu bi ħsara tal-
massa tal-kredituri:
Iżda, il-qorti tista’, skont iċ-ċirkostanzi, tniżżel il-piena
msemmija f’dan l-artikolu minn wieħed sa tliet gradi.

193. Kull sensal illi, fil-kors tax-xogħol tiegħu abitwali, ifalli, Falliment ta’
jeħel il-piena msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan. sensal.
Emendat:
X1. 1900.23.
194. Jista’ jiġi iddikjarat ħati ta’ falliment sempliċi u jeħel il- Ċirkostanzi li
pieni msemmijin fl-artikolu 192, il-kummerċjant fallut li jinsab jistgħu jagħtu
lok għal
f’wieħed minn dawn il-każijiet li ġejjin: falliment
sempliċi.
(a) jekk ma jkunx żamm il-kotba meħtieġa mil-liġi, jew Emendat:
żammhom ħażin, jew jekk dawn il-kotba ma jkunux XI.1900.23.
juru l-istat veru tal-attiv u l-passiv tiegħu;
(b) jekk, meta jkun imħarrek legalment biex jiġi mistoqsi
quddiem l-awtorità kompetenti, ma jidhirx, bla ma
jkun impedut għal raġuni xierqa, fiż-żmien li jiġi lilu
mogħti għaldaqshekk.

195. Huma kompliċi f’falliment dawk biss li jiftiehmu mal- Kompliċità fil-
fallut biex jiffrodaw il-kredituri tiegħu: falliment.
Emendat:
Iżda ma jistgħux ikunu akkużati bħala kompliċi - XI.1900.23.

(a) dawk illi, għad li jkunu wrew krediti li ma kellhomx

kontra l-fallut, ma jkunux talbu dawn il-krediti fil-
proċeduri tal-falliment, la f’isimhom u lanqas bil-mezz
ta’ ħaddieħor;
92 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(b) dawk illi, għad li jkunu ftiehmu mal-fallut biex hu

jagħmel użu ħażin minn parti mill-attiv tiegħu jew
biex jaħbi jew juri xort’oħra parti mill-attiv tiegħu,
ikunu l-ewwel nies li jgħarrfu b’dan il-fatt lill-awtorità
kompetenti, u jagħtu jew juru l-mezzi li bihom jistgħu
jinsabu l-ħwejjeġ li minnhom ikun sar użu ħażin, jew li
ġew moħbija jew li l-fallut ikun wera xort’oħra.

Sostitwit: TITOLU VII

XIII.2018.24.
FUQ ID-DELITTI LI JAFFETTWAW ID-DINJITÀ TAL-PERSUNI

Sub-titolu I
FUQ ID-DELITTI LI GĦANDHOM X’JAQSMU MAD-DMIRIJIET TAL-
MEMBRI TAL-FAMILJI LEJN XULXIN
Bigamija. 196. Min:
Emendat:
XLIX.1981.4; (a) mill-miżżewġin;
Sostitwit:
XXVII.2020.33. (b) mill-isħab f’unjoni ċivili; jew
(ċ) mill-koabitanti f’koabitazzjoni reġistrata jew dikjarata
Kap.571.
unilateralment skont l-Att dwar il-Koabitazzjoni, jew
insinwata permezz ta’ att pubbliku, skont l-Att tal-
Att Nru XXVII 2020 dwar il-Koabitazzjoni,
tal-2020.
filwaqt li jkun fis-seħħ żwieġ, unjoni ċivili jew koabitazzjoni valida
li jkollha l-effetti legali skont il-liġi, jikkuntratta żwieġ, unjoni ċivili,
jew koabitazzjoni oħra, jeħel meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
minn tlettax-il (13) xahar sa’ erba’ (4) snin.
Bigamija li 196A. Imħassar bl-Att XXVII tal-2020.
tinvolvi unjoni
ċivili u
koabitazzjoni.
Miżjud:
IX.2014.15.
Sostitwit:
A.L. 130 tal-
2017.
Prostituzzjoni 197. (1) L-axxendent mid-demm jew bi żwieġ illi, bi vjolenza
tad-dixxendent jew b’theddid iġiegħel, jew bil-qerq, iħajjar għall-prostituzzjoni
taħt l-età minn
axxendent, lid-dixxendent taħt l-età, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
Emendat: priġunerija minn sitta sa tnax-il sena.
VIII.1900.10;
XIV.1918.2;
XLVI.1973.108;
XLIX.1981.4;
IV.1994.3;
II 2014.2;
XXIII.2017.6.
XIII.2018.24.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 93

(2) L-istess piena tingħata lil wieħed mill-konjuġi jew lit-tutur ta’ mara
illi, bi vjolenza jew b’thedida, iġiegħel jew iġġiegħel, jew, bil-qerq, miżżewġa jew
ta’ raġel
iħajjar jew tħajjar għall-prostituzzjoni lill-parti l-oħra fiż-żwieġ, li miżżewweġ taħt
jkunu taħt l-età, jew lill-minuri li tiegħu jkollu jew ikollha t-tutela. l-età, jew ta’
minuri, mir-
raġel jew mill-
mara jew mit-
tutur,
(3) L-axxendent jew wieħed mill-konjuġi illi, bi vjolenza jew ta’ dixxendent
b’theddid, iġiegħel, jew, bil-qerq iħajjar għall-prostituzzjoni lid- jew mara
miżżewġa jew
dixxendent jew lill-parti l-oħra fiż-żwieġ, li jkunu tal-età, jeħel, raġel
meta jinsabu ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn tlieta sa sitt snin. miżżewweġ, tal-
età, minn
(4) Il-piena stabbilita għad-delitti msemmija fis-subartikoli axxendent jew
mir-raġel jew
preċedenti għandha tiżdied bi grad jew b’żewġ gradi fil-każijiet mill-mara.
imsemmija fl-artikolu 202, kif ikun applikabbli.
(5) Il-kundanna taħt dan l-artikolu ġġib it-telfa ta’ kull awtorità Konsegwenzi
u ta’ kull jedd mogħtija lill-ħati fuq il-persuna jew il-beni ta’ tal-kundanna.
wieħed mill-konjuġi jew tad-dixxendent li bi ħsara tiegħu jew
tagħha jkun sar ir-reat, u, għat-tutur, it-tneħħija tiegħu mit-tutela u
l-interdizzjoni perpetwa mill-eżerċizzju ta’ kull kariga oħra ta’
tutur:
Iżda meta d-drittijiet tal-ħati fuq il-persuna li bi ħsara
tiegħu jew tagħha jkun sar ir-reat ikun jikkonsisti fi drittijiet tal-
awtorità tal-ġenituri t-telfa li hemm provdut dwarha f ’dan is-
subartikolu ma għandhiex tapplika awtomatikament imma tista’
tkun imposta mill-qorti wara li tkun ikkunsidrat iċ-ċirkostanzi
kollha tal-każ u meta tkun qed timponi dik it-telfa, il-qorti tista’
wkoll timponi kondizzjonijiet:
Iżda wkoll li fil-każijiet imsemmija fil-proviso hawn qabel
il-qorti tista’, meta jsir rikors mill-ħati, biss wara li tkun ħatret kull
espert li l-qorti jkun jidhrilha xieraq li taħtar, tneħħi jew tvarja l-
kondizzjonijiet tat-telfa, wara li tkun sodisfatta li bidla materjali
fiċ-ċirkustanzi tiġġustifika dik ir-revoka jew varjazzjoni ta’
kondizzjonijiet.

Sub-titolu II
FUQ ID-DELITTI SESSWALI Emendat:
XI.1900.24.
Sostitwit:
XXXVII.2016.5
198. (1) Kull min, mingħajr kunsens, jikkommetti Stupru
konġunġiment karnali, jiġifieri penetrazzjoni vaġinali, anali jew Emendat:
XI.1900.26;
orali b’organu sesswali, ta’ ġisem ta’ persuna oħra, jeħel, meta XLIX.1981.4.
jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitt (6) snin sa tnax (12)-il Sostitwit:
XIII.2018.24.
sena: Emendat:
LXIV.2021.5.
Iżda kull min, mingħajr kunsens, jikkommetti
penetrazzjoni vaġinali, anali jew orali b’xi parti oħra tal-ġisem
mhux imsemmija fis-subartikolu (1) fuq il-ġisem ta’ persuna oħra,
jeħel, meta jinstab ħati, il-piena minn tlieta (3) sa disa’ (9) snin:
Iżda wkoll penetrazzjoni bi kwalunkwe parti tal-ġisem
94 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

għandha titqies kompluta hekk kif jinbeda l-konġunġiment karnali, u

ma jkunx meħtieġ li jinġiebu provi ta’ atti ulterjuri.
(1A) Kull min, mingħajr kunsens, jikkommetti penetrazzjoni
vaġinali, anali jew orali b’oġġett kemm jekk l-oġġett ikun wieħed intiż
għall-attivitajiet ta’ natura sesswali jew xort’ oħra, jeħel, meta jinstab
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlieta (3) sa tnax (12)-il sena:
Iżda l-penetrazzjoni b’oġġett għandha titqies kompluta hekk
kif tinbeda l-penetrazzjoni b’dak l-oġġett, u ma jkunx meħtieġ li
jinġiebu provi ta’ atti ulterjuri.
(2) Kull min, bl-użu tal-forza, tixħim, theddid, qerq, ċaħda mil-
libertà, pressjoni mhux kif imiss jew xi mġiba oħra illegali jew bit-
theddid ta’ aġir bħal dan, jikkaġuna persuna oħra sabiex
tikkommetti xi atti mhux kunsenswali msemmija fis-subartikoli
preċedenti ma’ kwalunkwe persuna oħra jeħel, meta jinstab ħati, il-
pieni msemmija fl-istess subartikoli.
(3) L-atti msemmija fis-subartikolu (1) u (1A) għandhom
jitqiesu li seħħew mingħajr kunsens sakemm tali kunsens ma kienx
mogħti volontarjament, b’riżultat tal-volontà libera tal-persuna,
evalwati fil-kuntest taċ-ċirkostanzi tal-każ u l-istat tal-persuna fiż-
ż m i e n t a r- r e a t , b ’ k o n s i d e r a z z j o n i t a l - i s t a t e m o z z j o n a l i u
psikoloġiku tal-persuna, fost konsiderazzjonijiet oħrajn.

(4) B’żieda ma’ kull piena li tista’ tingħata b’sentenza lil min
jinstab ħati ta’ reat taħt dan l-artikolu, il-Qorti tista’ tordna lill-ħati
sabiex jirrestitwixxi lill-parti offiża kull ħaġa jew rikavat minnu
misruqa jew li hu jkun xjentement laqa’ għandu b’riċettazzjoni jew
akkwista bi frodi jew qligħ ieħor kontra l-liġi bi ħsara ta’ dik il-
parti bi jew permezz tar-reat, jew li jħallas lil dik il-parti ammont
ta’ flus kif jista’ jiġi stabbilit mill-Qorti bħala kumpens għal dak it-
telf kif imsemmi jew għal xi danni jew offiża jew ħsara oħra, inkluż
ħsara morali u, jew psikoloġika, kaġunati lil dik il-parti bi jew
permezz tar-reat, u kull ordni bħal dak jista’ jinkludi sew direttiva
li ssir restituzzjoni u, fin-nuqqas, li jsir ħlas kif imsemmi qabel. L-
ordni għandu jikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti
Kap. 12.
kollha tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
(5) Meta toħroġ ordni taħt is-subartikolu (4), il-Qorti tista’
tordna li tali spejjeż jew danni jitħallsu bin-nifs, partikolarment
billi tikkunsidra kull obbligu ieħor li l-ħati għandu lejn il-vittma
jew xi dipendenti tal-vittma.
Serq ta’ persuna. 199. (1) Kull min jisraq persuna, bil-ħsieb li jagħmel ħsara lil
Emendat: tali persuna jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
XLIX.1981.4.
Sostitwit: sitta sa tnax-il sena.
XIII.2018.24.
(2) Il-piena stabbilita fis-subartikolu (1) għandha tiżdied bi
grad jew żewġ gradi meta persuna tisraq, b’qerq jew b’seduzzjoni,
persuna taħt l-età ta’ tmintax-il sena.
Meta l-ħati 200. Imħassar bl-Att XIII.2018.24
jagħti lura l-
persuna
misruqa.
Emendat:
VIII.1909.15;
IV.1994.4.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 95

201. L-istupru u kull attentat ieħor għall-pudur jitqies dejjem li Meta l-istupru u
sar mingħajr kunsens - l-attentat għall-
pudur jitqiesu
(a) meta jsir fuq persuna taħt l-età ta’ tnax-il sena; mingħajr
kunsens.
(b) meta l-persuna li fuqha jsir l-abbuż ma tkunx tista’ Emendat:
XI.1900.27.
tirreżisti minħabba marda tal-ġisem jew tal-moħħ jew XIII.2018.24.
għal raġuni oħra indipendenti mill-egħmil tal-ħati,
inkella minħabba l-mezzi qarrieqa li l-ħati jkun inqeda
bihom.

202. Il-piena stabbilita għad-delitti msemmijin fl-artikoli ta’ Ċirkostanzi

qabel ta’ dan is-Sub-titolu, tiżdied bi grad sa żewġ gradi fil-każ li aggravanti.
Emendat:
tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li ġejjin: XI.1900.28;
XX.2005.11;
(a) meta l-ħati jkun inqeda bil-kwalità tiegħu ta’ uffiċjal IV.2014.4.
pubbliku, jew meta jkun seftur tal-persuna offiża, XIII.2018.24;
LXIV.2021.6.
b’salarju jew ħlas ieħor, jew kull persuna oħra li b’xi
mod ieħor abbużat mill-awtorità tagħha fuq il-parti
offiża;
(b) meta d-delitt isir minn axxendent, tutur, jew istitur;
(ċ) meta d-delitt isir fuq priġunier mill-persuna li jkollha
l-inkarigu tal-kustodja jew tat-trasport ta’ dak il-
priġunier;
(d) meta l-ħati, fl-esekuzzjoni tad-delitt, jiġi mgħejjun
minn persuna waħda jew iżjed;
(e) meta l-ħati, fl-esekuzzjoni tad-delitt, jagħmel użu
minn armi regulari jew armi irregolari;
(f) meta l-persuna li fuqha jkun sar id-delitt, jew persuna
oħra li tkun resqet biex tagħtiha għajjut, tiġi offiża fuq
il-persuna;
(g) meta d-delitt isir fuq persuna li tkun minuri;
(h) meta d-delitt isir fuq il-persuna ta’:
(i) il-konjuġi attwali jew eks konjuġi, sieħeb f’unjoni
ċivili, jew koabitant; jew;
(ii) l-ħu jew l-oħt; jew
(iii) axxendent jew dixxendent; jew
(iv) xi persuna oħra li jkollha jew li kellha tarbija
komuni mal-ħati; jew
(v) xi persuna oħra li tkun qiegħda tgħix fl-istess dar
bħall-ħati jew li kienet tgħix mal-ħati qabel ma
twettaq ir-reat;
(vi) persuna oħra li tkun jew kienet f’relazzjoni mal-
ħati kemm bil-ħsieb li tiżżewweġ u kemm jekk le;
(vii) persuni oħra li jiġu minn xulxin mid-demm jew
bi żwieġ sat-tielet grad inklużivament:
Iżda li f’dan il-paragrafu "konjuġi" tinkludi lill-
persuna li ż-żwieġ tagħha mal-ħati jkun ġie xolt jew
dikjarat null;
(i) meta d-delitt isir quddiem minuri jew dan ikun jista’
jisma’ x’ikun qed isir;
96 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(j) id-delitt, jew id-delitti relatati, saru ripetutament;

(k) id-delitt sar kontra persuna vulnerabbli fi ħdan it-
tifsira tal-artikolu 208AĊ(2);
(l) id-delitt sar bit-theddida ta’ arma;
(m) id-delitt wassal għal ħsara ħarxa fiżika jew psikoloġika
għall-vittma;
(n) min wettaq id-delitt ikun qabel ġie misjub ħati ta’
delitt ta’ xorta simili:

Iżda fejn dan il-Kodiċi jew xi liġi oħra diġà jipprovdu

għal aggravju tal-piena fir-rigward taċ-ċirkostanzi
msemmija f’dan l-artikolu, għandha tiġi mogħtija l-ogħla
piena.

Korruzzjoni ta’ 203. (1) Kull min, b’għemil żieni, jikkorrompi persuna ta’ taħt
tfal ta’ taħt is- is-sittax-il sena jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija
sittax (16)-il
sena. minn erbgħa sa tmien snin:
Emendat:
III.1885.1; Iżda, il-piena għal dan id-delitt tkun ta’ priġunerija minn
VIII.1909.16; sitta sa tnax-il sena, fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-
XIV.1918.3;
II.1973.4; ċirkostanzi li ġejjin:
XLIX.1981.4;
IV.1994.5; (a) jekk id-delitt isir bi ħsara ta’ persuna li ma għalqitx l-
XXIII.2017.7; età ta’ tnax-il sena jew bi vjolenza, kemm dik fiżika,
XIII.2018.24; kif ukoll dik psikoloġika;
III.2020.2;
LXIV.2021.7. (b) jekk id-delitt isir fuq persuna ta’ taħt is-sittax-il sena
b’theddid jew b’qerq;
(ċ) jekk id-delitt isir minn axxendent, mid-demm jew bi
żwieġ, jew mill-ġenituri adottivi, jew mit-tutur, jew
minn ħaddieħor li lilu, imqar jekk għal xi żmien, tkun
ġiet fdata l-persuna ta’ taħt is-sittax-il sena sabiex
jieħu ħsiebha, jedukaha, jgħallimha, jindukraha jew
iżommha;
(d) meta l-ħati jabbuża minn xi pożizzjoni ta’ fiduċja,
awtorità, influwenza, jew waqt il-qadi ta’ dmirijietu
bħala professjonist li jkun fil-pussess ta’ kwalifika
uffiċjali, u, jew warrant ta’ prattika bħala counsellor,
edukatur, terapista tal-familja, prattikant mediku,
infermier, patologu, psikjatra, psikologu,
psikoterapista, social worker, u, jew youth worker fuq
persuna ta’ taħt is-sittax-il sena u tiġri xi waħda miċ-
ċirkostanzi msemmija hawn taħt:
(i) il-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja ta’ persuna ta’ taħt is-sittax-il
sena;
(ii) ir-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi
fuq dik il-persuna;
(iii) ir-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali
fil-kuntest tal-artikolu 83A(1).
(1A) Meta l-għemil ikun kunsenswali bejn il-pari, li jkunu qrib
fl-età u fil-livell ta’ żvilupp u sa fejn l-atti ma jkunux jinvolvu
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 97

abbuż fiżiku u, jew psikoloġiku, il-piena għandha titnaqqas bi grad

jew żewġ gradi.
(2) Id-dispożizzjoni tal-artikolu 197(5) tgħodd ukoll għad- L-art. 197(5)
delitt imsemmi f’dan l-artikolu, meta d-delitt isir minn axxendent igħodd għal dan
id-delitt.
jew tutur.
(3) Għad-delitt taħt dan l-artikolu ma jittieħed ebda Kwerela tal-
proċediment jekk mhux bil-kwerela tal-parti offiża: parti offiża.

Iżda meta l-parti offiża tirtira l-kwerela, il-Qorti tista’

tiddeċiedi u tordna l-kontinwazzjoni tal-proċedimenti kontra l-
allegat awtur, wara li tikkonsidra b’mod partikolari l-aħjar interessi
tal-kwerelant, kull persuna ta’ taħt is-sittax (16)-il sena involuta, u
kull terzi persuni relevanti oħra, u għandha tivverbalizza dik ir-
rikjesta u deċiżjoni biex jiġu reġistrati fl-atti tal-kawża:
Iżda, ukoll, jitmexxa ex officio meta l-għemil isir b’abbuż tas-
setgħa ta’ ġenitur jew ta’ tutur.
203A. Kull min, b’xi mezz barra minn dak imsemmi fl-artikolu Istigazzjoni,
203(1), jeċċita, jgħin jew jiffaċilita l-korruzzjoni ta’ persuna ta’ eċċ., ta’
korruzzjoni ta’
taħt l-età tas-sess il-wieħed jew l-ieħor, jeħel, meta jinsab ħati, il- tfal ta’ taħt l-età.
piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa sitt snin u d-dispożizzjonijiet Miżjud:
III.2002.35.
tal-artikolu 203(2) u (3) jgħoddu, mutatis mutandis, għal delitt taħt Emendat:
dan l-artikolu: XIII.2018.24;
LXIV.2021.8.
Iżda l-piena għal dan id-delitt tkun ta’ priġunerija minn
erba’ snin sa tmien snin f’kull wieħed mill-każijiet imsemmijin fil-
proviso li hemm għall-artikolu 203(1):

Iżda wkoll meta l-għemil ikun kunsenswali bejn il-pari, li

jkunu qrib fl-età u fil-livell ta’ żvilupp u sa fejn l-atti ma jkunux
jinvolvu abbuż fiżiku u, jew psikoloġiku, il-piena għandha titnaqqas bi
grad jew żewġ gradi.

204. (l) Kull min, biex jissodisfa ż-żina ta’ ħaddieħor, iħajjar Tħajjir, eċċ.,
għall-prostituzzjoni persuna ta’ taħt l-età, jew jeċċita l-korruzzjoni għall-
prostituzzjoni ta’
t a g ħ h a , j e w i g ħ i n j e w j i ff a ċ i l i t a d i n i l - p r o s t i t u z z j o n i j e w persuni ta’ taħt
korruzzjoni, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija tliet snin l-età.
sa sitt snin: Miżjud:
XIV.1918.4.
Emendat:
IX.1935.2;
XLIX.1981.4;
XXIX.1990.6;
IV.1994.6;
IV.2014.5;
XXIII.2017.8;
XIII.2018.24;
LXIV.2021.9.
Iżda l-piena tkun ta’ priġunerija minn sitt snin sa disa’ snin, Ċirkostanzi
fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li ġejjin: aggravanti.

(a) jekk id-delitt isir bi ħsara ta’ persuna li ma tkunx

għalqet l-età ta’ tnax-il sena;
(b) jekk id-delitt isir b’qerq;
(ċ) jekk id-delitt isir minn axxendent, mid-demm jew bi
żwieġ, minn wieħed mill-ġenituri adottivi, minn
wieħed mill-konjuġi jew mit-tutur tal-persuna minuri,
98 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

inkella minn ħaddieħor li lilu, imqar jekk għal xi

żmien, ikun ġie fdat il-minuri sabiex jieħu ħsiebu,
jedukah, jgħallmu, jindukrah jew iżommu;
(d) jekk id-delitt isir bħala drawwa jew bi ħsieb ta’ qligħ.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 197(5) jgħoddu wkoll
għad-delitti msemmijin f ’dan l-artikolu, meta d-delitt isir minn
wieħed mill-konjuġi, minn axxendent jew mit-tutur.

Istigazzjoni bi 204A. (1) Kull min -

vjolenza ta’
persuni ta’ taħt (a) bi vjolenza, theddid, sfurzar jew forza jġiegħel persuna
l-età għall- ta’ taħt l-età għall-prostituzzjoni jew biex tipparteċipa
prostituzzjoni
jew għal f’wirja pornografika, jew
parteċipazzjoni
f’wirja (b) xjentement jagħmel qligħ jew jikseb xi benefiċċju
pornografika. mill-imġiba msemmija fil-paragrafu (a),
Miżjud:
XXXI.2007.11. jista’, meta jinsab ħati, jeħel priġunerija għal żmien minn sitta sa
Emendat: tnax-il sena.
IV.2014.6;
XIII.2018.24; (2) Il-piena għar-reat imsemmi fis-subartikolu (1)(b) għandha
LXIV.2021.10.
tiżdied bi grad jew żewġ gradi, bir-reklużjoni jew mingħajrha, fil-każ
li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li ġejjin:
(a) meta l-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja tal-persuna ta’ taħt l-età;
(b) meta r-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi
fuq dik il-persuna;
(ċ) meta r-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1);
(d) fejn l-akkużat jabbuża minn pożizzjoni rikonoxxuta ta’
fiduċja, awtorità jew influwenza fuq persuna taħt l-età.

Tħajjir ta’ 204B. (1) Kull min sabiex jissodisfa ż-żina ta’ xi persuna oħra
persuni ta’ taħt iqabbad, jingaġġa jew jikkawża persuna taħt l-età fil-prostituzzjoni,
l-età għall-
prostituzzjoni jew jipparteċipa f ’atti pornografiċi jew jiggwadanja minn jew
jew għal b’mod ieħor jisfrutta persuna taħt l-età għal dawn l-għanijiet, jeħel,
parteċipazzjoni
f’wirja meta jinstab ħati, priġunerija għal żmien minn ħames sa għaxar snin.
pornografika.
Miżjud: (2) Ir-reat għandu jkun punibbli bi priġunerija għal żmien minn
XXXI.2007.11. sitta sa tnax-il sena, fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-
Emendat: ċirkostanzi li ġejjin:
IV.2014.7.
XIII.2018.24; (a) meta l-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
LXIV.2021.11.
ipperikola l-ħajja tal-persuna ta’ taħt l-età;
(b) meta r-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi
fuq dik il-persuna;
(ċ) meta r-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1);
(d) meta l-akkużat jabbuża minn pożizzjoni rikonoxxuta
ta’ fiduċja, awtorità jew influwenza fuq persuna taħt l-
età.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 99

204Ċ. (1) Kull min jipparteċipa f’attivitajiet sesswali ma’ Parteċipaz-zjoni

persuna ta’ taħt is-sittax-il sena jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ f’attivitajiet
sesswali ma’
priġunerija minn ħames snin sa għaxar snin. persuni ta’ taħt
l-età ta sittax-il
sena.
(2) Il-piena stabbilita għar-reat fis-subartikolu (1) għandha Miżjud:
tiżdied bi grad jew żewġ gradi fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed XXXI.2007.11.
miċ-ċirkostanzi li ġejjin: Emendat:
IV.2014.8.
(a) jekk ir-reat isir fuq persuna ta’ taħt is-sittax-il sena bi Sostitwit:
XIII.2018.24.
vjolenza, sfurzar, forza jew theddid; Emendat:
LXIV.2021.12.
(b) meta jingħataw flus jew għamliet oħra ta’
rimunerazzjoni jew korrispettiv b’kumpens għal
persuna ta’ taħt is-sittax-il sena li tkun qiegħda
tipparteċipa f’attivitajiet sesswali; jew
(ċ) meta l-ħati jabbuża minn xi pożizzjoni ta’ fiduċja,
awtorità, influwenza, jew waqt il-qadi ta’ dmirijietu bħala
professjonist li jkun fil-pusses ta’ kwalifika uffiċjali, u, jew
warrant ta’ prattika bħala counsellor, edukatur, terapista
tal-familja, prattikant mediku, infermier, patologu,
psikjatra, psikologu, psikoterapista, social worker, u, jew
youth worker fuq persuna ta’ taħt is-sittax-il sena u tiġri xi
waħda miċ-ċirkostanzi msemmija hawn taħt:
(i) il-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja ta’ persuna ta’ taħt is-sittax-il
sena;
(ii) ir-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi
fuq il-persuna ta’ taħt is-sittax-il sena;
(iii) ir-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali
fil-kuntest tal-artikolu 83A(1).
(3) Meta l-għemil ikun kunsenswali bejn il-pari, li jkunu qrib
fl-età u fil-livell ta’ żvilupp u sa fejn l-atti ma jkunux jinvolvu
abbuż fiżiku u, jew psikoloġiku, il-piena għandha titnaqqas bi grad
jew żewġ gradi.
204D. (1) Kull min: Attivitajiet
sesswali illegali.
(a) iġiegħel, jagħmel pressjoni fuq, jisforza jew jhedded Miżjud:
persuna ta’ taħt l-età biex tipparteċipa f’attivitajiet VII.2010.9.
Emendat:
sesswali ma’ xi persuna oħra; jew IV.2014.9.
XIII.2018.24;
(b) xjentement iġiegħel, għal skopijiet sesswali, persuna LXIV.2021.13.
ta’ taħt l-età sabiex tkun preżenti waqt abbuż sesswali
jew attivitajiet sesswali, ukoll jekk dik il-persuna ma
tasalx biex tkun imġiegħla tieħu sehem fl-attivitajiet;
jew
(ċ) xjentement iġiegħel, għal skopijiet sesswali, persuna
ta’ taħt l-età sabiex tipparteċipa f’imġiba espliċitament
sesswali vera jew simulata jew wiri ta’ organi
sesswali, inkluż permezz ta’ teknoloġiji ta’
informazzjoni u komunikazzjoni; jew
(d) jieħu sehem f’attivitajiet sesswali ma’ persuna ta’ taħt
l-età, f’liema attività jkollha x’taqsam l-prostituzzjoni
ta’ tfal; jew
 100 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(e) xjentement jattendi wirja pornografika li fiha jieħdu

sehem xi tfal ta’ taħt l-età,
jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’ priġunerija minn ħamsa sa
għaxar snin.
(2) Il-piena għar-reat fis-subartikolu (1) għandha tiżdied bi
grad wieħed, fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li
ġejjin:
(a) il-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja tal-persuna ta’ taħt l-età;
(b) ir-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi fuq dik
il-persuna;
(ċ) ir-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1);
(d) meta l-ħati jabbuża minn xi pożizzjoni rikonoxxuta li
jkollu ta’ fiduċja, awtorità jew influwenza fuq persuna
taħt l-età.

Min iġiegħel jew 205. Kull min, biex jissodisfa ż-żina ta’ ħaddieħor, iġiegħel bil-
iħajjar għall- vjolenza, jew iħajjar b’qerq, persuna tal-età, għall-prostituzzjoni,
prostituzzjoni
persuna tal-età. jekk il-fatt ma jkunx jikkostitwixxi delitt akbar, jeħel, meta jinsab
Miżjud: ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlieta sa seba’ snin:
XIV.1918.4.
Emendat: Iżda l-piena tkun ta’ priġunerija minn erbgħa sa disa’ snin,
XLIX.1981.4.
Sostitwit: jekk id-delitt isir -
IV.1994.7.
Emendat: (a) b’abbuż ta’ awtorità, ta’ fiduċja jew ta’ relazzjonijiet
IV.2014.10; familjari; inkella
XIII.2018.24.
(b) bħala drawwa jew bi ħsieb ta’ qliegħ.

Prova ta’ 206. Id-delitti msemmijin f’dan it-Titolu li sabiex isiru jeħtieġ li
konġunġiment jkun hemm konġunġiment karnali, għandhom jitqiesu ikkunsmati
karnali.
Sostitwit: bil-bidu tal-konġunġiment, mingħajr ma tkun meħtieġa l-prova ta’
II.1973.6. atti oħra.
Att ta’ natura 207. Kull min jinsab ħati ta’ att ta’ natura sesswali mingħajr
sesswali kunsens li, fih innifsu, ma jkunx jikkostitwixxi wieħed mid-delitti
mingħajr
kunsens. ikkunsmat jew attentat, imsemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-
Emendat: Sub-titolu, jeħel il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa seba’ snin:
VI.1871.13;
XI.1900.30; Iżda fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 202, il-piena tiżdied
VIII.1909.17;
XLIX.1981.4; bi grad.
XIII.2018.24.

Wiri ta’ materjal 208. (1) Kull min juri jew jippermetti li juri xi materjal
pornografiku pornografiku f ’post pubbliku jeħel, meta jinsab ħati, multa ta’
f’postijiet
pubbliċi. mhux inqas minn elf euro (€1,000) u mhux iżjed minn tlett elef
Miżjud: euro (€3,000).
XXVII.1975.17.
Emendat: (2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, "post pubbliku" tfisser kull
A.L. 407 tal-
2007; post li għalih il-pubbliku jkollu jew li għandu l-permess li jkollu
VII.2010.10. aċċess, kemm bi ħlas jew xort’oħra:
Sostitwit:
XXXVII.2016.6. Iżda għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "post pubbliku"
m’għandux jinkludi xi post li għalih il-pubbliku għandu l-permess
li jkollu aċċess bi ħlas biss li hu jew jinkludi ħlas għall-imsemmija
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 101

wirja, jew għal xi ħanut jew stabbiliment, jew għal kull parti ta’ dak
il-ħanut jew stabbiliment, li għalih il-pubbliku jista’ jikseb aċċess
biss billi jgħaddi lil hinn minn avviż ta’ twissija adegwata:
Iżda wkoll li dawn l-esklużjonijiet għandhom japplikaw
biss meta minorenni ma jkollhomx permess jidħlu waqt li l-wirja in
kwistjoni tkun għaddejja.
(3) Dan l-artikolu m’għandux japplika għal kull materjal:
(a) li jkun inkluż minn kull persuna f’servizz ta’ xandira
televiżiva regolata mill-Awtorità tax-Xandir fit-tifsira Kap. 350.
tal-Att dwar ix-Xandir; jew
(b) li jkun inkluż fil-wirja ta’ xi gallerija tal-arti jew
mużew u viżibbli biss ġewwa l-gallerija jew mużew
fejn l-organizzatur tal-wirja jkun ħa l-prekawzjonijiet
raġonevoli għall-ħarsien tal-minorenni; jew
(ċ) li jkun inkluż f’wirja tal-films li tkun soġġetta għar-
Regolamenti dwar il-Klassifikazzjoni tal-Età dwar il- L.S. 542.01
Pellikoli u l-Palk; jew
(d) li b’mod ieħor iservi għall-ġid pubbliku fuq il-bażi li
jkun fl-interess tax-xjenza, letteratura, arti jew tagħlim
jew oġġetti oħra ta’ tħassib ġenerali.
(4) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, materjal għandu jinkludi
dak kollu li jkun kapaċi jiġi muri, ħlief li ma jkunx jinkludi ġisem
uman attwali jew xi parti minnu u xejn f’dan l-artikolu ma għandu
jiġi mfisser bħala li jippermetti xi wirja diretta u attwali ta’ attivit à
sesswali li tkun tinvolvi l-organi sesswali u li ssir biss jew
prinċipalment għall-iskop ta’ tqanqil sesswali. Fid-determinazzjoni
għall-finijiet ta’ dan l-artikolu jekk kull materjal għall-wiri jkunx
pornografiku:
(a) għandu jiġi injorat kull parti minn dak il-materjal li ma
jkunx espost għall-wiri;
(b) jista’ jittieħed kont tal-effett ta’ tqegħid ta’ ħaġa
waħda ma’ oħra.
(5) Avviż ta’ twissija m’għandux ikun adegwat għall-finijiet ta’
dan l-artikolu sakemm ma jkunx konformi mal-ħtiġiet li ġejjin:
(a) l-avviż ta’ twissija għandu jkollu l-kliem li ġejjin u l-
ebda kliem ieħor:
"TWISSIJA Persuni għaddejjin lil hinn minn dan l-
avviż ħa jsibu materjal għall-wiri li jistgħu jqisu li
jkun indiċenti. Dħul projbit għal persuni taħt it-18-il
sena.";
(b) il-kelma "TWISSIJA" għandha tidher bħala
intestatura;
(ċ) l-ebda stampi jew materjal ieħor m’għandhom jidhru
fuq l-avviż;
(d) l-avviż għandu jkun jinsab b’mod illi ħadd ma jkun
jista’ jikseb aċċess raġonevoli għall-ħanut jew
stabbiliment, jew parti mill-ħanut jew stabbiliment in
kwistjoni, mingħajr ma jkun konxju tal-avviż u għandu
102 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jkun jinqara faċilment minn kull persuna li tikseb dak

l-aċċess.

Ritratti, films, 208A. (1) Kull ċittadin jew resident permanenti ta’ Malta, sew
eċċ., indeċenti f ’Malta sew barra minn Malta, kif ukoll kull persuna f ’Malta, li
ta’ persuni ta’
taħt l-età. tagħmel jew tipproduċi jew tippermetti li jiġi magħmul jew prodott
Miżjud: xi materjal indeċenti jew tipproduċi, tqassam, ixxerred, timporta,
III.2002.36.
Emendat: t e s p o r t a , t o ff r i , t b i e g ħ , t i s s u p p l i x x i , t i t t r a s m e t t i , t a g ħ m e l
A.L. 407 tal- disponibbli, takkwista għaliha nnifisha jew għal ħaddieħor, jew turi
2007; dak il-materjal indeċenti li jkun jinvolvi jew juri persuni ta’ taħt l-età
XXXI.2007.12;
VII.2010.11; tista’, meta tinsab ħatja, teħel il-piena ta’ priġunerija minn tnax-il
IV.2014.11; xahar sa ħames snin.
VIII.2015.9;
XXIII.2017.9; (1A) Ir-reat fis-subartikolu (1) għandu jkun punibbli bi
LXIV.2021.14. priġunerija għal żmien minn sentejn sa tmien snin, bir-reklużjoni
jew mingħajrha, f’kull wieħed minn dawn il-każijiet li ġejjin:
(a) meta l-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja tal-persuna ta’ taħt l-età;
(b) meta r-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi
fuq dik il-persuna;
(ċ) meta r-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1).
(1B) Kull persuna li takkwista, xjentement takkwista aċċess
permezz ta’ teknoloġiji ta’ informazzjoni u komunikazzjoni għal,
jew ikollha fil-pussess tagħha, xi materjal indeċenti li juri, jagħti
stampa ta’ jew jirrappreżenta xi persuna ta’ taħt l-età, tista’, meta
tinsab ħatja, teħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed
minn tliet snin.
(1Ċ) Għall-finijiet tas-subartikoli (1) u (1A), il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsir mogħti lilha bl-artikolu
5(1)(d).
(2) Ritratt, film, video recording jew xbieha elettronika, jekk
dawn ikunu juru persuna ta’ taħt l-età u jkunu indeċenti, għandhom,
għall-finijiet kollha ta’ dan l-artikolu, jiġu trattati bħala ritratt, film,
video recording jew xbieha elettronika indeċenti.
(3) Meta r-reati msemmija fis-subartikoli (1) u (1B) jsiru minn
axxendent minħabba fil-qrubija mid-demm jew bi żwieġ, jew minn
wieħed mill-ġenituri adottivi, jew mit-tutur, jew minn xi persuna
oħra li tkun fdata, ukoll jekk biss għal xi żmien, bil-kura, l-
edukazzjoni, l-istruzzjoni, il-kontroll jew il-kustodja tal-persuna ta’
taħt l-età murija, mogħtija stampa jew rappreżentati fil-materjal
indeċenti, jew meta dik il-persuna ta’ taħt l-età ma tkunx għalqet l-
età ta’ disa’ snin jew meta l-materjal indeċenti juri, jagħti stampa
ta’ jew jirrappreżenta persuna ta’ taħt l-età involut f ’atti ta’
bestjalità, brutalità, sadiżmu jew tortura:
(a) fil-każ tar-reat imsemmi fis-subartikolu (1), il-piena
għandha tkun dik ta’ priġunerija għal żmien minn
sentejn sa disa’ snin, u
(b) fil-każ tar-reat imsemmi fis-subartikolu (1B), il-piena
għandha tkun dik ta’ priġunerija għal żmien minn sitt
xhur sa erba’ snin, u għandhom japplikaw ukoll id-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 103

dispożizzjonijiet ta’ artikolu 197(4).

(4) Meta persuna tkun imputata ta’ tqassim jew wiri, jew ta’
pussess ta’, xi materjal indeċenti taħt is-subartikolu (1), hija tista’
tiddefendi ruħha billi tipprova li kellha raġuni leġittima biex
tqassam jew turi, jew biex kellha fil-pussess tagħha, dak il-materjal
indeċenti jew li hija nnifisha ma kenitx rat il-materjal indeċenti u la
kienet taf u lanqas kellha xi raġuni biex tissuspetta li kienu
indeċenti.
(5) Għall-finijiet tal-artikolu 635(1)(a), il-persuna ta’ taħt l-età
murija fil-materjal indeċenti titqies li tkun il-persuna li kontra
tagħha ikun sar ir-reat.
(6) F’dan l-artikolu referenzi għal ritratt jinkludu l-verżjoni
negattiva kif ukoll il-verżjoni pozittiva.
(7) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu l-kliem "materjal indeċenti"
jinkludi ritratti, xbiehat, awdjo, jew video recordings, kreati
diġitalment jew xbiehat elettroniċi, disinni, cartoons, test u
rappreżentazzjonijiet simulati jew xbiehat realisitiċi ta’ persuna ta’
taħt l-età, jew kwalunkwe materjal li viżwalment juri kwalunkwe
persuna li tidher li hija tfal, ukoll jekk dik il-persuna ma teżistix,
jew tal-partijiet sesswali ta’ tfal għal għanijiet primarjament
sesswali.

208AA. (1)Kull persuna ta’ tmintax (18)-il sena jew aktar li tkun Laqgħa ma’ tifel
iltaqgħet jew ikkomunikat ma’ persuna ta’ taħt l-età ta’ sittax (16)-il wara
preparazzjoni
sena f’okkażjoni waħda jew iżjed, li intenzjonalment tiltaqa’ jew b’kull sesswali eċċ.
mezz tipproponi li tiltaqa’ jew tirranġa biex tiltaqa’ mal-imsemmija Miżjud:
VII.2010.12.
persuna ta’ taħt l-età ta’ sittax (16)-il sena li hija ma tkunx temmen Emendat:
raġjonevolment illi hija ta’ età ta’ iżjed minn sittax (16)-il sena, bil- IV.2014.12;
ħsieb li tagħmel xi ħaġa lil jew dwar l-imsemmija persuna ta’ età ta’ XIII.2018.24;
LXIV.2021.15.
taħt is-sittax (16)-il sena waqt jew wara l-imsemmija laqgħa li jekk
issir tkun tinvolvi t-twettiq ta’ xi wieħed mir-reati fl-artikoli 204, 204A
sa 204D, it-tnejn inklużi, jew 208A, teħel meta tinstab ħatja l-piena ta’
priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn sitt (6) snin.
(2) Il-piena għar-reat fis-subartikolu (1) għandha tiżdied bi
grad wieħed, fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li
ġejjin:
(a) il-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja tal-persuna ta’ taħt l-età ta’ sittax (16)-
il sena;
(b) ir-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi fuq dik
il-persuna;
(ċ) ir-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1);
(d) meta l-ħati jabbuża minn xi pożizzjoni rikonoxxuta li
jkollu ta’ fiduċja, awtorità jew influwenza fuq persuna
ta’ taħt l-età ta’ sittax (16)-il sena.
104 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Riklamar ta’ 208AB. (1) Kull min ixerred xi materjal li jirriklama l-

turiżmu opportunità biex jitwettaq xi reat taħt l-artikoli 204, 204A sa 204Ċ,
sesswali.
Miżjud: it-tnejn inklużi, 208A(1) u 208A(1A), jew ikun involut fl-
VII.2010.12. organizzazzjoni ta’ arranġamenti ta’ safar bil-ħsieb li jwettaq xi
Emendat:
IV.2014.13; reati msemmija minn dawn, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’
LXIV.2021.16. priġunerija għal żmien minn sentejn sa ħames snin.
(2) Il-piena għar-reat fis-subartikolu (1) għandha tiżdied bi
grad wieħed, bir-reklużjoni jew mingħajrha, fil-każ li tirriżulta
waħda jew iżjed miċ-ċirkostanzi li ġejjin:
(a) il-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja tal-persuna;
(b) ir-reat ikun jinvolvi l-vjolenza jew offiża gravi fuq dik
il-persuna;
(ċ) ir-reat isir bl-involviment ta’ għaqda kriminali fil-
kuntest tal-artikolu 83A(1);
(d) meta l-ħati jabbuża minn xi pożizzjoni rikonoxxuta li
jkollu ta’ fiduċja, awtorità jew influwenza fuq persuna.

Ċirkostanzi 208AĊ. (1) Il-piena għar-reati msemmija fl-artikoli 204, 204A sa

aggravanti. 204D, it-tnejn inklużi, 208A(1) sa 208AB, it-tnejn inklużi, għandha
Miżjud:
VII.2010.12. tiżdied bi grad jew b’żewġ gradi, fil-każ li tirriżulta waħda jew iżjed
Emendat: miċ-ċirkostanzi li ġejjin:
IV.2014.14;
LXIV.2021.17. (a) meta r-reat jinvolvi l-użu ta’ vjolenza jew jirriżulta li
jagħmel ħsara lis-saħħa fiżika jew mentali tal-persuna;
(b) meta l-persuna ta’ taħt l-età hija persuna vulnerabbli fi
ħdan it-tifsira tas-subartikolu (2);
(ċ) meta r-reat jitwettaq minn żewġ persuni jew aktar li
jkunu qed jaġixxu flimkien;
(d) f’kull ċirkostanza msemmija fl-artikolu 202(a), (b), (ċ)
u (h);
(e) jekk min jinsab ħati jgħix ma’, jew huwa membru tal-
familja tal-vittma;
(f) jekk min jinsab ħati kien ġa kkundannat għal reat taħt
dan is-Sub-titolu;
(g) meta r-reat ġie mwettaq minn membru tal-familja tal-
wild, persuna li tkun qed tgħix mal-wild jew persuna li
tkun abbużat b’pożizzjoni ta’ fiduċja rikonoxxuta jew
awtorità;
(h) meta r-reat ġie mwettaq skont id-Deċiżjoni Kwadru
tal-Kunsill 2008/841/JHA tal-24 ta’ Ottubru 2008
dwar il-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata;
(i) meta l-ħati xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb ikun
ipperikola l-ħajja ta’ wild:
Iżda meta l-aggravju tal-piena fir-rigward taċ-ċirkostanzi
msemmija f’dan l-artikolu diġà previst f’dan il-Kodiċi jew f’xi liġi
oħra, għandha tiġi mogħtija l-piena aktar gravi.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu persuna vulnerabbli tfisser:
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 105

(a) kull persuna ta’ taħt il-ħmistax-il sena; jew

(b) kull persuna li ssofri minn mard fiżiku jew mentali;
jew
(ċ) kull persuna oħra li tkun meqjusa mill-qorti li qiegħda
partikolarment f’riskju li tiġi mħajjra biex tikkopera
ma’ min jinsab ħati jew li ċċedi għal volontà ta’ min
jinsab ħati meta tieħu kont tal-età, il-maturità, is-
saħħa, it-tqala, id-diżabilità, kondizzjonijijet soċjali
jew oħrajn tal-persuna, inkluż kull sitwazzjoni ta’
dipendenza, kif ukoll l-konsegwenza fiżika jew
psikoloġika tar-reat fuq dik il-persuna.

208B. (1) Dawn id-dispożizzjonijiet li ġejjin għandhom ikunu Dispożiz-

japplikaw għar-reati taħt l-artikoli 198, 203 sa 204D, it-tnejn zjonijiet li
japplikaw għall-
inklużi, u l-artikolu 208A(1), (1A), (1B), 208AA u 208AB. artikoli 198, 203
sa 204D u 208A
(2) B’żjieda mal-piena stabbilita għar-reati msemmija, il-Qorti sa 208AB tal-
tista’ tordna li l-ħati jiġi għal xi żmien jew għal kull żmien Kodiċi.
prevenut milli jeżerċita mill-inqas attivitajiet professjonali li Miżjud:
XXXI.2007.13.
jinvolvu kuntatt dirett jew regolari mat-tfal. Emendat:
VII.2010.13;
(2A) Meta l-qorti tagħmel l-ordni taħt is-subartikolu (2) dik l- IV.2014.15;
ordni għandha tkun reġistrata fil-fedina penali tal-ħati. VIII.2015.10;
III.2020.3;
(2B) .Meta l-persuna misjuba ħatja fuq xi reat imsemmi fis- LXIV.2021.18.
subartikolu (1) tkun soġġetta għal ordni provdut taħt is-subartikolu
(2) magħmula minn qorti barranija, il-qorti għandha tordna illi l-
ordni magħmula mill-qorti barranija għandha tkun effettiva daqs li
kieku kienet magħmula mill-qorti taħt is-subartikolu (2).
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121D, 248E(4) u 248E(6)
għandhom ikunu japplikaw mutatis mutandis.
(4) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 13 u 14 tal-Ordinanza dwar Kap. 63.
il-Qirda tal-Kummerċ fil-Prostituzzjoni għandhom ikunu japplikaw
mutatis mutandis.
(5) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5,
il-qrati ta’ Malta għandhom ukoll ikollhom ġurisdizzjoni fuq l-
imsemmija reati meta:
(a) parti biss mill-azzjoni li tagħti lok għall-eżekuzzjoni
tar-reat tkun seħħet f’Malta; jew
(b) il-ħati jkun ċittadin Malti jew resident permanenti
f’Malta jew ir-reat ikun sar għall-benefiċċju ta’ korp
magħqud reġistrat f’Malta; jew
(ċ) ir-reat ikun sar permezz ta’ sistema ta’ computer li
tkun tista’ tinfetaħ u tintuża minn Malta minkejja li dik
is-sistema ta’ computer tista’ tkun sitwata barra minn
Malta; jew
(d) ir-reat ikun sar kontra xi persuna b’nazzjonalità
Maltija jew residenti permanenti f’Malta.
(6) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’
kull liġi oħra, il-perjodu ta’ preskrizzjoni għandu jibda għaddej
mill-ġurnata meta l-vittma tilħaq l-età ta’ tlieta u għoxrin (23) sena.
106 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(7) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident

permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).

Għajnuna jew 208Ċ. Kull min jgħin, jassisti jew iġiegħel li jsir xi reat taħt l-
assistenza. artikoli 204, 204A sa 204D it-tnejn inklużi, u l-artikoli 208A sa
Miżjud:
IV.2014.16. 208AB, it-tnejn inklużi, ikun ħati ta’ reat u jeħel meta jinstab ħati l-
piena stabbilita għal dak ir-reat li jkun għen, assista jew instiga.
Delitti li 208D.(1) Kull min, għall-qligħ, tqassim, jew għall-wiri f’post
jkollhom pubbliku jew f ’post aċċessibbli għall-pubbliku, jimmanifattura,
x’jaqsmu ma’
immaġnijiet jistampa jew xort’oħra jagħmel, jew idaħħal f ’Malta, jew
estremi jakkwista, iżomm, jiċċirkola jew jesporta xi immaġni pornografika
pornografiċi.
Miżjud: estrema jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal żmien minn
XXXVII.2016.7. tmintax-il xahar sa tliet snin jew multa ta’ mhux inqas minn tliet
elef euro (€3,000) u mhux iżjed minn sitt elef euro (€6,000), jew
dik il-priġunerija u multa flimkien.
(2) Kull min jinnegozja f’xi immaġni msemmija fis-subartikolu
(1), ukoll jekk dak in-negozju jsir bil-moħbi, jew iqassam xi
immaġni bħal dik jew juri xi immaġni bħal dik fil-pubbliku jew
f’post aċċessibbli għall-pubbliku, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
preskritta fis-subartikolu (1).
(3) Persuna akkużata b’delitt taħt dan l-artikolu tista’ ġġib
prova li:
(a) kellha raġuni leġittima biex kienet fil-pussess tal-
immaġni konċernata;
(b) li ma kinitx rat l-immaġni konċernata f’xi materjal,
artikolu jew kommunikazzjoni miksuba jew riċevuta
minnha u ma kinitx taf, u lanqas kellha raġuni biex
tissuspetta li dak il-materjal, artikolu jew
kommunikazzjoni kellha immaġni pornografika
estrema;
(ċ) l-immaġni konċernata ntbagħtet lilha mingħajr ma
tkun saret talba minn qabel minnha jew f’isimha:
Iżda m’għandhiex tinġieb prova taħt dan il-paragrafu
jekk dik il-persuna tkun rat, jew tkun raġonevolment
issuspettat li rat immaġni, u żammet l-immaġni
konċernata għal perjodu ta’ żmien mhux raġonevoli;
(d) ħadet sehem fl-att muri fl-immaġni b’mod dirett u bil-
kunsens tagħha:
Iżda m’għandhiex tinġieb prova taħt dan il-paragrafu
jekk dik il-persuna turi, tagħti jew toffri għall-bejgħ l-
immaġni lil xi persuna li ma kinitx ħadet sehem b’mod
dirett fl-att muri:
Iżda wkoll m’għandhiex tinġieb prova taħt dan il-
paragrafu jekk l-att muri fl-immaġni jinvolvi:
(i) att ta’ stupru jew attività sesswali penetrattiva
oħra mhux konsenswali;
(ii) att ta’ nekrofilja jew bestjalità;
(iii) att sesswali jew immaġni li tkun tinvolvi minuri.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 107

(4) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, immaġni għandha titqies li

tkun immaġni pornografika estrema jekk tkun hekk deskritta jew
imfissra b’regolamenti magħmula taħt is-subartikolu (5) jew
xort’oħra għandu jkun hekk meqjus skont xi regolament magħmul
kif intqal qabel.
(5) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja għandu jagħmel
regolamenti għall-fini sabiex jiddeskrivi jew ifisser jew xort’oħra
jistabbilixxi x’għandu jitqies bħala immaġni pornografika estrema
għall-finijiet ta’ dan l-artikolu u jista’ b’dawk ir-regolamenti
jipprovdi dwar il-kriterji li għandhom jitħarsu għal hekk u jista’
jagħmel dispożizzjonijiet differenti għal ċirkostanzi differenti u
għanijiet differenti.

208E.(1) Kull min, bl-intenzjoni li jikkawża dwejjaq, ħsara Teħid jew żvelar
emozzjonali jew ħsara ta’ kull xorta, jieħu jew jiżvela xi ritratt jew xi mhux
konsenswali ta’
film sesswali privat mingħajr il-kunsens tal-persuna jew persuni films u ritratti
murija jew irrappreżentati f’dak ir-ritratt jew film jeħel, meta jinsab sesswali
privati..
ħati, priġunerija sa ħames snin jew multa ta’ mhux inqas minn erbat Miżjud:
elef euro (€4,000) u mhux iżjed minn tmint elef euro (€8,000), jew dik XXXVII.2016.7.
il-priġunerija u multa flimkien. Emendat:
XIII.2018.24;
(2) Persuna ma tinstabx ħatja ta’ delitt taħt dan l-artikolu jekk: XXIV.2019.4

(a) f’każ illi tkun ħadet ir-ritratt jew film sesswali bil-
kunsens tal-persuna jew persuni murija jew
irrappreżentati f’dak ir-ritratt jew film, tkun żvelat ir-
ritratt jew film sesswali lill-persuna jew persuni murija
jew impinġija f’dak ir-ritratt jew film; jew
(b) l-iżvelar kien meħtieġ sabiex timpedixxi, tikxef jew
tinvestiga xi delitt; jew
(ċ) sal-limitu li jkun raġonevolment meħtieġ, l-iżvelar
ikun awtorizzat minn qorti jew tribunal matul
proċedimenti ġudizzjarji:
Iżda meta awtorizzazzjoni tiġi hekk mogħtija minn xi qorti
jew tribunal, ir-ritratt jew film sesswali għandu, mingħajr dewmien,
jiġi ssiġillat mir-reġistratur jew deputat reġistratur ta’ dik il-qorti
jew tribunal u għandu jkun aċċessibbli biss mill-partijiet fil-kawża
jew għar-rappreżentanti legali awtorizzati.
(3) Meta r-reat kontemplat f’dan l-artikolu jsir bħala mezz jew
fil-kuntest ta’ rikatt il-piena tiżdied bi grad.
(4) F’dan l-artikolu:
"teħid" għandha tirreferi għat-teħid mhux awtorizzat ta’ ritratti u
films sesswali privati, b’kull mezz;
"żvelar" għandha tiġi interpretata bħala li tinkludi wkoll il-
pubblikazzjoni, id-distribuzzjoni, in-negozju, it-tixrid jew l-użu
mhux awtorizzat ta’ ritratti u films sesswali privati, b’kull mezz;
"privat" għandha tirreferi għal kull ritratt jew film li qatt ma kien
intenzjonat li jkun għal użu pubbliku;
"sesswali" għandha tinkludi r-rappreżentazzjoni ta’ kull jew parti
mill-ġenitali esposti jew mill-pubic area ta’ persuna, jew, fil-każ
tas-sess femminil, tas-sider, jew ta’ kull kontenut li, meta meħud
 108 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

bħala sħiħ, persuna raġonevoli tikkunsidra li tkun sesswali

minħabba x-xorta tagħha;
"ritratt jew film" tfisser immaġni jew data li tiċċaqlaq jew
wieqfa, maħżuna b’kull mezz, li tkun tista’ tiġi mibdula f’immaġni
li tiċċaqlaq jew wieqfa.

Offiża għall- 209. Kull min, barra mill-każijiet imsemmija fl-artikoli ta’
pudur jew għall- qabel dan is-Sub-titolu jew f’dispożizzjonijiet oħra tal-liġi, joffendi
morali
magħmula fil- l-pudur jew il-morali, b’egħmil li jsir f ’lok pubbliku, jew f ’lok
pubbliku. e s p o s t g ħ a l l - p u b b l i k u , j e ħ e l , m e t a j i n s a b ħa t i , i l - p i e n a t a ’
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn tliet xhur u multa.
Ma japplikawx 209A. Imħassar bl-Att LXIV.2021.19.
id-
dispożizzjonijiet
tal-artikolu 21.
Miżjud:
IV.2014.17.
Sub-titolu III
FUQ ID-DELlTTI MAGĦMULIN BIL-ĦSIEB LI JIMPEDIXXU JEW
JEQIRDU L-PROVA TAL-ISTAT TA’ TARBIJA
Distruzzjoni, 210. Kull persuna li tisraq jew taħbi tarbija, jew taħbi t-twelid
eċċ., tal-prova tagħha, jew tibdel tarbija ma’ oħra, jew b’ingann tagħmel tidher
tal-istat ċivili ta’
tarbija. tarbija bħala mwielda minn mara li ma tkunx ħelset, teħel, meta
Emendat: tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa tliet
XLIX.1981.4. snin.

Titolu VIII
FUQ ID-DELITTI KONTRA L-PERSUNA

Sub-titolu I
FUQ L-OMIĊIDJU VOLONTARJU
Omiċidju 211. (1) Kull min jinsab ħati ta’ omiċidju volontarju jeħel il-
volontarju. piena ta’ priġunerija għal għomru.
Emendat:
V.1868.7;
XXI.1971.19;
XLIX.1981.4.
Min ħu ħati ta’ (2) Hu ħati ta’ omiċidju volontarju kull min, dolożament, bil-
omiċidju ħsieb li joqtol persuna jew li jqiegħed il-ħajja tagħha f’periklu ċar,
volontarju.
jikkaġunalha l-mewt.
Mewt barra mill- (3) Meta l-ħati jkun ta kaġun għall-mewt ta’ persuna ġewwa l-
ġurisdizzjoni ta’ limiti tal-ġurisdizzjoni territorjali ta’ Malta, l-omiċidju jitqies li ġie
persuna feruta
fil-limiti tal- ikkunsmat għal kollox ġewwa l-limiti ta’ dik il-ġurisdizzjoni, għad
ġurisdizzjoni ta’ illi l-mewt ta’ dik il-persuna tkun ġrat barra minn dawk il-limiti.
Malta.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 109

211A. Fl-għoti tas-sentenza lil persuna misjuba ħatja tal- Femiċidju.

omiċidju volontarju jew ta’ attentat ta’ omiċidju volontarju ta’ Miżjud:
X.2022.2.
persuna tal-ġeneru femminili l-qorti għandha, meta tkun qiegħda
tistabbilixxi l-piena, tagħti konsiderazzjoni xierqa dwar jekk l-
omiċidju jew l-attentat ta’ omiċidju:
(a) irriżultax minn vjolenza kommessa minn sieħeb intimu
jew sieħba intima li miegħu jew magħha l-vittma kienet
jew għadha f’relazzjoni jew li tiegħu jew tagħha l-vittma
hija jew kienet il-konjuġi; jew
(b) kienx ir-riżultat ta’ vjolenza minn membru jew membri
tal-familja; jew
(ċ) twettaqx għal għanijiet misoġini; jew
(d) twettaqx għal raġunijiet ta’ unur tal-eżekutur, jew tar-
reputazzjoni tal-familja, jew għal raġunijiet relatati
ma’ twemmin jew prattiċi reliġjużi jew ta’ kult; jew
(e) twettaqx minħabba raġunijiet bażati fuq il-ġeneru, jew
l-identità tal-ġeneru, jew is-sess jew l-orjentazzjoni
sesswali tal-vittma; jew
(f) twettaqx bħala riżultat ta’ vjolenza sesswali jew ta’ atti
ta’ natura sesswali; jew
(g) twettaqx minħabba li l-vittma kienet involuta fil-
prostituzzjoni, jew kienet soġġetta għal esplojtazzjoni
sesswali jew kienet il-vittma ta’ traffikar ta’ persuni
għal għanijiet ta’ sfruttament sesswali,
u l-qorti għandha tqis l-eżistenza ta’ kull waħda miċ-ċirkostanzi kif
imsemmi bħala fattur li jimmilita kontra l-għoti ta’ piena mhux ħarxa.

212. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 211 igħoddu wkoll, Meta l-ħati ma

għalkemm il-ħati ma jkollux il-ħsieb li jikkaġuna l-mewt ta’ jkollux il-ħsieb
li jikkaġuna l-
persuna partikulari, jew, bi żball jew b’aċċident, joqtol persuna mewt ta’
oħra diversa minn dik li jkollu l-ħsieb joqtol. persuna
partikulari jew
joqtol persuna
oħra diversa
minn dik li kellu
l-ħsieb joqtol.
Emendat:
X.2022.3.
213. Kull min iġiegħel lil ħaddieħor jiddeċidi li joqtol ruħu Meta l-ħati
b’idejh jew jagħtih xi għajnuna, jeħel, meta jinsab ħati, fil-każ li s- jġiegħel jew
igħin lil
suwiċidju jsir, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn ħaddieħor biex
tnax-il sena. joqtol ruħu
b’idejh.
Miżjud:
XI.1900.31.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Sub-titolu II
FUQ L-OFFIŻI VOLONTARJI FUQ IL-PERSUNA
214. Kull min, mingħajr il-ħsieb li joqtol jew li jqiegħed il-ħajja Offiża fuq il-
ta’ ħaddieħor f’periklu ċar, jikkaġuna ħsara fil-ġisem jew fis-saħħa persuna.
Emendat:
ta’ persuna oħra, jew iġibilha disordni f ’moħħha, ikun ħati ta’ XI.1900.32.
offiża fuq il-persuna.
110 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Taqsim tal- 215. L-offiża fuq il-persuna tista’ tkun gravi jew ħafifa.
offiża.
Offiża gravi fuq 216. (1) L-offiża fuq il-persuna hija gravi, u għaliha tingħata l-
il-persuna. piena ta’ priġunerija minn sena sa seba’ snin -
Emendat:
V.1868.8; (a) jekk tista’ ġġib periklu -
VI.1871.14;
XI.1900.32; (i) tal-ħajja; jew
XLIX.1981.4;
XIII.2018.24. (ii) ta’ debbulizza permanenti fis-saħħa jew fil-
funzjoni ta’ xi parti tal-ġisem; jew
(iii) ta’ difett permanenti f’parti tal-għamla tal-
ġisem; inkella
(iv) ta’ marda permanenti tal-moħħ;
(b) jekk iġġib mankament jew sfreġju fil-wiċċ, fil-għonq
jew f’waħda mill-idejn tal-offiż;
(ċ) jekk tkun magħmula b’ferita li tidħol f’waħda mill-
kavitajiet tal-ġisem, mingħajr ma ġġib l-ebda waħda
mill-konsegwenzi msemmijin fl-artikolu 218;
(d) jekk iġġib marda tal-moħħ jew tal-ġisem li ddum għal
tletin ġurnata jew iżjed, inkella, għal daqshekk żmien,
iżżomm lill-offiż milli jmur għax-xogħol tiegħu;
(e) jekk, meta ssir fuq mara tqila, iġġiegħelha teħles qabel
iż-żmien.
(2) Jekk il-persuna offiża tfieq mingħajr ma kienet qatt matul
il-marda, f ’periklu attwali tal-ħajja jew tal-konsegwenzi
msemmijin fis-subartikolu (1)(a), jitqies li l-offiża setgħat iġġib
dak il-periklu fil-każ biss illi dan il-periklu kien probabbli
minħabba n-natura jew il-konsegwenzi naturali tal-offiża.

Offiża gravi fuq 217. L-offiża gravi hija punibbli bil-priġunerija minn sentejn sa
il-persuna għaxar snin jekk tiġi magħmula b’arma regulari, inkella bi strument
b’arma regulari,
eċċ. li jaqta’ jew iniggeż, inkella b’xi sustanza jew likwidu li jesplodi
Emendat: jew jaħraq jew li hu korrożiv:
VIII.1857.2;
VI.1871..14; Iżda meta r-reat ikun sar b’xi sustanza jew likwidu li
XI.1900.32;
XLIX.1981.9; jesplodi l-piena minima tkun priġunerija għal erba’ snin u d-
XIV.1983.3. dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Probation ma japplikawx.
XIII.2018.24.
Kap. 446.

Każijiet oħra ta’ 218. (1) L-offiża gravi hija punibbli bil-priġunerija minn
offiża gravi fuq ħamsa sa għaxar snin -
il-persuna.
Emendat: (a) jekk tikkaġuna debbulizza permanenti fis-saħħa jew
IX.1859.14;
V.1868.9; fil-funzjoni ta’ xi parti tal-ġisem, jew iġġib difett
XI.1900.32; permanenti f’parti tal-għamla tal-ġisem, jew, marda
XLIX.1981.4;
XIV.1983.4. permanenti tal-moħħ;
XIII.2018.24. (b) jekk iġġib sfreġju gravi u permanenti fil-wiċċ, fil-
għonq jew f’waħda mill-idejn tal-offiż;
(ċ) jekk, meta ssir fuq mara tqila, iġġibilha l-abort.
(2) Id-debbulizza fis-saħħa jew fil-funzjoni ta’ parti tal-ġisem,
u l-marda tal-moħħ, l-isfreġju gravi jew id-difett jitqiesu
permanenti wkoll jekk x’aktarx ikunu hekk.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 111

(3) Il-pieni għar-reati msemmija fis-subartikolu (1) għandhom

ikunu dawk stabbiliti fl-artikolu 312(2), kemm-il darba l-offiża fuq
il-persuna tkun saret bil-mezz ta’ likwidu jew sustanza li jesplodu.

219. Il-pieni msemmija fl-artikoli 216 u 218 jitnaqqsu bi grad Tnaqqis tal-
jew żewġ gradi jekk, biex iġġib il-konsegwenzi msemmijin f’dawk piena f’każ ta’
kawża
l-artikoli, tkun ikkontribwiet kawża aċċidentali li tinqala’ wara. aċċidentali li
tinqala’ wara.
Emendat:
V.1868.10;
XI.1900.32.
220. (1) Il-ħati ta’ offiża gravi fuq il-persuna li biha tiġri l- Offiża gravi fuq
mewt minħabba biss in-natura jew il-konsegwenzi naturali tal- il-persuna li
wara l-offiż imut
offiża, u mhux għal xi kawża aċċidentali li tinqala’ wara, jeħel - biha.
Emendat:
(a) il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa għoxrin sena, V.1868.11;
jekk il-mewt tiġri fi żmien erbgħin ġurnata li jibdew XI.1900.32;
XLIX.1981.4.
igħoddu mill-aħħar nofs il-lejl ta’ qabel id-delitt; XIII.2018.24.
(b) il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa tnax-il sena,
jekk il-mewt tiġri wara l-erbgħin ġurnata hawn fuq
imsemmija, imma qabel sena li tibda tgħodd bħal ma
jingħad hawn fuq.
(2) Meta l-mewt tiġri minħabba xi kawża aċċidentali li tinqala’
wara u mhux biss minħabba n-natura jew il-konsegwenzi naturali
tal-offiża, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn ħames snin sa għaxar snin.
(3) Jekk l-offiża ssir ġewwa l-limiti tal-ġurisdizzjoni territorjali
ta’ Malta, id-delitt jitqies li ġie ikkunsmat ġewwa dawn il-limiti,
ukoll jekk il-mewt tal-persuna offiża tiġri barra minn dawk il-
limiti.

221. (1) L-offiża fuq il-persuna li ma ġġib ebda waħda mill- Offiża ħafifa fuq
konsegwenzi msemmijin fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu, il-persuna.
Emendat:
titqies li hija ħafifa, u għaliha tingħata l-piena ta’ priġunerija għal VIII.1857.3, 5;
żmien mhux iżjed minn sentejn jew il-multa. VI.1871.15;
II.1886.8;
(2) Meta l-offiża ssir b’wieħed mill-mezzi msemmijin fl- XI.1900.32;
I.1903.7;
artikolu 217, il-piena tkun ta’ priġunerija minn sentejn sa seba’ snin. VIII.1909.19;
IX.1911.11;
XX.2005.12.
XIII.2018.24;
XXXII.2018.5.
(3) Meta l-effett, ikkonsidrat sew għal dak li hu l-ġisem tal- Meta l-effett tal-
offiż kemm moralment, ikun ta’ importanza żgħira, l-akkużat, meta offiża hu ta’
importanza
jinsab ħati, jeħel - żgħira.
(a) il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn
tliet xhur jew il-multa, jekk l-offiża ssir b’wieħed mill-
mezzi msemmijin fl-artikoli 217, inkella fuq xi waħda
mill-persuni msemmijin fl-artikolu 222(1)(a) u (b);
(b) il-pieni tal-kontravvenzjonijiet, f’kull każ ieħor.
(4) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikoli (1) u (3), ma Kwerela tal-parti
jittieħed ebda proċediment ħlief bil-kwerela tal-parti offiża, minn offiża.
barra minn meta l-offiża ssir fuq waħda mill-persuni msemmijin fl-
artikolu 222(1)(a) u (b).
112 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Ċirkostanzi 222. (1) Il-pieni msemmijin fl-artikoli 216, 217, 218 u 220, u
aggravanti. fis-subartikoli (1) u (2) tal-aħħar artikolu qabel dan, jiżdiedu bi
Emendat:
VII1.1857.4; grad meta l-offiża ssir -
XXXII.1986.2;
III.2002.37; (a) fuq il-persuna ta’ wieħed mill-ġenituri jew ta’
XX.2005.13; axxendent ieħor leġittimu u naturali, jew fuq il-
XXII.2010.11;
XXIII.2017.10. persuna tal-aħwa, bniet jew subien, leġittimi u
naturali, jew fuq il-persuna ta’ wieħed mill-konjuġi,
jew fuq il-persuna ta’ wieħed mill-ġenituri naturali,
jew fuq xi persuna msemmija fl-artikolu 202(h);
(b) fuq il-persuna ta’ xhieda jew periti illi jkunu xehdu
jew taw il-fehma tagħhom f’kawża, u minħabba dik ix-
xiehda jew perizja, jew fuq il-persuna ta’ tifel taħt l-
età ta’ disa’ snin;
(ċ) fuq il-persuna ta’ min kien uffiċjal pubbliku jew kien
inkarigat skont il-liġi minn servizz pubbliku jew li hu
jew kien uffiċjal jew impjegat ta’ korp kostitwit b’liġi
meta r-reat ikun sar minħabba li dik il-persuna kienet
għamlet id-dmirijiet tal-kariga tagħha;
(d) fuq il-persuna ta’ kull min kien qiegħed jaqdi d-dmirijiet
tal-kariga tiegħu bħala gwardjan privat, gwardjan privat
speċjalizzat jew uffiċjal tal-komunità skont id-
Kap. 389. dispożizzjonijiet tal-Att dwar Gwardjani Privati u Uffiċjali
tal-Komunità.
Il-piena ma (2) Iżda l-piena ma tiżdiedx meta l-ħati, mingħajr ħsieb li
tiżdiedx f’każ jagħmel offiża lil persuna partikulari, inkella bil-ħsieb li jagħmel
ta’ żball jew
aċċident. offiża lil xi persuna oħra, bi żball jew b’aċċident, jagħmel offiża lil
xi waħda mill-persuni msemmijin fis-subartikolu (1)(a) u (b).

Żieda fil-piena 222A. (1) Imħassar bl-Att LXV. 2021.6.

f’ċerti każi.
Miżjud: (2) Il-pieni stabbiliti fid-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan is-
XXIX.1990.7. Sub-titolu għandhom ukoll jiżdiedu minn grad sa żewġ gradi meta
Emendat:
III.2002.38; r-reat ikun aggravat jew motivat fuq bażi ta’ ġeneru, identità tal-
XVI.2006.4; ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini nazzjonali
XI.2009.5;
VIII.2012.5; jew etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon jew twemmin jew
XXXI.2014.2; opinjoni politika jew opinjoni oħra fi ħdan it-tifsira mogħtija f’dawn
XXIV.2014.24; is-subartikoli li ġejjin.
VIII.2015.11.
XIII.2018.24; (3) Reat ikun aggravat jew motivat fuq bażi ta’ ġeneru, identità
LXV. 2021.6.
tal-ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini
nazzjonali jew etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon jew twemmin
jew opinjoni politika jew opinjoni oħra jekk:
(a) fil-waqt li fih isir ir-reat, jew minnufih qabel l-għemil
tar-reat, il-ħati juri lejn il-vittma tar-reat ostilità,
stmerrija jew disprezz li tkun ibbażata fuq il-fatt li l-
vittma tkun tappartjeni (jew preżunta li tappartjeni)
għal grupp ta’ persuni, li juru l-ġeneru, identità tal-
ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini
nazzjonali jew etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon
jew twemmin jew opinjoni politika jew opinjoni oħra; jew
(b) ir-reat ikun motivat, għalkollox jew b’mod parzjali,
minn ostilità, stmerrija jew disprezz lejn grupp ta’
persuni kif imsemmi fil-paragrafu (a).
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 113

(4) Fis-subartikolu (3)(a):

"jappartjeni għal", għar-rigward ta’ grupp, tinkludi
assoċjazzjoni ma’ membri ta’ dak il-grupp;
"preżunta" tfisser preżunta mill-ħati.
(5) Għall-finijiet tas-subregolament (3)(a) jew (b) m’għandu
jiġi tenut ebda kont dwar jekk l-ostilità tal-ħati tkun jew ma tkunx
ibbażata, f ’xi limitu jew ieħor, fuq xi fattur ieħor li m’huwiex
imsemmi f’dawk il-paragrafi.
(6) F’dan l-artikolu:
"grupp razzjali" tfisser grupp ta’ persuni definit
b’riferenza għal razza, dixxendenza, kulur,
nazzjonalità (inkluża ċ-ċittadinanza) jew l-oriġini
etnika jew nazzjonali;
"grupp reliġjuż" tfisser grupp ta’ persuni definit
b’riferenza għal twemmin reliġjuż jew nuqqas ta’
twemmin reliġjuż.

(7) Il-piena stabbilita għad-delitti msemmija fl-artikoli

preċedenti ta’ dan is-Sub-titolu għandha tiżdied bi grad jew żewġ
gradi f’kull każ imsemmi fl-artikolu 202, iżda fejn dan il-Kodiċi
jew xi liġi oħra diġà tipprovdi għal aggravju tal-piena fir-rigward
taċ-ċirkostanzi msemmija f’dan l-artikolu, għandha tiġi mogħtija l-
ogħla piena.

Sub-titolu III
FUQ L-OMIĊIDJI U L-OFFIŻI FUQ IL-PERSUNA
MHUX IMPUTABBLI
223. Ma hemmx reat meta l-omiċidju jew l-offiża fuq il-persuna Omiċidju jew
huma ordnati jew permessi mil-liġi jew mill-awtorità leġittima, jew offiża fuq il-
persuna mhux
meħtieġa mill-bżonn attwali tad-difiża leġittima ta’ wieħed innifsu imputabbli.
jew ta’ ħaddieħor.
224. Jidħlu taħt il-każijiet ta’ bżonn attwali tad-difiża leġittima, Każijiet ta’
dawn li ġejjin: difiża leġittima.

(a) jekk l-omiċidju jew l-offiżi fuq il-persuna jsiru fil-

waqt li wieħed, bil-lejl, ikun qiegħed jirreżisti biex ma
jħallix l-iskalata jew il-ksur ta’ reċinti, ta’ ħitan, jew
ta’ bibien li minnhom tidħol għal dar jew appartament
abitat, jew ta’ post li jagħmel magħhom, illi jkun
jinfed, direttament jew indirettament, ma’ dik id-dar
jew ma’ dak l-appartament;
(b) jekk l-omiċidju jew l-offiżi fuq il-persuna jsiru fil-
waqt tad-difiża kontra persuna li tkun tagħmel serq bi
vjolenza jew sakkeġġ bi vjolenza, jew li tittanta
tagħmel dak is-serq jew sakkeġġ;
(ċ) jekk l-omiċidju jew l-offiżi fuq il-persuna jkunu
meħtieġa mill-bżonn attwali tad-difiża tal-kastità ta’
persuna nnifisha, jew ta’ persuna oħra.
114 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Sub-titolu IV
FUQ L-OMIĊIDJI U L-OFFIŻI INVOLONTARJI
FUQ IL-PERSUNA
Omiċidju 225. (1) Kull min, b’nuqqas ta’ ħsieb, bi traskuraġni, jew
involontarju. b’nuqqas ta’ ħila fl-arti jew professjoni tiegħu, jew b’nuqqas ta’
Emendat:
IX.1859.15; tħaris ta’ regolamenti, jikkaġuna l-mewt ta’ xi ħadd, jeħel, meta
VI.1871.16; jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn
XI.1900.33;
III.1971.4; erba’ snin jew multa mhux iżjed minn ħdax-il elf sitt mija u sitta u
XIII.1980.5; erbgħin euro u sebgħa u tmenin ċenteżmu (€11,646.87).
III.2002.39.
Emendat: (2) Meta min ikkommetta r-reat ikun kkaġuna l-mewt ta’ iżjed
A.L. 407 tal- minn persuna waħda jew meta flimkien mal-mewt ta’ persuna jkun
2007;
VII.2010.14; ikkaġuna ukoll offiża fuq il-persuna ta’ xi persuna jew persuni oħra
VIII.2015.17; l-piena għandha tkun dik ta’ priġunerija sa għaxar snin.
XIV.2017.7.

Offiża 226. (1) Jekk minħabba l-fatti imsemmijin fl-aħħar artikolu

invotontarja fuq qabel dan issir offiża fuq il-persuna, l-akkużat, meta jinsab ħati,
il-persuna.
Emendat: jeħel -
VI.1871.17;
XI.1900.33; (a) jekk l-offiża tkun gravi u ġġib il-konsegwenzi
VIII.1909.20; msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
III.1971.5;
XIII.1980.6; għal żmien mhux iżjed minn sena jew multa mhux
III.2002.40; iżjed minn erbat elef sitt mija u tmienja u ħamsin euro
A.L. 407 tal- u ħamsa u sebgħin ċenteżmu (€4,658.75);
2007.
(b) jekk l-offiża tkun gravi mingħajr il-konsegwenzi
msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien mhux iżjed minn sitt xhur jew multa mhux
iżjed minn elfejn u tliet mija u disgħa u għoxrin euro u
sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37);
(ċ) jekk l-offiża tkun ħafifa, il-pieni stabbiliti għall-
kontravvenzjonijiet.
(2) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikolu (1)(ċ), il-
proċediment jista’ jittieħed biss fuq kwerela tal-parti offiża.

Omiċidju 226A. Meta persuna tkun tat kaġun għal mewt jew offiża fuq il-
involontarju jew persuna msemmija fid-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan is-Sub-
offiża
involontarja fuq titolu filwaqt li tkun qegħda tikkommetti serq jew filwaqt ta’
il-persuna tentattiv ta’ serq, jew minnufih wara li tikkommetti dak is-serq jew
filwaqt ta’ serq
jew tentattiv ta’ dak it-tentattiv waqt li tkun qegħda taħrab mill-post fejn is-serq
serq. ikun sar jew ġie ttentat, hija għandha, bla ħsara għar-responsabbiltà
Miżjud: tagħha għas-serq jew tentattiv ta’ serq u salvi d-dispożizzjonijiet
XXIX.1990.8.
tal-artikolu 17, meta tinstab ħatja, teħel -
(a) fil-każ ta’ mewt, il-piena ta’ priġunerija minn erba’ sa
disa’ snin;
(b) fil-każ ta’ offiża fuq il-persuna, il-pieni msemmijin fl-
artikolu 226 li għandhom jiżdiedu bi grad jew żewġ
gradi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 115

226B. Meta xi wieħed mir-reati msemmija fl-artikoli 225, 226 u Fluwidu

2 2 6 A ji t w e t t a q pe r m e z z t a ’ fl u w i d u e s p l o ż i v je w su s t a n z a esplożiv jew
sustanza
esplożiva, il-piena stabbilita għar-reat għandha tiżdied b’żewġ esplożiva.
gradi jew tlieta. Miżjud:
VIII.2008.17.
226Ċ. Minkejja d-dispożizzjonijiet tal-artikoli 225, 226 u 226A, Omiċidju
persuna m’għandhiex tkun responsabbli kriminalment jekk, involontarju jew
offiża fuq il-
ikkonfrontata b’periklu attwali jew imminenti lil persuna oħra, tieħu l- persuna kkawżati
azzjoni meħtieġa sabiex tiżgura s-sigurtà ta’ dik il-persuna, anke jekk waqt tentattiv ta’
salvataġġ.
l-azzjoni fil-fatt ma tiżgurax is-sigurtà tal-persuna: Miżjud:
XXIX.2020.3.
Iżda dan l-artikolu ma japplikax fil-każ meta l-mezzi użati
jkunu sproporzjonati għall-gravità tat-theddida jew meta l-azzjoni tkun
ittieħdet dolożament jew b’negliġenza grossolana.

Sub-titolu V
FUQ L-ISKUŻI TAD-DELITTI MSEMMIJIN TAĦT
IS-SUB-TITOLI TA’ QABEL TA’ DAN IT-TITOLU
227. L-omiċidju volontarju hu skużabbli - Każijiet ta’
omiċidju
(a) jekk ikun ipprovokat b’offiża gravi fuq il-persuna jew volontarju
b’delitt ieħor kontra l-persuna, meta dan id-delitt ikun skużabbli.
Emendat:
suġġett għall-piena ta’ aktar minn sena priġunerija; V.1868.12;
VIII.1909.21;
(b) jekk ikun sar fil-waqt li wieħed, bi nhar, ikun qiegħed XLIX.1981.4;
jirreżisti biex ma jħallix l-iskalata jew il-ksur ta’ III.2002.41.
reċinti, ta’ ħitan, jew tad-daħla ta’ dar jew ta’ X.2022.4.
appartament abitat, jew post li jagħmel magħhom, illi
jkun jinfed, direttament jew indirettament, ma’ dik id-
dar jew ma’ dak l-appartament;
(ċ) meta jsir minn persuna fil-waqt li tkun taħt l-
influwenza immedjata ta’ passjoni istantanja jew
aġitazzjoni tal-moħħ illi minħabba fiha, fil-waqt tad-
delitt, ma tkunx tista’ tqis l-egħmil tagħha;
sabiex l-akkużat jitqies li ma kienx jista’ jqis l-
egħmil tiegħu, jinħtieġ illi fil-fatt l-omiċidju jkun sar
minħabba saħna ta’ demm u mhux għaliex kien hemm
il-ħsieb magħmul tal-qtil ta’ persuna jew ta’ ħsara
gravi fuq il-persuna, u illi r-raġuni kienet tali illi,
f’nies ta’ temperament ordinarju, komunement iġġib l-
effett li ma jkunux kapaċi li jqisu l-konsegwenzi tad-
delitt:
Iżda omiċidju ma jkunx skużabbli taħt dan il-paragrafu
jekk ikun twettaq f’xi ċirkostanza msemmija fl-artikolu
211A;
(d) jekk isir minn persuna illi, fil-waqt li tkun taġixxi taħt
iċ-ċirkostanzi msemmijin fl-artikolu 223, toħroġ barra
mil-limiti imposti mil-liġi jew mill-awtorità, jew mill-
bżonn:
Iżda, dan l-eċċess ma jkunx suġġett għal piena,
116 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jekk ikun sar minħabba li l-persuna tkun inħasdet,

beżgħet jew twerwret.

Piena għall- 228. (1) Fil-każ ta’ omiċidju volontarju skużabbli skont il-
omiċidju paragrafi (a) jew (b) tal-aħħar artikolu qabel dan, l-akkużat, meta
volontarju
skużabbli. jinsab ħati, jeħel il-priġunerija għal żmien mhux aktar minn
Emendat: sentejn.
V.1868.13;
VIII.1909.22; (2) Fil-każ ta’ omiċidju volontarju skużabbli skont il-paragrafu
III.2002.42. (ċ) tal-aħħar artikolu qabel dan, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il-
piena ta’ priġunerija għal żmien minn ħamsa sa għoxrin sena.
(3) Fil-każ ta’ omiċidju volontarju skużabbli skont il-paragrafu
(d) tal-aħħar artikolu qabel dan, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel
il-priġunerija għal żmien mhux aktar minn tnax-il sena.

Meta l-iskuża 229. L-iskuża msemmija fl-artikolu 227(ċ), mhix ammissibbli -

mhux
ammissibbli. (a) jekk il-passjoni tkun ipprovokata mill-korrezzjoni
legali tal-persuna akkużata;
(b) jekk il-passjoni tkun ipprovokata mill-esekuzzjoni
legali ta’ dmir minn uffiċjal pubbliku;
(ċ) jekk il-ħati jfittex il-provokazzjoni bħala pretest biex
joqtol jew biex jagħmel ħsara gravi fuq il-persuna,
inkella jfittex li joqtol jew li jagħmel ħsara gravi fuq
il-persuna qabel ma kien hemm ebda provokazzjoni.

Offiża 230. L-offiża volontarja fuq il-persuna hija skużabbli -

skużabbli.
Emendat: (a) fil-każijiet magħdudin bħala skuża għall-omiċidju
V.1868.14; volontarju fl-artikolu 227(a) u (b);
VIII.1909.23.
(b) fil-każijiet magħdudin bħala skuża għall-omiċidju
volontarju fl-artikolu 227(ċ);
(ċ) jekk tkun ipprovokata minn delitt, ta’ kull xorta li
jkun, kontra l-persuna;
(d) fil-każ magħdud bħala skuża għall-omiċidju volontarju
fl-artikolu 227(d).

Piena għall- 231. (1) Fil-każijiet imsemmijin fil-paragrafu (a) tal-aħħar

offiża skużabbli artikolu qabel dan, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel -
msemmija fil-
paragrafu (a) (a) jekk tkun ġrat il-mewt -
tal-artikolu 230,
Emendat: (i) minħabba biss in-natura jew il-konsegwenzi
V.1868.15;
XI.1900.34; naturali tal-offiża u mhux għal xi kawża
XIII.1980.7. aċċidentali li tinqala’ wara, il-piena ta’
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sena;
(ii) minħabba xi kawża aċċidentali li tinqala’ wara u
mhux minħabba biss in-natura jew il-
konsegwenzi naturali tal-offiża, il-piena ta’
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sitt
xhur;
(b) jekk l-offiża tkun gravi u ġġib il-konsegwenzi
msemmijin fl-artikolu 2l8, il-piena ta’ priġunerija għal
żmien mhux iżjed minn sitt xhur;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 117

(ċ) jekk l-offiża tkun gravi mingħajr il-konsegwenzi

msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien mhux iżjed minn tliet xhur;
(d) jekk l-offiża ssir gravi minħabba kawża aċċidentali li
tinqala’ wara -
(i) il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed
minn tliet xhur, fil-każ imsemmi fil-paragrafu
(b);
(ii) il-pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet, fil-
każ imsemmi fil-paragrafu (ċ).
(2) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikolu (1), jekk l-offiża
tkun ħafifa, ma jittieħed ebda proċediment.

232. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 230(b) u (ċ), l-akkużat, fil-paragrafi (b)

meta jinsab ħati, jeħel - u (ċ) tal-artikolu
230,
(a) jekk l-offiża tkun gravi, il-piena ta’ priġunerija għal Emendat:
VIII.1857.6, 7;
żmien mhux aktar minn żewġ terzi tal-piena stabbilita V.1868.15;
għad-delitt mingħajr skuża; XI.1900.34;
I.1903.8;
(b) jekk l-offiża tkun ħafifa u magħmula b’wieħed mill- XXlX.1990.9;
mezzi msemmijin fl-artikolu 217, inkella fuq waħda A.L. 407 tal-
2007.
mill-persuni msemmijin fl-artikolu 222(a) u (b), jew
fuq waħda mill-persuni msemmijin fl-artikolu 222A,
il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn
tliet xhur;
(ċ) jekk l-offiża tkun ħafifa, mingħajr iċ-ċirkostanzi
aggravanti msemmijin fl-aħħar paragrafu qabel dan, il-
piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn
xahar, jew il-multa jew il-pieni stabbiliti għall-
kontravvenzjonijiet:
Iżda jekk il-piena stabbilita għad-delitt mingħajr
skuża tkun dik tal-kontravvenzjonijiet, iż-żmien tad-
detenzjoni ma jistax ikun iżjed minn għoxrin ġurnata u
l-ammenda ma tistax tkun aktar minn sitt euro u disgħa u
disgħin ċenteżmu (€6.99).

233. (1) Fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 230(d), l-akkużat, fil-paragrafu (d)

meta jinsab ħati, jeħel - tal-artikolu 230.
Miżjud:
(a) fil-każ ta’ offiża gravi, il-piena ta’ priġunerija għal VIII.1909.24.
żmien mhux aktar mit-terz tal-piena stabbilita għad-
delitt mingħajr skuża;
(b) fil-każ ta’ offiża ħafifa magħmula b’wieħed mill-
mezzi msemmijin fl-artikolu 217, il-piena ta’
priġunerija għal żmien mhux aktar minn xahrejn.
(2) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikolu (1), jekk l-offiża
tkun ħafifa u mhux magħmula b’wieħed mill-mezzi msemmijin fl-
artikolu 217, ma tingħata ebda piena.
 118 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Skuża li tgħodd 234. Kull min, bi żball jew b’aċċident, jikkaġuna omiċidju jew
għall-omiċidju u offiża bi ħsara ta’ persuna diversa minn dik li kellu fi ħsiebu,
għall-offiża fuq
persuna diversa għandu jedd għall-iskuża li kienet tnaqqaslu l-piena tad-delitt kieku
minn dik li l-ħati għamlu bi ħsara tal-persuna li kontra tagħha l-egħmil tiegħu kien
jkollu fi ħsiebu.
Emendat: maħsub.
XI.1900.34.
Meta l- 235. Ma jiswewx lill-ħati l-provokazzjonijiet imsemmijin fl-
provokazzjoni artikoli 227 u 230, meta ma jkunux saru fil-waqt tal-azzjoni li
tiswa.
Emendat: tagħha jinġiebu bħala skuża.
V.1868.14.
Omiċidju jew 236. Imħassar: XXIX.1990.10.
offiża mir-raġel
fuq il-mara
adultera u fuq l-
adulteru.
Omiċidju jew 237. Meta fi ġlieda aċċidentali xi ħadd jibqa’ maqtul jew offiż
offiża fuq il- fuq il-persuna, u ma jinsabx min kien l-awtur tal-omiċidju jew tal-
persuna fi ġlieda
aċċidentali. offiża, kull wieħed li jkun ħa parti attiva kontra l-maqtul jew l-
Emendat: offiż, jeħel, meta jinsab ħati -
VIII.1857.8;
VI.1871.18; (a) fil-każ ta’ omiċidju, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
III.1885.2; mhux iżjed minn tliet snin;
XI.1900.35;
XLIX.1981.4. (b) fil-każ ta’ offiża gravi li tkun ġiebet il-konsegwenzi
msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien mhux iżjed minn sena;
(ċ) fil-każ ta’ offiża gravi mingħajr il-konsegwenzi
msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien mhux iżjed minn tliet xhur;
(d) fil-każ ta’ offiża ħafifa, il-pieni stabbiliti għall-
kontravvenzjonijiet:
Iżda, fil-każ ta’ omiċidju, il-persuna jew il-persuni li jkunu
għamlu, fuq il-persuna li ġiet maqtula, offiża li setgħat tikkaġuna l-
mewt, jeħlu, meta jinsabu ħatja, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
minn ħames snin sa tnax-il sena.

Tixwix ta’ 238. Kull min iqajjem rewwixta jew ġlieda bil-ħsieb li jagħmel
rewwixta jew omiċidju jew offiża fuq il-persuna, jeħel, meta jinsab ħati -
ġlieda bi ħsieb
ta’ omiċidju jew (a) jekk xi ħadd jiġi maqtul, il-piena stabbilita għall-
ta’ offiża fuq il-
persuna. omiċidju volontarju;
Miżjud:
XI.1900.35. (b) jekk xi ħadd jiġi offiż fuq il-persuna, il-piena stabbilita
għal dik l-offiża miżjuda bi grad.

Sub-titolu VI
FUQ IL-ĦABI TA’ OMIĊIDJU JEW TA’ OFFIŻA FUQ
IL-PERSUNA U FUQ IL-ĦABI TA’ KADAVRI
Ħabi ta’ persuna 239. Kull min xjentement jaħbi l-kadavru ta’ persuna li mietet
maqtula. b’delitt, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
minn erba’ xhur sa sitt xhur.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 119

240. Jekk persuna li minnufih wara t-twelid ta’ tarbija, billi Ħabi ta’ twelid.
tidfen bil-moħbi l-kadavru tat-tarbija jew tagħmel minnu xort’oħra, Emendat:
IV.1994.8.
tfittex li taħbi t-twelid ta’ dik it-tarbija, teħel, meta tinsab ħatja, il-
piena ta’ priġunerija għal żmien minn erba’ xhur sa sena.

Sub-titolu VII
FUQ L-ABORT U FUQ MIN JAGĦTI JEW IBIEGĦ SUSTANZI Sostitwit:
VELENUŻI JEW TA’ ĦSARA GĦAS-SAĦĦA, III.2002.43.
U FUQ IT-TXRID TAL-MARD
241. (1) Kull min b’ikel, b’xorb, b’mediċini, jew bi vjolenza, Abort prokurat.
jew b’kull mezz ieħor, jikkaġuna l-abort ta’ mara tqila, sew bil- Emendat:
XLIX.1981.4.
kunsens kemm ukoll mingħajr il-kunsens tagħha, jeħel, meta jinsab
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa tliet snin.
(2) L-istess piena tingħata kontra l-mara li tikkaġuna l-abort
fuqha nfisha, jew li tkun qagħdet għall-użu tal-mezzi li bihom l-
abort ġie ikkaġunat.

242. Kemm-il darba l-mezzi li jsir użu minnhom jikkaġunaw il- Abort li
mewt tal-mara jew ħsara kbira fuq il-persuna tagħha, sew jekk l- jikkaġuna mewt
jew ħsara kbira
abort isir kemm jekk ma jsirx, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il- fuq il-persuna.
piena stabbilita għall-omiċidju volontarju jew għall-offiżi Emendat:
III.2002.44.
volontarji fuq il-persuna, imnaqqsa minn grad sa tliet gradi.
243. Kull tabib, kirurgu, ostetriku jew spiżjar illi xjentement Tabib, eċċ., li
ikun wera jew ta l-mezzi li jkunu ikkaġunaw l-abort, jeħel, meta juri jew jagħti l-
mezzi biex isir
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa erba’ abort.
snin u l-piena tal-interdizzjoni perpetwa mill-eżerċizzju tal- Emendat:
XLIX.1981.4.
professjoni tiegħu.
243A. Kull min, b’nuqqas ta’ ħsieb, bi traskuraġni, b’nuqqas ta’ Abort kolpevoli.
ħila fl-arti jew professjoni tiegħu, jew b’nuqqas ta’ tħaris ta’ Miżjud:
III.2002.45.
regolamenti, jikkaġuna l-abort ta’ mara tqila jeħel, meta jinsab ħati, Emendat:
il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn sitt xhur A.L. 407 tal-
2007.
jew multa ta’ mhux iżjed minn elfejn tliet mija u disgħa u għoxrin euro
u sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37).
244. Kull min, b’kull mod li jkun, dolożament, jagħti jew Għoti ta’
iġiegħel lil ħaddieħor jieħu sustanzi velenużi jew li jagħmlu ħsara; sustanzi li huma
ta’ ħsara għas-
li jistgħu jkunu ta’ deni jew ta’ ħsara għas-saħħa, jeħel, meta jinsab saħħa.
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tlettax-il xahar sa sentejn, meta Emendat:
XLIX.1981.4.
d-delitt fih innifsu ma jkunx id-delitt ta’ omiċidju ikkunsmat jew
ittentat, jew ta’ ħsara gravi fuq il-persuna.
244A. (1) Kull min, meta jkun jaf li jkollu, jew li jkun afflitt Trasmissjoni,
b’xi marda jew kondizzjoni li tista’ tigi speċifikata skont is- komunikazzjoni
eċċ., ta’ mard.
subartikolu (3), b’xi mod xjentement jittrasmetti, jikkomunika jew Miżjud:
jgħaddi dik il-marda jew kondizzjoni lil xi persuna oħra li ma tkunx III.2002.46.
Emendat:
marida jew afflitta biha jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ A.L. 407 tal-
priġunerija għal żmien ta’ minn erba’ snin sa disa’ snin: 2007.
Iżda jekk il-persuna l-oħra tmut bħala rizultat ta’ dik il-
marda jew kondizzjoni, il-ħati jeħel il-piena stabbilita fl-artikolu
211(1).
(2) Meta dik il-marda jew kondizzjoni kif imsemmija fis-
 120 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

subartikolu (1) tigi trasmessa, ikkomunikata jew mgħoddija

b’nuqqas ta’ ħsieb, bi traskuraġni jew b’nuqqas ta’ tħaris ta’ xi
regolament mill-persuna li kienet li kien imissha tkun taf li tkun
marida jew li tkun afflitta b’dik il-marda jew kondizzjoni, dik il-
persuna teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
ta’ mhux iżjed minn sitt xhur jew multa ta’ mhux iżjed minn elfejn
tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu
(€2,329.37):
Iżda jekk il-persuna l-oħra tmut bħala riżultat ta’ dik il-
marda jew kondizzjoni, il-ħati jeħel il-pieni stabbiliti fl-artikolu
225.
(3) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja għandu, b’avviż
fil-Gazzetta, jispeċifika l-mard jew kondizzjonijiet li għalihom
japplika dan l-artikolu.

Sub-titolu VIII
Emendat: FUQ L-INFANTIĊIDJU U FUQ L-ABBANDUN, ESPOSIZZJONI
VI.1947.8. U MOGĦDRIJA TA’ TFAL
Sostitwit:
III.2002.47.
Infantiċidju. 245. Jekk mara b’xi għemil jew nuqqas ta’ rieda tikkaġuna l-
Miżjud: mewt tat-tarbija tagħha li tkun taħt l-età ta’ tnax-il xahar, iżda
VI.1947.9.
filwaqt tal-egħmil jew nuqqas moħħha ma jkunx f’loku minħabba li
hija tkun għad ma ġietx f’tagħha għal kollox fuq il-ħlas ta’ dik it-
tarbija jew minħabba t-traddigħ fuq it-twelid tat-tarbija, f’dan il-
każ, għalkemm iċ-ċirkostanzi jkunu hekk illi, kieku ma kienx għal
dan l-artikolu, il-ħtija kienet titqies omiċidju volontarju, hija tkun
ħatja ta’ infantiċidju u teħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien
mhux iżjed minn għoxrin sena.
Abbandun jew 246. Kull min ikun ħati li abbanduna jew ħalla espost tifel ta’
esposizzjoni ta’ età anqas minn seba’ snin, jeħel il-piena ta’ priġunerija minn seba’
tifel taħt is-seba’
snin. xhur sa sena.
Emendat:
XLIX.1981.4.
Jekk tifel imut 247. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 245, jekk
jew jibqa’ offiż minħabba l-abbandun jew l-esposizzjoni, it-tifel imut jew ibati
fuq il-persuna.
Emendat: offiża fuq il-persuna, il-ħati jitqies li għamel, fl-ewwel każ,
IX.1859.16; omiċidju volontarju, u, fit-tieni każ, offiża fuq il-persuna u jkun
V.1868.16;
VI.1947.10; suġġett għad-dispożizzjonijiet dwar l-omiċidju volontarju u l-offiża
III.2002.48. volontarja fuq il-persuna, skont ma jkun il-każ; iżda l-piena
titniżżel grad.
Abbandun jew (2) Jekk l-abbandun jew l-esposizzjoni ta’ tifel, kif jingħad
esposizzjoni ta’ f’dan l-artikolu, ma jsirux taħt ċirkostanzi ta’ periklu ċar tal-ħajja
tifel bla periklu
tal-ħajja jew ta’ jew ta’ offiża fuq il-persuna tat-tifel hekk abbandunat jew espost,
offiża. il-piena titniżżel żewġ gradi:
Iżda, jekk il-piena msemmija fis-subartikoli (1) u (2) ma
tkunx akbar minn dik stabbilita fl-aħħar artikolu qabel dan, l-
akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il-piena msemmija f ’dan l-aħħar
artikolu biż-żieda ta’ grad.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 121

247A. (1) Kull min ikollu r-responsabbiltà ta’ tifel ta’ taħt is- Moħqrija jew
sittax-il sena u b’atti persistenti ta’ għemil jew ta’ nuqqas ta’ għemil traskuraġni ta’
tifel ta’ taħt is-
jaħqar lit-tifel jew iġiegħel jew jippermetti l-moħqrija tat-tifel sittax-il sena.
b’mezzi simili, jeħel, meta jinsab ħati, kemm-il darba l-fatt ma Miżjud:
III.2002.49.
jkunx jikkostitwixxi reat aktar gravi taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ Emendat:
dan il-Kodiċi, il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed III.2020.4.
minn sentejn.
(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1), moħqrija tinkludi li
wieħed jittraskura lit-tifel fil-bżonnijiet tiegħu ta’ nutrizzjoni
adegwata, ta’ lbies adegwat, ta’ kenn adegwat, u ta’ protezzjoni
adegwata biex ma tiġrilux ħsara, li wieħed persistentement joffendi
d-dinjità u l-karattru tat-tifel b’mod gravi u li wieħed
persistentement jimponi fuq it-tifel xogħol mhux adattat għall-età
tiegħu jew xogħol fiżiku iebes.
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 197(4) jgħoddu wkoll fil-
każ ta’ reat taħt dan l-artikolu, meta r-reat isir minn axxendent jew
tutur.

248. Kull min, meta jsib tarbija li tkun għadha kif titwieled, Min jonqos li
jonqos li jagħmel minnufih dak kollu li jinħtieġ biex isalvaha, jew, jieħu ħsieb ta’
tarbija misjuba
jekk ikun ħa l-ħsieb tagħha, fi żmien erbgħa u għoxrin siegħa, ma jew li jgħarraf
jagħtihiex jew ma jgħarrafx biha lill-Pulizija Eżekuttiva, jeħel, biha lill-Pulizija.
meta jinsab ħati, fl-ewwel każ, il-piena ta’ priġunerija minn erba’
xhur sa sitt xhur, u fit-tieni każ, minn xahar sa tliet xhur:
Iżda fil-każ il-wieħed u l-ieħor, il-qorti, fid-diskrezzjoni
tagħha, tista’ tagħti l-piena tal-multa jew tal-ammenda minflok il-
piena ta’ priġunerija.

DISPOŻIZZJONI ĠENERALI LI TKUN TAPPLIKA Miżjud:

GĦAL REATI TAĦT IS-SUB-TITOLI I SA V, IT-TNEJN VII.2010.15.
INKLUŻI, U S-SUB-TITOLU VIII
248 Bis. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 208B(2) u (2A) Diżabilità fil-każ
għandhom japplikaw għal kull persuna misjuba ħatja ta’ xi reat taħt ta’ reati kontra
persuni ta’ taħt
is-Sub-titoli I sa V, it-tnejn inklużi, u s-Sub-titolu VIII meta r-reat l-età.
ikun sar kontra xi persuna ta’ taħt l-età. Miżjud:
VII.2010.15.

Sub-titolu VIII BIS Miżjud:

III.2002.50.
FUQ IT-TRAFFIKAR TA’ PERSUNI
 122 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Traffikar ta’ 248A. (1) Kull min, b’xi wieħed mill-mezzi msemmija fis-
persuna tal-età subartikolu (2), jittraffika persuna tal-età bil-għan li dik il-persuna
bil-għan li tiġi
sfruttata fil- tiġi sfruttata:
produzzjoni ta’
oġġetti jew fil- (a) fil-produzzjoni ta’ oġġetti jew fl-għoti ta’ servizzi; jew
għoti ta’
servizzi. (b) fil-jasar jew prattiċi simili għall-jasar; jew
Miżjud:
III.2002.50. (ċ) fl-iskjavitù jew xogħol furzat; jew
Emendat: (d) f’attivitajiet assoċjati mal-elemosina; jew
VII.2010.16;
XVIII.2013.2. (e) f’xi attivitajiet oħra illegali mhux speċifikament
XIII.2018.24.
provduti imkien f’dan is-Sub-titolu,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitta sa tnax-il
sena.
Għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu sfruttament jinkludi li
persuna tiġi meħtieġa tipproduċi oġġetti u tipprovdi servizzi taħt
kundizzjonijiet u f’ċirkostanzi li jmorru kontra standards fil-kamp
tax-xogħol li jirregolaw il-kondizzjonijiet tax-xogħol, pagi u s-
saħħa u s-sigurtà.
(2) Il-mezzi li għalihom hemm riferenza fis-subartikolu (1)
huma dawk li ġejjin:
(a) vjolenza jew theddid, inkluż is-serq ta’ persuna;
(b) qerq jew ingann;
(ċ) użu ħażin tal-awtorità, influenza jew pressjoni;
(d) li wieħed jagħti jew jirċievi ħlasijiet jew benefiċċji
sabiex jottjeni l-kunsens tal-persuna li jkollha l-
kontroll fuq persuna oħra;
(e) abbuż ta’ poter jew ta’ pożizzjoni ta’ vulnerabbiltà:
Iżda f’dan il-paragrafu "pożizzjoni ta’ vulnerabbiltà"
tfisser sitwazzjoni li fiha persuna kkonċernata ma
jkollhiex alternattiva reali jew aċċettabbli ħlief li
tissottometti ruħha għall-abbuż involut.
(3) Il-kunsens ta’ vittma ta’ traffikar jew ta’ sfruttament, kemm
jekk maħsub jew fattwali, ma jkunx relevanti fejn kwalunkwe mezz
kif stabbilit fis-subartikolu (2) ikun ġie użat.

Traffikar ta’ 248B. Kull min, b’xi wieħed mill-mezzi msemmija fl-artikolu
persuna tal-età 248A(2) jittraffika persuna tal-età bil-għan li dik il-persuna tiġi
bil-għan li tiġi
sfruttata għall- sfruttata għall-prostituzzjoni jew f’attivitajiet pornografiċi jew fil-
prostituzzjoni, produzzjoni ta’ materjal pornografiku jew forom oħra ta’ sfruttament
eċċ.
Miżjud: sesswali jeħel, meta jinsab ħati, il-piena li hemm fl-artikolu
III.2002.50. 248A(1).
Emendat:
XVIII.2013.3.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 123

248Ċ. (1) Kull min, b’xi wieħed mill-mezzi msemmija fl- Traffikar ta’
artikolu 248A(2), jittraffika persuna tal-età bil-għan li dik il- persuna tal-età
bil-għan li tiġi
persuna tiġi sfruttata għat-tneħħija ta’ xi parti tal-ġisem jeħel, meta sfruttata għat-
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa tnax-il sena. tneħħija ta’ xi
parti tal-ġisem.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu t-tneħħija tal-organi, tessuti Miżjud:
III.2002.50.
u ċelloli għandha tinkludi l-imġiba msemmija fl-artikolu Emendat:
248ĊA(1). XVIII.2013.4;
XXVIII.2016.16.

248ĊA. (1) Kull min ineħħi organu, tessut jew ċellola umana Traffikar ta’
minn donaturi ħajjin jew mejtin f ’kull ċirkustanza minn dawn li organi umani.
Miżjud:
ġejjin - XXVIII.2016.16.
(a) meta t-tneħħija ma ssirx taħt l-Att bil-kunsens liberu,
infurmat u speċifiku tad-donatur ħaj jew mejjet, jew,
fil-każ tad-donatur mejjet, mingħajr ma t-tneħħija tkun
awtorizzata taħt dan l-Att;
(b) meta, bi skambju għat-tneħħija ta’ organi, tessuti jew
ċelloli, id-donatur ħaj, jew terza persuna, ikun ġie
offrut jew ikun irċieva qligħ finanzjarju jew daqstant
vantaġġ;
(ċ) meta, bi skambju għat-tneħħija ta’ organi, tessuti jew
ċelloli minn persuna mejta, terza persuna tkun ġiet
offruta jew tkun irċeviet qligħ finanzjarju jew daqstant
vantaġġ,
ikun ħati ta’ reat u jeħel meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija
minn sitt snin sa tnax-il sena.
(2) Persuna li tagħmel xi att minn dawn li ġejjin tkun ħatja ta’
reat kontra dan l-artikolu -
(a) tagħmel użu mit-tneħħija ta’ organi, tessuti jew ċelloli
illeċiti, kif imfisser fis-subartikolu (1), għal finijiet ta’
impjantazzjoni jew finijiet oħra ta’ dik l-
impjantazzjoni;
(b) l-impjantazzjoni ta’ organi, tessuti jew ċelloli umani
minn donaturi ħajjin jew mejtin meta l-impjantazzjoni
ma ssirx taħt dan l-Att jew meta l-impjantazzjoni tkun,
f’kull mod, magħmula bi ksur tal-Att;
(ċ) tħajjar jew tirrekluta donatur tal-organi jew riċevitur
għal qligħ finanzjarju jew daqstant vantaġġ;
(d) tipprepara, tippreżerva jew taħżen organi, tessuti jew
ċelloli umani illeċiti li jkunu tneħħew kif imfisser fis-
subartikolu (1);
(e) tittrasporta, tittrasferixxi, tirċievi, timporta jew
tesporta organi, tessuti jew ċelloli umani illeċiti li
jkunu tneħħew kif imfisser fis-subartikolu (1),
u teħel, meta tinsab ħatja, il-piena ta’ priġunerija kif hemm fis-
subartikolu (1).
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 115 u 121(3) għandhom,
mutatis mutandis, japplikaw għal reat taħt dan l-artikolu.
 124 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(4) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu -

Kap. 558 "l-Att" tfisser l-Att dwar id-Donazzjoni ta’ Organi, Tessuti u Ċelloli
Umani;
"organu" tfisser parti differenzjata tal-ġisem tal-bniedem,
iffurmata minn tessuti differenti, li tirritjeni l-istruttura u l-
vaskularizzazzjoni tagħha, u li jkollha l-kapaċità li tiżviluppa
funzjonijiet fiżjoloġiċi b’livell sinifikattiv ta’ awtonomija:
Iżda parti minn organu titqies ukoll li tkun organu jekk il-
funzjoni tagħha tkun ser tintuża għall-istess għan bħal dak tal-
organu sħiħ fil-ġisem tal-bniedem, filwaqt li tirritjeni l-ħtiġiet ta’
struttura u vaskularizzazzjoni;
"qligħ finanzjarju jew daqstant vantaġġ" m’għandhomx jinkludu
kumpens għal telf ta’ qligħ u kull spiża ġustifikata oħra kkawżata
mit-tneħħija jew mill-eżamijiet mediċi relatati, jew kumpens fil-
każ ta’ danni li mhuwiex inerenti mat-tneħħija tal-organi.
Traffikar ta’ 248D. Kull min jittraffika minuri b’xi wieħed mill-għanijiet
minuri għal xi imsemmija fl-artikoli 248A sa 248ĊA, it-tnejn inkużi, jeħel, meta
wieħed mill-
għannijiet jinsab ħati, l-istess piena li hemm f’dawk l-artikoli, skont kif ikun
imsemmija fl- il-każ, ukoll jekk ma jkun intuża ebda wieħed mill-mezzi
artikoli 248A sa
248Ċ. msemmija fl-artikolu 248A(2):
Miżjud:
III.2002.50. Iżda fejn ikun intuża xi wieħed mill-mezzi msemmija fl-
Emendat: artikolu 248A(2) biex isir ir-reat taħt dan l-artikolu l-piena għar-
XXVIII.2016.16. reat għandha tiżdied bi grad.

Li tħajjar b’mod 248DA. Kull min, għall-finijiet imsemmija fl-artikoli 248A sa

improprju li 248ĊA, it-tnejn inklużi, jaġixxi bħala intermedjarju għall-
jingħata l-
kunsens għall- adozzjoni ta’ persuna ta’ taħt l-età iħajjar b’mod improprju li
adozzjoni ta’ jingħata l-kunsens ta’ xi persuna li l-kunsens tagħha jkun meħtieġ
persuna ta’ taħt
l-età għal finijiet għall-adozzjoni jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena stabbilita fl-
ta’ sfruttament. artikolu 248D.
Miżjud:
VII.2010.17.
Emendat:
XXVIII.2016.16.
Xogħol 248DB. Kull min jieħu sehem jew jinvolvi ruħu fix-xogħol
magħmul mit- magħmul mit-tfal għal kull fini msemmija fl-artikolu 248A jista’,
tfal.
Miżjud: meta jinsab ħati, jeħel il-piena stabbilita taħt l-artikolu 248D.
VII.2010.17.
Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu xogħol tat-tfal għandu
jinkludi persuna ta’ taħt l-età li tkun kostretta biex taħdem b’mod
sfurzat jew obbligatorju għal kull fini inkluż ir-reklutaġġ sfurzat
jew obbligatorju ta’ persuni ta’ taħt l-età biex jieħdu sehem
f’kunflitt bl-armi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 125

248E. (1) F’dan is-Sub-titolu, l-espressjoni "jittraffika persuna" Dispożizzjonijie

jew "jittraffika minuri" tfisser ir-reklutaġġ, trasport, bejgħ jew t ġenerali li
jgħoddu għal
trasferiment ta’ persuna, jew ta’ minuri, skont kif jista’ jkun il-każ, dan is-Sub-
inkluż il-ħabi ta’ dik il-persuna, jew tal-minuri, li wara tiġi riċevuta titolu.
Miżjud:
u jkun hemm bdil jew trasferiment ta’ kontroll fuq dik il-persuna, III.2002.50.
jew fuq il-minuri, u tinkludi kull għemil li jiffaċilita id-dħul, Emendat:
transitu, residenza fi jew ħruġ mit-territorju ta’ xi pajjiż għal xi A.L. 407 tal-
2007;
wieħed mill-għanijiet imsemmija fl-artikoli preċedenti ta’ dan is- XXXI.2007.14;
Sub-titolu, skont kif jista’ jkun il-każ. VII.2010.18;
XVIII.2013.4;
(2) Meta xi wieħed mir-reati fl-artikoli 248A sa 248D, it-tnejn VIII.2015.12;
inklużi - XXVIII.2016.16.

(a) isir flimkien ma’ vjolenza, jew tkun irriżultat fi ħsara

għas-saħħa fiżika jew psikoloġika tal-vittma fuq il-
persuna; jew
(b) jiġġenera rikavat li jkun ta’ aktar minn ħdax-il elf sitt
mija u sitta u erbgħin euro u sebgħa u tmenin ċenteżmu
(11,646.87); jew
(ċ) isir bl-involviment ta’ xi għaqda kriminali skont it-
tifsira li hemm fl-artikolu 83A(1); jew
(d) isir minn uffiċjal jew funzjonarju pubbliku waqt it-
twettiq ta’ dmirijiet tiegħu; jew
(e) isir kontra xi persuna vulnerabbli fi ħdan it-tifsira tal-
artikolu 208AĊ(2); jew
(f) meta l-akkużat ikun xjentement jew b’nuqqas ta’ ħsieb
ipperikola l-ħajja tal-persuna ttraffikata; jew
(g) meta l-akkużat ikun diġà nstab ħati ta’ offiża taħt dan
l-artikolu; jew
(h) isir minn membru tal-familja tat-tfal, persuna li tkun
qed tgħix mat-tfal jew persuna li tkun abbużat minn
pożizzjoni rikonoxxuta ta’ fiduċja jew awtorità,
il-piena li xort’oħra kienet tkun tgħodd għandha tiżdied bi grad.
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 121D għandhom jgħoddu
mutatis mutandis għar-reati taħt dan is-Sub-titolu, hekk iżda li l-
piena li l-korp magħqud għandu jeħel taħt dan is-subartikolu tkun
il-ħlas ta’ multa ta’ mhux inqas minn għoxrin elf euro (€20,000) u
mhux aktar minn żewġ miljun euro (€2,000,000), liema multa tista’
tiġi rkuprata bħala dejn ċivili u s-sentenza tal-Qorti tkun
tikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti kollha tal-
Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili. Kap. 12.
(4) Meta l-persuna misjuba ħatja ta’ wieħed mir-reati taħt dan
is-Sub-titolu -
(a) kienet fiż-żmien li sar ir-reat impjegata jew xort’oħra
fis-servizz ta’ korp magħqud, u
(b) ir-reat sar għall-benefiċċju, f’parti jew għal kollox, ta’
dak il-korp magħqud, u
(ċ) ir-reat seta’ jsir minħabba n-nuqqas ta’ sorveljanza jew
kontroll ta’ xi persuna li għaliha hemm riferenza fl-
artikolu 121D,
126 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

il-persuna misjuba ħatja kif ingħad għandha titqies bħala li tkun

vestita bir-rappreżentanza legali tal-istess korp magħqud li jeħel
multa ta’ mhux inqas minn għaxart elef euro (€10,000) u mhux iżjed
minn żewġ miljun euro (€2,000,000).
(4A) Meta r-reat jitwettaq għall-benefiċċju ta’, fl-intier tiegħu
jew f’parti minnu, korp magħqud minn persuna li jkollha s-setgħa li
tirrappreżenta dak il-korp magħqud, l-awtorità li tieħu deċiżjonijiet
f’isem il-korp magħqud, jew awtorità li twettaq kontroll fuq il-korp
magħqud, il-persuna ġuridika tista’ tkun soġġetta għal:
(i) esklużjoni milli tkun intitolata għall-benefiċċji
jew għajnuna pubblika;
(ii) is-sospensjoni jew it-tħassir ta’ kull liċenza,
permess jew awtorità oħra biex jeżerċita xi
kummerċ, negozju jew attività kummerċjali
oħra;
(iii) it-tqegħid taħt superviżjoni ġudizzjarja;
(iv) l-istralċ obbligatorju tal-korp magħqud; jew
(v) l-għeluq temporanju jew permanenti ta’ xi
stabbiliment li seta’ ġie użat għall-għemil tar-
reat.
(5) Mingħajr ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5, il-qrati
Maltin għandu jkollhom ġurisdizzjoni fuq l-imsemmijin reati meta:
(a) parti biss mill-azzjoni li tagħti lok għall-esekuzzjoni
tar-reat tkun twettqet f’Malta; jew
(b) il-ħati jkun ċittadin Malti jew residenti permanenti
f’Malta jew ir-reat ġie mwettaq għall-benefiċċju ta’
korp ġuridiku reġistrat f’Malta; jew
(ċ) ir-reat twettaq fuq ċittadin Malti jew residenti permanenti
f’Malta.
Eżenzjoni għal (6) M’għandu jkun hemm ebda kastig għal reati li jsiru taħt dan
atti li jsiru is-Sub-titolu jekk il-ħati kien imġiegħel jagħmilhom minn xi
b’ġegħil.
Miżjud: persuna oħra fejn id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 33(b) ma jkunux
XXXI.2007.14. japplikaw.
Meta l-Att dwar (7) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 14 tal-Att dwar l-Immigraz-
l-Immigrazzjoni zjoni m’għandhomx ikunu japplikaw qabel ma jgħaddu tletin
ma japplikax.
Miżjud: ġurnata minn meta l-Uffiċjal Prinċipali tal-Immigrazzjoni jkollu
XXXI.2007.14. tassew għaliex jaħseb li l-persuna in kwistjoni tkun vittma ta’ xi
Kap. 217. wieħed mir-reati taħt dan is-Sub-titolu.
Kap. 63. (8) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 13 u 14 tal-Ordinanza tal-
Ordinanza dwar il-Qirda tal-Kummerċ fil-Prostituzzjoni
għandhom, mutatis mutandis, japplikaw.
(9) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi
liġi oħra, il-perjodu ta’ preskrizzjoni għandu jibda’ mill-ġurnata
meta l-vittma tkun tal-età.
(10) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 127

248F. (1). Kull min jgħin, jassisti jew jinstiga xi reat taħt dan is- Ġħajnuna u
Sub-titolu jkun ħati ta’ reat u jeħel meta jinstab ħati, il-piena assistenza.
Miżjud:
stabbilita għar-reat mgħejjun, assistit jew instigat. XVIII.2013.6.
(2) Kull persuna li twettaq jew tagħmel użu mis-servizzi jew
xogħol kif imsemmija fl-artikoli 248A sa 248D, it-tnejn inklużi,
meta tkun taf li l-persuna li tipprovdi s-servizz ġiet ittraffikata fi
ħdan it-tifsira tal-artikolu 248E(1), tkun ħatja ta’ reat u teħel, meta
tinstab ħatja, priġunerija għal perjodu bejn tmintax-il xhar u ħames
snin.

248G. Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 21 u 28 ta’ dan il-Kodiċi u Ċerti

d-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Probation ma għandhomx dispożizzjonijiet
ma japplikawx.
japplikaw fir-rigward ta’ xi persuna li tinstab ħatja ta’ reat taħt dan Miżjud:
is-Sub-titolu. XVIII.2013.6.
Kap. 446

Sub-titolu IX
FUQ IT-THEDDID, VJOLENZA PRIVATA U FASTIDJU Emendat:
VIII.1909.25.
Sostitwit:
XX.2005.14.
249. (1) Kull min bil-mezz ta’ karta miktuba, sew jekk Theddid bil-
anonima kemm jekk tkun iffirmata bl-isem tiegħu nnifsu jew mezz ta’ kitba.
Emendat:
b’isem maħluq, jhedded lil ħaddieħor b’xi delitt, jeħel, meta jinsab IX.1859.17;
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa tnax-il xahar jew multa XIV.1983.5;
III.2002.51;
ta’ mhux iżjed minn ħames telef euro (€5,000), jew dik il-priġunerija u XIII.2018.24.
multa flimkien:
Iżda jekk it-theddida tkun dwar l-użu ta’ materjal nukleari
sabiex tiġi kkaġunata l-mewt ta’ jew offiża gravi fuq xi persuna jew
ħsara kbira fil-proprjetà jew tkun dwar li jsir reat ta’ serq ta’
materjal nukleari sabiex xi persuna naturali jew legali,
organizzazzjoni internazzjonali jew Stat jiġi mġiegħel jagħmel jew
jonqos milli jagħmel xi ħaġa, il-piena għar-reat għandha tiżdied bi
tliet gradi; il-frażi "materjal nukleari" għandha jkollha l-istess
tifsira li ngħatat fl-artikolu 314B(4).
(2) Kemm-il darba flimkien mat-theddid, ukoll fil-każ ta’
theddid bil-fomm, ikun hemm ordni jew kondizzjoni, l-akkużat
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena msemmija fis-subartikolu (1) biż-
żieda tal-multa, hekk iżda li dik il-multa m’għandhiex tkun aktar
minn għaxart elef euro (€10,000).
(3) Barra minn dan il-qorti tordna li l-ħati jġib il-pleġġerija jew
jagħti l-obbligazzjoni msemmija fl-artikoli 383, 384 u 385.

250. (1) Kull min, bil-ħsieb li jestorċi flus jew xi ħaġ’oħra, Rikatt.
jew li jagħmel xi qligħ, jew bil-ħsieb li jġiegħel lil persuna oħra Emendat:
IX.1859.18;
tesegwixxi, tiddistruġġi, tqalleb, jew tbiddel testment jew VIII.1909.26;
obligazzjoni bil-miktub, titolu jew garanzija, jew tagħmel jew XLIX.1981.4;
III.2002.52;
tonqos milli tagħmel xi ħaġa, ihedded li jagħmel denunzja jew XXIV.2014.25.
kwerela kontra, jew li jagħti malafama lil, dik il-persuna jew
persuna oħra, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn
sena sa erba’ snin.
128 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(2) Kemm-il darba b’dan it-theddid il-ħati jasal fil-ħsieb

tiegħu, huwa jeħel il-piena ta’ priġunerija minn tmintax-il xahar sa
ħames snin.

Vjolenza kontra 251. (1) Kull min juża vjolenza, inkluż vjolenza morali u, jew
l-privat. psikoloġika, u, jew sfurzar, sabiex iġiegħel li xi ħadd jagħmel, iħalli
Emendat:
XXIV.2014.26. ssir, jew jonqos milli jagħmel, xi ħaġa, jew sabiex inaqqas l-abilitajiet
XIII.2018.24. tal-persuna jew jiżola tali persuna jew jillimita l-aċċess għall-flus,
edukazzjoni jew impjieg, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena msemmija
fis-subartikolu (1) tal-aħħar artikolu qabel dan.
(2) Jekk il-ħati jasal fil-ħsieb tiegħu, huwa jeħel il-piena
msemmija fis-subartikolu (2) tal-aħħar artikolu qabel dan.
(3) Kull min jikkawża lil ħaddieħor biża li se tintuża vjolenza
kontrih jew kontra l-proprjetà tiegħu jew kontra l-persuna jew il-
proprjetà ta’ xi ħadd mill-axxendenti, dixxendenti, aħwa subien jew
bniet jew xi persuna msemmija fl-artikolu 222(1), jeħel il-pieni
preskritti fis-subartikolu (1) imnaqqsa b’grad wieħed jew tnejn:
Iżda meta l-ħati jkun laħaq il-mira tiegħu, hu jista’ jeħel il-
piena stabbilita fis-subartikolu (2) imnaqqsa b’grad wieħed jew
tnejn.

Il-fastidju. 251A. (1) Persuna li:

Miżjud:
XX.2005.15. (a) iġġib ruħha b’mod li tagħti fastidju lil persuna oħra;
Emendat: jew
A.L. 407 tal-
2007; (b) iġġib ruħha b’mod li tkun taf jew ikun imissha tkun taf
XXIV.2014.27.
Sostitwit: li dan ikun ta’ fastidju għal dik il-persuna; jew
XIII.2018.24 (ċ) tissoġġetta lil persuna oħra għal xi att ta’ intimità
fiżika; jew
(d) titlob favuri sesswali mingħand persuna oħra; jew
(e) tissoġġetta lil persuna oħra għal xi att u, jew imġiba li
jkollhom konnotazzjonijiet sesswali, inklużi kliem bil-
fomm, mossi u, jew għemil, il-wiri jew iċ-
ċirkolazzjoni ta’ kliem miktuba, stampi, u, jew xi
materjal ieħor, fejn dak l-att, kliem, u jew imġiba
mhumiex mixtieqa mill-vittma, u jkunu jistgħu
raġonevolemnt jiġu kkunsidrati bħala offensivi,
umiljanti, degradanti, u, jew intimidatorji lejha,

tkun ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu.

(2) Għall-fini ta’ dan l-artikolu, persuna li tkun qiegħda ġġib

ruħha b’mod dubjuż imissha tkun taf li dik l-imġiba tammonta għal
fastidju ta’ persuna oħra jekk fil-qies ta’ persuna raġonevoli li
jkollha l-istess informazzjoni din kienet kieku taħseb li dik l-
imġiba kienet tammonta għal fastidju tal-persuna l-oħra.

(3) Persuna akkużata b’reat taħt dan l-artikolu tista’ ġġib

prova li:
(a) l-imġiba tagħha kienet dovuta bl-iskop li timpedixxi
jew tikxef xi delitt; jew
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 129

(b) l-imġiba tagħha kienet dovuta taħt xi liġi, regolament

jew regola, jew biex tikkonforma ruħha ma’ xi
kondizzjoni jew ħtieġa imposta minn xi persuna taħt xi
liġi; jew
(ċ) fiċ-ċirkostanzi partikolari dik l-imġiba kienet waħda
raġonevoli.

(4) Persuna misjuba ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu tista’
teħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn sitt xhur sa sentejn
jew multa ta’ mhux inqas minn ħamest elef euro (€5,000) u mhux
iżjed minn għaxart elef euro (€10,000), jew dik il-multa u
priġunerija flimkien:

Iżda l-piena għandha tiżdied bi grad wieħed meta r-reat isir

kontra xi persuna msemmija fl-artikolu 222(1).
251AA. (1) Persuna: Segwiment ta’
persuna bil-
(a) li ġġib ruħha b’mod li jkun bi ksur tal-artikolu moħbi.
251A(1), u Miżjud:
XXIV.2014.28.
(b) l-imġiba tagħha jammonta għal segwiment ta’ persuna Emendat:
VIII.2015.13;
bil-moħbi, XIII.2018.24.
tkun ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu.
(2) Għall-finijiet tal-paragrafu (b) tas-subartikolu (1) ta’ dan l-
artikolu u l-artikolu 251BA(1)(a), persuna ġġib ruħha b’mod li l-
imġiba tagħha tkun tammonta għal segwiment ta’ persuna bil-
moħbi jekk:
(a) tammonta għal fastidju ta’ dik il-persuna,
(b) tikkostitwixxi xi wieħed mir-reati msemmija fis-
subartikolu (3),
(ċ) dik il-persuna, li twettaq dik l-imġiba, taf jew imissha
tkun taf li dik l-imġiba tammonta għal fastidju tal-
persuna l-oħra, u
(d) tikkostitwixxi kondotta ripetuta li ġġiegħel lill-persuna
l-oħra li tibża’ għas-sigurtà tagħha.
(3) Dawn l-atti li ġejjin għandhom jitqiesu bħala atti ta’
segwiment ta’ persuna bil-moħbi:
(a) li wieħed jimxi wara persuna,
(b) li wieħed jagħmel kuntatt, jew jittanta jagħmel kuntatt,
ma’ persuna bi kwalunkwe mezz,
(ċ) il-pubblikazzjoni, bi kwalunkwe mezz, ta’ xi
dikjarazzjoni jew materjal ieħor -
(i) li jirrigwarda jew li jagħti lil wieħed x’jifhem li
jirrigwarda persuna, jew
(ii) li jagħti lil wieħed x’jifhem li joriġina minn
persuna,
(d) il-monitoraġġ tal-użu ta’ persuna tal-internet, tal-posta
elettronika jew ta’ kull forma oħra ta’ komunikazzjoni
elettronika,
130 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(e) li wieħed jitlajja fi kwalunkwe post, kemm pubbliku

jew privat,
(f) indħil f’xi proprjetà li tkun fil-pussess ta’ persuna,
(g) li wieħed joqgħod għassa jew jispija fuq persuna.
(4) Persuna li tinsab ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu teħel il-
piena ta’ priġunerija għal żmien minn sena sa sentejn jew multa ta’
mhux iżjed minn għaxart elef euro (€10,000), jew dik il-multa u
priġunerija flimkien:
Iżda l-piena għandha tiżdied bi grad wieħed meta r-reat isir
kontra xi persuna msemmija fl-artikolu 222(1).

Meta oħrajn 251B. (1) Persuna li l-imġieba tagħha tikkaġuna lil ħaddieħor
jibżgħu li se jibża’ li se tintuża vjolenza kontrih jew kontra l-proprjetà tiegħu
tintuża vjolenza
kontrihom. jew kontra l-persuna jew il-proprjetà ta’ xi ħadd mill-axxendenti,
Miżjud: dixxendenti, aħwa subien jew bniet jew xi persuna msemmija fl-
XX.2005.15.
Emendat: artikolu 222(1) tkun ħatja ta’ reat jekk hija tkun taf jew imissha
A.L. 407 tal- tkun taf li l-imġieba tagħha se tikkaġuna lil xi ħadd ieħor hekk
2007; jibża’ kull darba minn dawk l-okkażjonijiet, u tista’ teħel il-piena
III.2020.5;
II.2021.2. ta’ priġunerija għal żmien minn sena sa sentejn jew multa ta’ mhux
inqas minn sitt elef u ħames mitt euro (€6,500) u mhux iżjed minn
ħmistax-il elf euro (€15,000), jew dik il-multa u priġunerija
flimkien.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-persuna li l-imġieba
tagħha tkun waħda dubjuża jmissha tkun taf li tkun se tikkaġuna
biża’ f’ħaddieħor li ser tintuża vjolenza kontrih f’xi okkażjoni jekk
persuna raġonevoli li jkollha l-istess informazzjoni kieku taħseb li
dik l-imġieba tkun ser tikkaġuna biża’ fil-persuna l-oħra f ’dik l-
okkażjoni.
(3) Persuna akkużata b’reat taħt dan l-artikolu tista’ ġġib prova
li:
(a) l-imġieba tagħha kienet adottata fiċ-ċirkostanzi
msemmija fl-artikolu 251A(3)(a) jew (b); jew
(b) l-imġieba adottata kienet waħda raġonevoli għall-
ħarsien tagħha nnifisha jew ta’ ħaddieħor jew għall-
ħarsien tal-proprjetà tagħha jew ta’ ħaddieħor.

Segwiment ta’ 251BA. (1) Persuna li l-imġiba tagħha -

persuna bil-
moħbi li jinvolvi (a) tammonta għal segwiment ta’ persuna bil-moħbi, u
biża’ li titwettaq
vjolenza, li (b) jew:
wieħed jallarma
jew li jdejjaq lil (i) tikkaġuna li persuna oħra tibża’ f’għallinqas
ħaddieħor. żewġ okkażjonijiet li ser tintuża vjolenza fuqha,
Miżjud:
XXIV.2014.29. jew
Emendat: (ii) tikkaġuna fuq persuna oħra allarm jew dwejjaq li
XIII.2018.24.
jkollu effett avvers sostanzjali fuq l-attivitajiet
normali ta’ kuljum ta’ dik il-persuna,
tkun ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu jekk tkun taf jew imissha tkun
taf li l-imġiba tagħha ser tikkaġuna biża’ fil-persuna f’kull waħda
minn dawk l-okkażjonijiet jew, kif ikun il-każ, ser tikkaġuna dak l-
allarm jew dwejjaq.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 131

(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-persuna li l-imġiba

tagħha tkun waħda dubjuża jmissha tkun taf li tkun ser tikkaġuna
biża’ f’ħaddieħor li ser tintuża vjolenza kontrih f’xi okkażjoni jekk
persuna raġonevoli li jkollha l-istess informazzjoni kieku taħseb li
dik l-imġiba tkun ser tikkaġuna biża’ fil-persuna l-oħra f ’dik l-
okkażjoni.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-persuna li l-imġiba
tagħha tkun waħda dubjuża jmissha tkun taf li tkun ser tikkaġuna
a l l a r m j e w d w e j j a q f ’ ħ a d d i e ħ o r l i s e r i k o l l u e ff e t t a v v e r s
sostanzjali fuq l-attivitajiet normali ta’ kuljum ta’ dik il-persuna
jekk persuna raġonevoli li jkollha l-istess informazzjoni kieku
taħseb li dik l-imġiba tkun ser tikkaġuna dak l-allarm jew dwejjaq.
(4) Persuna abbużata b’reat taħt dan l-artikolu tista’ ġġib prova
li l-imġiba tagħha kienet adottata fiċ-ċirkostanzi msemmija fl-
artikolu 251B(3)(a) jew (b).
(5) Persuna li tinsab ħatja ta’ reat taħt dan l-artikolu teħel il-
piena ta’ priġunerija għal żmien minn sentejn sa ħames snin jew
multa ta’ mhux iżjed minn tletin elf euro (€30,000), jew dik il-
multa u priġunerija flimkien:
Iżda l-piena għandha tiżdied bi grad wieħed meta r-reat isir
kontra xi persuna msemmija fl-artikolu 222(1).
(6) Il-fatt li persuna mixlija b’reat taħt dan l-artikolu tiġi
illiberata ma jeskludix li tinstab ħatja ta’ reat kontra l-artikoli 251A
jew 251AA.
(7) Dan l-artikolu għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-
ġeneralità tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 251B.

251Ċ. Fl-artikoli 251A sa 251BA, it-tnejn inklużi, riferenzi Tifsir fl-artikoli

għall-għoti ta’ fastidju lil persuni jinkludu meta wieħed jagħti qata’ 251A u 251B.
Miżjud:
jew idejjaq lill-persuna. XX.2005.15.
Emendat:
XXIV.2014.30.

251D. (1) Il-pieni stabbiliti fid-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ Dispożizzjonijie

dan is-Sub-titolu għandhom jiżdiedu minn grad sa żewġ gradi meta t ġenerali.
Miżjud:
r-reat ikun aggravat jew motivat fuq bażi ta’ ġeneru, identità tal- XVI.2006.5.
ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini etnika Emendat:
VIII.2012.6.
jew nazzjonali, età, diżabilità, reliġjon jew twemmin jew opinjoni Sostitwit:
politika jew opinjoni oħra fi ħdan it-tifsira mogħtija fis-subartikoli XXIV.2014.31.
(3) sa (6), it-tnejn inklużi, tal-artikolu 222A. Emendat:
LXV. 2021.7.
(2) Il-pieni stabbiliti fl-artikoli 251A sa 251BA, it-tnejn
inklużi, għandhom jiżdiedu bi grad wieħed meta r-reat isir b’xi
wieħed mill-mezzi msemmijin fl-artikolu 337B(1).
(3) Meta persuna tiġi mixlija taħt l-artikoli 251 sa 251BA, it-
tnejn inklużi, ilk-qorti tista’ tagħmel ordni skont is-subartikolu (1)
u l-paragrafi (a) sa (ċ), it-tnejn inklużi, tas-subartikolu (3) tal-
artikolu 412Ċ.
132 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Mutilazzjoni tal- 251E. (1) Kull min, għal raġunijiet li ma jkunux mediċi,
organi ġenitali jagħmel operazzjoni jew iwettaq xi intervent fuq l-organi ġenitali
ta’ mara.
Miżjud: ta’ mara, liema operazzjoni jew intervent jikkawżaw ħsara fuq l-
I.2014.2. organi ġenitali jew iġibu fuq dawk l-organi tibdil permanenti, ikun
Emendat:
XIII.2018.24. ħati ta’ mutilazzjoni furzata tal-organi ġenitali ta’ mara u jeħel il-
piena tal-priġunerija għal żmien ta’ minn ħames snin sa għaxar snin.
(2) (a) Kull min jinsab ħati ta’ mutilazzjoni tal-organi ġenitali
ta’ mara li biha tiġri l-mewt minħabba biss fin-natura
jew fil-konsegwenzi naturali tal-offiża, u mhux għal xi
kawża aċċidentali li tinqala’ wara, jeħel -
(i) il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa għoxrin
sena, jekk il-mewt tiġri fi żmien erbgħin ġurnata
li jibdew igħoddu mill-aħħar nofs il-lejl ta’
qabel id-delitt;
(ii) il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa tnax-il
sena, jekk il-mewt tiġri wara l-erbgħin ġurnata
hawn fuq imsemmija, imma qabel sena li tibda
tgħodd bħal ma jingħad hawn fuq.
(b) Jekk il-mewt tiġri minħabba f’xi kawża aċċidentali li
tinqala’ wara u mhux biss minħabba fin-natura jew fil-
konsegwenzi naturali tal-operazzjoni jew intervent, l-
akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn sitt snin sa tnax-il sena.
(3) Il-kunsens tal-persuna li fuqha jsiru l-operazzjoni jew l-
intervent ma jiġġustifikax l-eżenzjoni mill-piena.
(4) Kull min xjentement jonqos milli jipprova jevita, permezz
ta’ lment formali jew b’xi mod ieħor, mutilazzjoni tal-organi
ġenitali ta’ mara, jeħel multa ta’ mhux inqas minn elf euro (€1,000)
u mhux iżjed minn ħamest elef euro (€5,000) jew priġunerija għal
żmien ta’ minn sitt xhur sa sentejn jew għal multa u priġunerija
flimkien:
Iżda d-dmir li jiġi evitat att bħal dan għandu jgħodd
minkejja kull dmir ta’ kunfidenzjalità.
(5) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-kliem "operazzjoni" u
"intervent" għandhom jinkludu l-qtugħ, infibulazzjoni jew
mutilazzjoni tal-organi ġenitali.
(6) Kull min jgħin, iħajjar, jagħti parir, iħabrek, jew jisforza mara
sabiex taqta’, tinfibula jew b’xi mod ieħor timmutila l-organi
ġenitali tagħha kollha jew xi parti minnha, ikun ħati ta’ reat u jeħel,
meta jinsab ħati, il-piena stabbilita taħt dan l-artikolu.

Sterilizzazzjoni 251F. Kull min bl-użu tal-forza, qerq, tixħim jew theddid, u
furzata. mhux għal raġuni medika, permezz tal-kirurġija jneħħi jew
Miżjud:
I.2014.2. jiddiżabilita l-organi riproduttivi ta’ individwu sabiex iwassal għal
sterilizzazzjoni, mingħajr ma jkun hemm il-kunsens sħiħ u infurmat
ta’ dak l-individwu jkun ħati ta’ sterilizzazzjoni furzata u jeħel,
kemm-il darba l-fatt ma jkunx jikkostitwixxi reat aktar gravi taħt xi
dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi, meta jinsab ħati priġunerija
għal żmien ta’ minn erba’ snin sa għaxar snin.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 133

251G. Kull min bl-użu tal-forza, tixħim, qerq, deprivazzjoni tal- Żwieġ furzat.
libertà, pressjoni mhux kif imiss jew xi mġiba oħra illegali jew bit- Miżjud:
I.2014.2.
theddid ta’ aġir bħal dan, iġiegħel lil xi ħadd jiżżewweġ ikun ħati li Sostitwit:
jkun ikkawża żwieġ furzat u jeħel, kemm-il darba l-fatt ma jkunx XIII.2018.24.
jikkostitwixxi reat aktar gravi taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ dan il-
Kodiċi, meta jinsab ħati priġunerija għal żmien ta’ minn tliet snin
sa ħames snin:
Iżda kull att li hekk isir li jmur kontra din id-dispożizzjoni
għandu jkun null u mingħajr effett legali.

251GA. Kull min bl-użu tal-forza, tixħim, qerq, deprivazzjoni tal- Ġbid b’qerq ta’
libertà, pressjoni mhux kif imiss jew xi mġiba oħra illegali jew bit- persuna għat-
territorju ta’ Stat
theddid ta’ aġir bħal dan, jiġbed b’qerq persuna oħra fit-territorju ta’ ieħor għal żwieġ
Stat ieħor għajr dak li fih tgħix bil-għan li jġiegħel tali persuna biex furzat.
Miżjud:
tiżżewweġ jeħel, kemm-il darba l-fatt ma jkunx jikkostitwixxi reat XIII.2018.24.
aktar gravi taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi, meta jinstab
ħati, priġunerija għal żmien minn erbgħa sa sitt snin.

251H. Il-piena għad-delitti msemmijin fl-artikoli 251 sa 251G, it- Żjieda fil-piena.
tnejn inklużi, għandhom jiżdiedu bi grad jew żewġ gradi f ’kull Miżjud:
I.2014.2.
wieħed mill-każijiet li ġejjin:
(a) id-delitt twettaq kontra il-konjuġi jew is-sieħba
preżenti jew ta’ qabel, minn membru tal-familja,
persuna li tgħix mal-vittma jew persuna li tkun
abbużat mill-awtorità tagħha:
Iżda f’dan il-paragrafu "konjuġi" tinkludi persuna li ż-
żwieġ tagħha mal-akkużat ġie xolt jew ġie dikjarat
null;
(b) id-delitt, jew id-delitti relatati, twettaq jew twettqu
ripetutament;
(ċ) id-delitt twettaq fuq persuna vulnerabbli skont it-
tifsira tal-artikolu 208AĊ(2);
(d) id-delitt twettaq fuq jew fil-preżenza ta’ minuri;
(e) id-delitt twettaq minn żewġ persuni jew aktar li
aġixxew flimkien;
(f) twettqet vjolenza qabel jew waqt it-twettiq tad-delitt;
(g) id-delitt twettaq bl-użu jew it-theddid tal-użu ta’ arma
(h) id-delitt ikkawża offiża gravi fiżika jew psikoloġika
fuq il-vittma;
(i) l-akkużat kien qabel instab ħati ta’ delitti ta’ natura
simili.
251HA. Il-piena stabbilita għad-delitti msemmija fl-artikoli Aggravju.
preċedenti ta’ dan is-Sub-titolu għandha tiżdied bi grad jew żewġ Miżjud:
XIII.2018.24.
gradi f’kull każ imsemmi fl-artikolu 202, meta u kif applikabbli,
iżda fejn dan il-Kodiċi jew xi liġi oħra diġà tipprovdi għal aggravju
tal-piena fir-rigward taċ-ċirkostanzi msemmija f’dan l-artikolu, l-
ogħla piena tista’ tiġi mogħtija.
 134 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Applikabilità ta’ 251I. (1) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin jgħoddu għad-delitti taħt

dispożizzjonijiet l-artikoli 198, u 251 sa 251G, it-tnejn inklużi.
.
Miżjud:
I.2014.2. (2) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5,
Emendat: il-qrati ta’ Malta għandhom ġurisdizzjoni wkoll fuq id-delitti
VIII.2015.14; msemmija meta:
XXIV.2019.5
(a) parti biss mill-azzjoni li twassal għall-eżekuzzjoni tad-
delitt twettqet f’Malta; jew
(b) l-akkużat hu ċittadin Malti jew hu resident permanenti
jew abitwali f’Malta; jew
(ċ) id-delitt twettaq fuq ċittadin Malti jew fuq resident
permanenti jew abitwali f’Malta.
(3) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi
liġi oħra, fejn id-delitt jitwettaq fuq persuna li tkun taħt l-età, il-
perjodu ta’ preskrizzjoni għandu jiddekorri mill-ġurnata li fiha l-
vittma tkun tal-età.
(4) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).

Sub-titolu X
Sostitwit: FUQ IL-KXIF TA’ INFORMAZZJONI RIĊEVUTA B’SIGRIET
XI.2018.25.
Inġurji. 252. Imħassar bl-Att XI.2018.25
Emendat:
XI.1900.36;
IV.1916.2.
Meta mhix 253. Imħassar bl-Att XI.2018.25
ammissibbli l-
prova tal-verità
tal-fatt.
Emendat:
XI.1900.36;
IV.1916.3.
Eċċezzjonijiet. 254. Imħassar bl-Att XI.2018.25
Ċirkostanzi li
jnaqqsu l-piena.
Setgħat tal-qorti.
Emendat:
XI.1900.36.
Ebda 255. Imħassar bl-Att XI.2018.25.
proċediment ma
jittieħed
mingħajr il-
kwerela tal-parti
offiża.
Emendat:
XXIII.2017.11.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 135

Jekk l-offiż imut

qabel il-kwerela
jew jekk l-
inġurja ssir
kontra t-tifkira
tal-mejjet.
Emendat:
XI.1900.36.
256. Imħassar bl-Att XI.2018.25 Libelli.
Emendat:
XIV.1889.44;
XI.1900.36;
XXII.1976.4.
257. Kull min, minħabba l-istat, professjoni jew kariga tiegħu, Kxif ta’ sigrieti
ikun sar id-depożitarju ta’ sigriet li jkun ġie fdat lilu, jikxef dan is- professjonali.
Sostitwit:
sigriet, ħlief fil-każijiet li fihom il-liġi tobbligah igħarrafhom lil XXIV.1994.15;
awtorità pubblika, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ multa ta’ Emendat:
II.1998.7;
mhux iżjed minn sitta u erbgħin elf ħames mija u sebgħa u tmenin A.L. 407 tal-
euro u sebgħa u erbgħin ċenteżmu (€46,587.47) jew ta’ priġunerija 2007.
għal żmien mhux iżjed minn sentejn jew għal dik il-multa u
priġunerija flimkien:
Iżda, minkejja d-dispożizzjonijiet ta’ kull liġi oħra, tkun
difiża li turi li l-kxif ikun sar lil awtorità pubblika kompetenti
f ’Malta jew barra minn Malta li tkun qed tinvestiga xi att jew
ommissjoni li jkun sar Malta u jkun jikkostitwixxi, jew jekk ikun
sar barra minn Malta f ’ċirkostanzi korrispondenti kien
jikkostitwixxi -
(a) xi wieħed mir-reati li għalihom hemm riferenza fl-artikolu
22(2)(a)(i) tal-Ordinanza dwar Mediċini Perikolużi; jew
Kap. 101.
(b) xi wieħed mir-reati li għalihom hemm riferenza fl-artikolu
120A(2)(a)(i) tal-Ordinanza dwar il-Professjoni Medika u
l-Professjonijiet li għandhom x’jaqsmu magħha; jew Kap. 31.
(ċ) xi reat ta’ money laundering kif imfisser fl-Att kontra Kap. 373.
Money Laundering:
Iżda wkoll id-dispożizzjonijiet tal-ewwel proviso ta’ dan l-
artikolu ma għandhomx japplikaw għal persuna li tkun membru tal-
professjoni legali jew tal-professjoni medika.

Sub-titolu XI
DWAR L-ABBUŻ FUQ PERSUNI ANZJANI
JEW PERSUNI DIPENDENTI
257A. (1) Persuna li tkun taf jew ikun imissha tkun taf li persuna Meta persuna
hi anzjana jew adult dipendenti u li, taħt ċirkostanzi jew ġġiegħel jew
tippermetti li
kondizzjonijiet li x’aktarx jikkawżaw offiża gravi fuq il-persuna persuna anzjana
jew mewt, xjentement iġġiegħel jew tippermetti li xi persuna jew adult
dipendenti jsofru
anzjana adult dipendenti jsofru, jew iġġib fuq dawk il-persuni taħt ċirkostanzi
uġigħ fiżiku jew tbatija mentali mhux ġustifikabbli jew waqt li li x’aktarx
jkollha l-kura u l-kustodja ta’ persuna anzjana jew adult dipendenti, jikkawżaw
offiża gravi fuq
xjentement iġġiegħel jew tippermetti li l-persuna jew is-saħħa tal- il-persuna jew
persuna a nzjana j ew adult dipendenti ssirilhom ħsara, jew mewt.
xjentement iġġiegħel jew tippermetti li l-persuna anzjana jew l- Miżjud:
XXXI.2014.3.
136 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

adult dipendenti jitqiegħdu f’sitwazzjoni li l-persuna jew is-saħħa

tagħhom tkun fil-periklu, tkun ħatja ta’ reat u, mingħajr
preġudizzju għal kull piena oħra li jista’ jkun hemm għar-reat taħt
dan il-Kodiċi jew taħt kull liġi oħra, teħel il-piena ta’ priġunerija
minn sentejn sa ħames snin.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, persuna li tkun qiegħda
ġġib ruħha b’mod dubjuż imissha tkun taf li persuna tkun persuna
anzjana jew adult dipendenti jekk fil-qjies ta’ persuna raġonevoli li
jkollha l-istess informazzjoni din kienet kieku taħseb li dik il-
persuna hi persuna anzjana jew adult dipendenti.
(3) Meta bħala riżultat tal-imġiba mfissra fis-subartikolu (1),
il-vittma ssofri offiża gravi fuq il-persuna, il-piena prevista fis-
subartikolu (1) għandha tiżdied kif ġej:
(a) meta l-vittma tkun taħt l-età ta’ sebgħin sena, bi grad
jew żewġ gradi;
(b) meta l-vittma tkun ta’ età ’l fuq minn sebgħin sena,
b’żewġ jew bi tliet gradi.

Offiża gravi fuq 257B. (1) Kull min jinsab ħati ta’ offiża gravi fuq il-persuna li
il-persuna li biha tiġri l-mewt minħabba biss fin-natura jew fil-konsegwenzi
wara l-offiża l-
persuna tmut naturali tal-ħsara kkawżata bl-imġiba mfissra fl-artikolu 257A(1) u
biha. mhux għal xi kawża aċċidentali li tinqala’ wara, jeħel -
Miżjud:
XXXI.2014.3. (a) il-piena ta’ priġunerija minn disa’ snin sa għoxrin
sena, jekk il-mewt tiġri fi żmien erbgħin ġurnata li
jibdew jgħoddu mill-aħħar nofs il-lejl ta’ qabel id-
delitt;
(b) il-piena ta’ priġunerija minn sitt snin sa ħmistax-il
sena, jekk il-mewt tiġri wara l-erbgħin ġurnata hawn
fuq imsemmija, imma qabel sena li tibda tgħodd bħal
ma jingħad hawn fuq.
(2) Meta l-mewt tiġri minħabba f’xi kawża aċċidentali li
tinqala’ wara u mhux biss minħabba fin-natura jew il-konsegwenzi
naturali tal-offiża, l-akkużat, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’
priġunerija għal żmien minn ħames snin sa tnax-il sena.
(3) Jekk l-offiża ssir ġewwa l-limiti tal-ġurisdizzjoni
territorjali ta’ Malta, id-delitt jitqies li ġie kkunsmat ġewwa dawn
il-limiti, ukoll jekk il-mewt tal-persuna offiża tiġri barra minn
dawk il-limiti.
(4) Il-pieni previsti f’dan l-artikolu għandhom jiżdiedu kif ġej:
(a) meta l-vittma tkun taħt l-età ta’ sebgħin sena, bi grad
jew żewġ gradi;
(b) meta l-vittma tkun ta’ età ’l fuq minn sebgħin sena,
b’żewġ jew bi tliet gradi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 137

257Ċ. (1) Persuna li tkun taf jew ikun imissha tkun taf li Meta persuna
persuna hi anzjana jew adult dipendenti u li, taħt ċirkostanzi jew ġġiegħel jew
tippermetti li
kondizzjonijiet, ħlief dawk li x’aktarx jikkawżaw offiża gravi fuq persuna anzjana
il-persuna jew mewt, xjentement iġġiegħel jew tippermetti li jew adult
dipendenti jsofru
persuna anzjana adult dipendenti jsofru, jew iġġib fuq dawk il- taħt ċirkostanzi
persuni uġigħ fiżiku jew tbatija mentali mhux ġustifikabbli jew ħlief dawk li
waqt li jkollha l-kura u l-kustodja tal-persuna anzjana jew adult x’aktarx
jikkawżaw
dipendenti, xjentement iġġiegħel jew tippermetti li l-persuna jew offiża gravi fuq
is-saħħa tal-persuna anzjana jew adult dipendenti ssirilhom ħsara, il-persuna jew
jew xjentement iġġiegħel jew tippermetti li l-persuna anzjana jew l- mewt.
Miżjud:
adult dipendenti jitqiegħdu f’sitwazzjoni li l-persuna jew is-saħħa XXXI.2014.3.
tagħhom tkun fil-periklu, tkun ħatja ta’ reat u, mingħajr
preġudizzju għal kull piena oħra li jista’ jkun hemm għar-reat taħt
dan il-Kodiċi jew taħt kull liġi oħra, teħel il-piena ta’ priġunerija
minn sena sa tliet snin.
(2) Meta bħala riżultat tal-imġiba mfissra fis-subartikolu (1),
il-vittma ssofri offiża fuq il-persuna, il-piena prevista fis-
subartikolu (1) għandha tiżdied kif ġej:
(a) meta l-vittma tkun taħt l-età ta’ sebgħin sena, bi grad
wieħed;
(b) meta l-vittma tkun ta’ età ’l fuq minn sebgħin sena,
b’żewġ gradi.

257D. (1) Kull persuna li tinsab ħatja ta’ xi reat taħt it-Titolu IX Reati li
tat-Taqsima II tal-Ewwel Ktieb, meta r-reat jitwettaq fuq persuna għandhom
x’jaqsmu ma’
anzjana jew adult dipendenti, teħel il-piena prevista f ’dan l- delitti kontra l-
artikolu: proprjetà u
kontra s-sigurtà
(a) meta l-ammont tal-ħsara magħmula mill-ħati huwa pubblika.
Miżjud:
aktar minn tlett elef euro (€3,000) il-piena tkun ta’ XXXI.2014.3.
priġunerija minn sentejn sa disa’ snin; Emendat:
XIII.2018.24.
(b) meta l-ammont tal-ħsara magħmula mill-ħati huwa
aktar minn mitejn u ħamsin euro (€250) iżda mhux
iżjed minn tlett elef euro (€3,000), il-piena tkun dik ta’
priġunerija minn disa’ xhur sa tliet snin:
Iżda jekk il-piena stabbilita għar-reat relevanti f’dan
is-Sub-titolu tkun ogħla mill-piena stabbilita f’dan il-
paragrafu, għandha tapplika l-piena l-ewwel
imsemmija miżjuda bi grad u fil-każ tar-reat taħt l-
artikolu 294 il-piena hekk miżjuda ma tingħatax fil-
minimu tagħha;
(ċ) meta l-ammont tal-ħsara magħmula mill-ħati ma jkunx
aktar minn mitejn u ħamsin euro (€250) il-ħati jeħel il-
piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn sitt
xhur.
 138 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(2) B’żieda ma’ kull piena li tista’ tingħata lil persuna li tinsab
ħatja ta’ reat taħt dan is-Sub-titolu u b’żieda ma’ kull penali li jista’
jeħel korp magħqud taħt id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 121D, il-
qorti tista’ tordna lill-ħati li jirrestitwixxi lill-parti offiża kull ħaġa
jew rikavat minnu misruqa jew li hu jkun xjentement laqa’ għandu
jew akkwista bi frodi jew bi qligħ ieħor kontra l-liġi bi ħsara ta’ dik
il-parti bi jew permezz tar-reat, jew li jħallas lil dik il-parti dak l-
ammont ta’ flus li jista’ jiġi stabbilit mill-qorti bħala kumpens għal
dak it-telf kif imsemmi jew għal xi danni jew offiża jew ħsara oħra
inkluż dannu morali u psikoloġiku kaġunati lil dik il-parti bi jew
permezz tar-reat; u kull ordni bħal dak jista’ jinkludi sew direttiva
li ssir restituzzjoni u, fin-nuqqas, li jsir ħlas kif imsemmi qabel. L-
ordni jkun jikkostitwixxi titolu eżekuttiv għall-finijiet u l-effetti
Kap. 12.
kollha tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.

(3) Meta toħroġ ordni taħt is-subartikolu (1), il-Qorti tista’ tordna
li tali spejjeż jew danni jitħallsu bin-nifs, partikolarment billi
tikkunsidra kull obbligu ieħor li l-ħati għandu lejn il-vittma jew xi
dipendenti tal-vittma.

Arrest, żamma 257E. (1) Kull min, bla ordni skont il-liġi, jarresta, iżomm jew
jew sekwestru jissekwestra lil xi persuna anzjana jew adult dipendenti kontra l-
ta’ persuna
anzjana jew volontà ta’ dik il-persuna jew adult, jew b’xi mod jirrestrinġi jew
adult dipendenti. jostakola l-moviment liberu u aċċess mhux ostakolat ta’ persuna
Miżjud:
XXXI.2014.3. anzjana jew ta’ adult dipendenti jeħel, meta jinsab ħati l-piena ta’
priġunerija minn tmintax-il xahar sa erba’ snin.
(2) Meta l-imġiba mfissra fis-subartikolu (1) tkun twettqet bl-
użu tal-vjolenza, forza, tixħim, qerq, ingann, jew billi juri ħaġa
b’oħra, pressjoni mhux kif imiss jew xi mġiba oħra illegali jew bit-
theddid ta’ aġir bħal dan, il-piena għandha tiżdied b’żewġ gradi jew
tliet gradi.

Applikabilità ta’ 257F. (1) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin japplikaw għal reati taħt
dispożizzjonijiet l-artikoli 257A sa 257E.
.
Miżjud: (2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121D u 248E(4) għandhom
XXXI.2014.3.
Emendat: japplikaw mutatis mutandis.
VIII.2015.15.
(3) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5, il-qrati ta’
Malta għandu jkollhom ġurisdizzjoni wkoll fuq ir-reati msemmija
meta:
(a) parti biss mill-azzjoni li tikkostitwixxi l-esekuzzjoni
tar-reat tkun saret ġewwa Malta; jew
(b) min jagħmel ir-reat ikun ċittadin jew residenti
permanenti f’Malta jew ir-reat twettaq għall-
benefiċċju ta’ korp magħqud reġistrat f’Malta; jew
(ċ) ir-reat isir kontra ċittadin ta’ Malta jew residenti
permanenti f’Malta.
(4) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu:
"persuna anzjana" tfisser persuna li għalqet l-età ta’ sittin sena;
"adult dipendenti" tfisser persuna tal-età li tkun tbati minn marda
tal-ġisem jew tal-moħħ fi grad li minħabba fiha l-kapaċità tagħha li
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 139

twettaq attivitajiet normali jew li tipproteġi d-drittijiet tagħha

jkunu ristretti, inklużi, iżda mhux limitati għal, persuni li jkollhom
diżabilitajiet fl-iżvilupp tagħhom jew li l-kapaċitajiet fiżiċi u
mentali tagħhom ikunu naqsu minħabba fl-età u tinkludi kull
persuna li tkun daħlet bħala pazjent residenti fi faċilità tas-saħħa li
topera għal erbgħa u għoxrin siegħa kuljum, jew tkun residenti
f ’istituzzjoni, jew daħlet f ’istituzzjoni li toffri xi forma ta’ kura
medika jew psikoloġika;
"resident permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija
lilha bl-artikolu 5(1)(d);
"rikavat" tfisser kull vantaġġ ekonomiku u kull proprjetà ġejja
jew miksuba, b’mod dirett jew mhux dirett, mill-għemil tar-reat u
tinkludi kull qligħ jew benefiċċju ieħor miksub minn dik il-
proprjetà;
"proprjetà" tfisser kull attiv ta’ liema xorta jkun, kemm korporali
kif ukoll inkorporali, mobbli jew immobbli, tanġibbli jew
intanġibbli, u dokumenti jew strumenti legali li jkunu prova ta’
titolu għal dak l-attiv jew xi interess fih.

258. Imħassar bl-Att XVII.1996.19. Min jeqred

korrispondenza
b’ittra jew
b’telegramm.
Miżjud:
VI.1899.5.
Emendat:
I.1903.9;
XLIX.1981.4;
IX.1982.2.
259. Imħassar bl-Att XVII.1996.19. Ftuħ bla jedd ta’
ittri magħluqa,
eċċ.
Pussess bla jedd
ta’
korrispondenza
mhux magħluqa.
Miżjud:
VI.1899.5.
Emendat:
I.1903.10;
VIII.1909.27.
260. Imħassar bl-Att XVII.1996.19. Kwerela tal-
parti.
Miżjud:
XXXI.2014.3.
Titolu IX
FUQ ID-DELITTI KONTRA L-PROPRJETÀ U KONTRA Emendat:
S-SIGURTÀ PUBBLIKA XVI.1901.1;
I.1903.11.

Sub-titolu I
FUQ IS-SERQ
FUQ IS-SERQ IKKWALIFIKAT
261. Is-serq huwa ikkwalifikat - Serq.
Kwalifiki.
(a) bil-"vjolenza";
 140 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(b) bil-"mezz";
(ċ) bil-"valur";
(d) bil-"persuna";
(e) bil-"lok";
(f) bil-"ħin";
(g) bix-"xorta tal-ħaġa misruqa".

Serq 262. (1) Is-serq huwa ikkwalifikat bil-"vjolenza" -

ikkwalifikat bil-
"vjolenza". (a) meta jsir flimkien ma’ omiċidju, ma’ offiża fuq il-
persuna, jew ma’ sekwestru tal-persuna, jew ma’
theddid, bil-miktub jew bil-fomm, ta’ omiċidju, jew ta’
offiża fuq il-persuna jew ta’ ħsara fil-proprjetà;
(b) meta l-ħalliel jippreżenta ruħu armat, jew meta l-
ħallelin, għad li ma jkunux armati, jippreżentaw
ruħhom iżjed minn tnejn;
(ċ) meta wieħed li jkun qiegħed jiġġerra mal-kampanja,
armat b’armi regulari, jew li jkun jagħmel sehem minn
ġemgħa ta’ nies miġbura flimkien fis-sens tal-artikolu
63, b’talba bil-miktub jew bil-fomm, magħmula minnu
nnifsu jew permezz ta’ persuna oħra, iġiegħel li jiġu
mogħtija lilu ħwejjeġ ħaddieħor, għad illi t-talba ssir
mingħajr ebda theddid.
(2) Sabiex att ta’ vjolenza jitqies li jikkwalifika s-serq, huwa
biżżejjed li dan l-att isir qabel jew fil-waqt tas-serq, jew minnufih
wara, sabiex igħin il-konsumazzjoni tad-delitt, jew il-ħelsien tal-
ħati mill-piena jew mill-arrest jew mill-għagħa tal-offiż jew ta’
oħrajn, jew sabiex il-ħati ma jħallix tiġi lilu meħuda lura l-ħaġa
misruqa, jew biex jivvendika ruħu talli ma jkunux ħallewh jew
fittxew li ma jħalluhx jisraq, jew talli jkunu ħadulu lura l-ħaġa
misruqa, jew talli jkun ġie mikxuf bħala l-ħalliel.

Serq 263. Is-serq huwa ikkwalifikat bil-"mezz" -

ikkwalifikat bil-
"mezż ". (a) meta jsir bi ksur ta’ ġewwa jew ta’ barra, b’imfietaħ
foloz, jew bi skalata;
(b) meta l-ħalliel jiżbogħ wiċċu, jew jilbes maskra jew
għata oħra tal-wiċċ, jew jagħmel xi tibdil ieħor fl-
ilbies jew fis-sura, jew meta, sabiex jagħmel is-serq,
jieħu t-titolu jew il-libsa ta’ uffiċjal ċivili jew militari,
jew jippretendi li għandu ordni maħruġ minn awtorità
pubblika li jkun falz, ukoll jekk dawn il-mezzi
qarrieqa ma jkunux fil-fatt swew biex igħinu s-serq,
jew biex ma jikxfux il-ħalliel.

Tifsir ta’ "ksur". 264. (1) Taħt l-isem ta’ "ksur" jidħlu kull tbattija fl-art, ksur,
Emendat: ħatt, ħruq, qligħ, tagħwiġ jew sgassar ta’ ħajt, li ma jkunx ħajt ta’
IX.1859.19;
XVI.1921.3,4; għalqa mibni bis-sejjieħ, saqaf, qofol, katnazz, bieb jew ta’ mezzi
XXXII.1986.3; oħra bħal dawn li qegħdin sabiex ma jħallux id-dħul f’dar jew f’lok
XXIX.1990.11. ieħor jew f’reċint, jew biex isakkru jew jerfgħu fiż-żgur ħwejjeġ
jew oġġetti oħra f ’kaxex, fi sniedaq, f ’armarjijiet jew reċipjenti
oħra, u kull ksur ta’ kaxxa, senduq jew reċipjent ieħor, saħansitra
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 141

jekk dan il-ksur ma jsirx fil-lok fejn ikun sar is-serq.

Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 326, kull ksur,
tagħwiġ, qligħ jew sgassar ta’ kanni tas-servizz pubbliku tal-ilma
jew tas-servizz tal-gass, jew tal-fili jew gumni tas-servizz elettriku,
jew tal-meters ta’ dawn is-servizzi, jew ta’ xi siġill ta’ xi meter,
magħmul sabiex isir tniffid illeġittimu ma’ dawn il-kanni, fili, jew
gumni, jew l-eżistenza ta’ xi mezz qarrieq kif imsemmi fis-
subartikolu (2), jitqies ukoll li huwa "ksur".
(2) Fil-każ ta’ ksur ta’ kanni tas-servizz pubbliku tal-ilma jew Preżunzjoni fil-
tas-servizz tal-gass, jew ta’ fili jew gumni tas-servizz elettriku, jew każ ta’ ksur ta’
kanni, eċċ.
tal-meters tagħhom, jew ta’ xi siġill ta’ xi meter, jew fil-każ tal-
eżistenza ta’ mezzi qarrieqa li bihom wieħed jista’ jkollu l-użu jew
il-konsum illeġittimu ta’ dan l-ilma, gass, jew kurrent elettriku, jew
li bihom jista’, jwaqqaf jew ibiddel il-kejl jew markar fil-meter tal-
kwantità meħuda jew ikkunsmata, jitqies, sakemm ma jiġix
ippruvat il-kuntrarju, bħala prova illi d-detentur tal-fond jew il-
persuna li jkollha f’idejha l-fond fejn ikunu jinsabu dawk il-ksur
jew il-mezzi qarrieqa, jaf jew taf b’dan l-użu jew konsum ta’ ilma,
gass jew kurrent elettriku, skont ma jkun il-każ.

265. Taħt l-isem ta’ "imfietaħ foloz" jidħlu l-ganċijiet, il- Tifsir ta’
ħdejjed għall-ftuħ ta’ bibien, l-imfietaħ li jaqblu għal kull xorta ta’ "imfietaħ foloz".
serraturi, l-imfietaħ imxebbhin, l-iffalsifikati, l-imqabblin, u l-
istess imfietaħ veri miksubin b’serq, b’qerq, jew b’mezz ieħor
qarrieqi, u, in ġenerali, kull biċċa għodda oħra tajba biex tiftaħ jew
tneħħi qofol, ta’ kull xorta li jkun, sew ta’ ġewwa kemm ta’ barra.
266. (1) Id-dħul f’wieħed mill-postijiet imsemmijin fl-artikolu Tifsir ta’
264 minn band’oħra barra milli mill-bibien li ordinarjament "skalata".
qegħdin għaldaqshekk, sew jekk id-dħul isir bil-mezz ta’ sellum
jew ta’ ħabel, jew b’xi mezz ieħor, kemm bil-għajnuna tal-ġisem ta’
bniedem ieħor, inkella billi b’xi mod wieħed jixxabbat biex jitla’
jew jinżel, kif ukoll id-dħul minn fetħa taħt l-art barra milli minn
dik li qiegħda għad-dħul, jitqies "skalata".
(2) Għall-finijiet tal-piena, jitqies ukoll li hemm "skalata" meta
l-ħati, għalkemm ikun daħal f ’wieħed mill-postijiet hawn fuq
imsemmija minn xi daħla li tkun qiegħda għaldaqshekk, joħroġ
minnha b’xi wieħed mill-mezzi hawn fuq imsemmija.

267. Is-serq huwa ikkwalifikat bil-"valur", meta l-ħaġa misruqa Serq

tkun tiswa aktar minn mitejn u tnejn u tletin euro u erbgħa u ikkwalifikat bil-
"valur".
disgħin ċenteżmu (€232.94). Emendat:
XI.1900.37;
III.1971. 6;
XIII.1980.8;
A.L. 407 tal-
2007.
268. Is-serq huwa ikkwalifikat bil-"persuna" - Serq
ikkwalifikat bil-
(a) meta jsir, f’kull lok li jkun, mis-seftur bi ħsara tas-sid, "persuna".
jew bi ħsara ta’ barrani, jekk biex jagħmel is-serq tkun
swietlu ta’ għajnuna l-kwalità vera jew falza ta’ seftur;
taħt l-isem ta’ "seftur" tidħol kull persuna Tifsir ta’
impjegata ma’ ħaddieħor b’salarju jew bi ħlas ieħor, "seftur".
sew jekk din il-persuna tkun toqgħod jew le fid-dar
142 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

mas-sid tagħha;
(b) meta jsir mill-mistieden jew minn xi ħadd tal-familja
tiegħu, fid-dar fejn ikun milqugħ bħala mistieden, jew,
taħt l-istess ċirkostanzi, minn min jistieden jew minn
xi ħadd tal-familja tiegħu, bi ħsara tal-mistieden jew
ta’ xi ħadd tal-familja tiegħu;
(ċ) meta jsir minn lukandier, tvernar, driver ta’ vettura,
barklor jew minn wieħed li jagħmel flokhom, jew
minn sefturi jew impjegati oħra tagħhom, fil-lukanda,
tverna, vettura, jew dgħajsa, fejn dan il-lukandier,
tvernar, driver jew barklor ikun jaħdem jew iqabbad lil
min jaħdem is-snajja hawn fuq imsemmija inkella
jagħmel jew iqabbad lil min jagħmel xi wieħed minn
dawk ix-xogħlijiet; u wkoll meta jsir f’dawn l-istess
postijiet, minn min ikun ħa alloġġ jew post, jew minn
min ikun fada ħwejġu hemmhekk;
(d) meta jsir minn apprendist, kumpann fix-xogħol,
ħaddiem, professur, artista, suldat, baħri jew impjegat
ieħor, fid-dar, fil-ħanut, fl-uffiċċju, fil-kwartier, fuq il-
bastiment, jew f’post ieħor li fih ikun daħal minħabba
s-sengħa, professjoni jew impieg tiegħu.

Serq 269. Huwa ikkwalifikat bil-"lok" is-serq li jsir -

ikkwalifikat bil-
"lok". (a) f’lok pubbliku li qiegħed għall-qima t’Alla;
(b) fl-awli li fihom il-qorti toqgħod u waqt is-seduta tal-
qorti;
(ċ) fi triq pubblika fil-kampanja, ’il barra mill-abitat;
(d) f’maħżen jew f’tarznar tal-Gvern, jew f’lok ieħor ta’
depożitu jew ta’ rahan li qiegħed għall-kumdità tal-
pubbliku;
(e) fuq bastiment jew biċċa oħra ta’ fuq il-baħar li jkunu
rmiġġati;
(f) fil-ħabs jew f’lok ieħor ta’ kustodja jew ta’ piena;
(g) f’dar ta’ abitazzjoni jew f’parti li tagħmel magħha.

Serq 270. Huwa ikkwalifikat bil-"ħin" is-serq li jsir bil-lejl, jiġifieri,

ikkwalifikat bil- bejn inżul u t-tlugħ ix-xemx.
"ħin".
Serq 271. Is-serq huwa ikkwalifikat bix-"xorta tal-ħaġa misruqa" -
ikkwalifikat bix-
"xorta tal- ħaġa (a) meta jsir fuq ħwejjeġ imqegħdin f’periklu, sew jekk
misruqa". jinxeħtu jew jinġarru sabiex jitqiegħdu fiż-żgur, kemm
Emendat:
XXXII.1986.4; jekk jintelqu fil-għaġla biex wieħed isalva ħajtu,
III.2002.53; minħabba ħruq, tiġrif ta’ bini, għarqa, ilma li jgħarraq
V.2005.37;
A.L. 407 tal- l-art, invażjoni ta’ għedewwa, jew xi hemm kbir ieħor;
2007. (b) meta jsir fuq ġarar tan-naħal;
(ċ) meta jsir fuq kull xorta li tkun ta’ bhejjem, kbar jew
żgħar, f’mergħa, f’razzet jew stalla, jekk il-valur ta’
dawn il-bhejjem ma jkunx anqas minn żewġ euro u
tlieta u tletin ċenteżmu (€2.33);
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 143

(d) meta jsir fuq ħbula jew ħwejjeġ oħra li huma essenzjali
għan-navigazzjoni jew għas-sigurtà ta’ vapuri jew
bastimenti;
(e) meta jsir fuq xibka jew armar ieħor kalati l-baħar għas-
sajd;
(f) meta jsir fuq oġġett ta’ tiżjin jew ta’ lbies, li f’dak il-
waqt ikun fuq il-persuna ta’ tifel ta’ anqas minn disa’
snin;
(g) meta jsir fuq xi vettura f’post pubbliku jew f’post
aċċessibbli għall-pubbliku, jew fuq xi parti jew
aċċessorju ta’, jew fuq xi ħaġa li tkun ġo, dik il-
vettura;
(h) meta jsir fuq materjal nukleari skont it-tifsira mogħtija
fl-artikolu 314B(4);
(i) meta jsir fuq records pubbliċi kif imfissra fl-artikolu 2
tal-Att dwar Arkivji Nazzjonali. Kap. 477.

272. Il-ħati ta’ serq li jsir flimkien ma’ omiċidju volontarju Piena għal serq
jeħel il-piena ta’ priġunerija għal għomru. b’omiċidju
volontarju.
Emendat:
XXI.1971.20;
XLIX.1981.4.
272A. (1) Kull min jinsab ħati ta’ serq b’offiża gravi fuq il- Piena għal serq
persuna li biha tikkawża l-mewt jista’ jeħel: b’offiża gravi
fuq il-persuna li
(a) jekk l-offiża hija gravi u l-mewt tiġi kkawżata biha tikkawża l-
mewt.
minħabba fin-natura jew fil-konsegwenzi naturali tal- Miżjud:
offiża u mhux għal xi kawża aċċidentali li tinqala’ VII.2010.19.
wara:
(i) il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn tmien
snin sa tletin sena, jekk l-mewt tiġi kkawżata fi
żmien erbgħin ġurnata li jibdew jgħoddu mill-
aħħar nofs il-lejl ta’ qabel d-delitt;
(ii) il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn sitt snin
sa ħamsa u għoxrin sena, jekk l-mewt tiġi
kkawżata wara l-erbgħin ġurnata hawn fuq
msemmija, imma qabel sena li tibda tgħodd
bħalma jingħad hawn fuq;
(b) meta l-mewt tiġi kkawżata minħabba f’xi kawża
aċċidentali li tinqala’ wara u mhux biss minħabba fin-
natura jew fil-konsegwenzi naturali tal-offiża, l-
akkużat jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’
priġunerija għal żmien minn ħames snin sa għaxar
snin.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 220(3) għandhom
japplikaw meta l-offiża tkun saret fil-limiti territorjali ta’ Malta
imma l-mewt tiġi kkawżata barra minn dawk il-limiti.
144 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Piena għal serq 273. Il-ħati ta’ serq li jsir flimkien ma’ attentat ta’ omiċidju
b’attentat ta’ jeħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn sitt snin sa għoxrin
omiċidju.
Emendat: sena.
IV.1856.13;
VI.1871.19;
XI.1900.38;
XLIX.1981.4.
Piena għal serq 274. Il-ħati ta’ serq li jsir flimkien ma’ offiża fuq il-persuna
b’offiża fuq il- jeħel -
persuna.
Emendat: (a) jekk l-offiża tkun gravi u ġġib il-konsegwenzi
XI.1900.38;
XLIX.1981.4. msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn erba’ snin sa tnax-il sena;
(b) jekk l-offiża tkun gravi mingħajr il-konsegwenzi
msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija
għal żmien minn tliet snin sa disa’ snin;
(ċ) jekk l-offiża tkun ħafifa, il-piena ta’ priġunerija għal
żmien minn sentejn sa ħames snin;
(d) jekk l-offiża tkun ħafifa u ta’ importanza żgħira u
mhux magħmula b’wieħed mill-mezzi msemmijin fl-
artikolu 217, il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn
tmintax-il xahar sa tliet snin.

Piena għas-serq 275. Il-ħati ta’ serq li jsir flimkien ma’ sekwestru tal-persuna
b’sekwestru tal- jeħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn sena sa erba’ snin.
persuna.
Emendat:
V.1868.17;
XLIX.1981.4.
Piena għas-serq 276. Il-ħati ta’ serq ikkwalifikat bil-"vjolenza", iżda li ma jsirx
ikkwalifikat bil- flimkien ma’ xi waħda miċ-ċirkostanzi msemmijin fl-artikoli 272,
"vjolenza" iżda
mhux 273, 274 u 275, jeħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn disa’
b’omiċidju xhur sa tliet snin.
ikkunsmat jew
attentat jew
b’offiża jew
sekwestru tal-
persuna.
Emendat:
V.1868.17;
XLIX.1981.4.
Piena għal meta 276A. Il-pieni msemmijin fl-artiko1i 273, 274, 275 u 276
l-"vjolenza" għandhom jiżdiedu bi grad jew żewġ gradi meta l-"vjolenza" hemm
tkun diretta
kontra ċerti imsemmija tkun diretta kontra persuna taħt l-età ta’ tnax-il sena jew
persuni. li tkun għalqet l-età ta’ sittin sena jew kontra persuna li tkun tbati
Miżjud:
XXIX.1990.12. minn marda tal-ġisem jew tal-moħħ fi grad li minħabba fiha ma
Emendat: tkunx tista’ tagħmel reżistenza xierqa.
III.2002.54.
Piena għas-serq 277. Meta s-serq ikkwalifikat bil-"vjolenza" skont l-artikoli
ikkwalifikat bil- 274, 275 jew 276, ikun akkumpanjat b’waħda jew iżjed mill-
"vjolenza" u bi
kwalifiki oħra. kwalifiki l-oħra msemmijin fl-artikolu 261, l-akkużat, meta jinsab
Emendat: ħati, jeħel -
XXIX.1990.13.
(a) jekk dan is-serq ikun akkumpanjat b’waħda jew iżjed
minn dawk il-kwalifiki l-oħra, iżda mhux dik tal-mezz,
il-piena msemmija fl-artikoli 274, 275, 276 jew 276A,
illi ma tingħatax fil-minimum tagħha;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 145

(b) jekk dan is-serq ikun akkumpanjat bil-kwalifika tal-

"mezz", sew jekk ma’ kwalifiki oħra kemm
mingħajrhom, il-piena msemmija fl-artikoli 274, 275,
276 jew 276A miżjuda bi grad jew tnejn.

278. (1) Il-ħati ta’ serq ikkwalifikat bil-"mezz" biss, jeħel il- Piena għas-serq
piena ta’ priġunerija għal żmien minn ħames xhur sa tliet snin. ikkwalifikat bil-
"mezz" biss jew
(2) Jekk is-serq, barra milli bil-kwalifika tal-"mezz", ikun bil-"mezz" u bi
kwalifiki oħra.
akkumpanjat ukoll b’waħda mill-kwalifiki l-oħra, iżda mhux dik Emendat:
tal-"vjolenza", il-piena fuq imsemmija ma tingħatax fil-minimum VI.1871.20;
XI.1900.39;
tagħha. I.1903.12;
XII.1913.6;
(3) Jekk is-serq, barra milli bil-kwalifika tal-"mezz", ikun III.1971.7;
akkumpanjat ukoll bi tnejn jew iżjed mill-kwalifiki l-oħra, iżda XIII.1980.9;
mhux b’dik tal-"vjolenza", il-piena fuq imsemmija tiżdied bi grad u XLIX.1981.4;
A.L. 407 tal-
ma tingħatax fil-minimum tagħha. 2007.
(4) Iżda, jekk il-valur tal-ħwejjeġ misruqa ma jkunx iżjed minn Setgħa tal-qorti.
tlieta u għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29), il-qorti
tista’, bla ħsara tad-dispożizzjoni tal-artikolu 371(2)(ċ), tagħti
f’kull każ il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn ħames xhur sa
disa’ xhur.

279. Il-ħati ta’ serq ikkwalifikat bil-"valur" biss, jeħel - Piena għas-serq
ikkwalifikat bil-
(a) jekk il-valur tal-ħaġa misruqa ma jkunx iżjed minn "valur".
elfejn tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u Emendat:
XI.1900.39;
tletin ċenteżmu (€2,329.37), il-piena ta’ priġunerija XII.1913.7;
għal żmien minn ħames xhur sa tliet snin; III.1971.8;
XIII.1980.10;
(b) jekk il-valur tal-ħaġa misruqa jkun iżjed minn elfejn XLIX.1981.4;
tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin V.2005.37;
A.L. 407 tal-
ċenteżmu (€2,329.37), il-piena ta’ priġunerija għal 2007.
żmien minn tlettax-il xahar sa seba’ snin:
Iżda meta għal xi raġuni msemmija fl-artikolu 325(2) ma
jkunx possibbli li jiġi stmat il-valur tal-ħaġa misruqa, dak il-valur
għandu jiġi stmat li jkun jeċċedi l-elfejn tliet mija u disgħa u
għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37).

280. (1) Meta s-serq ikkwalifikat bil-"valur" ikun Piena għas-serq

akkumpanjat b’waħda jew iżjed mill-kwalifiki l-oħra, iżda mhux ikkwalifikat bil-
"valur" u bi
b’dik tal-"vjolenza" jew tal-"mezz", il-ħati jeħel, skont il-każ, il- kwalifiki oħra.
pieni msemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, iżda dawn ma Emendat:
XI.1900.39;
jingħatawx fil-minimum tagħhom. XII.1913.8;
XXIX.1990.14.
(2) Jekk is-serq, barra milli bil-kwalifika tal-"valur", ikun
akkumpanjat ukoll bil-kwalifika tal-"vjolenza" jew tal-"mezz", jew
bit-tnejn, għandha tingħata l-piena li hemm għas-serq akkumpanjat
b’dawk il-kwalifiki:
Iżda, jekk din il-piena tkun anqas mill-pieni msemmija fl-
aħħar artikolu qabel dan, għandhom jingħataw dawn l-aħħar pieni
miżjuda bi grad.
(3) Għall-finijiet tas-subartikolu ta’ qabel dan, meta l-
"vjolenza" tkun diretta kontra xi waħda mill-persuni msemmijin fl-
artikolu 276A, il-piena applikabbli għal serq meta akkumpanjat bil-
 146 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

kwalifika tal-"vjolenza" għandha tkun il-piena kif miżjuda b’dak l-

artikolu.

Piena għas-serq 281. Il-ħati ta’ serq ikkwalifikat biss bil-"persuna", bil-"lok",
ikkwalifikat bil- bil-"ħin" jew bix-"xorta tal-ħaġa misruqa", jeħel -
"persuna", "lok",
"ħin" jew bix- (a) jekk is-serq ikun akkumpanjat b’waħda biss mill-erba’
"xorta tal-ħaġa
misruqa". kwalifiki hawn fuq imsemmija, il-piena ta’ priġunerija
Emendat: għal żmien minn seba’ xhur sa sentejn;
XLIX.1981.4.
(b) jekk is-serq ikun akkumpanjat bi tnejn minn dawk il-
kwalifiki, l-istess piena, iżda qatt fil-minimum tagħha;
(ċ) jekk is-serq ikun akkumpanjat b’iżjed minn tnejn minn
dawk il-kwalifiki, il-piena fuq imsemmija, iżda din il-
piena tista’ tiżdied għal żmien mhux iżjed minn tliet
snin.
Piena għas-serq 282. Meta fis-serq akkumpanjat b’waħda jew iżjed mill-
ikkwalifikat kwalifiki msemmijin fl-artikolu 261, iżda mhux dik tal-"vjolenza"
meta l-ħaġa
misruqa ma jew tal-"mezz", il-valur tal-ħaġa misruqa ma jkunx iżjed minn tlieta
tiswiex aktar u għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29), l-akkużat
minn tlieta u
għoxrin euro u jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux
disgħa u aktar minn tliet xhur.
għoxrin
ċenteżmu
(€23.29).
Emendat:
IV.1856.14;
V.1868.18;
VI.1871.21;
XI.1900.40;
I.1903.14;
III.1971.9;
XLIX.1981.4;
A.L. 407 tal-
2007.
Serq ta’ ilma, 283. Fil-każijiet imsemmijin fit-tieni paragrafu tal-artikolu
gass jew kurrent 264(1), is-serq ikkwalifikat bil-"mezz" jitqies ikkunsmat meta jsir
elettriku.
Miżjud: l-infid hemm imsemmi, u l-ħati jeħel il-piena msemmija fl-artikolu
XVI.1921.5. 278(4), kemm-il darba ma jiġix ippruvat illi l-valur ta’ ilma, gass,
Emendat:
A.L. 407 tal- jew kurrent elettriku misruq huwa iżjed minn tlieta u għoxrin euro
2007. u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29).
Meta jitqies
ikkunsmat.
Piena meta l-
valur tal-ilma,
eċċ., ma
jiskorrix tlieta u
għoxrin euro u
disgħa u
għoxrin
ċenteżmu
(€23.29).
Kwerela tal-parti 283A. Għar-reat ta’ serq ta’ elettriku ma jittieħed ebda
offiża. proċediment jekk mhux bil-kwerela tal-parti offiża wkoll meta r-
Miżjud:
XXII.2005.3. reat ikun ta’ kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati skont dak li
j i p p r o v d i l - a r t i k o l u 3 7 0 ( 1 ) u l - o ff i ż m a j k u n x i r r i n u n z j a
espressament għall-azzjoni fi żmien erbat ijiem minn dakinhar li
jkun sar ir-reat. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom
japplikaw minkejja kull ħaġa oħra li jingħad fil-proviso tal-artikolu
373.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 147

FUQ IS-SERQ SEMPLIĊI

284. Is-serq mhux akkumpanjat minn waħda mill-kwalifiki Serq sempliċi.
msemmijin fl-artikolu 261 huwa serq sempliċi.
285. Il-ħati ta’ serq sempliċi jeħel il-piena ta’ priġunerija għal Piena.
żmien minn xahar sa sitt xhur: Emendat:
III.1971.10;
Iżda jekk il-valur tal-ħaġa misruqa ma jkunx iżjed minn XLIX.1981.4;
XXIX.1990.15;
tlieta u għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29), l- A.L. 407 tal-
akkużat jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien 2007.
mhux aktar minn tliet xhur.

286. Il-piena stabbilita għas-serq sempliċi skont il-valur tal- Pussess ta’
ħaġa misruqa, tiġi mogħtija lil kull min, wara li jkun ġie ħwejjeġ misruqa
minn persuna ġa
ikkundannat f ’Malta għal serq, jew għal riċettazzjoni, jinsab fil- ikkundannata
pussess ta’ ħwejjeġ misruqa mingħajr ma jagħti kont sodisfaċenti fuq serq jew
riċettazzjoni.
ta’ kif ikunu ġew leġittimament għandu. Emendat:
XIl. 1900.41;
I.1903.l5.
287. Kull min, wara li jkun ġie ikkundannat f’Malta għal serq, Pussess mhux
jew għal riċettazzjoni, jinsab fil-pussess ta’ frottijiet, xtieli, jew ġustifikat ta’
flus, oġġetti,
prodotti oħra tar-raba’ jew tal-ġonna, jew ta’ flus, jew ta’ oġġetti eċċ., minn
oħra, li ma jkunux tal-kondizzjoni tiegħu, mingħajr ma jagħti kont persuna ġa
ikkundannata
sodisfaċenti ta’ kif ikunu ġew leġittimament għandu; inkella għal serq jew
jinsabu għandu mfietaħ, imqabblin jew iffalsifikati, jew għodod għal
oħra tajbin għal ftuħ jew sgassar ta’ serraturi, jew jinsabu għandu riċettazzjoni.
Miżjud:
forom ta’ serraturi, mingħajr ma jagħti kont sodisfaċenti għal liema XI.1900.41.
skop leġittimu jinsabu għandu f ’dak iż-żmien, jeħel, meta jinsab
ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn tliet xhur.
288. Il-ħati jeħel il-pieni stabbiliti għall-kontravvenzjonijiet, Serq tal-użu biss
meta, fil-każ ta’ serq sempliċi, l-utli li kellu fi ħsiebu, kien dak tal- tal-ħaġa
misruqa.
użu biss tal-ħaġa, bil-ħsieb li jroddha minnufih. Emendat:
IV.1856.15;
VI.1871.22;
XI.1900.42.

DISPOŻIZZJONI ĠENERALI LI TGĦODD GĦAL DAN

IS-SUB-TITOLU
289. (1) Fil-każijiet ta’ reċidiva fid-delitti msemmijin f’dan is- Piena fil-każ ta’
Sub-titolu, il-piena tista’ tiżdied, fil-każ tat-tieni kundanna, bi grad reċidiva f’serq.
jew tnejn, u fil-każ tat-tielet kundanna jew oħrajn warajha, minn
grad sa tliet gradi.
(2) Meta ż-żieda fil-piena ma tistax issir ħlief billi tiġi
mogħtija l-piena tar-reklużjoni, din il-piena tista’ tingħata sa
tmintax-il perijodu.

Sub-titolu II
FUQ REATI OĦRA DWAR ĦWEJJEĠ AKKWISTATI JEW MIŻMUMIN
KONTRA L-LIĠI
148 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Pussess kontra l- 290. Kull min jixtri jew b’xi mod ieħor jirċievi mingħand
liġi ta’ ħwejjeġ persuna oħra jew jinsab li għandu fil-pusses tiegħu xi oġġett li
tar-Repubblika
ta’ Malta. jkollu xi marka jew sinjal li juri li dak l-oġġett huwa proprjetà tar-
Emendat: Repubblika ta’ Malta, jew oġġett illi l-pussessur tiegħu jkun jaf li
IV.1856.16;
XXVI.1931.3; huwa proprjetà tar-Repubblika ta’ Malta, li l-awtorità kompetenti
XXVII.1975.19. ma tkunx tat permess bil-miktub sabiex wieħed jista’ jiddisponi
minnhom, u jonqos li jagħti kont sodisfaċenti ta’ kif l-oġġett jew il-
ħaġa jkunu ġew għandu, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena tal-multa
jew ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn xahar.
Min jiddistruġġi 291. Kull min, bil-ħsieb li jaħbi proprjetà tar-Repubblika ta’
jew iħassar Malta, jiddistruġġi jew iħassar mill-oġġetti jew ħwejjeġ
marki li juru li l-
oġġett huwa tar- imsemmijin fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan, li għalihom ma jkunx
Repubblika ta’ ġie mogħti permess sabiex wieħed jista’ jiddisponi minnhom, xi
Malta.
Emendat: marka jew sinjal li juru li dawk l-oġġetti jew ħwejjeġ huma
XXVI.1931.3; proprjetà tar-Repubblika ta’ Malta, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
XXVII.1975.20; ta’ priġunerija minn xahar sa sitt xhur.
XLIX.1981.4.
Min jittraffika 292. Kull min, mingħajr liċenza tal-Gvern, iżomm għandu
jew iżomm għall-bejgħ jew jittraffika f’oġġetti li huma magħrufa taħt l-isem
għandu bla
liċenza oġġetti ta’ oġġetti tal-baħar jew tal-bastimenti, u kull min, mingħajr din il-
tal-baħar jew tal- liċenza, jinsabu għandu dawn l-oġġetti bla ma jkun jista’ jagħti
bastimenti. kont sodisfaċenti ta’ kif ġew għandu, jeħel, meta jinsab ħati, il-
piena tal-multa u l-konfiska tal-istess oġġetti.

Sub-titolu III
FUQ IL-FRODI
Approprjazzjoni 293. Kull min japproprja ruħu, billi jdawwar bi profitt għalih
bla jedd. jew għal persuna oħra, minn ħaġa ta’ ħaddieħor li tkun ġiet fdata
Emendat:
IV.1874.3; jew ikkunsinnata lilu taħt titolu illi jġib miegħu l-obbligu tar-radd
VIII.1909.28; tal-ħaġa jew li jsir użu minnha speċifikat, jeħel, meta jinsab ħati, il-
XLIX.1981.4;
III.2002.55. piena ta’ priġunerija minn tliet xhur sa tmintax-il xahar:
Iżda ebda proċediment kriminali ma jista’ jinbeda għal dan
id-delitt, ħlief bi kwerela tal-parti.

Ċirkostanzi 294. Madankollu, meta d-delitt imsemmi fl-aħħar artikolu qabel

aggravanti. dan jiġi magħmul fuq ħaġa fdata jew ikkunsinnata lill-ħati
Emendat:
VIII.1909.29; minħabba l-professjoni, industrja, kummerċ, amministrazzjoni,
XLIX.1981.4; kariga jew servizz tiegħu, jew minħabba depożitu neċessarju, l-
III.2002.56. azzjoni kriminali titmexxa ex officio, u l-piena tkun ta’ priġunerija
minn seba’ xhur sa sentejn.
Frodi dwar 295. Kull min bil-ħsieb li jikseb għalih innifsu jew għal
sigurtà. ħaddieħor il-ħlas ta’ flus ta’ sigurtà kontra r-riskji, jew xi qligħ
Emendat:
VIII.1857.9; ieħor mhux mistħoqq, jiddistruġġi, ixerred ’l hawn u ’l hemm jew
IV.1874.4; jgħarraq b’xi mezz li jkun, ħwejjeġ tiegħu, jeħel, meta jinsab ħati,
VIII.1909.30;
XLIX.1981.4; il-piena ta’ priġunerija minn seba’ xhur sa sentejn, u, jekk jasal fil-
III.2002.57. ħsieb tiegħu, minn disa’ xhur sa tliet snin.
Baratterija. 296. (1) Kull kaptan tal-baħar, patrun, jew barklor jew kull
Emendat: min ikollu f’idejh il-kmand, l-użu jew il-ħsieb ta’ puntun, dgħajsa,
IV.1874.5;
XLIX.1981.4; skiff, kajjikk jew ta’ biċċa oħra tal-baħar, ukoll jekk dawn ikunu
III.2002.58. iddestinati għal vjaġġ wieħed biss ġewwa l-limiti ta’ Malta, illi,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 149

għal ħsieb ta’ utli -

(a) jabbanduna jew jagħmel ħsara lill-bastiment jew
jikkaġuna l-għarqa tiegħu;
(b) jisraq merkanzija jew ħwejjeġ oħra li jkunu jinsabu
fuq il-bastiment, jew jagħmlilhom ħsara;
(ċ) juri bla ma jkun tassew it-telfa jew il-ħsara tal-
bastiment, tal-merkanzija jew ta’ ħwejjeġ oħra;
(d) ibiegħ jew b’xi mod ieħor jiddisponi mill-bastiment
kontra r-rieda u bi ħsara tas-sid,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn ħames xhur sa
sentejn.
(2) Din il-piena tingħata wkoll meta l-ħati jkollu sehem fil-
bastiment, fil-merkanzija jew fi ħwejjeġ oħra.

297. Kull min billi jagħmel użu mhux sewwa minn xi karta fdata Abbuż ta’ karta
lilu in bjank bil-firma biss, bi ħsieb ta’ qligħ, jikteb fuqha xi ħaġa li in bjank jew
xort’oħra.
tkun ta’ ħsara għal persuna oħra, jew, bl-istess ħsieb, iżid fuq karta Emendat:
mhix in bjank, fdata lilu, xi kitba jew klawsola, jeħel, meta jinsab XLIX.1981.4;
III.2002.59.
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn disa’ xhur sa tliet snin.
298. (1) Kull min - Qerq fil-
kummerċ u fl-
(a) jiffalsifika jew ibiddel, mingħajr il-kunsens tas-sid, l- industrji.
ismijiet, il-marki jew is-sinjali distintivi tax-xogħol Emendat:
XI.1899.106;
tal-moħħ, jew tal-prodott ta’ industrja, jew, XLIX.1981.4;
xjentement, jagħmel użu ta’ dawn l-ismijiet, marki jew A.L. 407 tal-
2007.
sinjali iffalsifikati jew imbiddlin, ukoll jekk minn
ħaddieħor, mingħajr il-kunsens tas-sid;
(b) jiffalsifika jew ibiddel, mingħajr il-kunsens tas-sid, id-
disinji jew mudelli ta’ manifattura, jew, xjentement,
jagħmel użu ta’ dawn id-disinji jew mudelli
iffalsifikati jew imbiddla, ukoll jekk minn ħaddieħor,
mingħajr il-kunsens tas-sid;
(ċ) jagħmel użu, xjentement, ta’ marka, sinjal, tabella jew
emblema li jkun fihom indikazzjoni li tista’ tqarraq
lix-xerrej dwar ix-xorta tal-merkanzija, jew ibiegħ
merkanzija, b’din il-marka, sinjal jew emblema;
(d) iqiegħed fil-kummerċ merkanzija li għaliha tkun ġiet
irreġistrata trade-mark distintiva, wara li jneħħi dik il-
marka mingħajr il-kunsens ta’ sidha;
(e) iwaħħal fuq merkanzija deskrizzjoni kummerċjali
falza, jiġifieri, jwaħħal iffalsifikata jew imbiddla,
ċifra, kelma jew marka illi skont l-użu tal-kummerċ
tiswa biex turi -
(i) in-numru, il-kwantità, il-kejl, il-qies jew il-piż
tal-merkanzija,
(ii) il-lok jew pajjiż li fih il-merkanzija ġiet
maħduma jew prodotta,
(iii) il-mod li bih il-merkanzija ġiet maħduma jew
prodotta,
 150 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(iv) il-fatt illi l-merkanzija jkollha privattiva,

privileġġ jew jedd ta’ proprjetà industrjali;
(f) xjentement iqiegħed fiċ-ċirkolazzjoni, ibiegħ jew
iżomm għandu għall-bejgħ jew jimporta għal ħsieb ta’
kummerċ, merkanzija b’marka, sinjal, jew emblema
imxebbħin b’qerq;
(g) xjentement jagħmel, iżomm għandu, jew jittrasferixxi
lil ħaddieħor konn, klixè, makna jew għodod oħra
sabiex jiffalsifikaw, jew sabiex jiġu wżati għall-
falsifikazzjoni ta’ trade-mark,
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn erba’ xhur sa
sena.
(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1)(e), kull ċifra, kelma jew
marka illi, skont l-użu tal-kummerċ, tkun tiswa biex turi waħda
mill-ħwejjeġ hawn fuq imsemmijin, titqies li hija deskrizzjoni
kummerċjali tagħhom.

Dħul b’qerq 298A. Kull min jibni, jibdel, jagħmel, jippossjedi, ibiegħ jew
f’sistemi ta’ jixtri xi apparat li bih ikun jista’ jikkonnetti kontra l-liġi ma’
telekomunikaz-
zjoni. sistema ta’ telekomunikazzjoni, għandu, meta jinsab ħati, jeħel-
Miżjud:
XII.1991.41. (a) meta r-reat isir għal qligħ jew bi skop ta’ kummerċ,
Emendat: priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sena jew
A.L. 407 tal-
2007. multa ta’ mhux iżjed minn erbat elef sitt mija u tmienja
u ħamsin euro u ħamsa u sebgħin ċenteżmu
(€4,658.75) jew dik il-multa u priġunerija flimkien;
(b) fil-każi l-oħra kollha, multa ta’ mhux iżjed minn elfejn
tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin
ċenteżmu (€2,329.37).

Ksur ta’ drittijiet 298B.(1) Kull persuna li, fl-eżercizzju ta’ xi kummerċ jew fil-
tal-awtur. kors tan-negozju jew bil-għan li tagħmel qligħ għaliha nnifsha jew
Miżjud:
XII.1991.41. għal xi persuna oħra, jew bil-ħsieb li tikkawża telf, jew
Emendat: tippreġudika, lil persuna oħra:
XIX.1992.2;
A.L. 407 tal- (a) tistampa, timmanifattura, tidduplika jew mod ieħor
2007.
Sostitwit: tirriproduċi jew tikkopja, jew tbiegħ, tqassam, jew mod
XXIV.2014.32. ieħor toffri għall-bejgħ jew biex jitqassam, xi artikolu jew
xi ħaġa oħra bi ksur tad-drittijiet tal-awtur protetti bi jew
taħt il-liġi ta’ Malta, jew
(b) ikollha fil-pussess tagħha, kustodja jew kontroll ta’ xi
artikolu bħal dan jew ħaġa oħra bil-għan li twettaq wieħed
mill-atti msemmija taħt il-paragrafu (a),
teħel, meta tinsab ħatja, priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn tliet
snin jew multa ta’ mhux anqas minn tliet elef euro (€3,000) u mhux
aktar minn erba’ u għoxin elf euro (€24,000) jew dik il-multa u l-
priġunerija flimkien.
(2) Proċedimenti taħt dan l-artikolu ma jistgħux jittieħdu ħlief
bil-kwerela tal-parti offiża.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 151

298Ċ. (1) Kull min jirċievi mingħand xi ħadd ieħor jew jikseb Użurija.
mingħand xi ħadd ieħor xi wegħda li jingħataw, lilu jew lil oħrajn, Miżjud:
III.2002.60.
b’korrispettiv għal xi self, mgħaxijiet jew xi qligħ ieħor taħt liema Emendat:
għamla jkun b’eċċess minn dak li jkun permess bil-liġi, jeħel, meta A.L. 407 tal-
2007.
jinsab ħati, il-piena ta’ pruġunerija għal żmien mhux iżjed minn
tmintax-il xahar u għall-ħlas ta’ multa minn elfejn tliet mija u
disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37) sa
erbgħa u tletin elf disa’ mija u erbgħin euro u sittin ċenteżmu
(€34,940.60).
(2) L-istess piena msemmija fis-subartikolu (1) tapplika għal
kull min jirċievi mingħand xi ħadd ieħor jew jikseb mingħand xi
ħadd ieħor xi wegħda li jingħataw, lilu jew lil oħrajn, b’korrispettiv
għal xi servizz li jkun jikkonsisti f ’xi benefiċċju ieħor ta’ liema
xorta jkun, mgħaxijiet jew xi qligħ ieħor taħt liema għamla jkun
b’eċċess minn dak li jkun permess bil-liġi jew li jkun xort’oħra
sproporzjonat b’mod grossolan mas-servizz mogħti.
(3) L-istess piena msemmija fis-subartikolu (1) tapplika wkoll
għal kull min, minkejja li ma jkunx kompliċi fir-reat imsemmi fl-
istess subartikolu, jindaħal biex jipprokura għal persuna oħra
ammont ta’ flus jew xi benefiċċju ieħor billi jġiegħel persuna tagħti
jew twiegħed li tagħti, lilu stess jew lil oħrajn, minħabba fl-indħil
tiegħu, kumpens sproporzjonat b’mod grossolan.
(4) Għall-finijiet tas-subartikoli (1), (2) u (3), sabiex jiġi
stabbilit jekk l-imgħaxijiet ikunux, jew jekk xi qligħ jew kumpens
ikunx, sproporzjonat b’mod grossolan għandhom jitqiesu ċ-
ċirkostanzi kollha tal-fatt u tar-rati medji li soltu jingħataw għal
ħidmiet bħal dik inkwistjoni.
(5) Meta, matul proċeduri kriminali għal reat taħt dan l-artikolu
jiġi ppruvat quddiem il-qorti li l-akkużat irċieva mingħand xi
persuna oħra ammont ta’ mgħax, jew korrispettiv f ’ammont,
b’eċċess minn dak li jkun permess bil-liġi jew li xort’oħra jkun
sproporzjonat b’mod grossolan mas-servizz mogħti, il-qorti
għandha tordna lill-akkużat iħallas lill-persuna l-oħra dak l-
ammont li jista’ jiġi stabbilit mill-qorti bħala li jkun l-eċċess li jkun
irċieva l-akkużat kif ingħad qabel. Dak l-ordni tal-qorti jkun bla
ħsara għal xi dritt ta’ dik il-persuna l-oħra biex tiġbor b’xi mod
ieħor kull ammont akbar dovut lilha u l-ordni għandu jikkostitwixxi
titolu esekuttiv li jista’ jiġi esegwit bħallikieku kien sentenza finali
mogħtija f’azzjoni ċivili bejn il-ħati u l-persuna li lilha jiġi ordnat
il-ħlas.
(6) Il-piena għal reat taħt dan l-artikolu għandha titnaqqas bi
grad meta l-akkużat, qabel is-sentenza finali, jirrifondi l-ammont
eċċessiv li jkun irċieva lill-persuna li mingħandha kien irċieva l-
ammont imsemmi.
152 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Tbagħbis, 298D. Kull min, mingħajr l-approvazzjoni bil-miktub tal-

tneħħija, eċċ., Kummissarju tal-Pulizija, b’xi mod li jkun, ibagħbas, ineħħi,
ta’ numru ta’
chassuis jew jbiddel jew jagħmel numru tal-identifikazzjoni ta’ chassis jew
makna. makna ta’, jew fuq, vettura bil-mutur jeħel, meta jinsab ħati, il-
Miżjud:
III.2002.61. piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sena jew għall-
Emendat: multa ta’ mhux inqas minn sitt mija u tmienja u disgħin euro u
A.L. 407 tal- wieħed u tmenin ċenteżmu (€698.81) u mhux iżjed minn elfejn tliet
2007.
mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu
(€2,329.37) jew għal dik il-priġunerija u multa flimkien.

Preżunzjoni ta’ 299. F’kull wieħed mill-każijiet imsemmijin fl-artikolu

att doluż. 298(1)(a), (b), (ċ) u (d), jitqies li l-akkużat mexa dolożament,
Miżjud:
XI.1899.106. kemm-il darba huwa ma jippruvax li ma kellux ħsieb doluż.
Emendat:
XII.1991.41.
Il-piż tal-prova. 300. Fil-każijiet imsemmijin fl-aħħar biċċa tal-artikolu
Miżjud: 298(1)(a) u (b) u (d), il-prova tal-kunsens tas-sid tmiss lill-akkużat.
XI.1899.106.
Deskrizzjoni 301. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 298(1)(e), il-fatt li
kummerċjali deskrizzjoni kummerċjali tkun trade mark jew biċċa minn trade
falza.
Miżjud: mark ma jneħħix li din id-deskrizzjoni kummerċjali tista’ tkun
XI.1899.106. deskrizzjoni kummerċjali falza fis-sens tal-paragrafu hawn fuq
imsemmi.
Kif f’xi każijiet 302. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 298(1)(f), jitqies li l-
tista’ tiġi akkużat mexa dolożament, kemm-il darba ma jippruvax -
attakkata l-
preżunzjoni ta’ (a) illi, wara li ħa l-prekawzjonijiet kollha meħtieġa
att doluż.
Miżjud: sabiex ma jiksirx id-dispożizzjoni tal-paragrafu hawn
XI.1899.106. fuq imsemmi, hu ma kellux, fiż-żmien li għamel id-
delitt li fuqu jkun akkużat, raġun jaħseb illi l-marka
jew sinjal ma kinux veri; u
(b) illi, meta ġie mistoqsi minn membru tal-Pulizija, huwa
ta t-tagħrif kollu li seta’ jagħti dwar il-persuni li minn
għandhom ġieb dik il-merkanzija; u
(ċ) illi mill-bqija huwa mexa bla ħażen.

Ħelsien mill- 303. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 298(1)(g), ma tiġi

piena. mogħtija ebda piena kemm-il darba l-akkużat jipprova -
Miżjud:
XI.1899.106. (a) illi x-xogħol tiegħu tas-soltu huwa li jagħmel għal
ħaddieħor konnijiet, klixejiet, makni jew għodod oħra
biex jagħmlu, jew sabiex bihom isiru trade-marks,
inkella, skont il-każ, biex iwaħħlu marki, sinjali, jew
emblemi fuq merkanzija; u
(b) illi, fil-każ li dwaru tkun l-akkuża, hu kien ġie hekk
imqabbad minn persuna li toqgħod f’Malta, u li ma
kellu bl-ebda mod jidħol fil-qligħ mill-bejgħ tal-
merkanzija li fuqha setgħu jiġu mwaħħla dawk il-
marki, sinjali, jew emblemi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 153

304. Għall-finijiet tal-artikoli ta’ qabel dan, jitqies li waħħal fuq Każijiet li fihom
merkanzija, trade-mark jew sinjal distintiv tal-kummerċ jew jitqies li twaħħlu
trade-mark,
deskrizzjoni kummerċjali, kull min - sinjal jew
deskrizzjoni
(a) fil-fatt iwaħħalhom fuq il-ħaġa nfisha; jew kummerċjali.
Miżjud:
(b) iwaħħalhom fuq il-għata, tikketta, romblu jew XI.1899.106.
ħaġ’oħra li fihom jew li bihom din il-ħaġa tinbiegħ,
tiġi sponuta jew tinżamm għall-bejgħ, għall-kummerċ
jew biex tinħadem; jew
(ċ) iqiegħed, idaħħal jew iwaħħal ħaġa mibjugħa jew
sponuta jew miżmuma għall-bejgħ, ġewwa, ma’, jew
f’għata, tikketta, romblu jew ħaġ’oħra, illi għalihom
tkun ġiet irreġistrata trade-mark jew applikata
deskrizzjoni kummerċjali; inkella
(d) jagħmel użu minn trade mark, sinjal jew deskrizzjoni
kummerċjali b’mod li jista’ jġiegħel lil ħaddieħor
jemmen li l-ħaġa li għaliha jkunu wżati hija tassew il-
ħaġa li jkollha fuqha dik it-trade-mark, sinjal jew
deskrizzjoni kummerċjali.

305. Għal-finijiet tal-artikoli ta’ qabel dan, il-kelma "għata" Tifsir ta’ "għata"
tfisser ukoll tapp, bittija, flixkun, reċipjent, kaxxa, għatu, kapsula, u "tikketta".
Miżjud:
vetrina jew qartas; u l-kelma "tikketta" tfisser ukoll faxxa jew XI.1899.106.
tikketta li turi x’inhija l-ħaġa li fuqha titwaħħal.
306. Għall-finijiet tal-artikolu 298(1)(d), kemm-il darba fil- Kelmiet jew
kaxxa ta’ arloġġ ikun hemm kelmiet jew marki li huma, jew li marka fuq kaxxa
ta’ arloġġ.
ġeneralment huma magħrufa bħala li huma indikazzjoni tal-pajjiż li Miżjud:
fih l-arloġġ inħadem u f’ebda parti tal-arloġġ ma jkun hemm din l- XI.1899.106.
indikazzjoni, dawk il-kelmiet jew marki, sakemm ma jiġix ippruvat
il-kuntrarju, jitqiesu li huma indikazzjoni ta’ dak il-pajjiż.
307. Kull min, b’użin jew kejl falz, iqarraq lil ħaddieħor fuq il- Użu ta’ wżin
kwantità ta’ oġġetti mogħtijin b’titolu oneruż, jeħel, meta jinsab jew kejl falz.
Miżjud:
ħati, il-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn sena. XI.1900.43.
Emendat:
XLIX.1981.4.
308. Kull min, b’mezzi kontra l-liġi, jew billi jagħmel użu ta’ Frodi b’egħmil
ismijiet foloz, jew ta’ kwalifiki foloz, jew billi jinqeda b’qerq qarrieqi.
Emendat:
ieħor, ingann, jew billi juri ħaġa b’oħra sabiex iġiegħel titwemmen XLIX.1981.4;
l-eżistenza ta’ intrapriżi foloz, jew ta’ ħila, setgħa fuq ħaddieħor, III.2002.62;
XXIV.2014.33.
jew ta’ krediti immaġinarji, jew sabiex iqanqal tama jew biża’ dwar
xi ġrajja kimerika, jagħmel qligħ bi ħsara ta’ ħaddieħor, jeħel, meta
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sena sa seba’ snin.
309. Kull min, bi ħsara ta’ ħaddieħor, jagħmel xi qligħ ieħor Każijiet oħra ta’
b’qerq, mhux imsemmi fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu, qligħ b’qerq.
Emendat:
jeħel, meta jinsab ħati, il-piena tkun ta’ priġunerija minn xahrejn sa XLIX.1981.4;
sentejn jew il-multa. III.2002.63;
XXIV.2014.34.
154 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Skala tal-piena 310. (1) Fil-każijiet imsemmija f’dan is-Sub-titolu -

skont l-ammont
tal-ħsara. (a) meta l-ammont tal-ħsara magħmula mill-ħati huwa
Emendat: aktar minn ħamest elef euro (€5000), il-piena tkun ta’
VI.1871.23;
IV.1874.6; priġunerija minn sentejn sa disa’ snin;
XI.1900.44;
I.1903.16; (b) meta l-ammont ta’ ħsara magħmula mill-ħati huwa
III.1971.11; aktar minn ħames mitt euro (€500) iżda mhux aktar
XLIX.1981.4; minn ħamest elef euro (€5000), il-piena tkun ta’
III.2002.64;
A.L. 407 tal- priġunerija minn sitt xhur sa erba’ snin:
2007.
Sostitwit: Iżda jekk il-piena stabbilita għar-reat relevanti fl-
XXIV.2014.35. artikoli preċedenti ta’ dan is-Sub-titolu tkun ogħla
mill-piena stabbilita f’dan il-paragrafu, għandha
tapplika l-piena l-ewwel imsemmija miżjuda bi grad u
fil-każ tar-reat taħt l-artikolu 294, il-piena hekk
miżjuda ma tingħatax fil-minimu tagħha;
(ċ) meta l-ammont tal-ħsara magħmula mill-ħati ma jkunx
aktar minn ħames mitt euro (€500), il-piena tkun ta’
priġunerija għal żmien mhux aktar minn sitt xhur.
(2) Id-dispożizzjoni tas-subartikolu (1)(ċ) ma tgħoddx fil-każ
ta’ delitti msemmija fl-artikoli 296 u 298.

Responsabbiltà 310A. Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121Ċ, 121D, 248E(4) u

ta’ korp 328K għandhom japplikaw għal reati taħt dan is-Sub-titolu.
maqgħud għal
reati taħt dan is-
subartikolu.
Miżjud:
III.2002.65.
Emendat:
XXXI.2007.15;
XXIV.2014.36.
Ġurisdizzjoni. 310B. Ir-reati taħt dan is-Sub-titolu għandhom jitqiesu reati
Miżjud: wkoll meta jkunu saru barra minn Malta u, mingħajr ħsara għad-
III.2002.65.
dispożizzjonijiet tal-artikolu 5, l-azzjoni kriminali dwarhom tista’
wkoll titmexxa f’Malta skont il-liġijiet tagħha kontra kull min ikun
għamel jew ħa sehem fir-reat kif provdut f’dan il-Kodiċi -
(a) meta r-reat ikun sar, ukoll jekk biss in parti, f’Malta
jew fuq il-baħar f’kull lok sa fejn tasal il-ġurisdizzjoni
territorjali ta’ Malta; jew
(b) meta l-qligħ bi ħsara ta’ ħaddieħor ikun ġie riċevut
f’Malta; jew
(ċ) meta xi persuna f’Malta xjentement għenet jew ħajret
lil ħaddieħor sabiex jagħmel ir-reat; jew
(d) meta l-ħati jkun ċittadin Malti jew resident permanenti
f’Malta u l-fatt ikun jikkostitwixxi reat skont il-liġi
wkoll tal-pajjiż fejn sar:
B’dan illi għall-għanijiet ta’ dan il-paragrafu l-
espressjoni "resident permanenti" għandu jkollha l-
istess tifsira li ngħatat lilha bl-artikolu 5(1)(d).
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 155

310BA.(1) Kull jinstab fil-pussess ta’ jew ikollu taħt il-kontroll Pussess, għemil
tiegħu xi oġġett għall-użu fit-twettiq jew f ’konnessjoni ma’ xi jew provvista,
eċċ. ta’ oġġetti
frodi, ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinstab ħati, priġunerija għal għall-użu fi
żmien minn sitt xhur sa tliet snin u l-konfiska ta’ dawk l-oġġetti. frodi.
Miżjud:
(2) Kull minn jagħmel, jaddatta, jipprovdi jew joffri li XXIV.2014.37.
jipprovdi xi oġġett -
(a) meta jkun jaf li dak l-oġġett huwa intiż jew adattat
biex jintuża fit-twettiq ta’ jew f’konnessjoni ma’ frodi,
jew
(b) bl-intenzjoni li jintuża biex titwettaq frodi jew jassisti
fl-għemil ta’ frodi,
ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinstab ħati, priġunerija għal żmien
minn tnax-il xahar sa ħames snin u l-konfiska ta’ dawk l-oġġetti.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
"oġġett" jinkludi kull dokument, programm jew data miżmuma
b’mod elettroniku; u
"dokument" għandu jkollha l-istess tifsira kif mogħtija lilha bl-
artikolu 558(2).

DISPOŻIZZJONI ĠENERALI LI TKUN TAPPLIKA Miżjud:

GĦAL REATI TAĦT IS-SUB-TITOLI I, II u III VII.2010.20.

310Ċ. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 208B(2) u (2A) għandhom Diżabilità fil-każ

japplikaw għal kull persuna li tinsab ħatja ta’ xi reat taħt is-Sub- ta’ reati kontra
persuni ta’ taħt
titoli I sa III, it-tnejn inklużi, meta jsiru kontra xi persuna ta’ taħt l- l-età.
età. Miżjud:
VII.2010.20.

Subtitolu IIIA Miżjud:

LIII.2021.2.
FUQ FRODI U FALSIFIKAZZJONI TA' MEZZI
TA' PAGAMENT MHUX BI FLUS KONTANTI

310D. Il-miżuri li jipprovdi għalihom dan is-Sub-titolu jittrasponu Skop.

Miżjud:
d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva (UE) 2019/713 tal-Parlament LIII.2021.2.
Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ April 2019 dwar il-ġlieda kontra l-
frodi u l-falsifikazzjoni ta’ mezzi ta’ pagament mhux bi flus kontanti u
li tissostitwixxi d-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2001/413/ĠAI.

310E. Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, sakemm ir-rabta tal- Tifsir.

Miżjud:
kliem ma tkunx teħtieġ xort’oħra: LIII.2021.2.

(a) "strument ta’ pagament mhux bi flus kontanti"

tfisser apparat, oġġett jew rekord protett ta’ natura korporali
jew mhux korporali, jew kombinazzjoni tagħhom, minbarra
valuta legali, li, waħdu jew flimkien ma’ proċedura jew sett ta’
proċeduri, jippermetti li d-detentur jew l-utent jittrasferixxi flus
156 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jew valur monetarju, inkluż permezz ta’ mezzi ta’ skambju

diġitali;

(b) "apparat, oġġett jew rekord protett" tfisser

apparat, oġġett jew rekord protett kontra imitazzjoni jew użu
frodulenti, pereżempju permezz ta’ disinn, kodiċi jew firma;

(ċ) "mezz ta’ skambju diġitali" tfisser kwalunkwe tip

ta’ flus elettroniċi kif imfissra fl-artikolu 2 tal-Att dwar
Kap. 376. Istituzzjonijiet Finanzjarji, jew munita virtwali;

(d) "munita virtwali" tfisser rappreżentazzjoni

diġitali ta’ valur li mhijiex maħruġa jew garantita minn bank
ċentrali jew awtorità pubblika, u lanqas neċessarjament ma hi
marbuta ma’ munita stabbilita legalment u ma għandhiex status
legali ta’ munita jew flus, iżda hija aċċettata minn persuni fiżiċi
jew ġuridiċi, bħala mezz ta’ skambju, u li jista’ jiġi trasferit,
maħżun u negozjat b'mod elettroniku;

(e) "sistema tal-informazzjoni" għandu jkollha l-

istess tifsira li għandha fis-subartikolu (1) tal-artikolu 337B;

(f) "data tal-kompjuter" għandu jkollha l-istess tifsira

li għandha fis-subartikolu (1) tal-artikolu 337B;

(g) "persuna ġuridika" tfisser entità li għandha

personalità ġuridika taħt il-liġi applikabbli, ħlief Stati jew korpi
pubbliċi fl-eżerċizzju ta’ awtorità statali u organizzazzjonijiet
internazzjonali pubbliċi.

Użu frodulenti ta' 310F. Kull persuna li intenzjonalment tikkommetti kwalunkwe

strumenti ta'
pagament mhux bi mill-atti li ġejjin għandha tkun ħatja ta’ reat kontra dan l-artikolu:
flus kontanti u ta’
sistemi tal- (a) l-użu frodulenti ta’ strument ta’ pagament mhux
informazzjoni.
Miżjud: bi flus kontanti li jkun misruq jew b'xi mod ieħor approprjat jew
LIII.2021.2. miksub illegalment;

(b) l-użu frodulenti ta’ strument ta’ pagament mhux

bi flus kontanti li jkun kontrafatt jew iffalsifikat;

(ċ) is-serq jew xi tip ta’ approprjazzjoni illegali oħra

ta’ strument korporali ta’ pagament mhux bi flus kontanti;

(d) il-kontrafazzjoni jew falsifikazzjoni frodulenti ta’

strument korporali ta’ pagament mhux bi flus kontanti;

(e) il-pussess ta’ strument korporali ta’ pagament

mhux bi flus kontanti li jkun misruq jew approprjat illegalment
b'xi mod ieħor, jew kontrafatt jew iffalsifikat bil-għan li jintuża
b'mod frodulenti;

(f) l-akkwist għall-użu personali jew għal persuna

 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 157

oħra, inklużi r-riċezzjoni, l-approprjazzjoni, ix-xiri, it-

trasferiment, l- importazzjoni, l-esportazzjoni, il-bejgħ, it-
trasport jew id-distribuzzjoni ta’ strument korporali ta’
pagament mhux bi flus kontanti li jkun misruq, kontrafatt jew
iffalsifikat bil-għan li jintuża b'mod frodulenti;

(g) il-kisba illegali ta’ strument mhux korporali ta’

pagament mhux bi flus kontanti, tal-inqas meta din il-kisba tkun
involviet it-twettiq ta’ mill-inqas wieħed mir-reati msemmija
fis-subartikolu (1) tal-artikolu 337Ċ jew misapproprjazzjoni ta’
strument mhux korporali ta’ pagament mhux bi flus kontanti;

(h) il-kontrafazzjoni jew il-falsifikazzjoni frodulenti

ta’ strument mhux korporali ta’ pagament mhux bi flus
kontanti;

(i) iż-żamma ta’ strument mhux korporali ta’

pagament mhux bi flus kontanti miksub illegalment, kontrafatt
jew iffalsifikat għal użu frodulenti, tal-inqas jekk l-oriġini
illegali tkun magħrufa fil-ħin taż-żamma tal-istrument;

(j) l-akkwist għall-użu personali jew għal persuna

oħra, inkluż il-bejgħ, it-trasferiment jew id-distribuzzjoni, jew
it- tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ strument mhux korporali ta’
pagament mhux bi flus kontanti li jkun miksub illegalment,
kontrafatt jew iffalsifikat bil-għan li jintuża b'mod frodulenti;

(k) it-twettaq jew l-ikkawżar ta’ trasferiment ta’ flus,

valur monetarju jew munita virtwali u b'hekk jiġi kkawżat it-
telf illegali ta’ proprjetà għal persuna oħra bil-għan li jittieħed
vantaġġ illegali għat-trasgressur jew għal terza persuna, meta
tali azzjoni titwettaq intenzjonalment permezz ta’:

(i) mingħajr dritt, it-tfixkil jew l-interferenza

fil-funzjonament ta’ sistema ta’ informazzjoni; jew

(ii) mingħajr dritt, l-introduzzjoni, it-tibdil, it-

tħassir, it-trasmissjoni jew it-trażżin ta’ data tal-
kompjuter;

(l) il-produzzjoni, l-akkwist għall-użu personali jew

għal persuna oħra, inklużi l-importazzjoni, l-esportazzjoni, il-
bejgħ, it-trasport jew id-distribuzzjoni, jew it-tqegħid għad-
dispożizzjoni ta’ apparat jew ta’ strument, ta’ data tal-
kompjuter jew ta’ kwalunkwe mezz ieħor iddisinjat
primarjament jew adattat speċifikament għall-fini tat-twettiq ta’
kwalunkwe wieħed mir-reati msemmija fil-paragrafi (ċ), (d),
(g), (h) u (k) ta’ dan l-artikolu, bl-intenzjoni li dawn il-mezzi
jintużaw.
158 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Reati u pieni. 310G. (1) Min jikkommetti kwalunkwe mir-reati kkontemplati

Miżjud:
LIII.2021.2. fil-paragrafi (a), (b), (ċ), (d), (g), (h) u (l) tal-artikolu 310F għandu
jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal mhux iktar minn
sentejn (2).

(2) Kull min jikkommetti kwalunkwe mir-reati kkontemplati

fil-paragrafi (e), (f), (i) u (j) tal-artikolu 310F għandu jeħel, meta
jinstab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal mhux iktar minn sena.

(3) Kull min jikkommetti r-reat ikkontemplat fil-paragrafu (k)

tal-artikolu 310F għandu jeħel, meta jinstab ħati, il-piena ta’
priġunerija ta’ mhux iktar minn tliet (3) snin.

(4) Kull min jikkommetti kwalunkwe mir-reati kkontemplati

fil-paragrafi (a) sa (k) tal-artikolu 310F u dawn ir-reati jitwettqu fil-
qafas ta’ organizzazzjoni kriminali, kif imfisser fid-Deċiżjoni Kwadru
tal-Kunsill 2008/841/ĠAI tal-24 ta’ Ottubru 2008 dwar il-ġlieda
kontra l-kriminalità organizzata, għandu jeħel, meta jinstab ħati, il-
piena ta’ priġunerija għal mhux iktar minn ħames (5) snin.

Għajnuna u 310H. (1) Kull min jgħin, jassisti jew iġiegħel li jsir xi reat taħt
assistenza.
Miżjud: dan is-Sub-titolu għandu jkun ħati ta’ reat u għandu jeħel, meta jinstab
LIII.2021.2. ħati, il-piena stabbilita għal dak ir-reat li jkun għen, assista jew instiga
u l-artikoli 42 u 43 għandhom japplikaw mutatis mutandis.

(2) Tentattiv biex jitwettaq reat imsemmi f’dan is-Sub-titolu

għandu jkun punibbli bħala reat kriminali, u l-artikolu 41 għandu
japplika mutatis mutandis.

Responsabbiltà ta' 310I. (1) Minkejja kwalunkwe dispożizzjoni oħra f’dan il-
persuni ġuridiċi.
Miżjud: Kodiċi, fejn kwalunkwe reat ikkontemplat fl-artikolu 310F jew fl-
LIII.2021.2. artikolu 310H isir għall-benefiċċju ta’ persuna ġuridika minn
kwalunkwe persuna li taġixxi, kemm waħedha jew bħala parti minn
organu tal-persuna ġuridika, u li jkollha pożizzjoni ta’ tmexxija fi ħdan
dik il-persuna ġuridika, abbażi ta’ waħda minn dawn li ġejjin:

(a) setgħa ta’ rappreżentanza tal-persuna ġuridika;

(b) awtorità li tieħu deċiżjonijiet f’isem il-persuna

ġuridika;

(ċ) awtorità li teżerċita kontroll fi ħdan il-persuna

ġuridika,

dik il-persuna ġuridika li hekk taġixxi għandha, meta tinstab ħatja, teħel
multa ta’ mhux inqas minn għoxrin elf euro (€20,000) u ta’ mhux iktar
minn mitejn elf euro (€200,000).

(2) Is-subartikolu (1) għandu japplika mutatis mutandis fejn in-

nuqqas ta’ superviżjoni jew kontroll minn xi persuna fiżika msemmija
fl-ismemmi subartikolu tkun ħalliet it-twettiq tar-reati msemmija fl-
artikolu 310F jew l-artikolu 310H għall-benefiċċju tal- persuna
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 159

ġuridika minn persuna taħt l-awtorità tagħha.

(3) Ir-responsabbiltà ta’ persuni ġuridiċi skont is-subartikoli (1)

u (2) ma għandhiex teskludi proċedimenti kriminali kontra persuni
fiżiċi li jkunu wettqu jew istigaw, jew kompliċi fi, kwalunkwe wieħed
mir-reati msemmija fl-artikolu 310F jew fl-artikolu 310H.

(4) Mingħajr preġudizzju u b’żieda ma’ kwalunkwe piena li

tista’ tingħata taħt is-subartikoli preċedenti, kwalunkwe persuna
ġuridika li r-reat isir għall-benefiċċju tagħha kif imsemmi fihom tista’,
jekk tinstab ħatja, teħel kwalunkwe jew is-sanzjonijiet kollha li ġejjin:

(a) l-esklużjoni mid-dritt għal benefiċċji jew

għajnuna pubblika;

(b) l-esklużjoni temporanja mill-aċċess għal

finanzjament pubbliku, inklużi proċeduri ta’ sejħiet għall-
offerti, għotjiet u konċessjonijiet;

(ċ) l-iskwalifika temporanja jew permanenti mill-

prattika ta’ attivitajiet kummerċjali;

(d) it-tqegħid taħt sorveljanza ġudizzjarja;

(e) l-istralċ ġudizzjarju;

(f) l-għeluq temporanju jew permanenti ta’

stabbilimenti li jkunu ntużaw biex jitwettaq ir-reat.

310J. (1) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal- Ġurisdizzjoni.

Miżjud:
artikolu 5, il-Qrati ta’ Malta għandu jkollhom ġurisdizzjoni fuq ir-reati LIII.2021.2.
kkontemplati fl-artikolu 310F jew fl-artikolu 310H fejn ikun
applikabbli wieħed jew iktar minn dawn li ġejjin:-

(a) ir-reat jitwettaq kompletament jew parzjalment

fit-territorju ta’ Malta;

(b) l-akkużat ikun ċittadin Malti jew b’residenza

permanenti f’Malta;

(ċ) l-akkużat ikollu r-residenza abitwali tiegħu fit-

territorju ta’ Malta;

(d) ir-reat ikun twettaq għall-benefiċċju ta’ persuna

ġuridika stabbilita fit-territorju ta’ Malta;

(e) ir-reat ikun twettaq kontra ċittadin Malti jew

kontra persuna li għandha r-residenza abitwali fit-territorju ta’
Malta.

(2) Għall-finijiet tal-paragrafu (a) tas-subartikolu (1), reat

għandu jitqies bħala li twettaq kompletament jew parzjalment fit-
territorju ta’ Malta fejn l-akkużat wettaq ir-reat meta kien fiżikament
160 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

preżenti f’dak it-territorju u irrispettivament jekk ir-reat ikunx twettaq

bl-użu ta’ sistema ta’ informazzjoni jew le f’dak it-territorju.

Setgħa biex isiru 310K. Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel

regolamenti taħt regolamenti sabiex jagħti effett aħjar lid-dispożizzjonijiet ta’ dan is-
dan is-Sub-titolu.
Miżjud: Sub-titolu.
LIII.2021.2.

Sub-titolu IV
Emendat: FUQ ID-DELITTI KONTRA S-SIGURTÀ PUBBLIKA U FUQ ĦSARAT
XVI.1901.2. FIL-PROPRJETÀ
Esplożjoni 311. Kull min, dolożament, b’sustanza esplożiva, jagħmel
b’periklu tal- esplożjoni li tista’ tqiegħed f ’periklu l-ħajja ta’ ħaddieħor jew
ħajja jew tal-
proprjetà. tagħmel ħsara gravi lil ħwejjeġ ħaddieħor, jeħel, meta jinsab ħati,
Miżjud: il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa erbatax-il sena, għalkemm
XVI.1901.3.
Emendat: fil-fatt ma tiġri ebda ħsara fuq il-persuna jew lil ħwejjeġ ħaddieħor.
XLIX.1981.4;
XIV.1983.6.
Jekk l-esplożjoni 312. (1) Jekk bil-fatt imsemmi fl-aħħar artikolu qabel dan,
tikkaġuna l- persuna titlef ħajjitha, il-ħati jeħel il-piena ta’ priġunerija għal
mewt jew offiża
gravi fuq il- għomru.
persuna.
Miżjud: (2) Jekk bil-fatt imsemmi fl-aħħar artikolu qabel dan, issir
XVI.1901.3. offiża gravi fuq il-persuna, il-ħati jeħel priġunerija għal żmien ta’
Emendat:
XXI.1971.21; minn erba’ sa għoxrin sena.
XLIX.1981.4;
XIV.1983.7. (3) Jekk bil-fatt imsemmi fl-aħħar artikolu qabel dan, xi
proprjetà mobbli jew immobbli ta’ xi persuna ssirilha tħassir, ħsara
jew tgħarriq serju, il-piena hemmhekk imsemmija ma tingħatax fil-
minimu tagħha.

Min jagħmel jew 313. Kull min jagħmel jew xjentement iżomm jew ikollu għandu
iżomm esplożivi jew taħt il-kontroll tiegħu xi sustanza esplożiva, taħt dawk iċ-
kontra l-liġi.
Miżjud: ċirkostanzi illi jagħtu għaliex wieħed għandu bir-raġun jaħseb illi
XVI.1901.3. hu għamilha, żammha jew kienet għandu għal ħsieb mhux leċitu,
Emendat:
XLIX.1981.4. jeħel, meta jinsab ħati, priġunerija għal żmien ta’ minn tmintax-il
Sostitwit: xahar sa disa’ snin, u d-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Probation
XIV.1983.8. u tal-artikolu 21 ta’ dan il-Kodiċi ma japplikawx.
Emendat:
III.2002.66.
Kap. 446.
Tifsir ta’ 314. Għall-finijiet tal-aħħar tliet artikoli qabel dan, il-kelmiet
"sustanza "sustanza esplożiva" ifissru wkoll kull ħaġa li biha tista’ ssir
esplożiva".
Miżjud: sustanza esplożiva; kif ukoll kull apparat, makna, għodda, inkella
XVI.1901.3. materjal użat, jew qiegħed biex jiġi wżat, jew tajjeb biex jikkaġuna
j e w bi e x i g ħ i n l - e s p l o ż j o n i t a ’ su s t a n z a e s p l o ż i v a , i n k e l l a
esplożjoni b’dik is-sustanza; kif ukoll kull parti ta’ dan l-apparat,
makna jew għodda.
Sparar, eċċ., ta’ 314A. (1) Kull min, dolożament, jikkonsenja, jqiegħed, jispara
mezz letali. jew jisplodi xi mezz letali li jista’ jqiegħed f ’periklu l-ħajja ta’
Miżjud:
III.2002.67. ħaddieħor jew jagħmel ħsara gravi lil ħwejjeġ ħaddieħor, jeħel,
Emendat: meta jinsab ħati, il-piena msemmija fl-artikolu 311 għalkemm bil-
VII.2010.21. fatt ma tiġri ebda ħsara fuq il-persuna jew lil ħwejjeġ ħaddieħor.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 161

(2) Jekk bil-fatt imsemmi fis-subartikolu (1) persuna titlef

ħajjitha, jew issir offiża gravi fuq il-persuna, jew xi proprjetà
mobbli jew immobbli ta’ xi persuna ssirilha tħassir, ħsara jew
tgħarriq serju, il-ħati jeħel il-pieni msemmija fl-artikolu 312 skont
il-każ.
(3) Meta r-reat imsemmi fis-subartikolu (1) isir fi, jew ikun
dirett lejn, post pubbliku, faċilità tal-istat jew tal-gvern, faċilità
infrastrutturali jew sistema ta’ trasport pubbliku l-piena għar-reat
għandha tiżdied bi grad.
(4) F’dan l-artikolu:
"mezz letali" tinkludi kull tixrid radioattiv jew mezz li jarmi r-
radjazzjoni, u kull ħaġa oħra mfassla sabiex, jew li għandha l-
kapaċità li, tikkawża l-mewt, ħsara gravi fuq il-persuna jew ħsara
lill-proprjetà billi tħalli joħorġu jew jinfirxu, jew bl-impatt ta’,
kimiċi tossiċi jew aġenti bioloġici jew toxins jew sustanzi simili
jew radjazzjoni jew materjal radioattiv jew minħabba fil-
proprjetajiet radioloġiċi tiegħu;
"faċilità tal-istat jew tal-gvern" tinkludi kull faċilità jew mezz ta’
ġarr, kemm jekk permanenti kemm jekk temporanja, li tintuża jew
tiġi okkupata minn rappreżentanti ta’ xi Stat, membri tal-Gvern,
tal-leġislatura jew tal-ġudikatura jew minn uffiċjali jew impjegati
ta’ xi Stat jew ta’ xi awtorità jew entità pubblika oħra minn
impjegati jew uffiċjali ta’ għaqda intergovernattiva f’dak li jkollu
x’jaqsam mal-qadi tad-doveri uffiċjali tagħhom;
"faċilità infrastrutturali" tfisser kull faċilità kemm jekk pubblika
kemm jek privata li tipprovdi jew tqassam servizzi għall-benefiċċju
tal-pubbliku, bħal ilma, drenaġġ, enerġija, fuel jew
komunikazzjonijiet;
"sistema ta’ trasport pubbliku" tfisser dawk il-faċilitajiet, mezzi
u strumentalitajiet, kemm pubbliċi jew privati, li jintużaw fi jew
għal servizz għall-użu mill-pubbliku għall-ġarr ta’ persuni jew
merkanzija.

314B. (1) Kull min, dolożament, ikollu għandu jew jagħmel użu Pussess, użu,
minn, jikkonsenja, jbiddel, jiddisponi minn jew ixerred, materjal eċċ., ta’ materjal
nukleari.
nukleari li jista’ jqiegħed f ’periklu l-ħajja ta’ ħaddieħor jew Miżjud:
jagħmel ħsara gravi lil ħwejjeġ ħaddieħor, jeħel, meta jinsab ħati, III.2002.67.
il-piena msemmija fl-artikolu 311 għalkemm bil-fatt ma tiġri ebda
ħsara fuq il-persuna jew lil ħwejjeġ ħaddieħor.
(2) Jekk bil-fatt imsemmi fis-subartikolu (1) tiġri xi
konsegwenza msemmija fl-artikolu 314A(2) il-ħati jeħel il-pieni
msemmija fl-artikolu 312 skont il-każ.
(3) Id-dispożizzjoni tal-artikolu 313 għandhom japplikaw għal
min iżomm jew ikollu għandu jew taħt il-kontroll tiegħu xi materjal
nukleari taħt dawk iċ-ċirkostanzi msemmija f’dak l-artikolu.
(4) F’dan l-artikolu:
"materjal nukleari" tfisser il-plutonju ħlief dak li jkollu
konċentrazzjoni ta’ isotopi li jaċċedu t-tmenin fil-mija fi plutonju-
238; l-uranju arrikkit bl-isotopi 234 jew 233; uranju li jkun fih
 162 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

taħlita ta’ isotopi kif tinsab fin-natura ħlief taħt il-forma ta’
minerali grezz jew ta’ residwi ta’ minerali grezz; kull materjal li
jkun fih waħda jew iżjed minn dawk imsemmija qabel;
"uranju arrikkit bl-isotopi 234 jew 233" tfisser uranju li jkun fih
l-isotopi 235 jew 233 jew it-tnejn fi kwantità tali li l-proporzjon ta’
abbondanza tas-somma ta’ dawn l-isotopi mal-isotopu 238 ikun
akbar mill-proporzjon tal-isotopu 235 mal-isotopu 238 kif jinsab
fin-natura.

Pussess ta’ 314Ċ. (1) Kull min xjentement ikollu fil-pussess tiegħu jew taħt
mezzi letali bi il-kontroll tiegħu xi mezz letali jew materjal nukleari, f’ċirkostanzi
skop illeġittimu
jew bl-għan ta’ tali li jagħtu lok għal suspett raġonevoli li dak il-materjal ikun fil-
proliferazzjoni. pussess tiegħu jew taħt il-kontroll tiegħu bi skop illeġittimu jew
Miżjud:
XXIV.2007.6.
bil-għan ta’ proliferazzjoni jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena
stabbilita fl-artikolu 313.
(2) Għall-fini ta’ dan l-artikolu:
"mezz letali" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 314A(4) u "mezz letali" u "materjl nukleari" għandhom
jinkludu s-sistemi ta’ twassil, materjal, tagħmir jew teknoloġija, ta’
kull xorta jew tip, tagħhom li jkollhom x’jaqsmu u għandhom l-
għan li jintużaw fl-iżvilupp, produzzjoni, utilizzazzjoni jew twassil
ta’ dawk il-mezzi letali jew materjal nukleari; u
"proliferazzjoni" tfisser it-trasport ta’ armi nukleari, kimiċi,
bijoloġiċi jew radjoloġiċi, is-sistemi ta’ twassil tagħhom u materjal
relatat lejn jew minn stati jew entitajiet impenjati fi sforzi biex
jiżviluppaw, jakkwistaw, jew jittraffikaw f ’armi, sistemi jew
materjal bħal dawk.

Użu ta’ materjal 314ĊA. Kull min juża b’kwalunkwe mod materjal radioattiv jew
radioattiv, mezz mezz letali, jew juża jew jagħmel ħsara lil impjant nukleari b’dak
letali jew faċilità
nukleari mfassla il-mod li joħroġ jew ikun hemm riskju li joħroġ materjal radioattiv:
biex jikkawżaw
il-mewt eċċ. (a) bil-ħsieb li jikkawża l-mewt jew offiża serja fuq il-
Miżjud: persuna; jew
VII.2010.22.
(b) bil-ħsieb li ssir ħsara serja lill-proprjetà jew lill-
ambjent; jew
(ċ) bil-ħsieb li jġiegħel persuna naturali jew ġuridika,
organizzazzjoni internazzjonali jew Stat jagħmlu jew
jonqsu milli jagħmlu xi att,
jista’ jeħel meta jinsab ħati l-piena ta’ priġunerija għal żmien minn
tmien snin sa tletin sena ukoll jekk fil-fatt ma tikkawża ebda ħsara
fuq xi persuna, proprjetà jew l-ambjent u wkoll jekk fil-fatt l-ebda
persuna naturali jew ġuridika jew organizzazzjoni internazzjonali
jew Stat ma tkun ġiet mġiegħla kif imsemmi hawn fuq.
Jekk l-użu ta’ 314ĊB. (1) Jekk bħala riżultat tar-reat imsemmi fl-aħħar artikolu
materjal qabel dan, xi persuna titlef ħajjitha, il-ħati għandu jeħel il-piena ta’
radioattiv jew
mezz letali priġunerija għal għomru.
jikkawżaw l-
mewt jew l- (2) Jekk bħala riżultat tar-reat imsemmi fl-aħħar artikolu qabel
offiża gravi fuq d a n , i s s i r o ff i ż a g r a v i f u q i l - p e r s u n a , i l - ħ a t i g ħ a n d u j e ħ e l
il-presuna eċċ.
Miżjud: priġunerija għal żmien ta’ minn erba’ sa għoxrin sena:
VII.2010.22.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 163

Iżda jekk l-offiża gravi fuq il-persuna ssir fuq żewġ persuni
jew iżjed il-piena stabbilita fl-aħħar artikolu qabel dan għandha
tapplika u ma tingħatax fil-minimu tagħha.
(3) Jekk bħala riżultat tar-reat imsemmi fl-aħħar artikolu qabel
dan -
(a) isir xi tħassir, ħsara jew tgħarriq serju lil jew fuq xi
proprjetà mobbli jew immobbli ta’ xi persuna jew lil
jew fuq l-ambjent;
(b) xi persuna naturali jew ġuridika, organizzazzjoni
internazzjonali jew Stat jiġu mġiegħlha jagħmli jew
jonqsu milli jagħmlu xi ħaġa,
il-piena hemm msemmija ma tingħatax fil-minimu tagħha.
(4) Meta r-reat isir fi, jew ikun dirett lejn, post pubbliku,
faċilità tal-istat jew tal-gvern, faċilità infrastrutturali jew sistema
ta’ trasport pubbliku l-piena għar-reat għandha tiżdied bi grad.

314ĊĊ. (1) Kull min ikollu pussess illegali ta’ materjal Pussess illegali
radioattiv jew jagħmel jew ikollu pussess ta’ mezz letali - ta’ materjal
radioattiv jew li
(a) bil-ħsieb li tikkawża l-mewt jew offiża serja fuq il- jiġi magħmul
jew ikun hemm
persuna; jew pussess ta’ mezz
letali.
(b) bil-ħsieb li ssir ħsara serja lill-proprjetà jew lill- Miżjud:
ambjent, VII.2010.22.

jista’ jeħel il-piena stabbilita fl-artikolu 313 miżjuda bi grad jew

b’żewġ gradi.
(2) Kull min -
(a) jhedded, taħt ċirkostanzi li juru l-kredibbiltà tat-
theddida, li jikkommetti r-reat taħt is-subartikolu (1);
jew
(b) bl-użu ta’theddid, taħt l-istess ċirkostanzi msemmija
qabel, jew bl-użu tal-forza, jitlob illegalment u
xjentement materjal radioattiv, mezz letali jew faċilità
nukleari,
jista’ jeħel il-piena stabbilita fl-artikolu 313 miżjuda bi grad jew
b’żewġ gradi.
(3) Kull min -
(a) jorganizza jew imexxi persuni biex jikkommettu reat
taħt is-subartikoli (1) sa (3), it-tnejn inklużi; jew
(b) b’xi mod ieħor jikkontribwixxi xjentement sabiex
jitwettaq xi wieħed jew iżjed mir-reati taħt is-
subartikoli (1) sa (3), it-tnejn inklużi, minn grupp ta’
persuni li jkunu qed jaġixxu bl-istess għan meta dak il-
kontribut ikun magħmul bil-għan li titferrex l-attività
kriminali ġenerali jew il-ħsieb tal-grupp jew l-għarfien
tal-ħsieb tal-grupp sabiex jikkommettu ir-reat jew reati
konċernati,
jista’ jeħel il-piena għar-reat taħt is-subartikoli (1) sa (3), it-tnejn
inklużi, skont il-każ xi jkun, iżda meta ir-reat kien biss attentat
164 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

imma mhux ikkunsmat il-piena għandha tkun dik stabbilita għall-

attentati.
(4) F’dan l-artikolu u l-artikoli 314ĊA u 314ĊB:
"mezz letali" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha fl-
artikolu 314A(4) u tinkludi mezz ta’ splużjoni nukleari;
"faċilità nukleari" tfisser:
(a) kull reattur nukleari, inklużi reatturi installati fuq
bastimenti, vetturi, inġenji tal-ajru jew oġġetti spazjali
biex jintużaw bħala sors ta’ enerġija sabiex dawk il-
bastimenti, vetturi, inġenji tal-ajru jew oġġetti spazjali
jimxu jew għal finijiet oħra;
(b) kull impjant jew mezzi ta’ twassil użati għall-
produzzjoni, ħażna, proċessar jew trasport ta’ materjal
radioattiv;
"materjal nukleari" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha
fl-artikolu 314B(4);
"materjal radioattiv" tfisser materjal nukleari jew sustanzi
radioattivi oħra li jkun fihom nuklidi li jkunu sottoposti għal
disintegrazzjoni spontanja (proċess li miegħu hemm emmisjonijiet
ta’ xi tip wieħed jew iżjed ta’ radjazzjoni ionizzanti, bħal partikoli
alpha-, beta-, neutron u raġġi gamma) u li jistgħu, minħabba l-
proprjetajiet radjoloġiċi jew fissili tagħhom, jikkaġunaw il-mewt,
offiżi serji fuq il-persuni jew ħsara sostanzjali lill-proprjetà jew
lill-ambjent;
"sistema ta’ trasport pubbliku" "faċilità tal-istat jew gvern", u
"faċilità infrastrutturali" għandu jkollhom l-istess tifsira mogħtija
lilhom rispettivament fl-artikolu 314A(4).
Ġurisdizzjoni. 314ĊD. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5, il-
Miżjud: qrati ta’ Malta għandu jkollhom ġurisdizzjoni ukoll fuq ir-reati fl-
VII.2010.22.
Emendat: artikoli 314A, 314B, 314Ċ, 314ĊA u 314ĊB, meta:
VIII.2015.16.
(a) il-ħati ikun ċittadin ta’ Malta jew residenti permanenti
f’Malta; jew
(b) ir-reat isir kontra ċittadin ta’ Malta jew residenti
permanenti f’Malta; jew
(ċ) ir-reat isir bħala attentat sabiex Malta tiġi mġiegħlha
tagħmel jew tonqos milli tagħmel xi ħaġa; jew
(d) ir-reat isir fuq inġenju tal-ajru li jkun imħaddem mill-
Gvern ta’ Malta; jew
(e) ir-reat isir kontra Malta jew faċilità tal-gvern ta’ Malta
barra mill-pajjiż, inkluż kull ambaxxata jew fond
diplomatiku jew konsolari ta’ Malta.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 165

314D. (1)Meta l-kmandant tal-Forzi Armati ta’ Malta jirċievi jew Kooperazzjoni
jiġi mgħarraf b’xi talba li ssir f ’isem xi awtorità ġudizzjarja, ta’ fis-soppressjoni
ta’ reati rilevanti
prosekuzzjoni, ta’ infurzar ta’ liġi, amministrattiva jew xi awtorità fuq il-baħar.
kompetenti oħra ta’ xi Stat jew post li ma jkunx Malta jew li jkun Miżjud:
XXIV.2007.6.
jinsab barra minn Malta (hawn iżjed ’il quddiem f’dan l-artikolu Emendat:
imsejħa "awtorità rikjedenti") fejn tintalab awtorizzazzjoni biex l- VII.2010.23.
awtoritajiet kompetenti ta’ dak l-Istat jew post ikunu jistgħu jieħdu
miżuri adatti dwar biċċa tal-baħar rilevanti li tkun raġonevolment
suspettata li tkun involuta fl-għemil ta’ reat rilevanti, il-kmandant
tal-Forzi Armati ta’ Malta jista’, bi ftehim mal-Prim Ministru,
jawtorizza t-teħid ta’ dawk il-miżuri mill-awtoritajiet kompetenti
hawn qabel imsemmija bla ħsara għal dawk il-kondizzjonijiet li
setgħu ġew maqbula bejn Malta u dak l-Istat jew skont ma jista’ jiġi
maqbul bejn l-awtorità rikjedenti u l-kmandant tal-Forzi Armati ta’
Malta bi ftehim mal-Prim Ministru.
(2) Meta l-awtorizzazzjoni tkun ingħatat mill-kmandant tal-
Forzi Armati ta’ Malta kif hawn qabel imsemmi l-awtoritajiet
kompetenti msemmija fis-subartikolu (1), bla ħsara għal dawk il-
kondizzjonijiet li setgħu ġew maqbula kif provdut fl-istess
subartikolu, ikunu awtorizzati jieħdu l-miżuri adatti u jeżerċitaw
a b b o r d i l - b i ċ ċ a t a l - b a ħ a r l i f i r- r i g w a r d t a g ħ h a j k u n u ġ e w
awtorizzati miżuri adatti taħt dan l-artikolu, kull setgħa ta’ arrest,
dħul, perkwiżizzjoni u qbid li huma mogħtija lill-pulizija
eżekuttiva ta’ Malta.
(3) Għall-fini ta’ dan l-artikolu:
"reat rilevanti" tfisser reat li jkun jikkonsisti f’att jew ommisjoni
l i , l i k i e k u k e l l u j s i r f ’ d a w n i l - g ż e j j e r, j e w f ’ ċ i r k o s t a n z i
korrispondenti, kien jikkostitwixxi xi wieħed mir-reati msemmija
fl-artikoli 313, 314B, 314Ċ, 314ĊA u 314ĊĊ;
"biċċa tal-baħar rilevanti" tfisser biċċa tal-baħar li tintuża għal
finijiet kummerċjali jew privati li tkun ittajjar jew li jkollha jedd
ittajjar il-bandiera Maltija jew li tkun reġistrata f ’Malta u li
teżerċita l-libertà ta’ navigazzjoni skont id-dritt internazzjonali.

315. Kull min volontarjament jagħti n-nar jew b’xi mod ieħor Ħruq ta’ tarznar,
jiddistruġġi tarznar, bastiment tal-gwerra sew fil-baħar kemm jekk eċċ.
Emendat:
ikun jinħadem, maħżen tal-porvli, baċil pubbliku jew kamp ta’ XXI.1971.22;
artillerija, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal XLIX.1981.4.
għomru.
316. Kull min volontarjament jagħti n-nar lil dar, maħżen, Ħruq b’periklu
ħanut, dar ta’ abitazzjoni, bastiment, vettura, baċil jew bini ieħor, tal-ħajja.
Emendat:
għarix, jew xi lok ieħor, meta hemm ġew ikun hemm persuna fil- XXI.1971.23;
waqt tal-ħruq, jeħel meta jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija għal XLIX.1981.4;
XXIV.2014.38.
għomru:
Iżda, jekk ebda persuna ma titlef ħajjitha, il-ħati jeħel -
(a) jekk huwa seta’ jobsor li f’dak il-waqt hemm ġew kien
hemm xi persuna, il-piena ta’ priġunerija minn sitt
snin sa tnax-il sena;
(b) xort’oħra, il-piena ta’ priġunerija minn erba’ snin sa
disa’ snin.
166 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Ħruq b’periklu 317. Kull min volontarjament jagħti n-nar lil bini, vettura,
komuni. għarix, jew lok ieħor imsemmi fl-aħħar artikolu qabel dan, iżda
Emendat:
XXI.1971.24; meta ġewwa ma jkun hemm ebda persuna fil-waqt tal-ħruq, jew,
XLIX.1981.4; kull min volontarjament jagħti n-nar lil materjal li jaqbad, u dan il-
XXIV.2014.39. bini, vettura, għarix, jew lok ieħor, jew dan il-materjal, ikun
qiegħed b’mod li jista’ jqabbad il-ħruq lil bini ieħor, għarix, jew
lok ieħor, fejn f’dak il-waqt hemm ġewwa jkun hemm xi persuna,
jeħel, meta jinsab ħati -
(a) jekk il-ħruq iqabbad band’oħra, il-piena ta’ priġunerija
għal għomru:
Iżda jekk ebda persuna ma titlef ħajjitha, il-ħati
jeħel -
(i) jekk hu seta’ jobsor li fil-waqt kien hemm xi
persuna ġewwa l-bini, għarix, jew lok li ħa n-nar
mill-ħruq, il-piena ta’ priġunerija minn ħames
snin sa disa’ snin;
(ii) xort’oħra, il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin
sa sitt snin;
(b) jekk il-ħruq ma jqabbadx il-bini, għarix, jew lok ieħor,
il-piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa ħames snin.

Ħruq bla periklu 318. Kull min volontarjament jagħti n-nar lil bini, vettura,
għall-ħajja tan- għarix, jew lok ieħor imsemmi fl-artikolu 316, iżda meta fil-waqt
nies.
Emendat: ma jkun hemm ebda persuna hemm ġewwa, u dan il-bini, vettura,
XLIX.1981.4; għarix, jew lok ieħor, jkun qiegħed b’mod li ma jistax iqabbad ħruq
XXIV.2014.40. f’bini ieħor, għarix, jew lok ieħor, fejn waqt il-ħruq ikun hemm xi
persuna hemm ġewwa, jeħel, m eta jinsab ħati, il-piena ta’
priġunerija minn sentejn sa erba’ snin.
Ħruq ta’ dwieli, 319. Kull min volontarjament jagħti n-nar lil għalqa ta’ dwieli,
eċċ. qatgħa mħawla b’siġar, munzelli jew ġemgħa oħra ta’ qmugħ,
Emendat:
XLIX.1981.4. qoton jew prodott ieħor utili, jew materjal ieħor, ikun li jkun, sew
jekk ikunu maqlugħa jew maħsuda kemm jekk ikunu għadhom
imqabbdin mal-art, basta li ma jkunux qegħdin b’mod li jistgħu
jqabbdu n-nar lil bini, għarix, jew lok ieħor imsemmi fl-artikolu
316, fejn fil-waqt hemm ġewwa jkun hemm xi persuna, jeħel, meta
jinsab ħati, il-piena ta’ priġunerija minn sentejn sa erba’ snin.
Distruzzjoni 320. Għall-finijiet tal-piena, id-distruzzjoni tal-materjal jew tal-
b’esplożjoni ta’ ħaġa msemmijin fl-aħħar ħames artikoli qabel dan, b’esplożjoni ta’
mina.
mina, titqies li tikkostitwixxi r-reat imsemmi f’dawk l-artikoli.
Wiri ta’ dwal 321. (1) Kull min juri dawl jew sinjal falz, jew ħaġ’oħra
foloz, eċċ., magħmula sabiex jissejħu vapuri, bastimenti jew dgħajjes, jew
b’periklu għan-
navigazzjoni. sabiex tirregola n-navigazzjoni tagħhom, bil-ħsieb li jikkaġuna li
Emendat: jegħrqu jew jinkaljaw vapuri, bastimenti jew dgħajjes jew b’dan il-
IV.1874.7;
XI.1900.45; ħsieb jitfi jew ineħħi dawl, sinjal jew ħaġ’oħra magħmula mill-
III.1971.12; Gvern biex turi t-triq lin-nies tal-baħar, jeħel, meta jinsab ħati, il-
XXI.1971.25; piena ta’ priġunerija minn tliet snin sa ħames snin, għalkemm ma
XLIX.1981.4;
A.L. 407 tal- tkun ġrat l-ebda ħsara.
2007.
(2) Jekk tiġri ħsara, kull min jinsab ħati, jeħel -
(a) jekk il-ħsara tkun f’vapur, bastiment jew dgħajsa jew
fl-armament jew fi ħwejjeġ oħra tagħhom inkella fit-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 167

tagħbija jew f’ħaġa oħra li tkun tinsab abbord, il-piena

ta’ priġunerija minn ħames snin sa disa’ snin, jekk l-
ammont tal-ħsara jkun iżjed minn mija u sittax-il euro
u sebgħa u erbgħin ċenteżmu (€116.47), jew, il-piena
ta’ priġunerija minn erba’ snin sa sitt snin, jekk l-
ammont tal-ħsara ma jkunx jiskorri mija u sittax-il
euro u sebgħa u erbgħin ċenteżmu (€116.47);
(b) jekk, minbarra jew mingħajr il-ħsara fuq imsemmija,
xi ħadd ibati offiża gravi fuq il-persuna li ġġib il-
konsegwenzi msemmijin fl-artikolu 218, il-piena ta’
priġunerija minn ħames snin sa għoxrin sena, jew, jekk
l-offiża tkun gravi iżda mingħajr il-konsegwenzi
msemmijin f’dak l-artikolu, il-piena ta’ priġunerija
minn erba’ snin sa tnax-il sena, jew, jekk l-offiża tkun
ħafifa, il-piena ta’ priġunerija minn sentejn sa sitt snin;
(ċ) jekk xi persuna titlef ħajjitha, il-piena ta’ priġunerija
għal għomru.

322. (1) Kull min jaqta’, iħoll jew b’xi mod ieħor ineħħi mill- Qtigħ ta’ ktajjen,
irbit katina, gumna jew ħabel ieħor illi bihom tkun marbuta baga eċċ.
Emendat:
pubblika li tkun qiegħda għall-użu tal-bastimenti, jeħel, meta jinsab IV.1874.7.
ħati, il-piena ta’ priġunerija minn tliet xhur sa disa’ xhur.
(2) Kull min jaqta’, iħoll jew b’xi mod ieħor ineħħi mill-irbit
katina, gumna jew ħabel ieħor illi bihom vapur jew bastiment ikun
irmiġġat, ankrat jew b’xi mod ieħor marbut, inkella ħabel illi bih
ikun miżmum il-kavitell tal-ankra ta’ bastiment, jeħel, meta jinsab
ħati, il-piena msemmija fis-subartikolu (1).

323. Jekk, minħabba xi wieħed mid-delitti msemmijin fl-aħħar Ċirkostanzi

artikolu qabel dan, tiġri ħsara lil bastiment, jew offiża fuq il- aggravanti.
Emendat:
persuna, mal-piena msemmija f ’dak l-artikolu tiżdied il-piena IV.1874.7.
stabbilita f ’dan il-Kodiċi għall-ħsara volontarja jew għall-offiża
volontarja fuq il-persuna, skont il-kobor tal-ħsara jew ix-xorta tal-
offiża; u jekk fl-istess ħin issir ħsara lil bastiment u offiża fuq il-
persuna, għandha tingħata l-akbar piena, bejn il-pieni stabbiliti
għall-ħsara volontarja u għall-offiża volontarja, flimkien mal-piena
msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan.
324. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 316, 317 u 318, il-ħati Ħruq fi ħwejjeġ
jeħel il-pieni msemmijin f ’dawk l-artikoli, għalkemm huwa jkun ta’ wieħed
innifsu.
għamel id-delitt fi ħwejġu stess. Emendat:
IV.1874.7.
168 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Min b’mezzi 325. (1) Kull min, b’mezzi xort’oħra minn dawk imsemmijin
oħra jħassar, fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-Sub-titolu, volontarjament iħassar,
jagħmel ħsara
jew igħarraq. jagħmel ħsara jew igħarraq ħwejjeġ ħaddieħor, mobbli jew
Emendat: immobbli, jeħel, meta jinsab ħati -
IX.1859.20;
V.1868.19; (a) jekk l-ammont tal-ħsara ikun iżjed minn elfejn u
VI.1871.24;
XI.1900.47; ħames mitt euro (€2,500), il-piena ta’ priġunerija minn
V.1956.17; tmintax-il xahar sa erba snin;
III.1971.13;
XLIX.1981.4; (b) jekk l-ammont tal-ħsara ma jkunx jiskorri elfejn u
XIV.1983.9; ħames mitt euro (€2,500), iżda jkun iżjed minn mitejn
III.2002.68;
A.L. 407 tal- u ħamsin euro (€250), il-piena ta’ priġunerija minn
2007; tmien xhur sa erbatax il-xahar;
XXIV.2014.41.
(ċ) jekk l-ammont tal-ħsara ma jkunx jiskorri l-mitejn u
ħamsin euro (€250), il-piena ta’ priġunerija għal
perjodu li ma jaqbiżx is-sitt xhur;
(d) jekk l-ammont tal-ħsara ma jkunx jiskorri tlieta u
għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29), il-
piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn tliet
xhur jew il-piena tal-kontravvenzjonijiet:
Iżda, meta d-delitt ikun skużabbli minħabba provokazzjoni
inġusta, il-ħati jeħel, fil-każijiet imsemmijin fil-paragrafi (a), (b) u
(ċ), il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn żewġ terzi
tal-piena hemm imsemmija; u fil-każ imsemmi fil-paragrafu (d), il-
piena tal-kontravvenzjonijiet.
Meta tiġi biex titqies l-iskuża, għandha titħares ir-regola
miġjuba fl-artikolu 235:
Iżda wkoll fil-każijiet imsemmijin fil-paragrafi (ċ) u (d),
ħlief meta il-ħsara tkun magħmula fi proprjetà pubblika,
proċedimenti jistgħu jittieħdu biss bil-kwerela tal-parti offiża:
Iżda wkoll fil-każ ta’ ħsara lill-proprjetà pubblika, il-piena
tiżdied bi grad jew tnejn, u l-ħati għandu jiġi ikkundannat iħallas
multa ekwivalenti għall-ħsara li tkun saret.
(2) Jekk minħabba n-natura jew importanza ġeoloġika,
paleontoloġika, arkeoloġika, arkitettonika, artistika jew storika tal-
proprjetà mħassra, danneġġata jew mgħarrqa ma jkunx possibbli li
l-ħsara titqies skont ir-regola stabbilita fl-artikolu 335, il-ħsara
għandha titqies li tkun ta’ aktar minn elf mija u erbgħa u sittin euro
u disgħa u sittin ċenteżmu (€1,164.69).

Żjieda ta’ piena 325A. (1) Il-pieni stabbiliti fid-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’
f’ċerti każijiet. dan is-Sub-titolu għandhom jiżdiedu minn grad sa żewġ gradi meta
Miżjud:
XVI.2006.6. r-reat ikun aggravat jew motivat fuq bażi ta’ ġeneru, identità tal-
Emendat: ġeneru, orjentazzjoni sesswali, razza, kulur, lingwa, oriġini nazzjonali
VIII.2012.7;
XXIV.2014.42; jew etnika, età, diżabilità, ċittadinanza, reliġjon jew twemmin jew
LXV. 2021.8. opinjoni politika jew opinjoni oħra fi ħdan it-tifsira mogħtija fis-
subartikoli (3) sa (6), it-tnejn inklużi, tal-artikolu 222A.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "reat rilevanti" tfisser kull
wieħed mir-reati taħt l-artikoli 311, 312, 314A, 316, 317 sa 320, it-
tnejn inklużi, u 325.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 169

326. (1) Kull min volontarjament - Ħsara fil-kanali

tal-ilma, eċċ.
(a) ikisser jew isodd il-kanni jew katusi ta’ akwedott Emendat:
pubbliku, jew b’xi mod ieħor iżomm jew jikser il-mixi XVI.1901.4;
I.1904.51;
tal-ilma inkella jagħmel ħsara xort’oħra f’xi parti ta’ A.L. 4 tal-1963;
dan l-akwedott; XXVII.1975.21;
XII.1991.41;
(b) ikisser ġibjuni, bjar jew akwedotti pubbliċi, jew XXII.2005.4.
iħażżen l-ilma tagħhom;
(ċ) jagħmel ħsara fil-makkinarju jew fil-gumni tal-
elettriku, jew jikkaġuna t-telf tal-kurrent elettriku;
(d) jagħmel ħsara fil-katusi jew f’xi parti tad-drenaġġ
pubbliku;
(e) jaqta’, ikisser, iwaqqa’, jiddistruġġi, jagħmel ħsara jew
ineħħi batterija, makkinarju, fil, gumna, arblu jew
materjal ieħor jew kull ħaġa oħra li tagħmel parti minn
telegrafu, elettriku jew manjetiku, bil-fili jew mingħajr
fili, jew li tkun użata jew li sservi f’dan it-telegrafu,
jew fit-tħaddim tiegħu, jew jagħmel xi ħaġa li żżomm
jew tfixkel b’xi mod ieħor il-mogħdija minn banda
għal oħra ta’ messaġġ;
(f) jagħmel ħsara jew ikisser xi parti minn xi meter tal-
elettriku, jew is-siġilli tiegħu, jew xi parti minn xi
apparat jew gumni wżati fil-provvista tal-elettriku, jew
is-siġilli tagħhom;
(g) jaqta’, ikisser, iwaqqa’, jiddistruġġi, jagħmel ħsara,
ineħħi, ibagħbas jew jikkonnetti ma’ xi parti ta’
apparat, duct, arblu, cabinet, fil, cable jew oġġett jew
ħaġa li jkunu, li jagħmlu sehem minn, jew li jintużaw
jew iservu fin-network ta’ cable television jew fit-
tħaddim tiegħu jew għall-għoti tas-servizz ta’ cable
television,
jeħel, meta jinsab ħati, bla ħsara ta’ kull piena akbar li għaliha
jista’ jkun suġġett taħt l-aħħar artikolu qabel dan, il-piena ta’
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn sentejn:
Iżda għar-reati taħt il-paragrafi (ċ), (e) u (f) ma jittieħed
ebda proċediment jekk mhux bil-kwerela tal-parti offiża.
(2) Kull min, ukoll jekk bla ħsieb doluż, -
(a) imiss fil ta’ telegrafu jew iqiegħed jew jixħet xi ħaġa
fuq batterija, makkinarju, fil, gumna, jew materjal
ieħor jew ħaġ’oħra msemmija fis-subartikolu (l)(e),
jew jagħmel xi ħaġa fil-qrib ta’ dan il-fil tat-telegrafu
b’mod li tista’ tagħmillu ħsara, jew li tista’ żżomm jew
tfixkel il-mogħdija minn banda għal oħra jew it-
twassil ta’ messaġġ; jew
(b) jistad f’lok li l-Ministru responsabbli għall-elettriku,
biex iħares mill-ħsara l-gumni ta’ telegrafu ta’ taħt il-
baħar, ikun iddikjara li fih assolutament ma jista’ jsir
ebda sajd, jew jistad b’xibka jew għodod illi, għall-
istess finijiet, il-Ministru responsabbli għall-elettriku
ikun ipprojbixxa l-użu tagħhom; jew
170 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(ċ) jagħmel xi ħaġa msemmija fis-subartikolu (1)(g),

jeħel, meta jinsab ħati, il-piena tal-kontravvenzjonijiet.
Dħul kontra l- 327. Kull min, mingħajr raġuni tajba, li l-prova tagħha tmiss
liġi fil- lill-akkużat, jidħol fil-mogħdijiet ta’ taħt l-art fejn ikun hemm il-
mogħdijiet ta’
taħt l-art użati gumni tal-elettriku jew il-katusi prinċipali tad-drenaġġ pubbliku,
għas-servizz jeħel, meta jinsab ħati -
pubbliku.
Emendat: (a) il-piena ta’ priġunerija għal żmien minn xahar sa tliet
XVI.1901.4. xhur, jekk miċ-ċirkostanzi jkun jidher li l-ħsieb tal-ħati
kien li jagħmel ħsara lill-gumni jew katusi hawn fuq
imsemmijin;
(b) il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux aktar minn
xahar f’każijiet oħra.

Ħruq jew ħsara 328. Kull min, b’nuqqas ta’ ħsieb, bi traskuraġni jew b’nuqqas
involontarja. ta’ ħila fl-arti jew professjoni tiegħu, jew b’nuqqas ta’ tħaris ta’
Emendat:
IV.1856.17; regolamenti, jikkaġuna ħruq, jew jagħmel xi ħsara jew iħassar jew
XI.1900.48; jgħarraq xi ħaġa, kif imsemmi f ’dan is-Sub-titolu, jeħel, meta
V.1956.18;
XIII.1980.11; jinsab ħati -
A.L. 407 tal-
2007; (a) jekk minħabba f’hekk tiġri l-mewt ta’ persuna, il-piena
VII.2010.24; stabbilita fl-artikolu 225;
XXIV.2014.43;
VIII.2015.17. (b) jekk minħabba f’hekk xi ħadd ibati offiża gravi fuq il-
persuna, li tkun iġġib il-konsegwenzi msemmijin fl-
artikolu 218, il-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux
iżjed minn sitt xhur jew multa mhux iżjed minn elfejn
tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin
ċenteżmu (€2,329.37);
(ċ) jekk minħabba f’hekk xi ħadd ibati offiża gravi
mingħajr il-konsegwenzi hawn fuq imsemmija, il-
piena ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed minn tliet
xhur jew multa mhux iżjed minn elf mija u erbgħa u
sittin euro u disgħa u sittin ċenteżmu (€1,164.69);
(d) f’kull każ ieħor, il-piena ta’ priġunerija għal mhux
iżjed minn tliet xhur jew il-multa jew il-pieni tal-
kontravvenzjonijiet:
Iżda fil-każijiet imsemmijin fil-paragrafu (d), ħlief meta l-
ħsara tkun kaġunata fi proprjetà pubblika, ħlief vettura bil-mutur,
jistgħu jittieħdu proċedimenti biss bil-kwerela tal-parti offiża:
Iżda wkoll meta jittieħdu l-proċedimenti msemmija fil-
paragrafu (d) fir-rigward ta’ ħsara kaġunata fuq vettura bil-mutur, li
tkun proprjetà pubblika, bil-kwerela tal-kap ta’ dak id-dipartiment
tal-Gvern li jkun inkarigat minn dik il-vettura, id-dispożizzjonijiet
tal-artikolu 374(d) ma għandhomx japplikaw għal dawk il-
proċedimenti wara li l-kwerelant ikun ikkonferma l-kwerela tiegħu
bil-ġurament quddiem il-qorti u l-assenza tal-kwerelant mill-qorti
f’kull stadju tal-proċedimenti ma għandha bl-ebda mod taffettwa l-
legalità tal-proċeduri u lanqas ma tiġi kkunsidrata li tikkostitwixxi
l-irtirar tal-kwerela.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 171

Sub-titolu IV A*
FUQ ATTI TA’ TERRORIŻMU, FINANZJAR TA’ TERRORIŻMU Miżjud:
U REATI ANĊILLARI VI.2005.2.

328A. (1) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, "att ta’ terroriżmu" Atti ta’
tfisser kull att elenkat fis-subartikolu (2), li jsir xjentement, li jista’ terroriżmu u
attivitajiet
gravement jagħmel ħsara lil pajjiż jew lil xi organizzazzjoni terroristiċi.
internazzjonali meta dan isir bil-għan illi: Miżjud:
VI.2005.2.
(a) gravement jintimida lil xi popolazzjoni, jew Emendat:
III.2015.24;
(b) indebitament iġiegħel lil xi Gvern jew organizzazzjoni VIII.2015.18;
internazzjonali li jwettqu jew jastjenu milli jwettqu xi XLII.2018.4;
L.2021.3.
att, jew
(ċ) gravement jiddestabilizza jew jiddistruġġi l-istrutturi
fondamentali politiċi, kostituzzjonali, ekonomiċi jew
soċjali tal-pajjiż jew organizzazzjoni internazzjonali.
(2) L-atti msemmija fis-subartikolu (1) huma dawn li ġejjin:
(a) it-teħid tal-ħajja jew il-libertà ta’ persuna;
(b) li tiġi perikolata l-ħajja ta’ persuna b’offiża fuq il-
persuna;
(ċ) l-għemil ta’ offiża fuq il-persuna;
(d) li tiġi kaġunata distruzzjoni estensiva f’xi faċilità
statali jew tal-Gvern, sistema ta’ trasport pubbliku,
faċilità ta’ infrastruttura, inkluża sistema ta’
informazzjoni, pjattaforma fissa li tkun tinsab fuq l-
ixkaffa kontinentali, post pubbliku jew proprjetà
privata li x’aktarx tkun tipperikola l-ħajja jew
tikkaġuna ħsara gravi fil-proprjetà ta’ xi persuna oħra
jew tkun tirriżulta f’telfien ekonomiku gravi;
(e) il-ħtif ta’ inġenji tal-ajru, bastimenti jew mezzi oħra
tat-trasport kemm ta’ persuni kemm ta’ hwejjeġ
mobbli;
(f) il-manifattura, pussess, akkwist, trasport, provvista
jew użu ta’ armi, esplożivi jew ta’ armi nukleari,
bioloġiċi, radjoloġiċi jew kimiċi;
(g) ir-riċerka fi jew l-iżvilupp ta’ armi bioloġiċi,
radjoloġiċi, nukleariu kimiċi;
(h) it-tperriċ ta’ sustanzi perikolużi, jew li jiġu kaġunati
nirien, għargħar jew splużjonijiet li bihom tiġi
perikolata l-ħajja ta’ xi persuna;
(i) it-tbagħbis jew it-tfixkil fil-provvista tal-ilma, enerġija
jew kull riżorsa naturali fondamentali oħra li b’hekk
tiġi perikolata l-ħajja ta’ xi persuna;
(k) it-theddida tal-għemil ta’ xi wieħed mill-atti fil-
paragrafi (a) sa (j):
(j) tfixkil jew interferenza ta’ sistema tal-informatika,
interferenza skont it-tifsira tal-artikolu 337Ċ(1)(ee) u

*kif magħmul liġi bl-Att VI tal-2005, dan is-Sub-titolu kien oriġinarjament enumerat
bħala Sub-titolu V.
172 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

tfixkil jew interferenza illegali ta’ data skont it-tifsira tal-

artikolu 337Ċ(1)(g);
Iżda f’dan is-subartikolu "faċilità statali jew tal-Gvern",
"faċilità ta’ infrastruttura" u "sistema ta’ trasport pubbliku" għandu
jkollhom l-istess tifsira bħal dik mogħtija lilhom fl-artikolu
314A(4).
(3) Min jagħmel att ta’ terroriżmu jkun ħati ta’ reat u meta
jinsab ħati jista’ jeħel il-piena ta’ priġunerija minn seba’ snin sa
għomru l-ħabs.
(4) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, "attivitajiet terroristiċi"
tfisser xi wieħed minn dawn l-atti li ġejjin, kull meta u kull fejn
dawn jittwetqu:
(a) att ta’ terroriżmu kif imfisser fis-subartikolu (1);
(b) il-ħtif illegali jew l-eżerċizzju ta’ kontroll ta’ inġenju
tal-ajru f’titjira, bl-użu ta’ forza jew theddid ta’ forza,
jew b’kull forma oħra ta’ biża’;
(ċ) l-għemil illegali u intenzjonat ta’ xi wieħed minn dawn
l-atti li ġejjin:
(i) att ta’ vjolenza kontra persuna abbord inġenju
tal-ajru f’titjira, li x’aktarx iqiegħed fil-perikolu
s-sigurtà ta’ dak l-inġenju tal-arju;
(ii) id-distruzzjoni ta’ inġenju tal-ajru fis-servizz
jew l-ikkawżar ta’ ħsara lil dak l-inġenju tal-
ajru, b’tali mod li jinabilitah milli jtir jew li
x’aktarx iqiegħed fil-perikolu s-sigurtà ta’ dak l-
inġenju tal-arju f’titjira;
(iii) it-tqegħid jew l-ikkawżar ta’ tqegħid fuq xi
inġenju tal-ajru, b’xi mezz ikun li jkun, ta’ xi
artifizzju jew sustanza li x’aktarx li tiddistruġġi
dak l-inġenju tal-ajru, jew tikkawżalu ħsara li
tinabilitah milli jtir jew li x’aktarx tqegħedlu fil-
perikolu s-sigurtà fit-titjira;
(iv) id-distruzzjoni jew il-ħsara ta’ faċilitajiet ta’
navigazzjoni tal-ajru, jew l-interferenza fl-
operat tagħhom, meta dak l-att x’aktarx iqiegħed
fil-perikolu s-sigurtà ta’ dak l-inġenju tal-arju
f’titjira;
(v) il-komunikazzjoni ta’ informazzjoni li hi
magħrufa li hi falza, li tqiegħed fil-perikolu s-
sigurtà ta’ inġenju tal-ajru f’titjira;
(d) l-għemil intenzjonat ta’ xi wieħed minn dawn l-atti li
ġejjin:
(i) it-teħid tal-ħajja jew il-libertà ta’, jew l-
ikkawżar ta’ offiża fuq il-persuna ta’, xi persuna
protetta internazzjonalment;
(ii) it-twettiq ta’ attakk vjolenti fuq il-bini uffiċjali,
ir-residenza privata jew il-mezz ta’ trasport ta’
xi persuna protetta internazzjonalment li
x’aktarx iqiegħed fil-perikolu s-sigurtà tal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 173

persuna jew l-libertà tagħha;

(iii) theddida li jitwettaq xi wieħed mill-atti
msemmija fis-subparagrafi (i) u (ii);
(e) il-ħtif jew id-detenzjoni u t-theddida li tittieħed il-
ħajja, li tiġi kkawżata offiża fuq il-persuna jew li
tkompli tinżamm persuna ("l-ostaġġ") sabiex iġġiegħel
xi Stat, organizzazzjoni intergovernattiva
internazzjonali, persuna naturali jew ġuridika jew xi
grupp ta’ persuni, li jagħmlu jew li jonqsu milli
jagħmlu xi att bħala kondizzjoni espliċita jew impliċita
għall-ħelsien tal-ostaġġ;
(f) l-għemil illegali u intenzjonat ta’ xi wieħed minn dawn
l-atti li ġejjin, billi jiġi użat xi artifizzju, sustanza jew
arma:
(i) l-esekuzzjoni ta’ xi att ta’ vjolenza kontra xi
persuna f’ajruport li jservi avjazzjoni ċivili
internazzjonali, li jikkawża jew li x’aktarx li
jikkawża feriment gravi jew mewt, jekk dan l-att
iqiegħed fil-perikolu jew x’aktarx iqiegħed fil-
perikolu s-sigurtà f’dak l-ajruport; jew
(ii) id-distruzzjoni jew il-ħsara serja tal-faċilitajiet
ta’ ajruport li jservi avjazzjoni ċivili
internazzjonali jew ta’ xi inġenju tal-ajru mhux
fis-servizz li jkun jinsab ġo dak l-ajruport, jew l-
isfrattar tas-servizzi ta’ dak l-ajurport, meta xi
wieħed minn dawk l-atti iqiegħed fil-perikolu
jew x’aktarx iqiegħed fil-perikolu s-sigurtà
f’dak l-ajruport;
(g) xi attentat biex jiġi esegwit xi wieħed mill-atti
msemmija fil-paragrafi (b) sa (f) jew il-parteċipazzjoni
bħala kompliċi fl-esekuzzjoni jew fl-attentat ta’
esekuzzjoni ta’ dawk l-atti;
(h) l-għemil intenzjonat ta’ xi wieħed minn dawn l-atti li
ġejjin:
(i) l-irċevuta, il-pussess, l-użu, it-trasferiment, il-
bidla, ir-rimi jew it-tixrid ta’ materjal nukleari,
mingħajr awtorità legali, li tikkawża jew li
x’aktarx tikkawża mewt jew feriment gravi lil xi
persuna jew ħsara sostanzjali lil xi proprjetà;
(ii) is-serq jew il-ksib b’qerq ta’ materjal nukleari;
(iii) it-talba għal materjal nukleari bit-theddid jew bl-
użu tal-forza jew b’kull forma oħra ta’ biża’;
(iv) it-theddid li jiġi użat materjal nukleari biex
jikkawża mewt jew feriment gravi lil xi persuna
jew ħsara sostanzjali lil xi proprjetà, jew it-
theddid li jsir serq ta’ materjal nukleari sabiex
iġiegħel xi persuna naturali jew ġuridika,
organizzazzjoni internazzjonali, jew Stat li
jagħmlu jew li jonqsu milli jagħmlu xi att;
(v) xi attentat biex jiġi esegwit xi wieħed mill-atti
174 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

msemmija fis-subparagrafi (i) u (ii) jew il-

parteċipazzjoni bħala kompliċi f’xi wieħed mill-
atti jew fl-attentat ta’ wieħed mill-atti msemmija
fis-subparagrafi (i) sa (iv);
(i) l-għemil illegali u intenzjonat ta’ xi wieħed minn dawn
l-atti li ġejjin:
(i) il-ħtif illegali jew l-eżerċizzju ta’ kontroll ta’
bastiment jew pjattaforma fissa bl-użu ta’ forza
jew theddid tiegħu, jew b’kull forma oħra ta’
biża’;
(ii) l-esekuzzjoni ta’ xi att ta’ vjolenza kontra
persuna abbord xi bastiment jew pjattaforma
fissa, li x’aktarx iqiegħed fil-perikolu n-
navigazzjoni sigura ta’ dak il-bastiment jew is-
sigurtà ta’ dik il-pjattaforma fissa;
(iii) id-distruzzjoni ta’ bastiment jew ta’ pjattaforma
fissa jew l-ikkawżar ta’ ħsara lil dak il-bastiment
jew il-merkanzija tiegħu, jew lil pjattaforma
fissa li x’aktarx iqiegħed fil-perikolu n-
navigazzjoni sigura ta’ dak il-bastiment, jew is-
sigurtà ta’ dik il-pjattaforma fissa;
(iv) it-tqegħid jew l-ikkawżar ta’ tqegħid fuq xi
bastiment, b’kull mezz li jkun, ta’ xi artifizzju
jew sustanza li x’aktarx li tiddistruġġi dak il-
bastiment jew li tikkawża ħsara lil dak il-
bastiment jew il-merkanzija tiegħu, li tqiegħed
fil-perikolu jew li x’aktarx tqiegħed fil-perikolu
n-navigazzjoni sigura ta’ dak il-bastiment;
(v) it-tqegħid jew l-ikkawżar ta’ tqegħid fuq
pjattaforma fissa, b’kull mezz li jkun, ta’ xi
artifizzju jew sustanza li x’aktarx tiddistruġġi
dik il-pjattaforma fissa jew li x’aktarx tqiegħed
fil-perikolu s-sigurtà tagħha;
(vi) id-distruzzjoni jew l-ikkawżar ta’ ħsara serja lil
faċilitajiet ta’ navigazzjoni marittimi jew l-
interferenza serja fl-operat tagħhom, meta dak l-
att x’aktarx iqiegħed fil-perikolu n-navigazzjoni
sigura ta’ dak il-bastiment;
(vii) il-komunikazzjoni ta’ informazzjoni li hi
magħrufa li hi falza, li tqiegħed fil-perikolu n-
navigazzjoni sigura tal-bastiment;
(viii) l-ikkawżar ta’ offiża fuq il-persuna jew it-teħid
tal-ħajja ta’ persuna f’konnessjoni mat-twettiq
jew attentat ta’ twettiq ta’ xi wieħed mill-atti
msemmija fis-subparagrafi (i) sa (vii);
(j) xi attentat biex jiġi mwettaq xi wieħed mill-atti
msemmija fil-paragrafu (i), il-parteċipazzjoni bħala
kompliċi fit-twettiq tiegħu jew l-assistenza fit-twettiq
ta’ dawk l-atti mwettqa minn persuna oħra;
(k) l-użu ta’ theddid bil-għan li jġiegħlu persuna li
tagħmel jew li tonqos milli tagħmel xi att imsemmi fis-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 175

subparagrafi (ii), (iii) u (vi) tal-paragrafu (i), meta dik

it-theddida x’aktarx li tqiegħed fil-perikolu n-
navigazzjoni sigura tal-bastiment jew is-sigurtà tal-
pjattaforma fissa;
(l) il-kunsinna illegali u intenzjonata, it-tqegħid, l-isparar
jew l-isplużjoni ta’ xi esplożiv jew artifizzju ieħor
letali fi, ġo jew kontra post għall-użu tal-pubbliku,
faċilità tal-Istat jew tal-gvern, faċilità infrastrutturali
jew sistema ta’ trasport pubbliku bl-intenzjoni li tiġi
kkawżata mewt jew offiża serja fuq il-persuna, jew bl-
intenzjoni li tiġi kkawżata distruzzjoni estensiva ta’
dak il-post, faċilità jew sistema, meta d-distruzzjoni
tkun tirriżulta jew x’aktarx li tkun tirriżulta f’telf
ekonomiku kbir;
(m) l-attentat biex jitwettaq xi wieħed mill-atti msemmija
fil-paragrafu (l) jew il-partiċipazzjoni bħala kompliċi
fl-esekuzzjoni jew attentat tagħhom;
(n) l-organizzazzjoni jew id-direzzjoni ta’ oħrajn biex
iwettqu jew jagħmlu attentat li jwettqu l-atti msemmija
fil-paragrafu (l);
(o) il-kontribuzzjoni b’kull mod għat-twettiq ta’ wieħed
mill-atti msemmija fil-paragrafu (l) jew għall-attentat
tagħhom minn grupp ta’ persuni li jkunu qed jaġixxu
bl-istess għan, meta dak il-kontribut ikun intenzjonat u
jkun jew magħmul bil-għan li titferrex l-attività
kriminali ġenerali jew il-ħsieb tal-grupp, jew bl-
għarfien tal-ħsieb tal-grupp li jikkommettu xi wieħed
mill-atti msemmija fil-paragrafu (l);
(p) kull att bil-ħsieb li jikkawża mewt jew offiża serja fuq
il-persuna lil xi persuna ċivili, jew lil xi persuna oħra
li ma tieħu ebda sehem attiv fl-ostilitajiet f’sitwazzjoni
ta’ konflitt armat, meta l-għan ta’ dak l-att, mix-xorta
jew kuntest tiegħu, hu sabiex ibeżża’ populazzjoni,
jew biex iġiegħel xi organizzazzjoni governattiva jew
internazzjonali biex tagħmel jew tieqaf milli tagħmel
xi att.

328B. (1) Għall-fini ta’ dan is-Sub-titolu "grupp terroristiku" Gruppi

tfisser grupp strutturat ta’ iżjed minn żewġ persuni, stabbiliti tul terroristiċi.
Miżjud:
perjodu ta’ żmien u li jaġixxu flimkien bl-iskop li jagħmlu VI.2005.2.
attivitajiet terroristiċi. Emendat:
III.2015.25;
(2) Fis-subartikolu (1) "grupp strutturat" tfisser grupp li ma XLII.2018.5.
jkunx iffurmat kif ġie ġie sabiex jitwettaq xi reat ta’ malajr u fejn
ma jkunx meħtieġ li l-membri jkollhom xi pożizzjonijiet
formalment stabbiliti fi ħdan il-grupp, li dawk l-istess membri
jibqgħu fil-grupp jew li jkun hemm xi struttura żviluppata.
(3) Kull min iġib ’il quddiem, jikkostitwixxi, jorganizza,
imexxi, jipprovdi informazzjoni jew materjal lil, jew b’kull mezz,
direttament jew indirettament, jiġbor, jirċievi, jipprovdi jew
jistieden persuna oħra sabiex tipprovdi flus jew proprjetà oħra, jew
b’modi oħra jiffinanzja grupp terroristiku filwaqt li jkun jaf li dik
 176 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

il-parteċipazzjoni, involviment jew finanzjar ikunu ser

jikkontribwixxu għall-attivitajiet, sew kriminali sew xort’oħra, tal-
grupp terroristiku, jeħel -
(a) meta l-imsemmija parteċipazzjoni jew involviment ikunu
jikkonsistu fid-direzzjoni tal-grupp terroristiku, il-piena
ta’ priġunerija għal żmien mhux inqas minn ħmistax (15)
il-sena u mhux iżjed minn tletin (30) sena:
Iżda meta l-attività tal-grupp terroristiku tkun
tikkonsisti biss fl-atti msemmija fl-artikolu 328A(2)(k)
il-piena tkun dik ta’ priġunerija għal żmien mhux iżjed
minn tmien snin;
(b) f’kull każ ieħor, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
mhux iżjed minn tmien snin.

Reati li 328Ċ. (1) Kull min, bil-ħsieb li jagħmel xi wieħed mill-atti

għandhom elenkati fl-artikolu 328A(2)(a) sa (j) jew fl-artikolu 328B jew fl-
x’jaqsmu ma’
atti terroristiċi. artikolu 328Ċ(2)(d) -
Miżjud:
VI.2005.2. (a) jagħmel reat ta’ serq aggravat skont m’hemm provdut
Emendat: fl-artikolu 261; jew
XI.2009.6;
III.2015.26; (b) jagħmel ir-reat imsemmi fl-artikolu 113 jew 250; jew
VIII.2015.19;
XLII.2018.6; (ċ) jagħmel ir-reat ta’ falsifikazzjoni jew xi reat li hemm fis-
L.2021.4. Sub-titoli I u II tat-Titolu V,
jista’ jeħel l-istess piena li hemm stabbilita fl-artikolu 328A(3):
Iżda għar-reati msemmijin f’dan is-subartikolu, mhux
neċessarju li tiġi stabbilita rabta ma’ xi reat speċifiku ieħor elenkat
f’dan is-Sub-titolu
(2) Kull min, xjentement -
(a) pubblikament jipprovoka l-għemil ta’ xi attivitajiet
terroristiċi bi kwalunkwe mezz, inkluż iżda mhux limitat
għad-distribuzzjoni jew it-tqegħid għad-dispożizzjoni
b’xi mezz ieħor, online jew offline, ta’ messaġġ lill-
pubbliku, bl-intenzjoni li jinċita t-twettiq ta’ reat
terroristiku, fejn tali mġiba, direttament jew
indirettament, bħal pereżempju bil-glorifikazzjoni ta’ atti
terroristiċi, tippromwovi t-twettiq ta’ reati terroristiċi, u
b’hekk toħloq periklu li jitwettaq jew jitwettqu wieħed
jew aktar minn tali reati;
(b) jirrekluta jew iħajjar lil xi persuna oħra biex tagħmel
attivitajiet terroristiċi jew biex tivjaġġa għall-finijiet
imsemmija fil-paragrafu (d);
(ċ) iħarreġ jew jgħallem lil xi persuna oħra jew jistudja
b’mod awtonomu tagħmel jew tuża splussivi, armi tan-
nar jew armi oħra jew sustanzi li jagħmlu l-ħsara jew li
huma perikolużi, jew tuża metodi oħra speċifiċi jew
tekniċi, bil-għan li jsiru xi attivitajiet terroristiċi;
(ċċ) jirċievi taħriġ jew struzzjonijiet mingħand persuna oħra,
dwar il-produzzjoni jew l-użu ta’ splussivi, armi tan-nar
jew armi oħra jew ta’ sustanzi tossiċi jew perikolużi, jew
dwar metodi jew tekniki speċifiċi oħra, għall-fini li
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 177

jitwettaq, jew li jsir kontribut għat-twettiq ta’ attivitajiet

terroristiċi;
(d) jivvjaġġa jew jittanta jivvjaġġa fl-Unjoni Ewropea jew ’il
barra minnha, direttament jew billi jgħaddi fi transitu
minn xi wieħed jew iżjed Stati Membri tal-Unjoni, sabiex
iwettaq, jippjana jew jipprepara għal, jew jipparteċipa
f’attivitajiet terroristiċi, jew jipparteċipa fl-attivitajiet ta’
grupp terroristiku bl-għarfien tal-fatt li tali
parteċipazzjoni ser tikkontribwixxi għall-attivitajiet
kriminali ta’ tali grupp, jew jipprovdi jew jirċievi taħriġ
f’attivitajiet terroristiċi;
(e) jiffinanzja, jorganizza jew b’xi mod ieħor jiffaċilita l-
ivvjaġġar għall-finijiet imsemmija fil-paragrafu (d);
(f) jipproduċi, jiddistribwixxi, iqassam, jimporta,
jesporta, joffri, ibigħ, jissupplixxi, jittrasmetti,
jagħmel disponibbli, jipprokura għalih jew għal
ħaddieħor, jew juri pubblikazzjoni li x’aktarx
tinkoraġġixxi jew iġiegħel biex isiru attivitajiet
terroristiċi jew ikun utli fit-twettiq ta’ dawn l-
attivitajiet,
jista’ jeħel l-istess piena bħal ma hemm stabbilita fl-artikolu
328A(3).
(3) Kull min -
(a) jorganizza jew imexxi persuni biex jikkommettu reat
taħt is-subartikolu (2); jew
(b) b’xi mod ieħor jikkontribwixxi xjentement sabiex
jitwettaq xi wieħed jew iżjed mir-reati taħt is-
subartikolu (2), minn grupp ta’ persuni li jkunu qed
jaġixxu bl-istess għan meta dak il-kontribut ikun
magħmul bil-għan li titferrex l-attività kriminali
ġenerali jew il-ħsieb tal-grupp jew l-għarfien tal-ħsieb
tal-grupp sabiex jikkommettu r-reat jew reati
konċernati,
jista’ jeħel il-piena ta’ priġunerija minn erbgħa sa tletin sena.
(4) Biex isir reat taħt dan l-artikolu jew taħt l-artikolu 328B, mhux
meħtieġ li attivitajiet terroristiċi jkunu fil-fatt saru.

(5) Meta r-reat imsemmi fil-paragrafi (b) u (ċ) tas-subartikolu

(2) jkun dirett lejn it-tfal, il-piena għandha tiżdied bi grad u
m’għandhiex tingħata fil-minimum.

(6) Sabiex jiġu assigurati t-tneħħija jew l-ibblukkjar fis ta’ materjal
online li jikkostitwixxi provokazzjoni pubblika għal twettiq ta’
attivitajiet terroristiċi kif provdut fis-subartikolu (2)(a), għandhom
japplikaw, mutatis mutandis, id-dispożizzjonijiet tas-Sub-titolu V tat-
Titolu I tat-Tieni Ktieb, is-Sub-titolu VII tat-Titolu I tat-Tieni Ktieb, l-
artikolu 23 u l-artikolu 337G ta’ dan il-Kodiċi.

(7) Bil-għan li tiġi żgurata t-tneħħija ta’ kontenut online ospitat

barra t-territorju ta’ Malta, liema kontenut online jikkostitwixxi
178 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

provokazzjoni pubblika sabiex jitwettqu attivitajiet terroristiċi kif

imfissra fis-subartikolu (2)(a), il-Pulizija tista’ titlob lill-fornituri tas-
servizz tal-internet li jospitaw tali kontenut online biex ineħħu tali
kontenut online. It-talba mibgħuta lill-fornituri tas-servizz tal-internet
għandu jkun fiha kawżi raġonevoli li għalihom tkun saret it-talba.

(8) Kwalunkwe deċiżjoni meħuda mill-Pulizija skont is-

Kap. 12. subartikolu (7) tista’ tiġi kontestata skont l-artikolu 469A tal-Kodiċi
ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.

Tixwix, 328D. Kull min ixewwex, jgħin jew jassisti f’xi reat taħt dan is-
għajnuna jew Sub-titolu, ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinsab ħati, il-piena stabbilita
assistenza.
Miżjud: għal dak ir-reat li jkun ġie mxewwex, megħjun jew assistit.
VI.2005.2.
Sostitwit:
XLII.2018.7.
Proprjetà ġejja 328E. (1) F’dan is-Sub-titolu, "proprjetà ġejja mit-terroriżmu"
mit-terroriżmu. tfisser -
Miżjud:
VI.2005.2. (a) flus jew proprjetà oħra li x’aktarx li jintużaw għall-
Emendat:
III.2015.27. finijiet ta’ attivitajiet terroristiċi, inklużi r-riżorsi ta’
grupp terroristiku,
(b) rikavat mill-għemil ta’ attivitajiet terroristiċi, u
(ċ) rikavat minn atti li jsiru għal finijiet ta’ attivitajiet
terroristiċi.
(2) Fis-subartikolu (1) -
(a) riferenza għal rikavat minn xi att tinkludi riferenza
għal kull proprjetà li għal kollox jew biss f’parti, u
direttament jew indirettament, tkun tirrappreżenta r-
rikavat mill-att (inkluż kull ħlas jew kumpens ieħor li
jkollu x’jaqsam mal-għemil ta’ dak ir-reat), u
(b) riferenza għar-riżorsi ta’ grupp jinkludu riferenza għal
kull flus jew proprjetà oħra li tiġi applikata jew issir
disponibbli, jew tkun se tiġi applikata jew tkun se ssir
disponibbli, biex tintuża mill-grupp.

Finanzjament ta’ 328F. (1) Kull min b’kull mezz, direttament jew indirettament,
terroriżmu. jiġbor, jirċievi, jipprovdi jew jistieden persuna oħra sabiex
Miżjud:
VI.2005.2. tipprovdi, flus jew proprjetà oħra jew b’mod ieħor jipprovdi finanzi
Emendat: bil-ħsieb li dawn jintużaw, jew li huwa jkollu kawża raġonevoli li
A.L. 407 tal-
2007; jissuspetta li dawn jistgħu jintużaw, b’mod sħiħ jew f’parti, għal
III.2015.28; finijiet ta’ attivitajiet terrorisitiċi taħt l-artikolu 328A u reati marbuta
LII.2020.3; ma’ atti terroristiċi taħt l-artikolu 328Ċ jew li jkun jaf li jkunu ser
L.2021.6.
jikkontribwixxu għal attivitajiet, sew kriminali sew xort’oħra, ta’
xi persuna involuta f ’attivitajiet terroristiċi jew ta’ xi grupp
terrorista għandu, meta jinsab ħati, u kemm-il darba l-fatt ma jkunx
jikkostitwixxi reat aktar gravi taħt xi dispożizzjoni oħra ta’ dan il-
Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra, jeħel il-piena ta’ priġunerija għal żmien
ta’ mhux inqas minn erba’ snin iżda mhux iżjed minn għoxrin sena jew
multa ta’ mhux iżjed minn żewġ miljuni u ħames mitt elf euro
(€2,500,000) jew dik il-multa u priġunerija flimkien.
(2) F’dan l-artikolu, riferenza għall-provdiment ta’ flus jew
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 179

proprjetà oħra hija riferenza għal li dawn jingħataw, jinsilfu jew

xort’oħra jintgħamlu disponibbli, kemm jekk bħala korrispettiv
kemm jekk le.

328G. (1) Kull min juża flus jew proprjetà oħra għall-finijiet ta’ Użu u pussess.
attivitajiet terroristiċi jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena ta’ Miżjud:
VI.2005.2.
priġunerija minn seba’ snin sa għomru l-ħabs. Emendat:
III.2015.29;
(2) Kull min ikollu fil-pussess tiegħu flus jew proprjetà oħra XLII.2018.8;
bil-ħsieb li dawn jintużaw, jew li huwa jkollu kawża raġonevoli li LII.2020.4.
jissuspetta li dawn jistgħu jintużaw, għall-finijiet ta’ attivitajiet
terroristiċi jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena stabbilita fl-
artikolu 328F(1):

Iżda għall-finijiet ta’ dan l-artikolu u tal-artikolu 328F ma

jkunx meħtieg illi l-fondi jiġu użati, kollha jew in parti, għat-twettiq
ta’ jew kontribuzzjoni lejn xi reat kif provdut, u lanqas ma għandu
jkun neċessarju illi l-ħati jkun jaf għal liema reat speċifiku ser
jintużaw il-fondi.

328H. Kull min - Arranġamenti

ta’ finanzjament.
(a) jipparteċipa jew jinvolvi ruħu f’xi arranġament li Miżjud:
jirriżulta f’illi flus jew proprjetà oħra jsiru disponibbli VI.2005.2.
Emendat:
jew ikunu sejrin isiru disponibbli lil xi ħadd ieħor, u III.2015.30.
(b) ikun jaf jew ikollu kawża raġonevoli li jissuspetta li
flus jew proprjetà oħra jkunu sejrin jintużaw jew
jistgħu jintużaw għall-finijiet ta’ attivitajiet
terroristiċi,
jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena stabbilita fl-artikolu 328F(1).
328I. (1) Kull min jipparteċipa jew jinvolvi ruħu f’xi Meta tiġi
arranġament li jiffaċilita ż-żamma jew il-kontroll minn jew f’isem faċilitata ż-
żamma jew il-
xi persuna oħra ta’ proprjetà ġejja mit-terroriżmu - kontroll ta’
proprjetà ġejja
(a) bil-ħabi, mit-terroriżmu.
Miżjud:
(b) bi tneħħija mill-ġurisdizzjoni, VI.2005.2.
(ċ) bi trasferiment lil nominees, jew
(d) b’kull mod ieħor,
jista’, meta jinsab ħati, jeħel il-piena stabbilita fl-artikolu 328F(1).
(2) Jista’ min jiġi akkużat b’reat taħt is-subartikolu (1) iġib
prova li ma kienx jaf u li ma kellu ebda kawża raġonevoli għax
jissuspetta li dak l-arranġament b’xi mod kellu x’jaqsam ma’
proprjetà ġejja mit-terroriżmu.

328J. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 121D għandhom Responsabbiltà

japplikaw meta persuna tinsab ħatja ta’ reat taħt dan is-Sub-titolu kriminali ta’
korp magħqud.
iżda b’dan illi l-korp magħqud jista’ jeħel għal reat bħal dak il-piena Miżjud:
ta’ multa ta’ mhux iżjed minn ħames miljun euro (€5,000,000). VI.2005.2.
Emendat:
(2) Il-korp magħqud ikun ukoll responsabbli għal reat taħt dan A.L. 407 tal-
2007;
is-Sub-titolu meta minħabba fin-nuqqas ta’ superviżjoni jew XLII.2018.9;
kontroll minn persuna msemmija fl-artikolu 121D ikun sar LII.2020.5.
possibbli l-għemil tar-reat għall-benefiċċju ta’ dak il-korp
180 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

magħqud, li meta jinsab ħati jista’ jeħel il-piena stabbilita fis-

subartikolu (1):

Iżda, minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1), xejn ma

għandu jipprekludi l-istituzzjoni ta’ proċeduri kriminali kontra l-
persuni naturali msemmijin fis-subartikolu (1), li jaġixxu ta’ awturi,
inċitaturi jew aċċessorji f’xi reati taħt dan is-Sub-titolu.

Pieni oħrajn. 328K. Mingħajr preġudizzju għal kull piena oħra li jista’ jkun
Miżjud: hemm għar-reat taħt dan il-Kodiċi jew taħt kull liġi oħra, meta l-
VI.2005.2.
Emendat: ħati jkun korp magħduq li jista’ jeħel piena taħt id-dispożizzjonijiet
XLII.2018.10. tal-artikolu 328J il-Qorti tista’, fuq talba tal-prosekuzzjoni,
tordna -
(a) is-sospensjoni jew it-tħassir ta’ kull liċenza, permess
jew awtorità oħra biex jeżerċita xi kummerċ, negozju
jew attività kummerċjali oħra;
(b) l-għeluq temporanju jew permanenti ta’ xi
stabbiliment li seta’ ġie użat għall-għemil tar-reat;
(ċ) l-istralċ obbligatorju tal-korp magħqud.

(d) skwalifika mill-eleġibilità għal fondi pubbliċi jew

għajnuna mill-Istat;

(e) tqegħid taħt superviżjoni ġudizzjarja:

Iżda għall-finijiet tas-subartikolu (e), l-awtoritajiet

ġudizzjarji jistgħu jagħmlu użu mis-servizzi offruti mill-
Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi kif stabbilit bil-liġi.

Konfiska. 328L. (1) Il-qorti li ssib ħati jew li quddiemha tinstab ħatja xi
Miżjud: persuna ta’ reat taħt l-artikoli 328F sa 328I tista’ tagħmel ordni ta’
VI.2005.2.
Emendat: konfiska skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu.
III.2015.31.
(2) Meta persuna tinsab ħatja ta’ reat taħt l-artikolu 328F jew
328G il-qorti tista’ tordna l-konfiska ta’ kull flus jew proprjetà
oħra -
(a) li, fi żmien ir-reat, kellha fil-pussess tagħha jew taħt il-
kontroll tagħha u,
(b) li, dak iż-żmien, kellha l-intenzjoni li jiġu użati, jew li
kien jaf jew kellha għalfejn raġonevolment tissuspetta
kienu sejrin jew setgħu jiġu użati, għal għanijiet ta’
attivitajiet terroristiċi.
(3) Meta persuna tinsab ħatja ta’ reat taħt l-artikolu 328H il-
qorti tista’ tordna l-konfiska ta’ kull flus jew proprjetà oħra -
(a) li magħhom ikollu x’jaqsam l-arranġament in
kwistjoni, u
(b) li, fi żmien ir-reat, kienet taf jew kellha għalfejn
raġonevolment tissuspetta kienu sejrin jew setgħu jiġu
użati, għal għanijiet ta’ attivitajiet terroristiċi.
(4) Meta persuna tinsab ħatja ta’ reat taħt l-artikolu 328I il-
qorti tista’ tordna l-konfiska ta’ kull flus jew proprjetà oħra li
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 181

magħhom ikollu x’jaqsam l-arranġament in kwistjoni.

(5) Meta persuna tinsab ħatja ta’ reat taħt xi wieħed mill-
artikoli 328F sa 328I, il-qorti tista’ tordna l-konfiska ta’ kull flus
jew proprjetà oħra li fl-intier tagħhom jew in parti, u direttament
jew indirettament, jiġi riċevut minn xi persuna bħala pagament jew
rikompens ieħor in konnessjoni mal-għemil tar-reat.
(6) Meta persuna li ma tkunx il-persuna misjuba ħatja tallega li
tkun il-proprjetarju ta’ jew xort’oħra interessata fi kwalunkwe ħaġa
li tista’ tiġi konfiskata b’ordni taħt dan l-artikolu, il-qorti għandha
tagħtiha opportunità li tinstema’ qabel ma tagħmel xi ordni.

328M. Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu Ġurisdizzjoni.

5, il-qrati f’Malta jkollhom ukoll ġurisdizzjoni fuq ir-reati stabbiliti Miżjud:
VI.2005.2.
f’dan is-Sub-titolu meta - Emendat:
VIII.2015.20;
(a) ir-reat isir ukoll jekk biss f’parti minnu fit-territorju XLII.2018.11.
ta’ Malta jew fuq il-baħar f’xi post fil-ġurisdizzjoni
territorjali ta’ Malta;
(b) il-ħati ikun ċittadin ta’ Malta jew residenti permanenti
fi ħdan it-tifsira tal-artikolu 5(1)(d) f’Malta;
(ċ) il-ħati jkun persuna suspettata jew misjuba ħatja ta’
reat stabbilit f’dan is-Sub-titolu u li jkollu l-konsenja
jew l-estradizzjoni tiegħu lejn xi pajjiż ieħor għal dak
ir-reat miċħud minn Malta ukoll jekk ma jkun hemm
ebda provvediment skont il-liġijiet ta’ Malta ħlief dan
il-provvediment preżenti li bis-saħħa tiegħu l-azzjoni
kriminali tista’ tinbeda kontra dik il-persuna f’Malta;
(d) ir-reat isir għall-benefiċċju ta’ persuna ġuridika
stabbilita f’Malta;
(e) ir-reat ikun reat taħt l-artikolu 328B jew reat taħt l-
artikolu 328D li jinvolvi grupp terroristiku ukoll jekk
il-grupp terroristiku ikun ibbażat jew iwettaq l-
attivitajiet kriminali tiegħu barra minn Malta;
(f) ir-reat isir kontra l-istituzzjonijiet jew il-poplu ta’
Malta jew kontra xi istituzzjoni tal-Unjoni Ewropea
jew xi korp imwaqqaf skont it-Trattati u li jkun ibbażat
f’Malta:
Iżda għall-finijiet ta’ dan il-paragrafu:
"l-Unjoni Ewropea" għandu jkollha l-istess
tifsira mogħtija lilha bl-artikolu 2(1) tal-Att Kap. 460.
dwar l-Unjoni Ewropea;
"it-Trattati" tfisser it-Trattat li jwaqqaf il-
Komunità Ewropea magħmul f’Ruma fil-25 ta’
Marzu, 1957 u t-Trattat fuq l-Unjoni Ewropea
magħmul f’Maastricht fis-7 ta’ Frar, 1992, u l-
Protokolli li jinsabu annessi magħhom.

(ġ) Meta reat jaqa’ taħt il-ġurisdizzjoni ta’ Malta jew

ta’ xi Stat Membru tal-Unjoni Ewropea wieħed u meta
kwalunkwe wieħed mill-Istati Membri kkonċernati jista’
jwettaq prosekuzzjoni valida abbażi tal-istess fatti, l-Istati
182 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Membri kkonċernati għandhom jikkooperaw sabiex jiddeċiedu

liema minnhom se jmexxi l-prosekuzzjoni kontra dawk li
jwettqu r-reat, billi jittieħed kont tal-fatturi li ġejjin:

(i) l-Istat Membru għandu jkun dak fejn ikun

twettaq ir-reat;

(ii) l-Istat Membru għandu jkun dak li tiegħu

min jikkommetti reat ikun ċittadin jew residenti;

(iii) l-Istat Membru għandu jkun il-pajjiż ta’

oriġini tal-vittmi;

(iv) l-Istat Membru għandu jkun dak li fit-

territorju tiegħu jkun instab min ikkommetta r-reat:

Iżda għall-fini ta’ dan il-paragrafu, kooperazzjoni

bejn l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea tista’ tiġi ffaċilitata
billi jirrikorru għall-Eurojust;

''Eurojust'' għandha l-istess tifsir mogħti lilha bid-

Deċiżjoni tal-Kunsill 2002/187/JHA tat-28 ta’ Frar 2002 tal-
Unjoni Ewropea.

Tnaqqis ta’ 328MA. Il-piena mogħtija taħt dan is-Sub-titolu tista’ titnaqqas
piena.
Miżjud: b’żewġ gradi jekk il-ħati:
XLII.2018.12.
(a) jieqaf mill-attività terroristika; u
(b) jipprovdi lill-awtoritajiet amministrattivi jew
ġudizzjarji informazzjoni li huma ma kinux kapaċi
jiksbu mod ieħor, li tgħinhom sabiex:

(i) jipprevjenu jew inaqqsu l-effetti tar-reat;

(ii) jidentifikaw jew iressqu quddiem il-ġustizzja l-

persuni l-oħra li wettqu r-reat;

(iii) isibu provi; jew

(iv) jipprevjenu reati ulterjuri msemmija fl-artikoli

328A sa 328D u 328F.

Miżjud: Sub-titolu IVB

XI.2009.7.
FUQ IL-PIRATERIJA
Tifsir ta’ 328N.(1) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu "piraterija" tfisser
piraterija. xi wieħed minn dawn l-attijiet li ġejjin:
Miżjud:
XI.2009.7. (a) xi att illegali ta’ vjolenza jew detenzjoni, jew xi att ta’
Emendat:
XXIV.2014.44. sakkeġġ, li jkun sar b’għan privat mill-ekwipaġġ jew
mill-passiġġieri ta’ bastiment privat jew ta’ xi inġenju
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 183

tal-ajru privat, u li jkun:

(i) f’ibħra miftuħa, dirett kontra xi bastiment ieħor
jew inġenju tal-ajru ieħor, jew kontra persuni
jew proprjetà abbord dak il-bastiment jew dak l-
inġenju tal-ajru;
(ii) dirett kontra bastiment, inġenju tal-ajru, persuni
jew proprjetà x’imkien ’il barra mill-
ġurisdizzjoni ta’ xi Stat;
(b) kull att imsemmi fil-paragrafu (a) li jkun sar mill-
ekwipaġġ jew mill-passiġġieri ta’ xi bastiment tal-
gwerra, ta’ bastiment tal-gvern jew ta’ inġenju tal-ajru
tal-gvern li l-ekwipaġġ tagħhom ikun għamel att ta’
ammutinament u jkun ħa kontroll ta’ dak il-bastiment
jew inġenju tal-ajru;
(ċ) kull att ta’ parteċipazzjoni volontarja waqt li jkun qed
jitħaddem xi bastiment jew inġenju tal-ajru, bil-ħsieb
li dak il-bastiment jew inġenju jsiru bastiment jew
inġenju tal-pirati;
(d) kull att ta’ ġegħil jew li jiġi xjentement faċilitat xi att
kif hemm deskritt fil-paragrafu (a) jew (b) jew (ċ).
(2) Għall-finijiet ta’ dan it-Titolu, bastiment jew inġenju tal-
ajru jitqiesu li jkunu bastiment jew inġenju tal-ajru tal-pirati jekk
il-persuni li jkollhom kontroll dominanti jkollhom il-ħsieb li
jużawh bil-għan li jagħmlu xi wieħed mill-attijiet imsemmija fis-
subartikolu (1) jew jekk il-bastiment jew l-inġenju tal-ajru jkunu
intużaw biex isir xi att bħal dak u l-bastiment jew l-inġenju tal-ajru
jkunu baqgħu taħt il-kontroll tal-persuna li tkun ħatja ta’ dak l-att.
(3) Kull min ikun ħati ta’ piraterija taħt dan l-artikolu jista’
jeħel:
(a) meta r-reat ikun jikkonsisti f’xi wieħed mill-attijiet
imsemmija fis-subartikolu (1)(a) u (b) u tiġri wkoll il-
mewt ta’ xi persuna, għall-piena ta’ priġunerija għall-
għomor;
(b) meta r-reat ikun jikkonsisti f’xi wieħed mill-attijiet
imsemmija fis-subartikolu (1)(a) u (b) u ma tiġrix
ukoll il-mewt ta’ xi persuna, għall-piena ta’
priġunerija għal mhux iżjed minn tletin sena;
(ċ) meta r-reat ikun jikkonsisti f’xi att imsemmi fis-
subartikolu (1)(ċ), għall-piena ta’ priġunerija għal
żmien ta’ mhux iżjed minn tmien snin;
(d) meta r-reat ikun jikkonsisti f’xi att imsemmi fis-
subartikolu (1)(d), għall-piena stipulata għall-att li
jkun sar b’tixwix jew li jkun ġie faċilitat.
328O.(1) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal- Ġurisdizzjoni.
artikolu 5, il-qrati ta’ Malta għandu jkollhom ukoll ġurisdizzjoni Miżjud:
XI.2009.7.
fuq ir-reati stipulati f’dan l-artikolu meta r-reat isir minn: Emendat:
VIII.2015.21.
(a) xi ċittadin ta’ Malta jew resident permanenti f’Malta;
(b) xi persuna waqt li tkun abbord xi bastiment, vapur jew
inġenju tal-baħar li jkunu jappartjenu lil Malta;
184 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(ċ) xi persuna kontra xi bastiment, vapur jew inġenju tal-

ajru li jkunu jappartjenu lil Malta jew kontra l-persuna
jew il-proprjetà ta’ xi ċittadin ta’ Malta jew resident
permanenti f’Malta.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu bastiment, vapur jew
inġenju tal-ajru għandu jitqies li jkun jappartjeni lil Malta skont l-
istess ċirkostanzi msemmija fl-artikolu 5(2).
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, il-frażi "resident
permanenti" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-
artikolu 5(1)(d).

DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI LI JGĦODDU

GĦAL DAN IT-TITOLU

Piena għal reati 329. Il-pieni stabbiliti fl-artikoli rispettivi ta’ dan it-Titolu għal
kontra l- kull reat kontra l-proprjetà li jsir flimkien ma’ omiċidju, offiża fuq
proprjetà
b’offiżi fuq il- il-persuna, jew ma’ sekwestru tal-persuna, għandhom jingħataw
persuna. dejjem jekk l-att tal-vjolenza jkun ġie ikkunsmat, għalkemm id-
delitt kontra l-proprjetà jkun ġie biss ittentat.
Dħul b’abbuż fi 330. Fil-każ ta’ dħul f’dar jew lok ieħor jew f’reċint b’wieħed
djar, eċċ. mill-mezzi msemmijin fl-artikoli 264, 265 u 266, għalkemm ma
Miżjud:
IX.1859.21. jkun hemm ebda prova ta’ att li jikkostitwixxi attentat ta’ reat
Emendat: ieħor, l-akkużat, għall-fatt biss tad-dħul hawn fuq imsemmi, jeħel,
VI.1871.25;
XLIX.1981.4; meta jinsab ħati -
III.2002.69. (a) jekk miċ-ċirkostanzi jkun jidher li l-ħsieb tal-ħati kien
li jagħmel serq jew ħsara lil proprjetà jew xi reat
kontra l-persuna kif definit fl-artikolu 5(1)(d), inkella
jekk jiġi ippruvat li hu kien ġa ġie kkundannat għal xi
reat minn dawn jew għal waħda mill-
kontravvenzjonijiet imsemmijin fl-artikolu 338(i) u
(w), il-piena ta’ priġunerija minn ħames xhur sa
tmintax-il xahar;
(b) f’każijiet oħra, il-piena ta’ priġunerija għal żmien
mhux aktar minn tliet xhur jew il-multa.

Ma hemmx 331. Ħlief fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 3l6, 3l7 u 3l8, l-

azzjoni kriminali azzjoni kriminali ma titmexxiex mingħajr il-kwerela tal-parti offiża
għal reati kontra
l-ħwejjeġ ta’ għal reati li jsiru kontra ħwejjeġ tad-dixxendenti jew tal-qraba bi
dixxendenti, eċċ. żwieġ fil-linja tad-dixxendenti, jew ta’ wieħed mill-konjuġi, meta
Emendat:
XI.1900.49; dawn ir-reati ma jkunux saru flimkien ma’ omiċidju, offiża fuq il-
XX.2005.16; persuna, jew sekwestru tal-persuna jew b’theddida ta’ omiċidju jew
XXIII.2017.12. ta’ offiża fuq il-persuna.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 185

332. Ħlief fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 316, 317 u 318, l- L-azzjoni għal
azzjoni kriminali ma titmexxiex mingħajr il-kwerela tal-parti reati kontra
ħwejjeġ l-
offiża, għal reati li jsiru kontra ħwejjeġ tal-axxendenti jew kontra axxendenti, eċċ.,
ħwejjeġ tal-qraba bi żwieġ fil-linja tal-axxendenti, jew tal-aħwa, ma titmexxiex
mingħajr
bniet u subien, jew tal-qraba bi żwieġ fl-istess grad, meta dawn ir- kwerela tal-
reati ma jkunux saru flimkien ma’ omiċidju, offiża fuq il-persuna, parti.
minbarra offiża ħafifa u ta’ importanza żgħira, jew ma’ sekwestru Emendat:
XI.1900.49.
tal-persuna.
333. Il-benefiċċju mogħti fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan ma Eċċezzjoni f’każ
jiswiex lill-barranin li jkunu ħadu parti fir-reat. ta’ barranin.
Emendat:
XI.1900.49.
334. Kull min f’Malta xjentement jilqa’ għandu jew jixtri Riċettazzjoni.
ħwejjeġ misruqa, meħuda b’qerq, jew akkwistati b’reat, sew jekk Emendat:
XI.1900.50.
dan isir f’Malta jew barra minn Malta, jew, xjentement, b’kull mod XXIX.1990.16.
li jkun, jindaħal biex ibiegħhom jew imexxihom, jeħel, meta jinsab
ħati -
(a) jekk il-ħaġa tkun ġejja minn serq, bil-pieni tas-serq,
skont il-valur tal-ħaġa;
(b) jekk il-ħaġa tkun ġejja minn wieħed mir-reati dwar
ħwejjeġ akkwistati jew miżmuma kontra l-liġi, bil-
piena li hemm għal min hekk jakkwista jew iżomm;
(ċ) jekk tkun ġejja minn frodi, bil-pieni li hemm għal dik
ix-xorta ta’ frodi li minnha l-ħaġa tkun ġejja:
Iżda il-ħati ta’ wieħed mid-delitti msemmijin f’dan l- Ħelsien mill-
artikolu jiġi meħlus mill-piena, kemm-il darba, qabel xejn ma tibda piena.
titmexxa ebda proċedura kriminali kontra tiegħu u fi żmien tlitt
ijiem minn dak in-nhar li jkun laqa’ għandu, xtara jew indaħal fix-
xiri, fil-bejgħ jew fit-tmexxija tal-ħaġa bħal ma jingħad hawn fuq,
jagħti f’idejn l-awtorità kompetenti l-ħwejjeġ milqugħa, mixtrija,
mibjugħa, jew li jkun mexxa, u jikxef l-awturi tar-reat:
Iżda wkoll għall-fini ta’ dan l-artikolu dik il-ħaġa għandha
titqies biss li tkun insterqet, ittieħdet b’qerq, jew ġiet akkwistata
b’reat li jkun sar barra minn Malta jekk tkun inkisbet b’xi att ta’
kommissjoni jew omissjoni li, kieku sar f ’Malta, kien
jikkostitwixxi wieħed mir-reati msemmijin fil-paragrafi (a), (b) u
(ċ).

334A. Kull min, malli jsir jaf li xi ħaġa li tkun fil-pussess tiegħu Meta wieħed
tkun ħaġa misruqa jew ħaġa meħuda b’qerq jew akkwistata b’reat, jonqos li
jgħarraf il-
jonqos li jgħarraf lill-Pulizija b’dak il-fatt fi żmien ġimgħa minn Pulizija dwar
meta jkun hekk sar jaf, jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ ħwejjeġ
priġunerija għal żmien mhux iżjed minn tliet xhur jew multa. misruqa, eċċ.
Miżjud:
III.2002.70.

335. Fir-reati li għalihom il-piena tiġi mogħtija skont ma jkun Regoli kif
il-valur tal-ħsara, dan il-valur ma jiġix meqjus mill-qligħ li jkun għandu jitqies il-
valur tal-ħsara.
għamel il-ħati, lanqas mill-imgħaxijiet li jiżdiedu ma’ dak il-qligħ,
iżda jitqies biss fuq kemm tkun fil-fatt il-ħsara bħal ma jkun batiha
l-offiż fiż-żmien tar-reat.
186 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Tiqjis tal-ħsara 336. Meta l-istess reat ikun jolqot il-ħwejjeġ ta’ waħda mill-
magħmula sew persuni msemmijin fl-artikolu 331 u fl-istess ħin il-ħwejjeġ ta’
fuq ħwejjeġ ta’
qarib kemm ta’ barrani, u l-piena tkun tmiss tingħata skont ma jkun il-valur tal-
barrani. ħsara, dan il-valur jitqies biss fuq il-ħsara li jkun bata l-barrani.
Tnaqqis tal- 337. (1) Fil-każ ta’ frodi, il-piena stabbilita titnaqqas bi grad
piena. jew b’żewġ gradi, kemm-il darba l-ħati, qabel ma tibda titmexxa xi
Sostitwit:
III.2002.71. proċedura kriminali kontra tiegħu, jrodd għal kollox il-ħsara
kkaġunata bir-reat.
(2) Fil-każ ta’ serq, sew jekk sempliċi sew ikkwalifikat, kif
ukoll reat ta’ ħsara volontarja lil proprjetà li jsir filwaqt li jkun qed
isir ir-reat ta’ serq, il-piena stabbilita titnaqqas b’żewġ gradi
kemm-il darba, qabel ma jitressaq quddiem il-qorti f’konnessjoni
ma’ dak is-serq:
(a) il-ħati jikxef lill-awtorità kompetenti kull persuna li
setgħet laqgħet għandha jew xtrat mingħandu, jew li
setgħet hadet sehem fil-bejgħ jew tmexxija tal-
proprjetà misruqa; u
(b) (i) jew jikkonsenja lill-awtorità kompetenti l-
proprjetà kollha misruqa minnu, u jrodd lill-offiż
kull ħsara li setgħet tkun ġiet ikkaġunata lill-
proprjetà, jew
(ii) fil-każ li l-proprjetà ma tkunx inġabret lura,
ihallas lill-offiż il-valur sħiħ tal-proprjetà hekk
misruqa; u
(ċ) irodd għal kollox lill-offiż kull ħsara, lil proprjetà
mobbli jew immobbli oħra, kkaġunata bir-reat ta’ serq
jew filwaqt li jkun qed isir ir-reat ta’ serq.
(3) Il-piena stabbilita fil-każ tar-reati msemmija fis-subartikolu
(2) tista’ titnaqqas bi grad jekk il-ħati jhares id-dispożizzjonijiet ta’
dak is-subartikolu wara li jitressaq quddiem il-qorti kif hawn aktar
qabel imsemmi.
(4) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (2) u (3) ma jgħoddux -
(a) fil-każ ta’ serq ikkwalifikat bi vjolenza li tkun
tikkonsisti f’omiċidju volontarju, attentat ta’ omiċidju,
offiża volontarja fuq il-persuna jew sekwestru tal-
persuna;
(b) fil-każ ta’ serq ikkwalifikat bi vjolenza diretta kontra
xi waħda mill-persuni msemmija fl-artikolu 276A;
(ċ) fil-każ ta’ serq li filwaqt li dan ikun qed isir tiġi
kkaġunata mewt jew offiża fuq il-persuna kif provdut
fl-artikolu 226A.
(5) Iċ-ċirkostanzi msemmija fis-subartikoli (1) u (2) ma
għandhomx jitqiesu bħala raġunijiet speċjali jew straordinarji
għall-finijiet tal-artikolu 21.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 187

337A. (1) Kull min bil-ħsieb li jagħmel xi qliegħ li jkun, jgħin, Traffiku fil-
jassisti, jagħti parir jew iħabrek biex persuna oħra tidħol jew persuni sabiex
dawn jiddaħħlu
tagħmel tentattiv biex tidħol jew toħroġ jew tgħaddi minn jew jew jinħarġu
tagħmel tentattiv biex tgħaddi minn jew tagħmel tentattiv biex minn Malta
kontra l-liġi.
toħroġ minn Malta bi ksur tal-liġijiet ta’ Malta, jew li, sew f’Malta Miżjud:
sew barra minn Malta, jikkonġura f’dak is-sens ma’ xi persuna oħra III.2002.72.
jista’, mingħajr preġudizzju għal kull piena oħra taħt dan il-Kodiċi Emendat:
VI.2005.3;
jew taħt xi liġi oħra, jeħel il-piena ta’ priġunerija minn sitt xhur sa A.L. 407 tal-
ħames snin jew multa ta’ tlieta u għoxrin elf mitejn u tlieta u 2007;
disgħin euro u tlieta u sebgħin ċenteżmu (€23,293.73) jew dik il- VIII.2015.22.
multa u priġunerija flimkien u d-dispożizzjonijiet tal-artikoli 21 u
28A u dawk tal-Att dwar il-Probation ma jkunux japplikaw:
Iżda meta l-għadd ta’ persuni mgħejjuna, assistiti, mogħtija Kap. 446.
parir, li jkun sar tħabrik dwarhom, jew il-mira tal-konġura kif
imsemmi qabel ikun ta’ aktar minn tlieta, il-piena għandha tiżdied
bi grad wieħed sa tliet gradi:
Iżda wkoll meta r-reat isir -
(a) bħala attività ta’ xi organizzazzjoni kriminali; jew
(b) waqt li tiġi perikolata l-ħajja tal-persuni mgħejjuna,
assistiti, mogħtijin parir, prokurati jew li jkunu l-mira
tal-konġura hawn qabel imsemmija,
il-piena għandha dejjem tiżdied b’żewġ gradi ukoll meta l-ewwel
proviso ma jkunx japplika.
(2) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5,
il-qrati f ’Malta għandu wkoll ikollhom ġurisdizzjoni fuq ir-reat
f’dan l-artikolu meta -
(a) ir-reat isir ukoll jekk biss f’parti minnu fit-territorju
ta’ Malta jew fuq il-baħar f’xi post fil-ġurisdizzjoni
territorjali ta’ Malta;
(b) il-ħati jkun ċittadin ta’ Malta jew residenti permanenti
f’Malta fi ħdan it-tifsira tal-artikolu 5(1)(d);
(ċ) ir-reat isir għall-benefiċċju ta’ persuna ġuridika
stabbilita f’Malta.
337AA.* Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 328J u 328K għandhom Responsabbiltà
japplikaw mutatis mutandis għal kull reat taħt is-Sub-titolu IV ta’ kriminali ta’
korp magħqud.
dan it-titolu u għar-reat fl-artikolu 337A. Miżjud:
VI.2005.4.

Sub-titolu V
FUQ L-UŻU MHUX KIF DOVUT TAL-COMPUTER Miżjud:
III.2001.27.
337B. (1) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, għandhom jap- Tifsir.
plikaw dawn it-tifsiriet li ġejjin, kemm-il darba r-rabta tal-kliem Miżjud:
III.2001.27.
ma teħtieġx xort’oħra: Emendat:
VII.2010.25;
"computer" tfisser apparat elettroniku li jwettaq funzjonijiet ta’ VIII.2015.23..

*kif magħmul liġi bl-Att VI tal-2005, dan l-artikolu kien oriġinarjament enumerat
bħala l-artikolu 377B.
188 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

loġika, aritmetika u memorja billi jimmanipola impulsi elettroniċi

jew manjetiċi, u tinkludi kull input, output, proċessar, ħżin,
software u faċilitajiet ta’ komunikazzjoni li huma konnessi jew
relatati ma’ computer f’sistema ta’ computer jew computer
network;
"computer data" tfisser kull rappreżentazzjoni ta’ fatti, tagħrif
jew kunċetti f ’forma xierqa biex jiġu proċessati f ’sistema tal-
informatika jew f ’sistema ta’ computer, inkluż programm xieraq
biex iġiegħel sistema ta’ computer tagħmel funzjoni;
"computer network" tfisser l-interkonnessjoni ta’ linji ta’
komunikazzjoni u ċirkwiti ma’ computer permezz ta’ tagħmir
remot jew kumpless li jkun magħmul minn żewġ computers
interkonnessi jew iktar;
"computer output" jew "output" tfisser il-preżentazzjoni jew ix-
xbieha ta’ data sew f’għamla miktuba, stampata, bi stampi, ta’ wiri
fuq skrin, fotografika jew filmata xort’oħra, grafika, bil-ħoss, sew
f’kull għamla oħra li tiġi prodotta minn computer;
"computer software" jew "software" tfisser programm, proċedura
jew dokumentazzjoni relattiva ta’ computer li jintużaw fit-tħaddim
ta’ sistema ta’ computer;
"dokumentazzjoni ta’ appoġġ" tfisser kull dokumentazzjoni li
tintuża fis-sistema tal-computer fil-kostruzzjoni, kjarifika,
implementazzjoni, użu jew modifikazzjoni tas-software jew tad-
data;
"funzjoni" tinkludi loġika, kontroll, aritmetika, tħassir, ħżin, ksib
lura u komunikazzjoni ta’ data jew telekomunikazzjoni lil,
mingħand jew ġewwa l-istess computer;
"provvisti tal-computer" tfisser punched cards, strixxa karta,
strixxa manjetika, pakki ta’ diski, disketti, CD-roms, computer
output, inkluża l-karta u l-mikroforma u kull medja ta’ ħżin, sew
elettronika sew xort’oħra;
"sistema tal-computer" tfisser sett ta’ tagħmir tal-computer
relatat, sew hardware sew software;
"sistema tal-informatika" tfisser apparat jew grupp ta’ apparat
imqabbad ma’ xulxin jew relatati, wieħed jew aktar minnhom,
skont programm, jipproċessa awtomatikament data tal-computer,
kif ukoll data maħżuna fuq il-computer, ipproċessata, miġbura jew
trasmessa minn dak l-apparat jew grupp ta’ apparat għall-finijiet
tiegħu jew l-operat tagħhom, l-użu, il-protezzjoni u l-manutenzjoni;
(2) Riferenza f’dan is-Sub-titolu għal software tinkludi
riferenza għal parti mis-software.
(3) Riferenza f’dan is-Sub-titolu għal computer tinkludi
riferenza għal computer network.
(4) Riferenza f’dan is-Sub-titolu għal data, software jew
dokumentazzjoni ta’ appoġġ li jinżammu f’xi computer jew sistema
ta’ computer tinkludi riferenza għal data, software jew
dokumentazzjoni ta’ appoġġ li jiġu trasmessi permezz ta’ computer
network.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 189

(5) Għall-iskopijiet ta’ dan is-Sub-titolu, persuna tuża software

jekk il-funzjoni li ġġiegħel lill-computer jagħmel:
(a) tikkaġuna li s-software jiġi esegwit; jew
(b) tkun fiha nnifisha funzjoni tas-software.
(6) Riferenza f’dan is-Sub-titolu għal xi software jew data
miżmuma f’computer tinkludi riferenza għal kull software jew data
li jinżamm f’xi medjum ta’ ħżin li jista’ jinqala’ u li għal dak iż-
żmien ikun jinsab fil-computer.
337Ċ. (1) Persuna li mingħajr awtorizzazzjoni tagħmel xi Aċċess mhux
wieħed minn dawn l-attijiet li ġejjin tkun ħatja ta’ reat kontra dan l- leġittimu għall-
informazzjoni
artikolu - jew użu tagħha.
Miżjud:
(a) tuża computer jew xi tagħmir jew apparat ieħor biex III.2001.27.
tidħol f’xi data, software jew dokumentazzjoni ta’ Emendat:
appoġġ li jinżammu f’dak il-computer jew f’xi VII.2010.26;
VIII.2015.24.
computer ieħor, jew tuża, tikkopja jew timmodifika
kull data, software jew dokumentazzjoni ta’ appoġġ
bħal dawk;
(b) tagħmel output ta’ xi data, software jew
dokumentazzjoni ta’ appoġġ mill-computer li jkunu
qegħdin jinżammu fih, sew billi dawn jittellgħu bi
xbieha jew b’kull mod ieħor li jkun;
(ċ) tikkopja kull data, software jew dokumentazzjoni ta’
appoġġ għal kull medjum ta’ ħżin li ma jkunx dak li
soltu jinżamm fih jew għal mkien differenti fil-
medjum ta’ ħżin fejn soltu jinżamm;
(d) tipprevjeni jew tostakola d-dħul għal xi data, software
jew dokumentazzjoni ta’ appoġġ;
(e) tipprevjeni jew tostakola l-funzjonament jew t-
tħaddim ta’ xi sistema ta’ computer, software jew l-
integrità jew affidabilità ta’ xi data;
(ee) tfixkel jew tinterrompi l-funzjonament ta’ sistema tal-
informatika, billi tiddaħħal data fil-computer, billi
tittrassmetti, tagħmel ħsara, tħassar, tiddeterjora,
tibdel jew iżżomm lura data bħal din jew billi
tirrendiha inaċċessibbli;
(f) tieħu pussess ta’ xi data, software jew
dokumentazzjoni ta’ appoġġ jew tagħmel użu
minnhom;
(g) tinstalla, tneħħi, tbiddel, tagħmel ħsara, tħassar,
tiddeterjora, trażżan, teqred, tvarja jew iżżid ma’ xi
data, software jew dokumentazzjoni ta’ appoġġ jew
tirrendi data bħal din inaċċessibbli;
(h) tiżvela xi password jew kull mod ieħor ta’ dħul, kodiċi
ta’ dħul jew xi tagħrif ieħor dwar kif isir id-dħul lil xi
persuna mhux awtorizzata;
(i) tuża l-kodiċi ta’ dħul, password, isem l-utent, indirizz
postali elettroniku jew xi mezz ieħor ta’ dħul jew
informazzjoni ta’ identifikazzjoni ta’ xi persuna oħra
190 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

f’computer jew b’xi mod tikser kwalunkwe miżura ta’

sigurtà sabiex takkwista aċċess mingħajr
awtorizzazzjoni għas-sistema tal-informatika kollha
jew parti minnha;
(j) tikxef xi data, software jew dokumentazzjoni ta’
appoġġ kemm-il darba dan ma jkunx meħtieġ fil-qadi
ta’ dmirijietha jew b’xi liġi oħra;
(k) tinterċetta b’mezzi tekniċi, transmissjonijiet ta’ data
mhux pubbliċi, lil, minn jew ġo sistema tal-
informatika jew sistema ta’ computer, inkluż
emissjonijiet elettromanjetiċi minn sistema tal-
informatika jew sistema ta’ computer li tkun iġġorr dik
id-data tal-computer;
(l) tipproduċi, tbiegħ, takkwista għal użu, timporta,
tqassam, tkun fil-pussess jew xort’oħra tagħmel
disponibbli mezz, inkluż program ta’ computer,
ddsinjat jew adattat primarjament bil-għan li jitwettqu
xi atti taħt il-paragrafi (a) sa (j) jew password tal-
computer, kodiċi ta’ aċċess, jew data simili b’liema
parti jew is-sistema tal-informatika sħiħa tkun kapaċi
tiġi aċċessata.
(2) Għall-għanijiet ta’ dan is-Sub-titolu:
(a) persuna titqies li taġixxi mingħajr awtorizzazzjoni
jekk ma tkunx debitament awtorizzata minn persuna
intitolata;
(b) persuna titqies bħala persuna intitolata jekk il-persuna
nnifisha jkollha jedd tikkontrolla l-attivitajiet imfissra
fis-subartikolu (1)(a) sa (j) jew fl-artikolu 4(a) u (b)
ta’ dan is-Sub-titolu.
(3) Għall-għanijiet tas-subartikolu (1):
(a) persuna titqies li tkun għamlet reat irrispettivament
jekk, fil-każ ta’ xi modifikazzjoni, dik il-
modifikazzjoni tkunx maħsuba li tkun waħda
permanenti jew temporanja;
(b) il-forma kif jinħareġ output ta’ xi software jew data u
partikolarment jekk din tkunx forma jew le li fiha, fil-
każ ta’ software, tkun tista’ tiġi esegwita jew, fil-każ
ta’ data, tkun tista’ tiġi pproċessata minn computer,
mhix importanti.
(4) Għall-għanijiet tas-subartikolu (1)(f), persuna li minħabba
li jkollha fil-kustodja tagħha jew taħt il-kontroll tagħha xi data,
computer software jew dokumentazzjoni ta’ appoġġ li ma tkunx
awtorizzata li jkollha, għandha titqies bħala li tkun ħadithom fil-
pussess tagħha.

Użu mhux kif 337D. Kull persuna li mingħajr awtorizzazzjoni tagħmel xi

dovut ta’ wieħed minn dawn l-attijiet li ġejjin tkun ħatja ta’ reat kontra dan l-
hardware.
Miżjud: artikolu -
III.2001.27.
(a) timmodifika tagħmir jew provvisti tal-computer li
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 191

jintużaw jew li huma maħsubin li jintużaw f’xi

computer, sistema ta’ computer jew computer network;
(b) tieħu pussess ta’, tagħmel ħsara fi jew teqred xi
computer, sistema ta’ computer, computer network,
jew provvisti ta’ computer li jintużaw jew huma
maħsubin li jintużaw f’xi computer, sistema ta’
computer jew computer network jew tħassar it-tħaddim
ta’ xi wieħed minnhom.

337E. Jekk reat isir barra minn Malta illi, li kieku sar f’Malta Għemil ta’ reat
kien jikkostitwixxi reat kontra d-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub- barra minn
Malta.
titolu, dan għandu, jekk dak l-għemil ikun jolqot lil xi computer, Miżjud:
software, data jew dokumentazzjoni ta’ appoġġ li jkunu jinsabu III.2001.27.
Malta jew li b’xi mod ikollhom x’jaqsmu jew ikunu konnessi ma’
computer f’Malta, jitqies li jkun sar f’Malta.
337F. (1) Mingħajr preġudizzju għal xi piena oħra stabbilita Reati u pieni.
taħt dan is-Sub-titolu, kull min jikser xi waħda mid- Miżjud:
III.2001.27.
dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu ikun ħati ta’ reat u jista’ Emendat:
jeħel, meta jinsab ħati, multa ta’ mhux iżjed minn tlieta u għoxrin A.L. 407 tal-
2007;
elf mitejn u tlieta u disgħin euro u tlieta u sebgħin ċenteżmu VIII.2015.25.
(€23,293.73) jew priġunerija għal żmien mhux iktar minn erba’
snin, jew għal dik il-multa u priġunerija flimkien.
(2) Il-penali għandha tiżdied għal multa ta’ mhux anqas minn
ħames mitt euro (€500) u mhux aktar minn mija u ħamsin elf euro
(€150,000) jew priġunerija għal terminu ta’ tnax-il xahar sa għaxar
snin, jew kemm dik il-multa u priġunerija flimkien fejn ir-reat
jikkonsisti f’wieħed mis-segwenti każijiet li ġejjin:
(a) jikkostitwixxi att li b’xi mod ikun ta’ ħsara għal xi
funzjoni jew attività tal-Gvern, jew itellef, jgħarraq
jew jinterrompi b’xi mod l-għoti ta’ xi servizz jew
utilità pubblika, kemm jekk dak is-servizz jew dik l-
utilità jkunu provduti jew imħaddma minn xi entità tal-
Gvern;
(b) jikkawża ħsara serja;
(ċ) isir kontra sistema ta’ informazzjoni dwar faċilità
infrastrutturali kritika;
(d) jitwettaq skont id-Deċiżjoni Kwadru tal-Kunsill 2008/
841/JHA tal-24 ta’ Ottubru 2008 dwar il-ġlieda kontra
l-kriminalità organizzata;
(e) isir permezz tal-użu ħażin ta’ data personali ta’
persuna oħra, bil-għan li tiġi akkwistata l-fiduċja
mingħand terza persuna, b’hekk jiġi kkawżat
preġudizzju lis-sid leġittimu tal-identità:
Iżda meta persuna tinstab ħatja ta’ reat kontra dan is-
subartikolu għat-tieni jew aktar drabi, il-penali minima għal dak ir-
reat ma għandhiex tkun inqas minn ħamest elef euro (€5,000):
Iżda wkoll f’dan l-artikolu "faċilità infrastrutturali" għandu
jkollha l-istess tifsira kif mogħti lilha bl-artikolu 314A(4).
(3) Il-pieni stabbiliti taħt is-subartikolu (2) għandhom ukoll
192 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

japplikaw fil-każ ta’ reat kontra xi waħda mid-dispożizzjonijiet ta’

dan is-Sub-titolu:
(a) meta r-reat isir f’xi post minn impjegat bi preġudizzju
tal-prinċipal tiegħu jew bi preġudizzju ta’ terzi, jekk
il-pożizzjoni tiegħu ta’ impjegat, sew vera sew fittizja,
tkun għamlitha faċli għalih li jagħmel ir-reat;
(b) bl-eċċezzjoni tas-subartikolu (2), meta r-reat li persuna
tagħmel ikun it-tieni reat jew reat sussegwenti kontra
xi waħda mid-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu.
(4) Persuna li tipproduċi xi materjal jew li tagħmel xi att ieħor
preparatorju għal jew bi tkomplija tal-għemil ta’ xi reat taħt dan is-
Sub-titolu tkun ħatja ta’ dak ir-reat u teħel, meta tinsab ħatja, l-
istess piena li hemm għar-reat.
(5) Persuna li tkun kompliċi fl-għemil ta’ reat kontra dan is-
Sub-titolu jew li b’xi mod ixxewwex, tgħin jew tħajjar dak l-għemil
tista’ teħel dawk l-istess pieni bħalma hemm maħsuba għal dak ir-
reat.
(6) Il-prosekuzzjoni ma tkunx meħtieġa li ġġib provi biex
twaqqa’ l-effett ta’ xi awtorizzazzjoni meħtieġa taħt dan is-Sub-
titolu u l-oneru li tinġieb prova dwar awtorizzazzjoni bħal dik ikun
jinkombi fuq il-persuna li tkun qed tallega li għandha dik l-
awtorizzazzjoni:
Iżda dan l-oneru ma għandux jitqies bħala li jkun tneħħa
biss bix-xiehda mhux korroborata tal-persuna akkużata.

Tfittix u qbid. 337G. Il-Ministru jista’, għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu,

Miżjud: b’regolamenti jippreskrivi:
III.2001.27.
(a) il-mod kif il-Pulizija tista’ tagħmel tfittix fuq
computers, sistemi tal-computer jew provvisti tal-
computer u taqbad data jew software li jkunu maħżuna
ġo fih;
(b) il-proċeduri u l-metodi għal dak li għandu jsir minn
provi li jkollhom format elettroniku.

Applikabilità 337H. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 121D, 208B(5),

tal-artikoli 248E(4) u 248E(4A) għandhom ikunu japplikaw mutatis mutandis
121D, 208B(5),
248E(4) u 328K. għal kull reat taħt dan is-Sub-titolu.
Miżjud:
XI.2009.8. (2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 328K għandhom ikunu
Emendat: japplikaw ukoll mutatis mutandis għal kull reat taħt dan is-Sub-
VIII.2015.26. titolu daqs li kieku r-referenza li hemm fih għall-artikolu 328J
kienet tirreferi għall-artikolu 121D.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 193

TAQSIMA III

FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET U L-PIENI

Titolu I
FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET

Sub-titolu I
FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET KONTRA
L-ORDNI PUBBLIKU
338. Huwa ħati ta’ kontravvenzjoni kontra l-ordni pubbliku, Kontravvenzjoni
kull min - -jiet kontra l-
ordni pubbliku.
(a) mingħajr permess, jaqla’ ħaxix mis-swar jew minn
madwar is-swar;
(b) jixħet materjal fil-fossijiet jew qrib is-swar;
(ċ) minn barra l-persuni msemmijin fl-artikolu 62, f’każ Emendat:
ta’ rvell jew hemm kbir, jew ta’ reat maqbud fil-fatt IV.1856.18;
XII.1904.48;
jew ta’ għagħa tan-nies, jirrifjuta, mingħajr raġuni XII.1913.9.
tajba, jagħti l-għajnuna tiegħu, jew jirrifjuta jagħti
tagħrif dwar dak li fuqu jiġi mistoqsi, jew jagħti
tagħrif jew partikularitajiet foloz, lil min ikun
inkarigat minn servizz pubbliku waqt li jkun jagħmel
id-dmirijiet tiegħu;
(d) iħalli jiġġerrew barra imġienen, furjużi jew le, li jkunu
qegħdin taħt il-kustodja tiegħu;
(e) minn barra l-persuni msemmijin fl-artikolu 62, ikun
preżenti waqt attentat kontra l-ħajja jew kontra
ħwejjeġ ħaddieħor, u ma jgħarrafx bih lill-Pulizija
Eżekuttiva;
(f) iżomm skola pubblika mingħajr permess;
(g) jirrifjuta jagħti, jew jagħti falz, lil uffiċjal pubbliku Emendat:
jew lil wieħed ieħor li jkun inkarigat minn servizz IV.1856.19;
XII.1913.9.
pubbliku waqt li jkun jagħmel id-dmirijiet tiegħu,
ismu, kunjomu, fejn joqgħod u partikularitajiet oħra;
(h) Imħassar bl-Att: X.1998.52. Emendat:
XII.1914.10;
XXXII.1986.5.
(i) meta ma jkollu ebda xorta ta’ beni, u ma jkollux mezzi Emendat:
oħra biex jgħix, ma jippruvax li hu fittex dejjem li VIII.1909.3l.
jaħdem xi arti jew sengħa jew li jagħmel xi ħaġa;
(j) mingħajr liċenza, jiftaħ jew iżomm postijiet pubbliċi
għall-qima t’Alla;
(k) jirrifjuta jieħu bil-valur stabbilit, il-flus li jkollhom
kors legali;
(l) billi jipprofitta ruħu mill-bluha ta’ ħaddieħor, bi ħsieb
194 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

ta’ qligħ, iġiegħel min jemmen li huwa jista’ jindovna

jew li jista’ jkun jaf x’għandu jiġri jew li jista’ jfisser
il-ħolm;
(m) bil-lejl, jikser il-mistrieħ tan-nies bi ħsejjes jew
għajjat, jew b’mod ieħor;
(n) f’lok pubbliku, jilbes maskra jew ibiddel is-sura
tiegħu, barra minn fiż-żmien u bil-mod li tippermetti l-
liġi;
Emendat: (o) mingħajr permess jew kontra l-projbizzjoni tal-
XV.1937.5. awtorità kompetenti, jilbes uniformi ċivili, navali,
militari jew tal-forzi tal-ajru, inkella lbies ta’ qassisin
jew abiti sagri;
(p) iħalli barra fit-toroq, fil-pjazez, fl-egħlieqi jew f’post
ieħor pubbliku, slielem, pali tal-ħadid, armi, jew
għodod oħra, li bihom jistgħu jinqdew il-ħallelin jew
nies oħra ta’ kondotta ħażina, jew li bihom tista’ tiġri
xi ħsara;
Emendat: (q) fil-portijiet, fi xtut il-baħar jew f’lok ieħor pubbliku,
XLI.1933.1. jinża’ għarwien jew ma jkunx liebes xieraq;
(r) fit-toroq jew fil-pjazez, jiġġieled jew jirraġġa’ ma’
ħaddieħor, għalkemm b’logħob, b’mod li jista’ jdejjaq
jew jagħmel ħsara lil min ikun għaddej;
Emendat: (s) isuq bhejjem (tat-tagħbija jew tar-rkib) fuq pontijiet li
IV.1856.20; jintrefgħu, bil-vettura jew mingħajrha, xort’oħra milli
XI.1905.15.
bil-pass;
(t) jiftiehem ma’ persuni oħra tal-professjoni jew sengħa
tiegħu biex igħollu jew ibaxxu l-prezz ta’ oġġett, jew
il-pagi tax-xogħol, jew biex jagħmlu kondizzjonijiet bi
ħsara għall-pubbliku, f’dak li jidħol fil-professjoni jew
sengħa tagħhom;
Emendat: (u) bla jedd iċarrat jew jaqla’ avviżi pubbliċi mwaħħlin bl-
XXVI.1927.1. ordni tal-awtoritajiet, inkella kartelluni jew avviżi
mwaħħlin f’post pubbliku jew ma’ bini privat bil-
kunsens, espress jew taċitu tas-sid, fi żmien ta’
elezzjonijiet, minn partit politiku jew minn persuna, li
jkun fihom l-ismijiet tal-kandidati u sejħa lin-nies tal-
pajjiż biex jivvotaw għal dawk il-kandidati, inkella
jgħatti b’oħrajn, għal kollox jew parti minnhom, dawk
il-kartelluni jew avviżi, jew jaħbi b’mod ieħor l-
istampa ta’ dawk il-kartelluni jew avviżi:
Iżda, f’dawn il-postijiet pubbliċi ebda partit jew
kandidat indipendenti ma’ jista’ jieħu wisa’ akbar
minn dak li jkun ħa partit ieħor jew kandidat
indipendenti, skont ma jkun jagħti l-wisa’ li jkun
hemm f’dawk il-postijiet u n-numru ta’ dawk il-partiti
jew kandidati indipendenti, u għaldaqshekk il-Pulizija
għandha, b’regolamenti li joħorġu fil-Gazzetta tal-
Gvern, tistabbilixxi l-wisa’ li kull partit jew kandidat
indipendenti għandu jieħu u taqla’ l-kartelluni jew l-
avviżi li jkunu ġew imwaħħla kontra r-regolamenti
hawn fuq imsemmija billi jkunu jieħdu wisa’ li jmiss
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 195

lil ħaddieħor;
(v) iġiegħel tabib, kirurgu, ostetriku, jew saċerdot imur
biex jassisti jew iżur persuna li huwa jgħid falsament li
hija marida;
(w) igħix ħajja ta’ għażż u ta’ vagabundaġġ; Emendat:
XIII.1899.1;
XIII.1918.1l.
(x) f’xi post pubbliku jimmolesta n-nies biex jitlob il- Miżjud:
karità; XLIII.1966.2.

(y)* bħala ġenitur iħalli lil uliedu fil-bżonn, jew bħala parti Sostitwit:
fiż-żwieġ tħalli lill-parti l-oħra fil-bżonn, minħabba XXI.1993.86.
ħajja bla qies jew nuqqas ta’ kont għax-xogħol;
(z) meta hekk ordnat minn xi qorti jew hekk marbut Miżjud:
b’kuntratt jonqos li jagħti lil xi persuna, is-somma XIV.1983.10.
Sostitwit:
ffissata minn dik il-qorti jew stipulata fil-kuntratt XXXII.1986.5;
bħala manteniment għal dik il-persuna fi żmien III.2002.73.
Emendat:
ħmistax-il jum minn dak il-jum li fih, skont dik l-ordni XVI.2006.7;
jew dak il-kuntratt, ikollha titħallas dik is-somma: XI.2009.9.
Iżda, minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-
Kodiċi, l-azzjoni kriminali għal reat taħt dan il-
paragrafu taqa’ bi preskrizzjoni bl-għeluq ta’ sitt xhur:
Iżda wkoll meta l-ħati jkun reċidiv f’kontravvenzjoni
taħt dan il-paragrafu l-ħati jista’ jeħel piena ta’
detenzjoni ta’ mhux iżjed minn tliet xhur jew multa ta’
mhux iżjed minn mitejn euro jew priġunerija għal
żmien mhux iżjed minn xahrejn;
(aa) iħalli fil-bżonn lil missieru u ’l ommu, minħabba ħajja Miżjud:
bla qies jew nuqqas ta’ kont għax-xogħol; IX.l859.22.

(bb) għad illi jkun xurban, igħid fil-pubbliku xi kliem Emendat:

oxxen jew indeċenti, jew jagħmel atti jew ġesti oxxeni, IX.1911.13.
Sostitwit:
jew b’xi mod ieħor li mhux provdut f’dan il-Kodiċi, XXVII.1975.22.
joffendi l-morali, l-imġieba xierqa jew id-deċenza
pubblika;
(ċċ) jiġri bil-qawwi fit-triqat jew fil-pjazez, b’periklu li
jaħbat ma’ xi ħadd u jweġġgħu;
(dd) b’xi mod ieħor mhux imsemmi band’oħra f’dan il-
Kodiċi, jikser volontarjament il-bon-ordni jew il-kwiet
tal-pubbliku;
(ee) ma jobdix l-ordnijiet leġittimi tal-awtorità jew ta’ Miżjud:
wieħed li jkun inkarigat minn servizz pubbliku, jew IV.1856.2I.
Emendat:
ma jħallihx jew ifixklu waqt li jkun jagħmel id- XII.1913.9.
dmirijiet tiegħu, jew b’xi mod ieħor, bla jedd, jindaħal
fi dmiru, billi ma jħallix lil ħaddieħor jagħmel dak li
b’liġi jkun ordnat jew jista’ jagħmel, jew billi jġib fix-
xejn jew iħassar dak li ħaddieħor ikun għamel skont il-
liġi, jew b’xi mod ieħor li jkun, kemm-il darba din id-
disubbidjenza jew dan l-indħil ma jkunux jaqgħu taħt
dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ liġi

*L-ittra y, li ma tinsabx fl-alfabet Malti, tidħol hawnhekk biex taqbel fis-sekwenza tal-
ittri tat-test Ingliż.
196 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

oħra;
Miżjud: (ff) f’lok pubbliku jew miftuħ għall-pubbliku, jinsab fis-
III.1885.5. sakra b’mod li ma jkunx jista’ jieħu ħsieb tiegħu
Emendat:
IV.1888.1; innifsu; jew f’lok pubbliku jew miftuħ għall-pubbliku,
XI.1905.15; ikun jidher biċ-ċar fis-sakra waqt li jkollu l-ħsieb ta’
VIII.1909.31. tfal ta’ taħt is-seba’ snin, jew ta’ żwiemel, bgħula jew
barrin, jew ta’ makni bl-istim jew ta’ xi vettura,
inkella, waqt li jkun f’dak l-istat, idejjaq in-nies jew
jagħmel storbju, jew ikollu fuqu armi tan-nar, jew ma
jkunx irid joħroġ minn ħanut tax-xorb, ħanut tal-ikel,
tverna jew lukanda, jew ifittex li jirkeb f’dgħajsa jew
fuq bastiment tal-passiġġieri, jew fuq vettura oħra, jew
ma jkunx irid jinżel minn fuq id-dgħajsa, bastiment
jew vettura oħra għalkemm jiġi mwissi mill-persuna li
jkollha l-ħsieb tagħhom biex ma jirkibx fuq id-
dgħajsa, bastiment jew vettura oħra, jew biex jinżel
minn fuqhom;
Miżjud: (gg) minn barra mill-każijiet imsemmijin espressament
I.1903.17. f’dan il-Kodiċi jew f’liġi oħra, jagħmel xi ħaġa
Emendat:
VIII.1909.31; mingħajr liċenza tal-awtorità kompetenti, meta din il-
A.L. 4 tal-1963. liċenza hija meħtieġa minn liġi jew minn regolamenti
magħmulin mill-awtorità kompetenti bis-saħħa ta’ dik
il-liġi;
Miżjud. (hh) meta l-fatt ma jaqax taħt dispożizzjonijiet oħra ta’ dan
XII.1913.9. il-Kodiċi jew ta’ liġi oħra, biex iqarraq l-awtorità, iġib
quddiem din l-awtorità atti, dikjarazzjonijiet jew
ċertifikati veri, u jgħaddihom b’qerq bħala li
jirriferixxu għalih jew għal ħaddieħor;
Miżjud: (ii) ħlief kif permess bil-liġi, u kemm-il darba xi liġi oħra
XXXII.1986.5. ma tipprovdix għal piena ogħla għar-reat, jagħmel jew
jipprova jagħmel jew b’xi mod ikollu x’jaqsam mal-
għemil ta’ xi mħatra magħduda mħatra li għandha
x’taqsam ma’ xi logħba, sport jew ġrajja f’Malta jew
x’imkien ieħor; jew li jkun preżenti f’xi post fejn ikun
qed issir xi mħatra bħal dik;
Miżjud: (jj) f’kull post idejjaq lil xi ħadd biex jirreklama, jew biex
XXXII.1986.5. iġiegħel lil xi ħadd jakkwista, xi servizz, prodott,
proprjetà jew drittijiet ikunu li jkunu fuq proprjetà;
Miżjud: (kk) jekk ikollu aktar minn ħmistax-il sena, juża f’xi
II.1967.2. playground tat-tfal miftuħ għall-pubbliku xi ħaġa
provduta hemm għall-logħob jew xi faċilitajiet simili li
jkun hemm fih;
Miżjud: (ll) meta ordnat jew ordnata mill-qorti jew kif marbut jew
XXI.1993.86. marbuta bil-kuntratt biex jagħti jew tagħti aċċess lil
Emendat:
III.2002.73. wild taħt il-kustodja tiegħu jew tagħha, jirrifjuta jew
tirrifjuta li jagħmel jew tagħmel hekk mingħajr raġuni
xierqa;
(mm) juża kanuni tal-gass jew xi tagħir ieħor li jkun jaħdem
b’mod manwali jew awtomatiku, biex jipproduċi
ħsejjes, maħsuba prinċipalment biex jinżammu ’l
bogħod minn għelieqi jew pjazez l-annimali:
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 197

Iżda f’każ bħal dan, il-Qorti, minbarra l-piena,

għandha tordna t-tneħħija tat-tagħmir.

Sub-titolu II
FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET KONTRA L-PERSUNA
339. (l) Huwa ħati ta’ kontravvenzjoni kontra l-persuna, kull Kontravvenzjoni
min- -jiet kontra l-
persuni.
(a) jistieden għall-ġlied bil-ġebel;
(b) mingħajr ma jidrob jew isawwat, ihedded bil-ġebel jew
bi ħwejjeġ oħra iebsin, jew iwaddabhom, jew jaqbad
armi oħra kontra n-nies;
(ċ) iwaddab ġebel jew ħwejjeġ oħra iebsin għall-istħa,
bjut, twieqi, bibien, btieħi, fanali, ħitan tad-djar ta’
ħaddieħor, jew ta’ bini ieħor; jew iħabbat bibien, jew
iċempel qniepen tad-djar jew ta’ bini ieħor ta’
ħaddieħor;
(d) iħebb kontra persuna sabiex jinġurja, idejjaq jew
jagħmel ħsara lil din il-persuna jew lil ħaddieħor,
kemm-il darba l-fatt ma jkunx jaqa’ taħt xi
dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi;
(e) jagħmel lil ħaddieħor inġurji jew theddid mhux
imsemmijin band’oħra f’dan il-Kodiċi, jew jekk ikun
ipprovokat, jinġurja b’mod li joħroġ barra mil-limiti
tal-provokazzjoni;
(f) bi traskuraġni jew b’nuqqas ta’ ħsieb jixħet ilma jew
ħwejjeġ oħra maħlula jew ħmiġijiet fuq xi ħadd;
(g) isewwes lill-kelb tiegħu biex jagħmel għal xi ħadd,
jew ma jfittixx li jżommu meta jkun idejjaq lil xi ħadd;
(h) għad li jkollu l-jedd li jwiddeb lil ħaddieħor, joħroġ Emendat:
barra mill-qies: III.2014.6.

Iżda, biex jiġi evitat kull dubju, swat tal-ġisem ta’ kull tip
għandu dejjem jitqies li jkun barra mill-qies.
(i) jagħti qtajja jew ibeżża’ lil ħaddieħor, b’mod li jista’
jagħmillu ħsara, għalkemm jagħmlu b’ċajt;
(j) meta hu fid-dmir li jieħu l-ħsieb ta’ tfal, jew ta’
persuni oħra li ma jkunux kapaċi li jieħdu ħsieb
tagħhom infushom, jonqos li jieħu l-ħsieb kif jinħtieġ
ta’ dawn it-tfal jew persuni oħra;
(k) meta jsib fit-triq tifel mitluq jew mitluf, ma jiħdux
għand il-Pulizija Eżekuttiva jew ma jgħarrafhiex
minnufih bih, jew xort’oħra ma jieħux ħsieb biex
iqiegħed dan it-tifel fiż-żgur;
(l) jimbotta lil ħaddieħor fit-triq biex iweġġgħu jew
jinsultah;
(m) jixħet ħmieġ jew porkeriji fil-bibien jew taħt il-ħitan
tad-djar ta’ ħaddieħor;
198 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(n) idejjaq, jagħti fastidju, jew jiddieħek b’nies boloh,

xjuħ, magħtubin, mifluġin, jew immankati;
Miżjud: (o) għalkemm mingħajr ħsieb li jagħmel reat ieħor, jidħol
IV.1856.22. f’dar fejn joqgħod ħaddieħor wara li jkun ġie mwissi
minnu li m’għandux jidħol, jew jidħol bil-moħbi
tiegħu, jew bi skuża falza jew b’qerq ieħor.
Miżjud: (2) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikolu (1)(d), (e), (l) u (o),
XI.1900.51. ma tittieħed ebda proċedura jekk mhux bil-kwerela tal-parti.
Emendat:
I.1903.18;
VIII.1909.32,
33.

Sub-titolu III
FUQ IL-KONTRAVVENZJONIJIET KONTRA L-PROPRJETÀ
Kontravvenzjoni 340. Huwa ħati ta’ kontravvenzjoni kontra l-proprjetà, kull
-jiet kontra l- min -
proprjetà.
(a) jispara fuq ħamiem jew bċieċen, li ma jkunux tal-barr
u li jkunu ta’ ħaddieħor;
(b) jaqta’ jew jiekol, mir-raba’ ta’ ħaddieħor, frott jew
prodotti oħra;
(ċ) meta jsib ħwejjeġ li jkunu naqsu lil xi persuna jew li
din tkun tilfet, ma jgħarrafx bihom, fi żmien tlitt ijiem,
lill-Pulizija Eżekuttiva;
(d) bi ħsara tas-sid jew tad-detentur, jagħmel vjolazzjoni
oħra kontra l-proprjetà ta’ ħaddieħor, mhux imsemmija
fil-paragrafi ta’ qabel ta’ dan l-artikolu, u lanqas
band’oħra f’dan il-Kodiċi.

Titolu II
Emendat: FUQ IL-PIENI TAL-KONTRAVVENZJONIJIET
XI.1900.52.
Setgħa tal-qorti 341. Meta l-każ jaqa’ taħt il-pieni stabbiliti għall-
fil-għoti tal- kontravvenzjonijiet, il-qorti tista’, skont iċ-ċirkostanzi, tagħti dawn
pieni għall-
kontravvenzjonij il-pieni, sew separatament kemm imgħaqqdin flimkien.
iet
Emendat:
XI.1900.58;
IX.1911.14.
L-inqas piena 342. Fil-każ tal-kontravvenzjoni taħt l-artikolu 338(bb), meta
f’każ ta’ dagħa. tkun tikkonsisti fi kliem jew espressjonijiet ta’ dagħa, l-inqas piena
Miżjud:
X.1949.2. li tista’ tingħata ma għandha tkun qatt inqas minn ammenda ta’
Emendat: ħdax-il euro u ħamsa u sittin ċenteżmu (€11.65) u l-ikbar piena
A.L. 407 tal-
2007. tista’ tkun priġunerija għal żmien tliet xhur - bla ħsara tad-
dispożizzjonijiet tat-Titolu IV tat-Taqsima II tal-Ewwel Ktieb.
Skwalifika fuq 343. Meta jinsab ħati ta’ kontravvenzjoni skont l-artikolu
dikjarazzjoni ta’ 340(a), il-qorti għandha, barra milli tagħti piena, tordna li l-ħati
ħtija skont l-
artikolu 340 (a). jiġi skwalifikat milli jkollu jew jikseb licenza biex iżomm arma
Miżjud: tan-nar tal-klassi jew xorta użata fl-egħmil tal-kontravvenzjoni
XVI.1963.2. (inkluża kull air gun) għal żmien ta’ tnax-il xahar.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 199

344. Jistgħu jiġu maqbuda u ikkonfiskati- Konfiska ta’

oġġetti f’xi
(a) Imħassar bl-Att: X.1998.52. kontravvenzjonlj
iet
(b) is-slielem, il-pali tal-ħadid, l-armi u l-għodod Emendat:
imsemmijin fl-artikolu 338(p); VIII.1857.10;
III.1885.6;
(ċ) kull flus li jinsabu fuq xi persuna li tagħmel reat taħt l- IV.1888.3;
XXI.1944.2;
artikolu 338(ii). IX.1982.2;
XXXII.1986.6;
X.1998.52.

DISPOŻIZZJONI ĠENERALI
345. Fil-każijiet mhux ikkontemplati f’dan il-Kodiċi, u li huma Liġijiet u
s-suġġett ta’ liġijiet jew regolamenti speċjali, għandhom jitħarsu regolamenti
speċjali.
dawn il-liġijiet jew regolamenti speċjali.

IT-TIENI KTIEB

LIĠIJIET TA’ PROĊEDURA KRIMINALI

TAQSIMA I
FUQ L-AWTORITAJIET LI LILHOM HIJA FDATA
L-AMMINISTRAZZJONI TAL-ĠUSTIZZJA KRIMINALI

Titolu I Emendat:
XXVIII. 2021.3
FUQ IS-SETGĦAT U D-DMIRIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI U TAL-
PULIZIJA ESEKUTTIVA FIL-PROĊEDIMENTI KRIMINALI
ĠENERALI
346. (1) Huwa dmir tal-Pulizija li żżomm l-ordni u l-kwiet Dmirijiet tal-
pubbliku, li ma tħallix isiru reati, li tikxef u tinvestiga r-reati li Pulizija.
Emendat:
jsiru, li tiġbor il-provi, sew kontra sew favur il-persuna suspettata li IV.1856.23;
tkun għamlet dak ir-reat, u li ġġib il-ħatjin, kemm l-awturi kemm VIII.1990.3.
Sostitwit:
il-kompliċi, quddiem l-awtorità ġudizzjarja. III.2002.74.
Emendat:
(2) Minkejja l-ġeneralità tas-subartikolu (1), meta tkun XIII.2018.24.
awtorizzata bil-liġi u bil-mod hekk provdut, il-Pulizija tista’
ddewwem l-intervent tagħha immedjat għall-prevenzjoni tal-għemil
ta’ reat.

(3) Il-Pulizija, fil-qadi tad-dmirijiet tagħha, għandha tieħu l-

miżuri kollha neċessarji għall-protezzjoni immedjata tal-vittmi wara li
ssir valutazzjoni skont il-każ.
200 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Talba tal-parti 347. Il-Pulizija ma timxix ħlief b’talba tal-parti privata fil-
privata. każijiet li fihom il-liġi ma tagħtix li l-azzjoni titmexxa mingħajr dik
Emendat:
XIV.1889.45; it-talba.
XXX.1934.2;
XXI.1971.26;
XXII.1976.4;
XLIX.1981.4.
Sostitwit:
III.2002.74.
Setgħat tal- 347A. Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet taż-żewġ artikoli li jiġu
Avukat
Ġenerali. minnufih qabel, l-Avukat Ġenerali għandu jkollu l-funzjonijiet u s-
Miżjud: setgħat li ġejjin:
XXVIII. 2021.4
(a) li jiddelega lill-Kummissarju tal-Pulizija s-setgħat ta’
prosekuzzjoni vestiti fl-Avukat Ġenerali; u
(b) minkejja dak provdut f’xi liġi oħra, u fid-diskrezzjoni
tiegħu, imexxi prosekuzzjoni waħdu jew mal-Pulizija
Eżekuttiva jew ma’ xi awtorità oħra li jkollha s-setgħa
li tmexxi prosekuzzjoni.
Għajnuna li 348. Jekk kap ta’ dar jitlob lil uffiċjal tal-Pulizija biex imur
tingħata meta f ’dik id-dar, sabiex jiżgura ruħu minn reat li jkun sar jew biex
mitluba minn
kap ta’ dar. jaqbad il-provi tiegħu, l-uffiċjal għandu jfittex imur mill-aktar fis li
Emendat: jista’ jkun, u għandu jieħu xhieda miegħu, meta dan jista’ jsir.
XXII.1976.4.
Sostitwit:
III.2002.74.
Setgħa ta’ 349. (1) Uffiċjal tal-pulizija għandu jkollu biss dawk is-
twaqqif u setgħat vestiti fih skont il-liġi u fil-limitu awtorizzat mil-liġi, u
perkwiżizzjoni.
Sostitwit: f’din id-dispożizzjoni l-kelma liġi għandha l-istess tifsira mogħtija
III.2002.74. lilha fl-artikolu 124 tal-Kostituzzjoni.
Ommissjoni tal- (2) L-ommissjoni ta’ xi kawzjoni, formalità jew ħtieġa
kawzjoni, preskritti taħt dan it-Titolu m’għandhom ikunu ta’ ebda ostaklu
formalità jew
ħtieġa mhumiex biex tinġieb prova, waqt il-kawża, b’mod permess bil-liġi, dwar il-
ostakolu għall- fatti li għalihom tkun tirrelata dik il-prekawzjoni, formalità jew
ammissibbilità
tal-provi. ħtieġa.

Tifsiriet. 350. (1) F’dan it-Titolu, u bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-

Emendat: subartikolu (2):
XI.1900.54.
Sostitwit:
III.2002.74.
Emendat:
A.L. 274 tal-
2007;
A.L. 246 tal-
2013;
IV.2014.18
XXVIII. 2021.5.
"Avukat Ġenerali" għandu jkollha l-istess tifsira kif mogħtija lilha
Kap. 90. fl-artikolu 2 tal-Ordinanza dwar l-Avukat Ġenerali u tinkludi lid-
Deputat Avukat Ġenerali u uffiċjali oħra tal-Avukat Ġenerali.".

"kampjun intimu" tfisser kampjun ta’ demm, sperma jew fluwidu

tessutali ieħor, jew xagħar pubiku, u tinkludi kampjun miġbur
b’assorbenti minn fetħa fil-ġisem ta’ persuna minbarra l-ħalq;
"kampjun mhux intimu" tinkludi -
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 201

(a) kampjun ta’ xagħar minbarra xagħar pubiku;

(b) kampjun meħud minn difer jew minn taħt difer;
(ċ) kampjun miġbur b’assorbenti meħud minn xi parti tal-
ġisem ta’ persuna inkluż il-ħalq iżda mhux minn xi
fetħa oħra fil-ġisem;
(d) urina jew saliva;
(e) marka tas-sieq jew xi marka simili ta’ xi parti tal-
ġisem ta’ persuna minbarra xi parti minn idu;
(f) kampjun tal-vuċi;
"kunsens xieraq" tfisser -
(a) dwar persuna li tkun għalqet tmintax-il sena, l-kunsens
ta’ dik il-persuna;
(b) dwar persuna li għadha ma għalqitx tmintax-il sena
iżda li tkun għalqet erbatax-il sena, l-kunsens ta’ dik
il-persuna u l-kunsens tal-ġenitur jew tutur tagħha;
(ċ) dwar persuna li għadha ma għalqitx erbatax-il sena, l-
kunsens tal-ġenitur jew tutur tagħha;
"materjal eskluż" tfisser:
(a) records personali akkwistati jew oriġinati minn
persuna matul l-eserċizzju ta’ xi kummerċ, negozju,
professjoni jew okkupazzjoni oħra, jew għal finijiet ta’
xi kariga bi ħlas jew bla ħlas li dik il-persuna
konfidenzjalment ikollha;
(b) tessut uman jew fluwidu tessutali meħud għal finijiet
ta’ djanjosi jew kura medika u li dik il-persuna
konfidenzjalment ikollha;
(ċ) materjal ġurnalistiku li persuna konfidenzjalment
ikollha;
"materjal ġurnalistiku" tfisser materjal li jkun għand xi ħadd li
jkun kisbu jew oriġinah għall-finijiet tal-ġurnaliżmu, u min jirċievi
materjal mingħand xi persuna li jkollha l-ħsieb li min jirċevih se
jużah għall-fini tal-ġurnaliżmu għandu jitqies li jkun kisbu għal
dawk l-għanijiet;
"oġġetti soġġetti għal privileġġ legali" tfisser kull
komunikazzjoni bejn konsulent legali professjonali u l-klijent
tiegħu jew kull persuna li tirrappreżenta lill-klijent tiegħu u kull
dokument jew record li jkunu annessi ma’ jew li ssir referenza
għalihom fl-istess komunikazzjoni u magħmula għall-finijiet tal-
għoti ta’ parir legali jew b’konnessjoni ma’, jew b’kontemplazzjoni
ta’ xi proċeduri legali u għall-finijiet ta’ dawk il-proċeduri, imma l-
frażi ma tinkludix oġġetti miżmuma bil-għan tat-tkomplija ta’ xi
fini kriminali;
"perkwiżizzjoni intima" tfisser tfittxija li tikkonsisti fl-eżami
fiżiku ta’ fetħiet fil-ġisem ta’ persuna minbarra l-ħalq;
"għassa tal-pulizija msemmija" tfisser għassa tal-pulizija
msemmija mill-Ministru responsabbli għall-Pulizija b’avviż
pubblikat fil-Gazzetta;
202 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

"records personali" tfisser records dokumentati jew records oħra

li għandhom x’jaqsmu ma’ individwu (ħaj jew mejjet) li jista’ jiġi
identifikat permezz tagħhom u li jirreferu -
(a) għas-saħħa fiżika jew mentali tiegħu; jew
(b) għal pariri jew għajnuna spiritwali lilu mogħtija jew li
tkun se tingħatalu;
(ċ) għal pariri jew għajnuna lilu mogħtija jew li tkun se
tingħatalu, għall-finijiet tal-ġid personali tiegħu, minn
xi organizzazzjoni volontarja jew minn xi individwu li
minħabba fil-kariga jew l-okkupazzjoni tiegħu jkun
responsabbli għall-ġid personali tiegħu, jew li
minħabba f’xi ordni tal-qorti jkun responsabbli għas-
superviżjoni tiegħu;
"Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen" għandha l-istess tifsir
mogħti lilha bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 2007/533/ĠAI tat-12 ta’ Ġunju
2007 dwar l-istabbiliment, it-tħaddim u l-użu tas-Sistema ta’
Informazzjoni ta’ Schengen tat-tieni ġenerazzjoni u r-Regolament (KE)
Nru. 1987/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’
Diċembru 2006 dwar l-istabbiliment, it-tħaddim u l-użu tas-sistema ta’
informazzjoni ta' Schengen tat-tieni ġenerazzjoni (SIS II).
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu -
(a) persuna konfidenzjalment ikollha materjal ġurnalistiku
jekk -
(i) dan ikun għandha suġġett għal tali impenn,
restrizzjoni jew obbligu; u
(ii) dan ikun inżamm kontinwament (minn persuna
waħda jew iktar) suġġett għal tali impenn,
restrizzjoni jew obbligazzjoni mindu jkun ġie l-
ewwel miksub jew oriġinat għall-finijiet tal-
ġurnaliżmu;
(b) persuna konfidenzjalment ikollha materjal li ma jkunx
materjal ġurnalistiku jekk dan ikun għandha skont -
(i) impenn espress jew taċitu li żżommu għandha
konfidenzjalment; jew
(ii) restrizzjoni dwar l-iżvelar jew obbligu ta’
segretezza li tinsab f’dan il-Kodiċi jew f’kull
liġi oħra.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 203

Sub-titolu I
SETGĦA TA’ TWAQQIF U PERKWIŻIZZJONI
351. (1) Uffiċjal tal-Pulizija jista’, f’post pubbliku jew f’post Setgħa ta’
aċċessibbli għall-pubbliku ukoll bi ħlas, jipperkwiżixxi kull twaqqif u
perkwiżizzjoni.
persuna jew vettura, jekk ikollu suspett raġonevoli li l- Emendat:
perkwiżizzjoni tista’ tikxef il-pussess ta’ affarijiet li huma projbiti, III.1937.2;
XX.1959.4;
misruqa jew akkwistati permezz ta’ reat ikun liema jkun, jew li XXVII.1975.23.
jistgħu jiġu wżati jew li setgħu ġew użati biex isir xi reat. Sostitwit:
III.2002.74.
(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1), il-Pulizija tista’ twaqqaf Emendat:
persuna jew vettura sakemm issir il-perkwiżizzjoni, u għandha A.L. 274 tal-
2007.
taqbad kull oġġett misjub waqt il-perkwiżizzjoni u li l-pussess
tiegħu jkun projbit jew li jista’ jkollu x’jaqsam ma’ xi reat.
(3) Konformement ma’, u għall-finijiet ta’, il-Konvenzjoni tad-
19 ta’ Ġunju 1990 li timplimenta l-Ftehim ta’ Schengen tal-14 ta’
Ġunju 1985, reat taħt dan l-artikolu għandu jitqies bħala reat ukoll
meta dan isir x’imkien ieħor mhux f’Malta.

352. Meta l-perkwiżizzjoni li għandha ssir tkun meħtiega fuq Mandat.

vettura li ma jkun hemm ħadd magħha u ma jkunx possibbli li Sostitwit:
IV.1994.9;
jinġieb is-sid reġistrat tagħha, uffiċjal tal-Pulizija jista’ biss III.2002.74.
jagħmel il-perkwiżizzjoni jekk ikollu mandat ta’ uffiċjal superjuri
ta’ grad mhux inqas minn dak ta’ spettur.
353. Ħlief f’każijiet urġenti u meta persuna tinqabad in Limitazzjoni tal-
flagrante delicto ebda ħaġa f ’dan l-artikolu ma tawtorizza l- perkwiżizzjoni,
eċċ.
perkwiżizzjoni ta’ persuna minn uffiċjal tal-Pulizija tas-sess Emendat:
oppost, jew li l-perkwiżizzjoni tkun magħmula minn uffiċjal tal- XI.1900.55;
A.L. 46 tal-
Pulizija li ma jkunx liebes l-uniformi jekk dan ma jkunx identifikat 1965;
b’mod ċar bil-wiri ta’ karta tal-identità tal-Pulizija. VIII.1990.3.
Sostitwit:
III.2002.74.
354. Kull oġġett maqbud permezz ta’ perkwiżizzjoni taħt l- Rapport fuq il-
artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu għandu jkun konservat u l- perkwiżizzjoni.
Sostitwit:
Pulizija li jagħmlu l-perkwiżizzjoni għandhom jagħmlu rapport li III.2002.74.
jagħti d-dettalji kollha tal-perkwiżizzjoni u li jkun jinkludi elenku
dettaljat tal-oġġetti maqbudin.

Sub-titolu II
KONTROLLI FIT-TOROQ
355. Il-Pulizija tista’ tagħmel kontroll fit-toroq meta jkun hemm Kondizzjonijiet
raġunijiet xierqa biex taħseb li l-kontroll ta’ vetturi ġo xi lokalità għal kontrolli
fit-toroq.
jew li jgħaddu minnha jista’ jwassal għal - Emendat:
VIII.1857.11;
(a) l-arrest ta’ persuna li tkun għamlet, jew li hemm V.1868.20.
suspett raġonevoli li għamlet jew li ser tagħmel reat Sostitwit:
III.2002.74.
serju; jew Emendat:
(b) il-kxif ta’ oġġetti li l-pussess tagħhom hu projbit jew A.L. 274 tal-
2007;
limitat bil-liġi jew li b’xi mod jew ieħor għandhom XI.2018.25.
konnessjoni mal-għemil ta’ reat serju jew li huma
prova ta’ dan ir-reat; jew
204 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(ċ) l-arrest ta’ persuna li l-arrest tagħha ġie ordnat minn

qorti jew minn xi awtorità leġittima oħra jew li hi b’xi
mod ieħor illegalment libera; jew
(d) l-aċċertament li persuna ma tkunx qed tħares xi
kondizzjoni leġittimament imposta fuqha minn xi
qorti; jew
(e) l-aċċertament ta’ vjolazzjonijiet ta’ xi liġi dwar vetturi
bil-mutur jew ir-regolament tat-traffiku;
(f) l-arrest ta’ persuna jew biex jiġi aċċertat fejn tkun
tinsab persuna li dwarha jkun ingħata allert taħt is-
Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen; jew
(g) is-sejbien ta’ xi proprjetà li dwarha jkun ingħata allert
taħt is-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen:
Iżda għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "reat serju" tfisser kull
reat li għalih hemm il-piena ta’ priġunerija.

Kif isir il- 355A. (1) Għal kemm idum il-kontroll fit-toroq il-Pulizija tista’
kontroll fit- twaqqaf kull jew xi vetturi għaddejin minn jew ġo xi lokalità fejn
toroq.
Miżjud: ikun qed isir il-kontroll fit-toroq.
III.2002.74.
(2) Meta xi vettura ttitwaqqaf skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan
is-Sub-titolu dik il-vettura tista’ tiġi perkwiżita mill-Pulizija.

Awtorizzazzjoni. 355B. Il-kontroll fit-toroq taħt dan is-Sub-titolu jista’ biss jiġi
Miżjud: organizzat jekk ikun hemm l-awtorizzazzjoni bil-miktub ta’ uffiċjal
III.2002.74.
tal-Pulizija mhux taħt ir-grad ta’ spettur sakemm ma jistax ikun
hemm dewmien fil-kwistjoni, f ’liema każ dik l-awtorizzazzjoni
tista’ wkoll tingħata bil-fomm minn uffiċjal tal-Pulizija mhux taħt
il-grad ta’ surġent u wara titniżżel bil-miktub kemm jista’ jkun
malajr.
Provi ta’ reati 355Ċ. Minkejja kull ħaġa li tinsab fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan is-
oħra. Sub-titolu, meta matul kontroll fit-toroq jinsabu provi li jkun sar
Miżjud:
III.2002.74. reat ieħor minbarra dak li dwaru jkun sar il-kontroll fit-toroq, il-
Pulizija jkollha wkoll il-jedd li tinvestiga dak ir-reat u fejn xieraq
jibdew proċedimenti dwar dak ir-reat.
Riservi dwar 355D. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu jkunu mingħajr
liġijiet oħra. preġudizzju għal kull setgħa mogħtija lill-Pulizija b’kull liġi oħra
Miżjud:
III.2002.74. biex iwaqqfu l-vetturi għal finijiet oħra li ma jkunux dawk
imsemmija f’dan is-Sub-titolu.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 205

Sub-titolu III
SETGĦAT TA’ DĦUL, PERKWIŻIZZJONI U QBID B’MANDAT
355E. (1) Salvi l-każijiet fejn il-liġi tipprovdi xort’oħra, ebda Kondizzjonijiet
uffiċjal tal-Pulizija ma għandu, sakemm ma jkollux mandat minn għal
perkwiżizzjoni.
Maġistrat, jidħol f’xi lokal, dar, bini jew reċint għall-fini li jagħmel Miżjud:
xi perkwiżizzjoni hemm ġew jew li jarresta lil xi persuna li tkun III.2002.74.
Emendat:
għamlet reat jew li tkun raġonevolment suspettata li tkun għamlet A.L. 274 tal-
jew li tkun se tagħmel xi reat, ħlief jekk - 2007;
XI.2018.25.
(a) ir-reat ikun delitt, u jkun hemm periklu imminenti li XIII.2018.24.
dik il-persuna tista’ taħrab jew li l-corpus delicti jew
il-provi dwar ir-reat jistgħu jiġu mneħħija; jew
(b) il-persuna tinkixef fl-att tal-għemil tar-reat innifsu,
jew
(ċ) l-intervent tal-pulizija jkun meħtieġ sabiex jipprevjeni
l-għemil ta’ delitt, jew
(d) d-dħul ikun meħtieġ għall-esekuzzjoni ta’ xi mandat
jew ordni maħruġin minn xi awtorità kompetenti oħra
fil-każijiet preskritti bil-liġi; jew
(e) l-arrest ikun għall-fini li persuna tinqabad li tkun
għadha tiġri barra kontra l-liġi wara li tkun ħarbet
minn arrest jew detenzjoni leġittimi; jew
(f) id-dħul ikun meħtieġ għall-finijiet li:
(i) jiġi eżegwit l-arrest ta’ xi persuna jew biex jiġi
aċċertat fejn tkun tinsab persuna li dwarha jkun
ingħata allert taħt is-Sistema ta’ Informazzjoni
ta’ Schengen u jkun hemm periklu imminenti li
dik il-persuna tista’ taħrab; jew
(ii) jsir is-sejbien ta’ xi proprjetà li dwarha jkun
ingħata allert taħt is-Sistema ta’ Informazzjoni
ta’ Schengen u jkun hemm periklu imminenti li
dik il-proprjetà tista’ tinħeba, tintilef, titgħarraq,
tinbidel jew tinqered; jew
(g) id-dħul ikun neċessarju għall-protezzjoni ta’ xi
persuna.
(2) Il-frażi "reċint" ma tinkludix biċċa art mdawra b’ħitan tas-
sejjieħ.
(3) Jista’ wkoll jinħareġ mandat minn Maġistrat kif imsemmi
fis-subartikolu (1) sabiex:
(a) isir l-arrest jew biex jiġi aċċertat fejn tkun tinsab
persuna li dwarha jkun ingħata allert taħt is-Sistema
ta’ Informazzjoni ta’ Schengen; jew
(b) jinkixef u tiġi elevata xi proprjetà li dwarha jkun
ingħata allert taħt is-Sistema ta’ Informazzjoni ta’
Schengen.
206 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Setgħat 355F. Fil-każiiet fejn uffiċjal tal-Pulizija jkollu setgħa jidħol f’xi
sussidjarji tal- postijiet imsemmija fl-artikolu li jiġi minufih qabel dan, dak l-
Pulizija fl-
esekuzzjoni ta’ uffiċjal jista’ bil-liġi jiftaħ jew jiskassa kull bieb jew tieqa, jekk,
mandati. wara li jkun għarraf bil-kariga u l-iskop tiegħu, huwa jibqa’ ma
Miżjud:
III.2002.74. jistax jidħol xort’oħra.
Skop ta’ 355G. (1) Kull mandat ta’ dħul u perkwiżizzjoni maħruġ taħt
perkwiżizzjoni u dan is-Sub-titolu u kull tfittxija jew qbid magħmulin taħt id-
mandat ta’
perkwiżizzjoni. dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu ma għandhomx jestendu għal
Miżjud: xi privileġġ legali jew materjal eskluż.
III.2002.74.
(2) Kull mandat ta’ dħul u perkwiżizzjoni maħruġ taħt dan is-
Sub-titolu għandu jitqies li jkun ingħata lill-uffiċjal jew uffiċjali
tal-pulizija li jkunu qegħdin jesegwuh.
(3) Mingħajr preġudizzju għad-dritt li jinkiseb mandat ġdid
għall-istess skop, mandat ta’ dħul u perkwiżizzjoni ma jistax jiġi
esegwit wara li jiskadi xahar mid-data tal-ħruġ tiegħu.

Ħinijiet għall- 355H. Ebda mandat ta’ dħul u perkwiżizzjoni ma jista’ jiġi
esekuzzjoni ta’ esegwit wara nżul ix-xemx kemm-il darba l-Maġistrat ma jkunx
mandat.
Miżjud: awtorizza li jsir xort’oħra fil-mandat, jew kemm-il darba l-uffiċjal
III.2002.74. tal-pulizija esekutur ikollu għaliex raġonevolment jaħseb li l-fini
tad-dħul u t-tfittxija kien se jiġi ffrustrat jekk l-esekuzzjoni tal-
mandat tiddewwem.
Tingħata kopja 355I. L-uffiċjal esekutur għandu jagħti kopja tal-mandat lill-
tal-mandat lill- persuna li tkun toqgħod u tkun preżenti fil-post imfittex jew lil kull
persuna.
Miżjud: persuna oħra li tkun tidher lil dak l-uffiċjal bħala li tkun inkarigata
III.2002.74. mill-istess post u li tista’ tkun hemm preżenti waqt it-tfittxija. Jekk
ma jkunx hemm persuna preżenti li l-uffiċjal esekutur ikun jidhirlu
li tkun inkarigata mill-post, il-kopja tal-mandat għandha titħalla fil-
post b’tali mod li tkun faċilment tidher.
Limitazzjoni. 355J. Kull perkwiżizzjoni li ssir b’mandat għandha tkun
Miżjud: perkwiżizzjoni limitata għal dak li hu meħtieġ għall-finijiet li
III.2002.74.
għalihom ikun inħareġ il-mandat:
Iżda jekk, matul il-perkwiżizzjoni, jinkixfu reati li ma
jkunux dawk imsemmija fil-mandat, il-perkwiżizzjoni tista’
testendi kif meħtieġ għall-finijiet ta’ dawk ir-reati l-oħra.

Sub-titolu IV
SETGĦAT TA’ DĦUL U PERKWIŻIZZJONI MINGĦAJR MANDAT
Każijiet fejn ma 355K. Kull uffiċjal tal-Pulizija jista’ jidħol u jfittex mingħajr
jista’ jkun hemm mandat kull post, dar, bini jew reċint fiċ-ċirkostanzi stabbiliti fl-
ebda dewmien.
Miżjud: artikolu 355E(1)(a) sa (e).
III.2002.74.
Dħul u 355L. (1) Il-Pulizija għandha s-setgħa li tidħol u tfittex f’kull
perkwiżizzjoni post, dar, bini jew reċint użat, okkupat jew kontrollat, ukoll jekk
wara arrest.
Miżjud: biss għal xi żmien, minn persuna li tkun taħt arrest, jekk ikollhom
III.2002.74. għaliex raġonevolment jissuspettaw li hemm provi, minbarra
oġġetti li jaqgħu taħt il-privileġġ legali, li għandhom x’jaqsmu
mar-reat jew ma’ reat li għandu x’jaqsam miegħu, u dik it-tfittxija
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 207

għandha tkun limitata għal dak li hu raġonevolment meħtieġ biex

jinstabu dawk il-provi:
Iżda jekk jiġu mikxufa reati matul it-perkwiżizzjoni li ma
jkunux ir-reat jew ir-reati li dwarhom il-persuna tkun ġiet arrestata,
dik il-perkwiżizzjoni tista’ testendi kif meħtieġ għall-finijiet ta’
dawk ir-reati l-oħra.
(2) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tas-Sub-titolu
V, il-Pulizija tista’, matul xi perkwiżizzjoni li ssir skont id-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1), taqbad u żżomm kull oġġett li
ma jkunx suġġett għal xi privileġġ legali u li jkun jikkostitwixxi
provi relevanti għall-fini ta’ xi reat imsemmi fl-istess subartikolu.

355M. (1) Is-setgħat imsemmija fl-artikolu 355L jistgħu jiġu Limitazzjoni.

eżerċitati minn uffiċjal tal-Pulizija ta’ grad mhux anqas minn dak Miżjud:
III.2002.74.
ta’ spettur jew minn uffiċjali ta’ grad inqas jekk dawn ikunu hekk
awtorizzati bil-miktub minn uffiċjal mhux taħt il-grad ta’ spettur.
(2) Meta l-uffiċjali tal-Pulizija fuq il-post ikunu kollha taħt il-
grad ta’ spettur u l-każ ma jkunx jisa’ jiddewwem, u l-persuna li
tokkupa jew tikkontrolla l-post tkun preżenti u l-preżenza tagħha
tkun meħtieġa għall-investigazzjoni effettiva tar-reat, dawk l-
uffiċjali tal-Pulizija jistgħu jgħaddu għal biex jidħlu u jagħmlu
perkwiżizzjoni tal-post mingħajr l-awtorizzazzjoni bil-miktub
imsemmija fis-subartikolu (1).

355N. Uffiċjal tal-Pulizija li jkun eserċita xi setgħat minn dawk Rapport mill-
imsemmija fl-artikoli 355K u 355L għandu, kemm jista’ jkun uffiċjal.
Miżjud:
malajr, jagħmel rapport tad-dħul u l-perkwiżizzjoni mingħajr III.2002.74.
mandat, fejn jagħti r-raġunijiet għaliex ikun sar dan, u jiddeskrivi r-
riżultati tal-perkwiżizzjoni.
355O. Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, reat ikollu x’jaqsam Reat li għandu
mal-ieħor meta: x’jaqsam ma’
reat ieħor.
(a) il-fatti tar-reati jkunu sostanzjalment l-istess; jew Miżjud:
III.2002.74.
(b) reat ikun serva bħala mezz għall-għemil ta’ reat ieħor;
jew
(ċ) il-prova ta’ reat jew ta’ ċirkostanza tiegħu jkun jolqot
il-provi ta’ reat ieħor jew ta’ xi ċirkostanza tiegħu.

Sub-titolu V
QBID U ŻAMMA
355P. Il-Pulizija, meta tkun bil-liġi ġo xi lokal, tista’ taqbad kull Regoli ġenerali
oġġett li jkun f ’dak il-lokal jekk ikollha għaliex raġonevolment dwar qbid.
Miżjud:
taħseb li dak l-oġġett ikun ġie akkwistat b’riżultat tal-għemil ta’ III.2002.74.
reat jew li jkun prova dwar xi reat jew ikun soġġett għal allert taħt Emendat:
A.L. 274 tal-
is-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen u l-qbid tiegħu jkun 2007.
meħtieġ biex jiġi evitat li jinħeba, jintilef, jitgħarraq, jinbidel jew
jinqered.
208 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Computer data. 355Q. Il-Pulizija tista’, flimkien mas-setgħa li taqbad magna ta’
Miżjud: computer, titlob li tingħatalha informazzjoni li tkun maħżuna f’xi
III.2002.74.
computer f’għamla li tista’ tinġarr u li tkun tidher u tinqara.
Riċevuta għall- 355R. Il-Pulizija għandha dejjem toħroġ riċevuta lill-persuna fil-
oġġetti post jew li jkollha l-kontroll tal-oġġett maqbud għal kull oġġett
maqbuda.
Miżjud: maqbud u fuq talba tal-istess persuna, il-Pulizija għandha, bi ħlas u
III.2002.74. fi żmien raġonevoli, tagħtih ritratti fotografiċi jew kopji tal-oġġett
maqbud, ħlief jekk l-uffiċjal investigatur ma jkollux tassew għaliex
raġonevolment jaħseb li dan jista’ jkun ta’ preġudizzju għall-
investigazzjoni jew għal xi proċedimenti kriminali li jistgħu
jinbdew b’riżultat ta’ dan.
Żamma. 355S. (1) Kull oġġett li jkun ġie maqbud bil-liġi mill-Pulizija
Miżjud: jista’ jinżamm għal kemm żmien ikun meħtieġ fiċ-ċirkostanzi
III.2002.74.
kollha.
(2) Mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità ta’ dak hawn aktar
qabel imsemmi, kull oġġett maqbud bil-liġi skont dan il-Kodiċi
jista’ jinżamm biex jinġieb bi prova fil-kawża jew għal eżamijiet
forensiċi jew f’kull aspett ieħor tal-investigazzjoni, jew sabiex jiġi
stabbilit min ikun sidu bil-liġi.
(3) Il-Kummissarju għandu jipprovdi għall-kustodja kif dovuta
ta’ kull oġġett maqbud.

Għoti lura lis- 355T. Kull min ikun is-sid bi dritt ta’ oġġett maqbud u miżmum
sid. jista, ħlief j ekk ikunu għadhom pendenti quddiem xi qorti
proċedimenti kriminali li matulhom l-oġġett maqbud ikun ġie esibit
jew ikun għad irid jiġi esibit, jagħmel rikors quddiem il-Maġistrat
biex dan jingħatalu lura, u l-Maġistrat jista’, wara li jisma’ lill-
Pulizija, b’digriet jordna r-rilaxx tal-oġġett jew mingħajr ebda
kondizzjoni, jew taħt dawk il-kondizzjonijiet li jistgħu jenħtieġu
sabiex jiġi konservat il-valur probatorju tiegħu.
Ritratti 355U. Sakemm ma jkunx il-każ li oġġett jista’ jiġi konfiskat,
fotografiċi. ebda oġġett ma għandu jinżamm jekk ritratt fotografiku, film, video
Miżjud:
III.2002.74. recording jew xbieha elettronika jew kopja tal-oġġett tkun
suffiċjenti:
Iżda qabel ma jitilqu l-oġġett minn idejhom il-Pulizija
jistgħu, fejn ikunu jqisu li jkun hekk meħtieġ, jagħmlu rikors
quddiem il-Maġistrat sabiex isir repertus u għandhom japplikaw id-
dispożizzjonijiet tat-Titolu II tat-Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan
il-Kodiċi.

Sub-titolu VI
SETGĦAT TA’ ARREST U DETENZJONI
Arrest b’mandat. 355V. Meta jkun hemm raġunijiet bil-liġi għall-arrest ta’
Miżjud: persuna, il-Pulizija tista’ titlob il-ħruġ ta’ mandat ta’ arrest
III.2002.74.
mingħand Maġistrat, ħlief jekk skont xi dispożizzjoni tal-liġi dak l-
arrest jista’ jsir mingħajr mandat.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 209

355W. (1) Kulħadd ukoll jekk ma jkunx uffiċjal pubbliku jista’ Arrest minn
jagħmel arrest mingħajr mandat lil xi ħadd li jkun fl-att li jagħmel persuni privati.
Miżjud:
jew li jkun għadu kemm għamel delitt sesswali, xi delitt ta’ III.2002.74.
omiċidju volontarju jew offiża kontra l-persuna, jew xi delitt ta’ Emendat:
XIII.2018.24.
serq jew dħul volontarju illegali jew ħsara lill-proprjetà.
(2) Min ikun qed jagħmel l-arrest taħt is-subartikolu (1)
għandu mingħajr ebda dewmien jgħarraf lill-Pulizija li jkun għamel
dak l-arrest u għandu jeżerċita dik is-setgħa biss sakemm din tkun
għalkollox meħtieġa biex il-Pulizija tieħu f ’idejha l-persuna
arrestata.

355X. (1) Kull uffiċjal tal-Pulizija jista’ jarresta mingħajr Arrest mill-
mandat lil persuna li tkun fl-att ta’ għemil jew li tkun għadha kemm Pulizija
mingħajr
għamlet delitt punibbli bi priġunerija, jew li jkollu suspett mandat.
raġonevoli fiha li qegħda biex tagħmel jew li tkun għadha kif Miżjud:
III.2002.74.
għamlet xi delitt. Emendat:
A.L. 274 tal-
(2) Kull uffiċjal tal-pulizija jista’ wkoll jarresta lil xi persuna li 2007;
dwarha jkun ingħata allert għall-arrest tagħha taħt is-Sistema ta’ XI.2018.25.
Informazzjoni ta’ Schengen.
(3) Kull uffiċjal tal-Pulizija jista’ wkoll jgħaddi biex jarresta lil
xi persuna li xjentement, jew wara twissija xierqa, tostakolah jew
ittellfu fl-esekuzzjoni ta’ dmirijietu, jew ma tobdix l-ordnijiet
leġittimi tiegħu.
(4) Is-setgħat imsemmija fis-subartikoli (1), (2) u (3)
għandhom ikunu biss eżerċitati sakemm ikunu għalkollox meħtieġa
għall-uffiċjal tal-Pulizija biex jieħu l-persuna arrestata f ’Għassa
tal-Pulizija u jikkonsenjaha lil uffiċjal superjuri mhux anqas mill-
grad ta’ surġent.
355XX. Uffiċjal tal-pulizija jista’ jżomm mingħajr ma jkollu Detenzjoni
mandat lil xi persuna li tiġi indikata f ’allert taħt is-Sistema ta’ mingħajr mandat
taħt is-Sistema
Informazzjoni ta’ Schengen bħala persuna nieqsa jew bħala persuna ta’
li, għall-protezzjoni tagħha jew sabiex jiġi prevenut xi theddid, Informazzjoni
ta’ Schengen.
tkun tenħtieġ li titqiegħed temporanjament taħt il-ħarsien tal- Miżjud:
pulizija. A.L. 274 tal-
2007.

355Y. (1) F’każ ta’ kontravvenzjonijiet, jew ta’ delitti mhux Arrest għal reati
suġġetti għal piena ta’ priġunerija, il-Pulizija tista’ bil-liġi tgħaddi żgħar.
Miżjud:
għall-arrest ta’ persuna mingħajr mandat, sakemm - III.2002.74.
Emendat:
(a) il-persuna tinqabad fl-att li tagħmel ir-reat; jew XI.2018.25.
(b) l-arrest ikun meħtieġ biex iwaqqaf reat li għalih il-
Pulizija tista’ tmexxi proċedimenti kriminali mingħajr
il-kwerela tal-parti offiża; u
(ċ) f’kull wieħed mill-każijiet imsemmija fil-paragrafu (a)
jew (b), xi waħda mill-kondizzjonijiet imsemmija fl-
artikolu 355Z trid tkun teżisti wkoll.
(2) Persuna għandha titqies li tinqabad fl-att li tagħmel ir-reat,
jekk tinqabad jew fl-att li tkun qed tagħmel ir-reat, jew filwaqt li
tkun qed tiġi segwita mill-parti offiża jew minn għajta pubblika ta’
allarm.
210 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Kondizzjonijiet 355Z. Il-kondizzjonijiet ġenerali għall-arrest huma li -

ġenerali għall-
arrest. (a) l-identità tal-persuna ma tkunx magħrufa jew ma tistax
Miżjud: tiġi aċċertata malajr mill-uffiċjal tal-Pulizija; jew
III.2002.74.
(b) ikun hemm dubju dwar jekk id-dettalji mogħtija mill-
persuna humiex veri; jew
(ċ) il-persuna ma tkunx tat indirizz sodisfaċenti għan-
notifika jew ikun hemm dubju dwar jekk l-indirizz
mogħti huwiex sodisfaċenti għan-notifika, jew għall-
inqas ikun hemm xi persuna oħra li tista’ skont il-liġi
tiġi notifikata għan-nom tiegħu fl-indirizz mogħti; jew
(d) l-arrest ikun meħtieġ biex iwaqqaf lil persuna milli -
(i) tikkaġuna ħsara fiżika lilha nnifisha jew lil xi
persuna oħra; jew
(ii) ssofri ħsara fuq il-persuna tagħha; jew
(iii) tikkaġuna telf jew ħsara ta’ proprjetà; jew
(iv) tikkawża ingombru kontra l-liġi f’xi triq
pubblika; jew
(e) l-uffiċjal tal-Pulizija jkollu għaliex raġonevolment
jaħseb li l-arrest ikun meħtieġ biex iħares minuri jew
xi persuna oħra vulnerabbli.

Mġieba lejn il- 355AB. Meta l-uffiċjal jew kull min hu iktar awtorizzat bil-liġi
persuna jkun qed jagħmel arrest, huwa ma għandu juża ebda ħruxija, rbit
arrestata.
Miżjud: jew xi mezz ieħor ta’ trażżin kemm-il darba dan ma jkunx meħtieg
III.2002.74. b’mod indispensabbli biex iqiegħed fiż-żgur, jew isir meħtieġ bl-
insubordinazzjoni tal-persuna arrestata.
Tagħrif li 355AĊ. (1) Meta persuna tiġi arrestata, l-arrest ma jkunx wieħed
jingħata mal- leġittimu kemm-il darba l-persuna arrestata ma tkunx mgħarrfa li
arrest.
Miżjud: qiegħda taħt arrest, ukoll jekk l-arrest jista’ jidher li hu evidenti.
III.2002.74.
(2) L-arrest ma jkunx wieħed leġittimu kemm-il darba l-
persuna arrestata ma tkunx mgħarrfa fil-waqt tal-arrest jew
detenzjoni tagħha, f ’ilsien li hija tifhem, bir-raġunijiet tal-arrest
jew id-detenzjoni tagħha:
Iżda jekk ikun meħtieġ interpretu u ma jkunx jista’ jinstab
wieħed malajr jew inkella jekk ma jkunx xort’oħra prattiku li
jitħarsu d-dispożizzjonijiet ta’ dan is-subartikolu fil-waqt tal-arrest
jew id-detenzjoni tal-persuna, dawk id-dispożizzjonijiet għandhom
jitħarsu kemm jista’ jkun malajr:
Iżda wkoll, f’kull każ, meta l-arrest isir minn persuna
privata taħt id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 355V, l-għoti ta’ dak it-
tagħrif jista’ jiddewwem sakemm il-persuna arrestata tittieħed
f’idejn il-Pulizija.

Attendenza f’xi 355AD. (1) Meta, waqt investigazzjoni, persuna tmur minn
Għassa jew jeddha, jew tmur flimkien ma’ uffiċjal tal-Pulizija f’xi Għassa jew
uffiċċju tal-
Pulizija. uffiċċju tal-Pulizija, dik il-persuna tkun ħielsa li titlaq minn hemm
Miżjud: fi x’ħin trid, kemm-il darba u sakemm ma tkunx mgħarrfa li
III.2002.74. qiegħda taħt arrest.
(2) Meta spettur tal-Pulizija jkollu suspett raġonevoli li l-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 211

persuna li marret minn jeddha fl-Għassa jew fl-uffiċċju tal-Pulizija

setgħet għamlet reat li għalih hemm priġunerija, huwa jista’ jarresta
lil dik il-persuna minnufih mingħajr ebda mandat u jgħarrafha
b’dan kollu. Għandu jiġi minnufih reġistrat il-ħin tal-arrest filwaqt
li jingħata avviż immedjat dwar dan kollu lil Maġistrat.
(3) Il-Pulizija tista, bil-fomm jew b’avviż bil-miktub, teħtieġ lil
xi persuna li tattendi l-Għassa tal-Pulizija jew xi post ieħor li
tindikalha sabiex hemm tagħti dak it-tagħrif u ġġib magħha dawk
id-dokumenti li l-Pulizija jistgħu jinħtieġu u jekk dik il-persuna
hekk tattendi fl-Għassa tal-Pulizija jew post lilha indikat hija
għandha titqies bħala li tkun attendiet dik l-Għassa tal-Pulizija jew
post ieħor volontarjament. L-avviż bil-miktub imsemmi f’dan is-
subartikolu għandu jkun fih twissija dwar il-konsegwenzi li n-
nuqqas ta’ tħaris iġib miegħu, kif jinsabu msemmija fis-subartikolu
(5).
(4) Kull min il-Pulizija tqis li jkollu xi tagħrif jew dokument
rilevanti għal xi investigazzjoni, għandu l-obbligu legali li jimxi
mat-talba li ssirlu mill-Pulizija li jattendi f ’Għassa tal-Pulizija
sabiex hemm jagħti kif ikun meħtieġ dak it-tagħrif jew dokument:
Iżda ħadd ma jkun marbut li jagħti xi tagħrif jew dokument
li jista’ jinkriminaha.
(5) Persuna li tonqos milli tħares xi avviż bil-miktub bħalma
hemm imsemmi fis-subartikolu (3) jew li tonqos, meta tkun hekk
ġiet mitluba, ukoll jekk biss bil-fomm, li tmur minn jeddha ma’
uffiċjal tal-Pulizija f ’xi Għassa tal-Pulizija jew xi post ieħor li
jindikalha l-uffiċjal tal-Pulizija għal xi għan imsemmi fis-
subartikolu (3) msemmi, tkun ħatja ta’ kontravvenzjoni punibbli
b’detenzjoni u tkun tista’ tiġi arrestata minnufih taħt mandat.
(6) L-avviż imsemmi fis-subartikolu (3) jista’ jiġi notifikat
b’urġenza f’każijiet fejn l-interessi tal-ġustizzja jistgħu jkunu hekk
jeħtieġu.
(7) Persuna li tmur minn jeddha kif imsemmi fis-subartikolu
(3) tista’ tinżamm mwarrba minn kull persuna oħra, iżda ma
għandhiex tinżamm f’xi post li normalment jintuża għad-detenzjoni
ta’ persuni arrestati.

355AE. (1) Meta uffiċjal tal-Pulizija jarrest lil xi persuna f’post Arrest barra l-
li ma jkunx Għassa tal-Pulizija, il-persuna arrestata għandha Għassa jew
uffiċċji tal-
tittieħed fl-eqreb Għassa u meta l-uffiċjal li jagħmel l-arrest ikun Pulizija.
uffiċjal ta’ grad inqas minn dak ta’ spettur huwa għandu minnufih Miżjud:
III.2002.74.
jirrapporta l-arrest lil uffiċjal mhux inqas mill-grad ta’ spettur.
F’kull każ l-ispettur jew l-uffiċjal inkarigat minn dik l-Għassa tal-
Pulizija għandhom ukoll jiġu mgħarrfa.
(2) Meta jkun hemm raġunijiet għaliex l-arrest għandu
jitkompla, l-persuna arrestata għandha tittieħed ġewwa Għassa tal-
Pulizija msemmija kemm jista’ jkun malajr u f’ebda każ iktar tard
minn sitt siegħat mill-waqt ta’ dak l-arrest.
(3) It-teħid ta’ persuna arrestata f’Għassa tal-Pulizija skont id-
dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu jista’ jiddewwem jekk
il-preżenza ta’ dik il-persuna tkun tenħtieġ xi mkien ieħor għall-fini
212 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

ta’ xi investigazzjoni li tista’ tkun meħtieġa.

(4) Meta persuna li tkun ġiet arrestata wara tiġi meħlusa, l-
uffiċjal tal-Pulizija li jkun ordna dak il-ħelsien għandu jirreġistra
bil-miktub dak il-fatt filwaqt li jagħti r-raġunijiet.

Perkwiżizzjoni 355AF. (1) Uffiċjal tal-Pulizija jista’ jagħmel perkwiżizzjoni

fuq persuna minnufih fuq il-persuna arrestata:
arrestata.
Miżjud: (a) jekk l-uffiċjal tal-Pulizija għandu tassew għax jaħseb
III.2002.74.
raġonevolment li l-persuna arrestata tista’ tkun ta’
periklu għaliha nnifisha jew għall-oħrajn; jew
(b) għal kull ħaġa li l-persuna arrestata tista’ tuża
b’għajnuna biex taħrab mill-kustodja; jew
(ċ) għal kull ħaġa li tista’ tkun ta’ prova li jkollha
x’taqsam mar-reat.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 353 għandhom japplikaw
għal kull perkwiżizzjoni taħt dan l-artikolu.

Sub-titolu VII
MANDATI
Id-dmir tal- 355AG. (1) Salvi d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 666, huwa d-
esekuzzjoni ta’ dmir tal-Pulizija li jesegwixxu xi mandat jew ordni ta’ arrest jew
mandati ta’
arrest jew ta’ ta’ perkwiżizzjoni li jistgħu, fil-każijiet preskritti bil-liġi, jinħarġu
perkwiżizzjoni jew jingħataw minn xi awtorità kompetenti oħra.
hu tal-Pulizija.
Miżjud: (2) Mandat jew ordni bħal dawk għandu jkun fih ix-xorta tar-
III.2002.74. reat, isem-il persuna, jekk ikun magħruf, li r-reat ikun qed jiġi
allegat li sar minnha u, fil-każ ta’ mandat ta’ perkwiżizzjoni, dan
għandu jindika l-post fejn għandha ssir it-tfittxija.
(3) Ġaladarba jkun inħareġ mandat jew ordni, kull uffiċjal tal-
pulizija jkun jista’ jesegwixxi dak il-mandat jew ordni.

Proċedura għall- 355AH. (1) Kulmeta skont il-liġi l-għemil ta’ xi att mill-Pulizija
ħruġ ta’ ikun jeħtieġ il-ħruġ ta’ mandat minn Maġistrat, uffiċjal tal-Pulizija
mandati.
Miżjud: jista’ jattendi personalment quddiem Maġistrat u jitolbu joħroġ il-
III.2002.74. mandat dovut, filwaqt li jiddikjara x’ikunu r-raġunijiet għal dik it-
talba u jagħti lill-Maġistrat dak it-tagħrif kollu li jista’ jwassal lill-
Maġistrat jiddeċiedi dwar dik it-talba. Qabel ma jiddeċiedi jekk
għandux joħroġ il-mandat il-Maġistrat jista’ jitlob lill-uffiċjal tal-
Pulizija jikkonferma bil-ġurament it-tagħrif li jkun wassallu u l-
mandat jinħareġ biss jekk il-Maġistrat ikun sodisfatt li jkunu
jeżistu raġunijiet biżżejjed għall-ħruġ tal-mandat.
(2) F’każijiet urġenti, it-talba għall-ħruġ tal-mandat jistgħu
jiġu mibgħuta wkoll bil-facsimile:
Iżda l-mandat oriġinali għandu jiġi kkunsinnat kemm jista’
jkun malajr għall-iskop ta’ żamma ta’ inkartamenti.
(3) Mandat maħruġ minn Maġistrat għandu jinħareġ fuq il-
Kummissarju tal-Pulizija u jista’ jiġi esegwit minn kull uffiċjal tal-
pulizija.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 213

(4) Kull meta uffiċjal tal-pulizija jitlob il-ħruġ ta’ mandat ta’
arrest jew ta’ perkwiżizzjoni mingħand Maġistrat skont id-
dispożizzjoni ta’ dan il-Kodiċi u l-Maġistrat jirrifjuta li joħroġ dak
il-mandat il-Pulizija tista’ titlob il-ħruġ tal-istess mandat mingħand
Imħallef li ordinarjament jippresjedi fil-Qorti Kriminali.

355AI. Ħlief fil-każ ta’ mandat li jiġi trasmess bil-facsimile, Kopji ta’
mandat għandu jsir bi tliet kopji ffirmati li waħda minnhom mandati.
Miżjud:
għandha tinżamm mill-Maġistrat filwaqt li l-oħrajn għandhom III.2002.74.
jingħataw lill-uffiċjal tal-Pulizija li għandu jżomm kopja waħda fl-
inkartamenti tiegħu u jara li l-kopja l-oħra tiġi notifikata lill-
persuna li lilha din għandha tiġi notifikata:
Iżda meta uffiċjal tal-pulizija jiltaqa’ ma’ persuna li
kontriha jkun inħareġ mandat ta’ arrest u, għalkemm ma jkollux
fuqu kopja tal-mandat, l-uffiċjal tal-pulizija jkun jaf li l-mandat
ikun hekk inħareġ, l-uffiċjal għandu jarresta lil dik il-persuna u
jinnotifikaha bil-kopja tal-mandat mal-ewwel opportunità li jkollu.

355AJ. (1) Meta persuna tkun arrestata, sew b’mandat jew Rapport dwar
mingħajru, l-uffiċjal tal-pulizija li jkun qed jagħmel l-arrest jew is- arrest.
Miżjud:
superjur tiegħu għandu, kemm jista’ jkun malajr u sakemm il- III.2002.74.
persuna arrestata ma tkunx inħelset fi żmien sitt siegħat mill-arrest
tagħha, jgħarraf lill-Maġistrat, billi jagħtih id-dettalji kollha tal-ħin
u l-post fejn il-persuna tkun qed tiġi miżmuma.
(2) Il-Maġistrat jista’ jordna li l-persuna arrestata għandha tiġi
trasferita għal xi mkien ieħor b’effett immedjat.
(3) Min ikun ġie arrestat in forza ta’ xi dispożizzjoni ta’ dan il-
Kodiċi u ma jkunx inġieb quddiem qorti fi żmien tmienja u erbgħin
siegħa mill-arrest tiegħu għandu jinħeles.

355AK. Ordni ta’ awtorità kompetenti li tolqot id-drittijiet tal- Ordnijiet

individwu li joħorġu mid-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu immedjati.
Miżjud:
għandha tiġi esegwita mingħajr dewmien, u għal dak l-għan tista’ III.2002.74.
tiġi mwassla ukoll b’facsimile jew bit-telefon, taħt dawk il-
kondizzjonijiet li tiġi żgurata l-awtentiċità ta’ dik l-ordni.

Sub-titolu VIII
DETENZJONI
355AL. (1) Ikun id-dmir tal-uffiċjal tal-kustodja li jordna l- Dritt għall-
ħelsien immedjat mill-kustodja ta’ persuna li tkun qed tinżamm ħelsien mill-
kustodja.
f ’detenzjoni mill-Pulizija fiċ-ċirkostanzi msemmija fl-artikolu Miżjud:
355AJ(3) jew meta l-uffiċjal tal-kustodja jsir jaf li r-raġunijiet III.2002.74.
għad-detenzjoni ta’ dik il-persuna jkunu temmu japplikaw u li ma
jkunx hemm raġunijiet oħra bil-liġi li minħabba f ihom id-
detenzjoni mkomplija ta’ dik il-persuna tista’ tkun ġustifikata.
(2) Qabel l-uffiċjal tal-kustodja jordna il-ħelsien mill-kustodja
ta’ persuna taħt is-subartikolu (1) l-uffiċjal tal-kustodja għandu
jinforma lill-uffiċjal investigatur u lill-Maġistrat u d-deċiżjoni
finali tkun tispetta lill-Maġistrat.
214 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(3) Persuna li jiġi ordnat il-ħelsien tagħha taħt id-

dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) għandu jinħeles bla ebda
kondizzjoni sakemm l-uffiċjal tal-kustodja ma jkunx jidhirlu -
(a) li jkun hemm bżonn ta’ iktar investigazzjoni dwar xi
kwistjoni li jkollha x’taqsam ma’ dak li dwaru tkun
saret id-detenzjoni f’xi waqt matul il-perjodu tad-
detenzjoni tiegħu; jew
(b) li jkunu jistgħu jinbdew proċeduri kontrih dwar dik il-
kwistjoni,
u jekk ikun hekk jidhirlu, il-persuna għandha tinħeles bla ħsara
għall-kondizzjonijiet, li għandhom jitniżżlu bil-miktub u jiġu
ffirmati mill-persuna li tkun se tinħeles, li ma tippruvax jew
tagħmel xi ħaġa biex taħrab minn Malta mingħajr l-awtorità tal-
uffiċjal investigattiv li kienet ġiet arrestata taħt l-awtorità tiegħu, u
li jkollha tattendi f ’xi Għassa tal-Pulizija u f ’xi ħin hekk kif l-
uffiċjal tal-kustodja jista’ jaħtar u, jew li jkollha tattendi quddiem
il-Qorti tal-Maġistrati f’dak il-ħin u f’dak il-post hekk kif il-qorti
tista’ tistabbilixxi.
(4) Meta uffiċjal tal-kustodja jkun ta l-ħelsien taħt garanzija lil
xi persuna b’dan li hija m’għandhiex tipprova jew tagħmel xi ħaġa
biex titlaq minn Malta mingħajr l-awtorità tal-uffiċjal investigattiv
li kienet ġiet arrestata taħt l-awtorità tiegħu jew li għandha tidher
f’Għassa tal-Pulizija, l-uffiċjal tal-kustodja jista’ jagħti avviż bil-
miktub lil dik il-persuna li l-kondizzjoni li hija m’għandhiex
tipprova jew tagħmel xi ħaġa biex titlaq minn Malta mingħajr l-
awtorità ma kinetx għadha tapplika jew li l-attendenza tagħha fl-
Għassa tal-Pulizija ma tkunx meħtieġa.
(5) Kull min jonqos milli jħares xi kondizzjoni imposta fuqu
meta huwa jinħeles kif hemm provdut fis-subartikolu (3) jkun ħati
ta’ kontravvenzjoni.
(6) Uffiċjal tal-Pulizija jista’ jarresta mingħajr mandat lil
persuna li, wara li tkun ġiet meħlusa bla ebda kondizzjoni taħt is-
subartikolu (3) b’dan li hija m’għandhiex tipprova jew tagħmel xi
ħaġa biex titlaq minn Malta mingħajr l-awtorità jew li għandha
tattendi f ’xi Għassa tal-Pulizija jew li jkollha tidher quddiem il-
Qorti tal-Maġistrati, tipprova jew tagħmel xi ħaġa biex titlaq minn
Malta mingħajr awtorità jew tonqos milli tattendi f ’dik l-Għassa
jew quddiem dik il-Qorti fil-ħin li jkun ġie lilha mogħti
għaldaqshekk.
(7) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, persuna li terġa’ lura
f’Għassa tal-Pulizija biex twieġeb għal xi kondizzjoni ta’ ħelsien
taħt garanzija jew li tiġi arrestata taħt is-subartikolu (6) għandha
tiġi ttrattata bħallikieku arrestata għar-reat taħt is-subartikolu (5) u
għar-reat li dwaru jkun ingħata l-ħelsien taħt garanzija u d-
dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu japplikaw għal
dik il-persuna.
(8) Il-kondizzjonijiet magħmula taħt is-subartikolu (3) ma
għandhomx jibqgħu fis-seħħ għal aktar minn tliet xhur mid-data li
fihom ġew imposti ħlief jekk jiġu mġedda minn Maġistrat għal
perjodi ulterjuri ta’ mhux aktar minn tliet xhur kull perjodu fuq
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 215

rikors tal-Pulizija li għandu jiġi notifikat għar-risposta tiegħu lill-

persuna li fuqha ġew imposti l-kondizzjonijiet imsemmija.
(9) F’kull żmien li matulu jkunu jseħħu l-kondizzjonijiet
magħmula taħt is-subartikolu (3) il-persuna li fuqu jkunu ġew
imposti dawk il-kondizzjonijiet jista’ b’rikors li jiġi notifikat lill-
Pulizija għar-risposta jitlob lil Maġistrat sabiex jitneħħew jew jiġu
modifikati l-istess kondizzjonijiet.
(10) Il-Ministru jista’ joħroġ linji ta’ gwida biex fuqhom jimxu
l-uffiċjali ta’ kustodja meta jiġu biex jeżerċitaw id-diskrezzjoni
tagħhom biex jimponu kundizzjonijiet taħt is-subartikolu (3).

355AM. Il-Kummissarju tal-Pulizija għandu jaħtar f’kull post ta’ Ħtieġa ta’
detenzjoni stabbilit lil xi uffiċjal tal-kustodja wieħed jew iktar uffiċjal tal-
kustodja.
mhux taħt il-grad ta’ surġent li, fi kwistjonijiet ta’ detenzjoni, Miżjud:
għandu jħares kull ordni ta’ Maġistrat. III.2002.74.

(2) Jista’ uffiċjal ta’ kull grad iwettaq il-funzjonijiet ta’ uffiċjal
tal-kustodja f ’post ta’ detenzjoni stabbilit jekk ma jkunx jista’
jinstab malajr uffiċjal tal-kustodja biex ikun hu li jwettaqhom.
(3) Meta l-uffiċjal tal-kustodja li jissejjaħ biex iwettaq xi
waħda mill-funzjonijiet tiegħu dwar persuna li tkun qed tinżamm
mill-Pulizija jkun, fil-ħin li dik il-funzjoni għandha titwettaq,
involut fl-investigazzjoni ta’ xi reat li dwaru l-persuna tkun qegħda
tinżamm mill-Pulizija, dik il-funzjoni għandha titwettaq minn xi
uffiċjal tal-kustodja ieħor jew inkella jekk ma jkunx hemm uffiċjal
tal-kustodja ieħor disponibbli, mill-uffiċjal tal-Pulizija l-aktar
anzjan li jmiss li jista’ jkun disponibbli f’dak il-ħin.
(4) F’dan l-artikolu u mkien ieħor f’dan is-Sub-titolu "post ta’
detenzjoni stabbilit" tfisser dak il-post li jiġi stabbilit mill-Ministru
fejn persuna tista’ tinżamm għal iktar minn sitt sigħat.
355AN. L-uffiċjal tal-kustodja għandu jwettaq dawk il- Funzjonijiet ta’
funzjonijiet li jistgħu jkunu lilu assenjati b’dan il-Kodiċi jew b’kull uffiċjal tal-
kustodja.
liġi oħra. Miżjud:
III.2002.74.
355AO. Meta persuna arrestata tittieħed f’Għassa tal-Pulizija li Funzjonijiet tal-
ma tkunx post ta’ detenzjoni msemmi, dawk il-funzjonijiet li uffiċjal tal-
kustodja f’post
jirrigwardawha li kieku kienu jitwettqu minn uffiċjal tal-kustodja ieħor minbarra
għandhom jitwettqu: post ta’
detenzjoni
(a) minn uffiċjal mhux taħt il-grad ta’ surġent li ma jkunx msemmi.
Miżjud:
involut fl-investigazzjoni ta’ reat li għalih il-persuna III.2002.74.
arrestata tkun qed tiġi miżmuma, jekk dak l-uffiċjal
jkun jista’ jinstab malajr; u
(b) meta ma jkun hemm disponibbli ebda tali uffiċjal,
mill-uffiċjal li jkun wassal lill-persuna arrestata fl-
Għassa tal-Pulizija jew mill-iktar uffiċjal tal-Pulizija
anzjan li jkun hemm fl-Għassa dak il-ħin.

355AP. Meta l-uffiċjal li jagħmel l-arrest jew l-uffiċjal tal- Perkwiżizzjoni

kustodja jkollu suspett raġonevoli li l-persuna arrestata setgħet intima tal-
persuna
ħbiet fuq il-persuna tagħha xi droga li l-pussess illegali tagħha arrestata.
jikkostitwixxi reat kriminali jew xi oġġett ieħor li uffiċjal tal- Miżjud:
III.2002.74.
 216 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

kustodja huwa awtorizzat b’dan il-Kodiċi jew b’xi liġi oħra li

jaqbad mill-pussess ta’ persuna arrestata, dak l-uffiċjal jista’ jitlob
lil Maġistrat biex jordna perkwiżizzjoni intima tal-persuna
arrestata.
Periti li jinħatru. 355AQ. (1) Meta ssir talba għal ordni taħt l-artikolu 355AP il-
Miżjud: Maġistrat għandu jaħtar perit biex jagħmel il-perkwiżizzjoni
III.2002.74.
b’dawk il-garanziji li jista’ jqis bħala li jkunu xierqa għall-finijiet
ta’ deċenza u biex jagħmillu rapport dwar ir-riżultanzi tiegħu.
Kopja ta’ dak ir-rapport għandha tintbagħat mingħajr dewmien lill-
uffiċjal li jagħmel l-arrest jew lill-uffiċjal tal-kustodja, skont il-każ.
(2) Ħadd ma jista’ jinħatar perit biex jagħmel perkwiżizzjoni
intima fuq persuna tas-sess oppost kemm-il darba l-perit ma jkunx
tabib u l-persuna li fuqha għandha ssir it-tfittxija ma tagħtix il-
kunsens tagħha bil-miktub.

Qbid. 355AR. Kull ħaġa li tinstab bħala riżultat ta’ perkwiżizzjoni

Miżjud: intima taħt l-artikolu ta’ qabel tista’ tinżamm għal xi żmien mill-
III.2002.74.
perit u tista’ sussegwentement tinqabad b’ordni tal-Maġistrat, u din
għandha tingħata riċevuta għaliha lill-persuna miżmuma. Il-
Maġistrat jista’ jawtorizza l-kunsinna, b’riċevuta, ta’ kull ħaġa
hekk maqbuda lill-uffiċjal tal-Pulizija li jkun qed jinvestiga lill-
persuna li tkun saritilha l-perkwiżizzjoni intima.

Sub-titolu IX
Sostitwita: DRITT GĦAL ASSISTENZA LEGALI U DRITTIJIET OĦRA
LI.2016.2. WAQT DETENZJONI
Dritt li 355AS. (1) Il-persuna suspettata jew il-persuna akkużata
tikkonsulta ma’ għandha, fuq talba tagħha stess, tkun tista’ tikkonsulta ma’ tabib
tabib.
Miżjud: tal-għażla tagħha u, jekk it-tabib ma jkunx disponibbli, tikkonsulta
III.2002.74. ma’ xi tabib ieħor.
Sostitwit:
LI.2016.3. (2) Minnufih malli jseħħ l-arrest u mingħajr ebda dewmien, il-
Pulizija Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità oħra għall-infurzar tal-
liġi jew awtorità ġudizzjarja għandhom jinfurmaw lill-persuna
suspettata jew lill-persuna arrestata dwar dan id-dritt.
(3) Għandu jinżamm rekord li l-persuna suspettata jew il-
persuna akkużata ġiet infurmata dwar dan id-dritt mill-Pulizija
Eżekuttiva jew minn kwalunkwe awtorità oħra għall-infurzar tal-
liġi jew minn awtorità ġudizzjarja.
(4) Il-kliem "il-persuna suspettata" u "il-persuna akkużata"
f ’dan l-artikolu għandhom l-istess tifsira mogħtija lilhom bl-
artikolu 355AT(2).

Suġġett ta’ dan 355AT. (1) Dan it-Sub-titolu jittrasponi d-dispożizzjonijiet tad-
is-Sub-titolu. Direttiva 2013/48/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22
Miżjud:
III.2002.74. ta’ Ottubru 2013 dwar id-dritt tal-aċċess għal avukat fi proċeduri
Sostitwit: kriminali u fi proċeduri tal-mandat ta’ arrest Ewropew, u dwar id-
LI.2016.4.
Emendat: dritt li terza persuna tkun infurmata dwar it-tiċħid ta’ libertà u li
XVIII.2020.3. persuna tikkomunika ma’ terzi persuni u mal-awtoritajiet konsulari
waqt li tkun imċaħħda mil-libertà, ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 217

tal-Unjoni Ewropea fis-6 ta’ Novembru 2013 (L 294/l) u d-

dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2016/1919/UE tal-Parlament Ewropew
u tal-Kunsill tas-26 ta’ Ottubru 2016 dwar għajnuna legali għal persuni
ssuspettati u akkużati fi proċedimenti kriminali u għal persuni rikjesti fi
proċedimenti ta’ mandat ta’ arrest Ewropew.
(2) Dan is-Sub-titolu jistabbilixxi r-regoli minimi li
jikkonċernaw id-drittijiet ta’:
(a) il-persuna suspettata (hawn iżjed ’il quddiem f’dan is-
Sub-titolu msejħa "il-persuna suspettata"), jiġifieri,
persuna li tkun miżmuma jew arrestata mill-Pulizija
Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità oħra għall-
infurzar tal-liġi jew awtorità ġudizzjarja fejn dik il-
persuna tkun għadha ma ġietx mixlija quddiem qorti
tal-ġustizzja ta’ ġurisdizzjoni kriminali u tkun qed tiġi
interrogata mill-Pulizija Eżekuttiva jew minn
kwalunkwe awtorità oħra kif imsemmi fir-rigward ta’
reat kriminali;
(b) persuna mixlija jew akkużata li kkommettiet reat
kriminali (hawn iżjed ’il quddiem f’dan is-Sub-titolu
msejħa "il-persuna akkużata");
(ċ) persuna soġġetta għal proċeduri skont id-Deċiżjoni
Kwadru tal-Kunsill tat-13 ta’ Ġunju 2002 fuq il-mandat
ta' arrest Ewropew u l-proċeduri ta' ċediment bejn l-
Istati Membri (2002/584/JHA) ppubblikata fil-Ġurnal
Uffiċjali fit-18 ta’ Lulju 2002. (L190/1), hawn iżjed ’il
quddiem imsejħa "il-proċeduri tal-mandat ta’ arrest
Ewropew".
(3) Il-persuni msemmija fis-subartikolu (2) għandhom igawdu
mid-drittijiet li ġejjin:
(a) dritt ta’ aċċess għal avukat;
(b) li terza persuna tiġi infurmata dwar it-tiċħid tal-libertà
tagħhom; u
(ċ) li jikkomunikaw ma’ terzi persuni u mal-awtoritajiet
konsulari waqt li jkunu mċaħħda mil-libertà tagħhom.
(4) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu l-espressjoni "avukat"
tfisser avukat jew prokuratur legali li huwa awtorizzat bil-liġi li
jeżerċita dik il-professjoni rispettiva skont il-liġi.

(5) Għall-fini ta’ dan is-Sub-titolu, l-espressjoni "għajnuna legali"

tfisser finanzjament mill-Ministru, tal-assistenza ta’ avukat, li
jippermetti l-eżerċizzju tad-dritt għall-aċċess għal avukat.

355AU. (1) Dan is-Sub-titolu japplika għal persuni jew għal Skop ta’ dan is-
persuni akkużati fi proċeduri kriminali mill-ħin li jkunu mgħarrfa Sub-titolu.
Miżjud:
mill-Pulizija Eżekuttiva jew minn awtorità oħra għall-infurzar tal- III.2002.74.
liġi jew awtorità ġudizzjarja, permezz ta’ notifika uffiċjali jew Sostitwit:
LI.2016.4.
xort’oħra, li huma suspettati jew akkużati li kkommettew reat Emendat:
kriminali, u irrispettivament jekk ġewx imċaħħda mil-libertà jew XVIII.2020.4.
le.
(2) Dan is-Sub-titolu japplika sal-konklużjoni tal-proċeduri, li
218 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

għandu jinftiehem li jfisser id-deċiżjoni finali tal-kwistjoni jekk il-

persuna suspettata jew il-persuna akkużata wettqitx reat, inkluż,
fejn applikabbli, id-deċiżjoni u l-konklużjoni ta’ kull appell.
(3) Dan is-Sub-titolu japplika wkoll għal persuni soġġetti għal
proċeduri ta’ mandat ta’ arrest Ewropew skont id-Deċiżjoni Qafas
2002/584/JHA msemmija fl-artikolu 355AT(2)(ċ) (hawn iżjed ’il
quddiem imsejħa "il-persuni li dwarhom tkun qed issir it-talba")
mill-ħin li jkunu taħt arrest skont l-artikolu 355AUJ.
(4) Id-dispożizzjonijiet relatati mal-għajnuna legali skont dan is-
Sub-titolu għandhom japplikaw:
(a) għal persuni ssuspettati u akkużati f’proċedimenti
kriminali li għandhom dritt għall-aċċess għal avukat skont
dan is-Sub-titolu u li huma:

(i) imċaħħda mil-libertà;

(ii) meħtieġa li jiġu assistiti minn avukat

skont il-liġi; jew

(iii) meħtieġa jew permessi li jattendu att

ta' investigazzjoni jew ta' ġbir ta' provi, inkluż
mill-inqas dawn li ġejjin:

(A) ringiela ta’ persuni suspettati

għal finijiet ta’ identifikazzjoni;

(B) konfrontazzjonijiet;

(Ċ) rikostruzzjonijiet tal-post tar-

reat; u

(b) għal persuna mfittxija malli tiġi arrestata taħt l-artikolu

355AUT(2)(ċ) persuni li għandhom id-dritt għall-aċċess
għal avukat skont dan is-Sub-titolu;
(ċ) taħt l-istess kundizzjonijiet kif provdut fil-paragrafu (a),
għal persuni li inizjalment ma kinux persuni suspettati jew
akkużati iżda li jsiru persuni suspettati jew akkużati matul
l-interrogazzjoni mill-pulizija jew awtorità tal-infurzar tal-
liġi oħra.
(5) Dan is-Sub-titolu japplika wkoll, taħt l-istess
kondizzjonijiet kif previst fis-subartikolu (1), għal persuni għajr
dawk suspettati jew akkużati li, matul l-interrogazzjoni mill-
Pulizija Eżekuttiva jew minn awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi
jew awtorità ġudizzjarja, isiru persuni suspettati jew persuni
akkużati.
(6) Mingħajr preġudizzju għad-dritt ta’ proċess kriminali ġust,
fir-rigward ta’ reati minuri -
(a) fejn il-liġi tipprovdi għall-impożizzjoni ta’ sanzjoni
minn awtorità għajr minn qorti li għandha
ġurisdizzjoni f’materji kriminali, u l-impożizzjoni ta’
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 219

dik is-sanzjoni tista’ tiġi appellata jew imressqa

quddiem dik il-qorti; jew
(b) fejn iċ-ċaħda tal-libertà ma tistax tkun imposta bħala
sanzjoni,
dan is-Sub-titolu għandu japplika biss għall-proċeduri quddiem
qorti li għandha ġurisdizzjoni f’materji kriminali:
Iżda, fi kwalunkwe eventwalità, dan is-Sub-titolu għandu
japplika kompletament fejn il-persuna suspettata jew il-persuna
akkużata tiġi mċaħħda mil-libertà, irrispettivament mill-istadju tal-
proċeduri kriminali.

355AUA. (1) Il-persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha Id-dritt ta’
d-dritt ta’ aċċess għal avukat fil-ħin u b’tali mod li jħalliha aċċess għal
avukat fi
teżerċita d-drittijiet ta’ difiża tagħha b’mod prattiku u effettiv. proċeduri
kriminali.
(2) Il-persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha aċċess Miżjud:
għal avukat mingħajr ebda dewmien. Fi kwalunkwe eventwalità, il- LI.2016.4.
persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha aċċess għal avukat
mill-mument li sseħħ l-ewwel waħda minn dawn il-ġrajjiet:
(a) qabel ma tkun interrogata mill-Pulizija Eżekuttiva jew
minn awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi jew awtorità
ġudizzjarja fir-rigward tat-twettiq ta’ reat kriminali;
(b) mat-twettiq minn awtoritajiet investigattivi jew
awtoritajiet kompetenti oħra ta’ xi att ta’ natura
investigattiva jew att ta’ kollezzjoni ta’ evidenza oħra
skont is-subartikolu (8)(e);
(ċ) mingħajr ebda dewmien wara li tkun ġiet imċaħħda l-
libertà;
(d) meta tkun ġiet imħarrka sabiex tidher quddiem qorti li
għandha ġurisdizzjoni f’materji kriminali, f’qasir
żmien qabel ma titressaq quddiem dik il-qorti.
(3) Talba għall-assistenza legali għandha tiġi rrekordjata fir-
rekord ta’ kustodja flimkien mal-ħin meta din it-talba tkun saret
sakemm it-talba ma tkunx saret f ’ħin meta l-persuna li tkun
għamlitha tkun il-qorti wara li tkun akkużata b’reat f’liema każ it-
talba m’għandhiex għalfejn tiġi rrekordjata.
(4) Malli tkun saret talba għall-assistenza legali, il-persuna
suspettata jew akkużata għandha tingħata lista ta’ avukati mfassla
mill-Kamra tal-Avukati u mill-Kamra tal-Prokuraturi Legali u
sottomessa darba kull sena lill-Pulizija Eżekuttiva u lil kull
awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi jew awtorità ġudizzjarja, li
minnha l-persuna akkużata jew suspettata tista’ tagħżel avukat tal-
għażla tagħha. Alternattivament, il-persuna suspettata jew akkużata
tista’ tagħżel sabiex tkun assistita minn Avukat tal-Għajnuna Legali
f’liema każ l-Avukat tal-Għajnuna Legali għandu jassenja avukat
għal dan il-għan.
(5) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
355AUI(3), kwalunkwe uffiċjal tal-pulizija li jindika jew jagħmel
tentattiv sabiex jindika lil persuna miżmuma l-avukat jew
prokuratur legali li għandu jkun ingaġġat waqt id-detenzjoni
220 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

tagħha, ikun ħati ta’ reat u jeħel ammenda u dan mingħajr

preġudizzju għal kull proċedura dixxiplinari li tista’ tittieħed
kontrih bħala konsegwenza li jinstab ħati ta’ dak ir-reat jew
minflok il-prosekuzzjoni għal dak ir-reat f ’konformità mar-
regolamenti dixxiplinarji li jkunu fis-seħħ minn żmien għal żmien.
(6) Meta l-persuna miżmuma tagħżel li ma tfittixx assistenza
legali l-Pulizija Eżekuttiva, l-uffiċjal li jkun qiegħed jinvestiga jew
kull awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi jew awtorità ġudizzjarja
għandhom jirrekordjaw dan il-fatt bil-miktub fil-preżenza ta’ żewġ
xhieda u malli jsir dan tibda l-interrogazzjoni minnufih.
M’għandux ikun ammissibbli li l-prosekuzzjoni tikkummenta waqt
il-proċeduri quddiem il-qorti tal-ġustizzja ta’ ġurisdizzjoni
kriminali fuq il-fatt li l-persuna suspettata jew akkużata ma
għażlitx li tagħmel użu mill-assistenza legali waqt li kienet qed
tinżamm taħt arrest.
(7) Fejn fi kwalunkwe proċeduri quddiem qorti tal-ġustizzja ta’
ġurisdizzjoni kriminali kontra persuna għal reat, tingħata evidenza
li l-persuna suspettata jew akkużata -
(a) fi kwalunkwe ħin qabel ma ġiet akkużata bir-reat, fl-
interrogazzjoni mill-Pulizija Eżekuttiva jew minn
awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi jew awtorità
ġudizzjarja waqt li qegħdin jippruvaw jiskopru jekk
jew minn min ġie kommess ir-reat, tonqos milli
ssemmi kwalunkwe fatt fid-difiża tagħha f’dawk il-
proċeduri; jew
(b) malli tkun akkużata b’dak ir-reat jew tiġi infurmata
uffiċjalment li tista’ tgħaddi minn proċess ta’
prosekuzzjoni għalih, tonqos milli ssemmi xi fatt,
li jkun fatt li fiċ-ċirkostanzi li kienu jeżistu meta l-persuna
suspettata jew akkużata setgħet raġonevolment tkun mistennija li
ssemmi waqt l-interrogazzjoni, meta ġiet akkużata jew infurmata,
skont kif ikun il-każ, ebda inferenza ma tista’ ssir min-nuqqas tal-
persuna suspettata jew akkużata milli ssemmi fatti li jistgħu jiġu
kkunsidrati bħala provi ta’ ħtija jew li jammontaw għall-
k o r r o b o r a z z j o n i t a ’ k w a l u n k w e p r o v a t a ’ ħt i j a t a l - p e r s u n a
suspettata jew akkużata.
(8) Id-dritt ta’ aċċess għal avukat għandu jfisser dan li ġej:
(a) il-persuna suspettata jew akkużata, jekk tkun għażlet li
teżerċita d-dritt tagħha għall-assistenza legali, u l-
avukat tagħha, għandhom ikunu infurmati bl-allegat
reat li għalih il-persuna suspettata jew akkużata ser
tkun interrogata. Dik l-informazzjoni għandha tingħata
lill-persuna suspettata jew akkużata qabel ma tibda l-
interrogazzjoni, liema ħin m’għandux ikun inqas minn
siegħa qabel ma tibda l-interrogazzjoni;
(b) il-persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha d-
dritt li tiltaqa’ u tikkomunika fil-privat mal-avukat li
jirrappreżentaha, inkluż interrogazzjoni minn qabel
mill-pulizija jew minn awtorità oħra ta’ infurzar tal-
liġi jew awtorità ġudizzjarja;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 221

(ċ) il-persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha d-dritt li

l-avukat tagħha jkun preżenti u jipparteċipa b’mod effettiv
fl-interrogazzjoni. Dik il-parteċipazzjoni tista’ tiġi regolata
skont proċeduri li l-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja
jista’ jistabbilixxi permezz ta’ regolamenti, hekk iżda li
dawk il-proċeduri ma jippreġudikawx l-eżerċizzju effettiv
u l-essenza ta’ dak id-dritt konċernat. Meta avukat
jipparteċipa fl-interrogazzjoni, il-fatt li kien hemm dik il-
parteċipazzjoni għandu jkun irreġistrat permezz tal-użu
fejn, fl-opinjoni tal-intervistatur, hu possibbli ta’ mezzi
awdjoviżwali skont il-paragrafu (d):
Iżda d-dritt tal-avukat li jipparteċipa b’mod effettiv ma
għandux jinftiehem bħala dritt tal-avukat li jostakola l-
interrogazzjoni jew li jissuġġerixxi tweġibiet jew
reazzjonijiet oħra għall-interrogazzjoni u kull
mistoqsija jew rimarka oħra mill-avukat għandha, ħlief
f’ċirkostanzi eċċezzjonali, issir wara li l-Pulizija
Eżekuttiva jew awtorità oħra investigattiva jew
awtorità ġudizzjarja jkunu ddikjaraw li ma għandhomx
aktar mistoqsijiet;
(d) l-interrogazzjoni, it-tweġibiet kollha li jingħataw
għaliha u l-proċeduri kollha relatati mal-
interrogazzjoni tal-persuna suspettata jew akkużata,
għandhom fejn, fl-opinjoni tal-intervistatur, hu
possibbli jkunu rrekordjati b’mezzi awdjoviżwali u
f’dak il-każ għandha tingħata kopja tagħhom lill-
persuna suspettata jew akkużata wara li tkun intemmet
l-interrogazzjoni. Kwalunkwe recording għandu jkun
ammissibbli bħala prova, sakemm il-persuna
suspettata jew akkużata ma tallegax u ma tagħtix prova
li r-recording mhuwiex ir-recording oriġinali u li dan
ġie mbagħbas. M’hemmx għalfejn issir traskrizzjoni
tar-recording meta tkun użata fi proċeduri fil-qorti tal-
ġustizzja ta’ ġurisdizzjoni kriminali, lanqas ma hemm
bżonn tal-firma tal-persuna suspettata jew akkużata
f’dikjarazzjoni bil-miktub li tkun saret wara l-
konklużjoni tal-interrogazzjoni ġaladarba l-
mistoqsijiet u t-tweġibiet kollha, jekk hemm, ikunu
ġew irrekordjati fuq mezzi awdjoviżwali;
(e) il-persuna suspettata jew akkużata għandu jkollha d-
dritt li l-avukat tagħha jattendi għall-atti investigattivi
jew ġbir ta’ evidenza jekk il-persuna suspettata jew
akkużata jeħtiġilha jew ġiet permessa li tattendi għall-
att konċernat:
(i) ringiela ta’ persuni suspettati għal finijiet ta’
identifikazzjoni;
(ii) konfrontazzjonijiet;
(iii) rikostruzzjonijiet tax-xena tad-delitt.
(9) L-informazzjoni ġenerali biex tiffaċilita l-għarfien li
jingħata lil avukat minn persuni suspettati jew akkużati għandha
tkun disponibbli skont is-subartikolu (4) jew dik il-proċedura oħra
222 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

kif il-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja jista’ jistabbilixxi

permezz ta’ regolamenti.
(10) Minkejja d-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu li
jikkonċernaw il-preżenza mandatorja ta’ avukat, il-Pulizija
Eżekuttiva jew awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi jew awtorità
ġudizzjarja għandha tiżgura li l-persuni suspettati jew akkużati li
huma mċaħħda mil-libertà jkunu f ’pożizzjoni li b’mod effettiv
jeżerċitaw id-dritt tagħhom ta’ aċċess għal avukat, sakemm ma
jkunux irrinunzjaw għal dak id-dritt skont l-artikolu 355AUG.
(11) F’ċirkostanzi eċċezzjonali u fl-istadju ta’ qabel il-ġuri biss,
tista’ ssir deroga temporanja mill-eżerċizzju tad-dritt previst fis-
subartikolu (2)(ċ) fejn it-tbegħid ġeografiku tal-persuna suspettata
jew akkużata tagħmilha impossibbli li tiżgura d-dritt ta’ aċċess għal
avukat mingħajr ebda dewmien wara li tkun ġiet imċaħħda l-libertà.
(12) F’ċirkostanzi eċċezzjonali u fl-istadju ta’ qabel il-ġuri biss,
tista’ ssir deroga temporanja mill-eżerċizzju tad-drittijiet previsti
fis-subartikolu (8) sal-limitu ġustifikat fid-dawl taċ-ċirkostanzi
partikolari tal-każ, fuq il-bażi ta’ xi waħda minn dawn ir-raġunijiet
konvinċenti li ġejjin:
(a) fejn hemm il-ħtieġa urġenti sabiex jiġu evitati
konsegwenzi negattivi serji għall-ħajja, libertà jew
integrità fiżika ta’ persuna;
(b) fejn hi meħtieġa azzjoni immedjata mill-awtoritajiet
investigattivi sabiex wieħed jipprevjeni perikolu
sostanzjali għal proċeduri kriminali.
(13) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, l-espressjoni "stadju
qabel il-ġuri" tfisser l-istadju ta’ qabel ma jkun ippreżentat l-att tal-
akkuża fil-Qorti Kriminali, jew, skont kif ikun il-każ, qabel ma l-
Avukat Ġenerali jibgħat ir-rekord ta’ proċeduri lill-Qorti tal-
Maġistrati bħala Qorti ta’ Ġudikatura Kriminali, skont l-artikolu
370(3), sabiex il-persuna akkużata titressaq quddiem dik il-qorti.

Kunfidenzjalità. 355AUB. (1) Il-kunfidenzjalità tal-komunikazzjoni bejn il-

Miżjud: persuni suspettati jew akkużati u l-avukat tagħhom fl-eżerċizzju
LI.2016.4.
tad-dritt ta’ aċċess għal avukat previst taħt dan is-Sub-titolu
għandha tiġi rispettata.
(2) Dik il-komunikazzjoni għandha tinkludi laqgħat,
korrispondenza, konverżazzjonijiet bit-telefon u kwalunkwe forma
ta’ komunikazzjoni oħra permessa bil-liġi.

Id-dritt li terza 355AUĊ. (1) Persuni suspettati jew akkużati li huma mċaħħda
persuna tiġi mil-libertà għandhom ikunu infurmati, minnufih, mill-Pulizija
infurmata dwar
it-tiċħid tal- Eżekuttiva jew minn kwalunkwe awtorità oħra ta’ infurzar jew
libertà. awtorità ġudizzjarja, li huma għandhom id-dritt li tiġi infurmata
Miżjud:
LI.2016.4. tal-inqas persuna waħda, bħal qarib jew imgħallem jew kwalunkwe
persuna oħra tal-għażla tagħhom, nominata minnhom, dwar it-
tiċħid tal-libertà tagħhom mingħajr ebda dewmien jekk iridu,
sakemm dik il-persuna l-oħra mhijiex raġonevolment suspettata li
hija involuta fir-reat li qed jiġi investigat. Għandu jinżamm rekord
dwar il-mod kif il-Pulizija Eżekuttiva jew awtorità oħra ta’ infurzar
jew awtorità ġudizzjara kkonċernata wettqet dmirijietha taħt dan l-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 223

artikolu.
(2) Jekk il-persuna suspettata jew akkużata hija taħt l-età, tal-
inqas persuna li għandha awtorità tal-ġenituri, tutela, kurazija jew
ħarsien fir-rigward tal-persuna taħt l-età għandha tkun infurmata
minnufih malli tiġi mċaħħda l-libertà u dwar ir-raġunijiet għat-
tiċħid, sakemm ma jkunx kontra l-aħjar interess tal-minuri li dan
isir, f’liema każ għandha tiġi infurmata persuna adulta oħra. Għall-
finijiet ta’ dan l-artikolu, persuna li hi taħt l-età ta’ tmintax-il sena
għandha tkun ikkunsidrata bħala persuna taħt l-età.
(3) Fil-każijiet kollha, id-dettalji tal-persuna msemmija fis-
subartikolu (1) jew tad-detentur tal-awtorità ta’ ġenitur, tutela,
kurazija jew ħarsien fuq il-persuna taħt l-età msemmija fis-
subartikolu (2) kif ukoll il-ġurnata u l-ħin li fihom tkun ingħatat l-
informazzjoni lil dik il-persuna jew detentur tal-awtorità ta’ ġenitur
jew awtorità oħra kif intqal qabel, għandhom jiddaħħlu fir-rekord
ta’ detenzjoni tal-persuna suspettata jew fir-rekord tal-proċeduri
tal-persuna akkużata, skont kif ikun il-każ.
(4) Fejn ikun ġustifikat fid-dawl taċ-ċirkostanzi partikolari tal-
każ, tista’ ssir deroga temporanja mill-applikazzjoni tad-drittijiet
stabbiliti fis-subartikoli (1) u (2), fuq il-bażi ta’ xi waħda mir-
raġunijiet konvinċenti li ġejjin:
(a) fejn hemm ħtieġa urġenti ta’ prevenzjoni minn
konsegwenzi ħżiena għall-ħajja, libertà jew l-integrità
fiżika ta’ persuna;
(b) fejn hemm ħtieġa urġenti ta’ prevenzjoni ta’
sitwazzjoni fejn proċeduri kriminali jistgħu jkunu
ppreġudikati b’mod sostanzjali:
Iżda f’kull każ bħal dan, id-dewmien m’għandux ikun ta’
aktar minn sitt sigħat mill-ħin li seħħ l-arrest.
(5) Meta ssir deroga mill-applikazzjoni tad-dritt stabbilit fis-
subartikolu (2), il-Pulizija Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità oħra
għall-infurzar tal-liġi jew awtorità ġudizzjarja kkonċernata
għandha tiżgura li l-awtorità responsabbli għall-protezzjoni jew il-
ħarsien ta’ persuni taħt l-età, kif deċiż minn żmien għal żmien mill-
Ministru responsabbli għall-Ġustizzja b’ordni fil-Gazzetta, tiġi
infurmata mingħajr dewmien żejjed dwar it-tiċħid tal-libertà tal-
persuna taħt l-età.

355AUD. (1) Il-persuna suspettata jew akkużata li tkun Id-dritt li wieħed

imċaħħda mil-libertà għandu jkollha d-dritt li tikkomunika jikkomunika
ma’ terzi
mingħajr dewmien żejjed, ma’ tal-inqas terza persuna waħda, bħal persuni, waqt li
qarib, ħabib jew kwalunkwe persuna oħra tal-għażla tagħha. jkun imċaħħad
mil-libertà.
(2) Maġistrat jista’, wara li tkun saret talba bil-miktub mill- Miżjud:
LI.2016.4.
Pulizija Eżekuttiva jew minn awtorità oħra tal-infurzar tal-liġi jew
minn awtorità oħra għajr qorti li teżerċita funzjonijiet ġudizzjarji,
jillimita jew jiddifferixxi l-eżerċitar tad-dritt imsemmi fis-
subartikolu (1) fid-dawl ta’ ħtiġiet urġenti jew ħtiġiet operazzjonali
proporzjonati.
224 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Dritt li wieħed 355AUE. (1) Il-persuna suspettata jew akkużata li tkun ta’
jikkomunika nazzjonalità oħra u li tkun imċaħħda mil-libertà għandu jkollha d-
ma’ awtoritajiet
konsulari. dritt li tinforma lill-awtoritajiet konsulari tal-Istat tagħha dwar it-
Miżjud: tiċħid tal-libertà mingħajr ebda dewmien żejjed u tikkomunika ma’
LI.2016.4. dawk l-awtoritajiet, jekk hija tixtieq li tagħmel dan. Iżda, meta l-
persuna suspettata jew akkużata jkollha żewġ nazzjonalitajiet jew
aktar, hija tista’ tagħżel liema awtorità konsulari, jekk ikun hemm,
għandha tkun infurmata dwar it-tiċħid tal-libertà u li magħha
tixtieq li tikkomunika.
(2) Persuni suspettati jew akkużati għandu jkollhom ukoll id-
dritt li jżuruhom l-awtoritajiet konsulari tagħhom, id-dritt li
jitkellmu u jikkorrispondu magħhom u d-dritt li jkollhom
rappreżentanza legali rranġata mill-awtoritajiet konsulari tagħhom,
soġġett għall-qbil ta’ dawk l-awtoritajiet u r-rieda tal-persuni
suspettati jew akkużati kkonċernati.
(3) L-eżerċizzju tad-drittijiet imniżżla f’dan l-artikolu jista’
j k u n r e g o l a t b ’ d a w k i r- r e g o l a m e n t i l i j s i r u m i l l - M i n i s t r u
responsabbli għall-Ġustizzja jew b’dawk il-proċeduri li jistgħu
j k u n u f i s - s e ħ ħ m i n n ż m i e n g ħ a l ż m i e n , s a k e m m d a w k i r-
regolamenti jew proċeduri jippermettu li jingħata effett sħiħ lill-
finijiet li għalihom huma intiżi dawk id-drittijiet.

Kundizzjonijiet 355AUF. (1) Kull deroga temporanja taħt l-artikolu 355AUA(11)

ġenerali għall- jew (12) jew taħt l-artikolu 355AUĊ(4) għandha:
appliokazzjoni
ta’ derogi (a) tkun proporzjonata u ma tmurx lil hinn minn dak li
temporanji.
Miżjud: huwa neċessarju;
LI.2016.4.
(b) tkun strettament limitata biż-żmien;
(ċ) ma tkunx ibbażata esklussivament fuq it-tip jew is-
serjetà tal-allegat reat; u
(d) ma tippreġudikax l-imparzjalità ġenerali tal-proċeduri.
(2) Derogi temporanji taħt l-artikolu 355AUA (11) jew (12)
jistgħu jiġu awtorizzati biss permezz ta’ deċiżjoni debitament
motivata abbażi ta’ każ b’każ minn Maġistrat, liema deċiżjoni tista’
tkun soġġetta għal appell fil-Qorti tal-Appell Kriminali kif
kostitwita skont l-artikolu 418 permezz ta’ rikors li jiġi ppreżentat
fi żmien jumejn ta’ xogħol minn meta tkun ingħatat id-deċiżjoni. Il-
Qorti tal-Appell Kriminali għandha tirregola l-proċedura tagħha
fir-rigward tad-deċiżjoni tal-appell. Il-preżentata ta’ appell
m’għandhiex twaqqaf l-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni tal-Maġistrat
sakemm il-Qorti tal-Appell Kriminali ma tordnax xort’oħra. Id-
deċiżjoni debitament motivata għandha tkun irrekordjata fl-atti tal-
proċeduri relattivi.
(3) Derogi temporanji taħt l-artikolu 355AUĊ(4) jistgħu jiġu
awtorizzati abbażi ta’ każ b’każ biss, minn Maġistrat.

Rinunzja. 355AUG. (1) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet ta’

Miżjud: dan is-Sub-titolu li jeħtieġ il-preżenza mandatorja jew assistenza
LI.2016.4.
ta’ avukat, fir-rigward ta’ kwalunkwe rinunzja ta’ dritt imsemmi fl-
artikoli 355AUA u 355AUH:
(a) il-persuna suspettata jew akkużata għandha tingħata,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 225

verbalment jew bil-miktub, informazzjoni ċara u

suffiċjenti b’lingwa sempliċi u li tinftiehem dwar il-
kontenut tad-dritt ikkonċernat u l-konsegwenzi
possibbli f’każ li ssir rinunzja għalih;
(b) ir-rinunzja għandha tingħata volontarjament u b’mod
inekwivoku.
(2) Ir-rinunzja, li tista’ ssir bil-miktub jew verbalment,
għandha tkun reġistrata kif ukoll iċ-ċirkostanzi li fihom tkun saret
ir-rinunzja, bl-użu ta’ kwalunkwe proċedura ta’ rekordjar permessa
bil-liġi.
(3) Il-persuna suspettata jew akkużata tista’ tirrevoka r-
rinunzja sussegwentement fi kwalunkwe stadju waqt il-proċeduri
kriminali, u għandha tkun infurmata dwar din il-possibilità. Dik ir-
revoka għandu jkollha effett biss mill-mument li tkun saret.

355AUH. (1) Persuna li tkun qed tiġi mitluba għandu jkollha d- Id-dritt ta’
dritt ta’ aċċess għal avukat malli jseħħ l-arrest f ’Malta skont aċċess għal
avukat fi
mandat ta’ arrest [Link]-persuna mfittxija tista’ tagħżel li proċeduri ta’
tingħata għajnuna mill-Avukat għall-Għajnuna Legali f’liema każ l- mandat ta’ arrest
Ewropew.
Avukat għall-Għajnuna Legali għandu jassenja avukat għal dan l-iskop. Miżjud:
LI.2016.4.
(2) Fir-rigward tal-kontenut tad-dritt ta’ aċċess għal avukat Emendat:
f’Malta bħala l-Istat Membru li qed jeżegwixxi, il-persuna li qed XVIII.2020.5.
tiġi mitluba għandu jkollha dawn id-drittijiet li ġejjin f’Malta:
(a) id-dritt ta’ aċċess għal avukat f’tali ħin u b’tali mod li
jippermetti l-persuna li qed tiġi mitluba sabiex
teżerċita d-drittijiet tagħha b’mod effettiv u fi
kwalunkwe eventwalità mingħajr ebda dewmien żejjed
mit-tiċħid tal-libertà;
(b) id-dritt li tiltaqa’ u li tikkomunika mal-avukat li qed
jirrappreżentaha;
(ċ) id-dritt li l-avukat tagħha jkun preżenti u, skont il-
proċeduri stabbiliti bil-liġi, jipparteċipa, waqt is-smigħ
tal-persuna li qed tiġi mitluba mill-awtorità
ġudizzjarja kompetenti li qed teżegwixxi f’Malta.
Meta avukat jipparteċipa waqt is-smigħ, dan għandu
jiġi rreġistrat fir-rekords tal-proċeduri tal-awtorità
kompetenti ġudizzjarja f’Malta.
(3) Id-drittijiet previsti fl-artikoli 355AUB, 355AUĊ,
355AUD, 355AUE, 355AUG, u, meta tkun applikata deroga
temporanja taħt l-artikolu 355AUĊ(4), fl-artikolu 355AUF,
għandhom japplikaw, mutatis mutandis, għall-proċeduri ta’ mandat
ta’ arrest Ewropew f’Malta bħala l-Istat Membru li qed jeżegwixxi.
(4) L-awtorità kompetenti f’Malta bħala l-Istat Membru li qed
jeżegwixxi għandha, mingħajr ebda dewmien żejjed wara li tkun
ġiet imċaħħda l-libertà, tinforma lill-persuni li qed jiġu mitluba li
għandhom id-dritt li jaħtru avukat fl-Istat Membru, jiġifieri, Stat
Membru tal-Unjoni Ewropea li jkun ħareġ il-mandat ta’ arrest
Ewropew bil-għan li tiġi arrestata u ċeduta minn Malta l-persuna li
qed tiġi mitluba. L-irwol ta’ dak l-avukat fl-Istat Membru li jkun
ħareġ il-mandat ta’ arrest Ewropew ikun li jassisti lill-avukat
226 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

f’Malta, bħala l-Istat Membru li qed jeżegwixxi, billi jipprovdi lil

dak l-avukat informazzjoni u parir bil-għan li jkunu eżerċitati
b’mod effettiv id-drittijiet tal-persuna li qed tiġi mitluba taħt id-
Deċiżjoni Qafas 2002/584/ĠAI.
(5) Meta persuna li qed tiġi mitluba tixtieq teżerċita d-dritt li
taħtar avukat fl-Istat Membru li ħareġ il-mandat ta’ arrest Ewropew
u ma jkollhiex diġà avukat, l-awtorità kompetenti f’Malta bħala l-
Istat Membru li qed jeżegwixxi għandha minnufih tinforma lill-
awtorità kompetenti tal-Istat Membru li ħareġ il-mandat ta’ arrest
Ewropew.
(6) L-awtorità kompetenti f’Malta bħala l-Istat Membru li
ħareġ il-mandat fi proċeduri ta’ arrest Ewropew għandha, mingħajr
ebda dewmien żejjed, wara li tkun saret talba minn awtorità
kompetenti fl-Istat Membru li jeżegwixxi, tipprovdi lill-persuni li
qed jiġu mitluba informazzjoni li tiffaċilita l-ħatra tal-avukat
tagħhom f’Malta.
(7) Id-dritt ta’ persuna li qed tiġi mitluba li taħtar avukat fl-
Istat Membru li ħareġ il-mandat ta’ arrest Ewropew huwa mingħajr
preġudizzju għaż-żminijiet stabbiliti fid-Deċiżjoni Qafas 2002/584/
ĠAI jew l-obbligu tal-awtorità ġudizzjarja li qed teżegwixxi
f ’Malta li tiddeċiedi, fi żmien dawk il-perjodi ta’ żmien u l-
kundizzjonijiet imfissra fid-Deċiżjoni Qafas, jekk il-persuna
għandhiex tiġi ċeduta.

Rimedji. 355AUI. (1) Il-persuna suspettata jew akkużata fi proċeduri

Miżjud: kriminali, u l-persuni li qed jiġu mitluba fi proċeduri ta’ mandat ta’
LI.2016.4.
arrest Ewropew, għandhom ikunu intitolati li jfittxu rimedju fl-
eventwalità li jkunu nkisru d-drittijiet tagħhom taħt dan is-Sub-
titolu quddiem il-qrati ta’ ġurisdizzjoni kriminali li jistgħu jkunu
inkarigati bil-każ tagħhom jew quddiem Maġistrat. Talba bħal dik
għal rimedju għandha ssir minnufih u l-qorti li tisma’ t-talba
jkollha l-awtorità li tagħti rimedju kif jidhrilha xieraq, liema
rimedju għandu jingħata mill-aktar fis possibbli. Għandu jkun
hemm dritt ta’ appell minn deċiżjoni li jingħata jew li jiġi miċħud
dak ir-rimedju lill-Qorti tal-Appell Kriminali stabbilita skont l-
artikolu 418. Dak l-appell għandu jsir b’rikors li għandu jsir fi
żmien tmint’ijiem tax-xogħol mid-deċiżjoni u l-Qorti tal-Appell
Kriminali għandha tirregola l-proċedura tagħha fir-rigward tas-
smigħ ta’ dak l-appell.
(2) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet ta’ dan il-
Kodiċi li jirrigwardaw l-ammissibilità tal-evidenza, id-drittijiet
tad-difiża u l-proċeduri xierqa għandhom ikunu rispettati fil-
proċeduri kriminali kollha, fil-valutazzjoni tad-dikjarazzjonijiet
magħmula minn persuni suspettati u akkużati jew mill-evidenza li
tinġieb bi ksur tad-dritt tagħhom għal avukat jew f ’każijiet fejn
deroga għal dan id-dritt kienet awtorizzata skont l-artikolu
355AUA(12).

Persuni 355AUJ. (1) Il-Pulizija Eżekuttiva u kull awtorità oħra ta’

vulnerabbli. infurzar tal-liġi jew awtorità ġudizzjarja għandhom jiżguraw li l-
Miżjud:
LI.2016.4. bżonnijiet partikolari ta’ persuni suspettati vulnerabbli persuni
Emendat: mfittxija vulnerabbli jew persuni akkużati vulnerabbli għandhom
XVIII.2020.6.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 227

jingħataw kas fit-twettiq tad-dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu.

(2) Il-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja jista’ jagħmel
regolamenti biex jagħti effett aħjar lid-dispożizzjonijiet ta’ dan l-
artikolu.
(3) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, l-espressjoni "persuni
vulnerabbli" għandu jkollha l-istess tifsira mogħti lilha fl-artikolu
208AĊ(2).

355AUK. Xejn f’dan is-Sub-titolu m’għandu jinftiehem li Klawsola ta’

jillimita jew li jidderoga minn kwalunkwe dritt u proċedura ta’ ebda rigressjoni.
Miżjud:
salvagwardja li hemm fil-Kostituzzjoni, fil-Karta tad-Drittijiet LI.2016.4.
Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, fil-Konvenzjoni Ewropea dwar
id-Drittijiet tal-Bniedem, jew fi kwalunkwe dispożizzjoni rilevanti
oħra ta’ liġi internazzjonali jew nazzjonali li huma infurzabbli fil-
qrati ta’ Malta u li jipprovdu livell ogħla ta’ protezzjoni.

Sub-titolu X
TEĦID TA’ KAMPJUNI, MARKI TAS-SWABA
U PROĊEDURI OĦRA INVESTIGATTIVI
355AV. L-uffiċjal investigatur jista’ personalment, permezz ta’ Kampjuni, eċċ.,
rikors jew facsimile, jitlob lil Maġistrat jawtorizza l-proċedura taħt
awtorizzazzjoni.
meħtieġa - Miżjud:
III.2002.74.
(a) meta jkollu kawżi raġonevoli li jeħtieġ it-teħid ta’ Emendat:
kampjuni intimi minn fuq il-persuna arrestata; jew XXIV.2014.45.

(b) li jieħu ritratti, film, video recording jew xbieha

elettronika ta’ partijiet intimi ta’ ġisem il-persuna
arrestata; jew
(ċ) meta l-persuna arrestata ma tagħtix il-kunsens tagħha
għal xi proċedura li l-uffiċjal investigatur jista’
jagħmel skont il-liġi bil-kunsens tal-persuna arrestata
u d-dispożizzjonijiet tal-proviso għall-artikolu 355BB
għandhom, mutatis mutandis, japplikaw:
Iżda meta t-talba ssir taħt il-paragrafu (a), id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 355AW għandhom ikunu japplikaw u,
jekk it-talba ssir taħt il-paragrafu (b), għandhom mutatis mutandis
japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 355AP.

355AW. Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikoli 355AV u Kampjuni intimi

355AX, kampjun intimu jisa’ jittieħed minn persuna arrestata biss b’kunsens.
Miżjud:
jekk jingħata l-kunsens tagħha kif dovut. III.2002.74.
355AX. (1) Meta ssir talba taħt l-artikolu 355AV(a), il-Maġistrat Meta l-kunsens
għandu jikseb kull tagħrif bħal dak mingħand l-uffiċjal investigatur għal kampjun
intimu jiġi
biex ikun jista’ jiddeċiedi dwar jekk it-talba tkunx ġustifikata jew rifjutat.
le. Miżjud:
III.2002.74.
(2) Meta l-Maġistrat jiddeċiedi li t-talba tkun waħda ġustifikata
huwa għandu jżur lill-persuna arrestata biex jitlob il-kunsens
tagħha u qabel ma jitlob il-kunsens tagħha huwa għandu jfissrilha:
228 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(a) ix-xorta tat-talba u r-raġunijiet għaliha;

(b) il-konsegwenzi li jitnisslu mill-għoti jew mir-rifjut tal-
għoti tal-kunsens tiegħu kif provdut fl-artikolu 355AZ;
u
(ċ) li jkollha jedd tikkonsulta avukat jew prokuratur legali
qabel ma tiddeċiedi jekk għandhiex tagħti jew le l-
kunsens tagħha.
(3) Meta l-persuna arrestata tkun teħtieġ tikkonsulta avukat jew
prokuratur legali taħt is-subartikolu (2) il-Maġistrat għandu
jirreġistra l-fatt, id-data u l-ħin tat-talba u, bla ħsara għad-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (4) għandha tippermetti lill-
persuna arrestata tikkonsulta ma’ avukat jew prokuratur legali għal
dak il-ħin li l-Maġistrat jista’ jqis li jkun xieraq fiċ-ċirkostanzi tal-
każ.
(4) Il-Maġistrat jista’, meta ssir oġġezzjoni ġustifikata mill-
Pulizija, idewwem kull komunikazzjoni ma’ avukat jew prokuratur
legali jekk l-interessi tal-ġustizzja jkunu hekk jeħtieġu jew meta xi
waħda mill-ġrajjiet imsemmija fl-artikolu 355AT(5) x’aktarx li
sseħħ jekk dik il-komunikazzjoni tkun permessa minnufih:
Iżda meta l-persuna arrestata tkun talbet li tikkonsulta
avukat jew prokuratur legali l-kunsens tagħha jista’ biss jintalab
wara li tkun saret dik il-konsultazzjoni.

Proċedura li 355AY. Meta jkollu jittieħed kampjun intimu taħt dawn l-artikoli
tapplika għal għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 355AP.
kampjuni.
Miżjud:
III.2002.74.
Inferenzi minn 355AZ. Meta l-kunsens kif dovut għat-teħid ta’ kampjun intimu
rifjut. minn fuq persuna jkun ġie rifjutat mingħajr kawża ġusta, fi
Miżjud:
III.2002.74. proċeduri kontra dik il-persuna għal xi reat, kull min għandu
jiġġudika l-fatti jista’ jiġbed dawk l-inferenzi mir-rifjut bħalma
jidhru li jkunu xierqa u r-rifjut jista’, minħabba f’dawk l-inferenzi,
jitqies bħala, jew bħala li hu kapaċi jammonta għal korroborazzjoni
ta’ xiehda kontra l-persuna li dwarha r-rifjut ikun wieħed materjali.
Kampjuni fuq 355BA. (1) L-uffiċjal investigattiv jista’, bil-kunsens kif dovut
talba tal-persuna bil-miktub tal-persuna arrestata, jara li jittieħdu:
arrestata.
Miżjud: (a) marki tas-swaba, marki tal-pali tal-idejn, marki oħra
III.2002.74.
Emendat: jew kampjuni tal-kaligrafija mill-persuna arrestata;
XXIV.2014.46.
(b) ritratti fotografiċi tal-persuna arrestata jew ta’ partijiet
mhux intimi ta’ ġisimha;
(ċ) kampjuni mhux intimi mill-persuna arrestata.
(2) Il-persuna arrestata tista’ titlob bil-miktub li għandhom
jittieħdu:
(a) l-marki tas-swaba’, marki tal-pala tal-id, marki oħra
jew kampjuni tal-kaligrafija tagħha,
(b) ritratti fotografiċi tal-persuna tagħha jew ta’ partijiet
mhux intimi ta’ ġisimha,
(ċ) kampjuni mhux intimi minn fuq il-persuna tagħha,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 229

u kull talba bħal dik għandha tiġi mħarsa mill-uffiċjal investigatur

bl-għajnuna ta’ persuna kompetenti kif jista’ jkun meħtieġ.
(3) Il-persuna arrestata tista’ wkoll titlob bil-miktub li l-uffiċjal
investigatur iwettaq xi proċeduri minn dawk imsemmija fl-artikolu
355 AV(a) u (b), u kull talba bħal dik għandha tintbagħat mingħajr
dewmien għand Maġistrat. Il-Maġistrat għandu jawtorizza l-
proċedura meħtieġa wara li jivverifika t-talba magħmula mill-
persuna arrestata u fejn jgħodd għandhom japplikaw id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 355AP.

355BB. Kampjuni minn persuna li ma tkunx persuna arrestata Kampjuni minn

jistgħu biss jittieħdu bil-kunsens mogħti bil-quddiem u bil-miktub fuq persuni li
mhumiex dawk
ta’ dik il-persuna: arrestati.
Miżjud:
Iżda fil-każ fejn persuna, li ma tkunx il-persuna arrestata, III.2002.74.
tirrifjuta li tagħti l-kunsens tagħha għat-teħid ta’ kampjun, kemm Emendat:
jekk ikun kampjun intimu kif ukoll jekk ikun kampjun mhux XXIV.2014.47.
intimu, tista’ wkoll tinkiseb l-awtorizzazzjoni ta’ Maġistrat wara li
jsir rikors u, mingħajr ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
355AZ, dik l-awtorizzazzjoni għandha tkopri wkoll it-teħid ta’
dawk il-miżuri proporzjonati u neċessarji inkluż l-użu tal-forza
mill-Pulizija Eżekuttiva biex jingħata effett għal dik l-
awtorizzazzjoni.

355BĊ. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 355BA għandhom Kampjuni fuq

mutatis mutandis japplikaw għal kull persuna li ma tkunx persuna talba ta’ persuni
li mhumiex
arrestata li tagħmel talba għall-għemil fir-rigward tagħha ta’ xi dawk arrestati.
proċedura msemmija f ’dak l-artikolu sakemm it-talba ssir bil- Miżjud:
III.2002.74.
miktub u jkun fiha dikjarazzjoni li l-persuna li tagħmel it-talba
jkollha għaliex raġonevolment taħseb li hu probabbli li n-nuqqas li
tintagħmel il-proċedura mitluba x’aktarx jirriżulta f ’li hija tiġi
arrestata jew miżmuma.

355BD. Il-Kummissarju tal-Pulizija jista’ jagħmel użu ta’ Użu ta’

kampjuni, li jkunu ttieħdu fi proċedimenti kriminali, għal kampjuni.
Miżjud:
proċedimenti kriminali oħra. XXIV.2014.48.

Sub-titolu XI Miżjud:
III.2002.75.
SETGĦAT U DMIRIJIET TAL-PULIZIJA
DWAR PROĊEDURI FIL-QRATI
356. (1) Huwa dmir tal-Pulizija Eżekuttiva li ġġib quddiem il- Dmir tal-Pulizija
qorti mill-aktar fis li tista’, u, meta jista’ jkun, flimkien mal- li ġġib il-provi
quddiem il-qorti.
imputat, il-provi kollha li tkun ġabret fuq ir-reat. Emendat:
A.L. 46 tal-
(2) Ikun id-dmir tal-uffiċjali tal-pulizija prosekuturi li jiżvelaw 1965;
lid-difiża dawk il-provi li jistgħu jidhru li jiffavorixxu lill-persuna LVIII.1974.68;
VIII.1990.3;
akkużata u li l-Pulizija, għal liema raġuni tkun, jista’ ma jkollhomx III.2002.76.
il-ħsieb li jġibu quddiem il-qorti bħala provi tal-prosekuzzjoni.
(3) Il-Pulizija Eżekuttiva għandha, ukoll wara li l-imputat jiġi Dmir tal-Pulizija
mressaq quddiem il-qorti, tibqa’ tiġbor u tagħti lill-Qorti tal- li tibqa’ tiġbor
il-provi u
Maġistrati jew, wara li l-imputat jinbagħat biex jitqiegħed taħt att ġġibhom
ta’ akkuża, lill-Avukat Ġenerali, kull informazzjoni oħra li jista’ quddiem il-qorti.
230 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jkollha dwar ir-reat.

Konservazzjoni 357. Meta uffiċjal tal-Pulizija Eżekuttiva jikxef armi,

tal-oġġetti li dokumenti, traċċi jew sinjali jew ħaġ’oħra li jkollha x’taqsam mar-
jkollhom
x’jaqsmu mar- reat, hu għandu jfittex li jistabbilixxi u jiżgura l-eżistenza tagħhom
reat. u li jżommhom fl-istat li jkun sabhom, sakemm jagħmel ir-rapport
Emendat:
VIII.1990.3. tiegħu lill-Qorti tal-Maġistrati, u, jekk ma jkunx jista’ jistabbilixxi
u jiżgura din l-eżistenza jew jekk ma jkunx jista’ jżommhom,
għandu josserva l-istess proċedura li hemm għar-"reperti ".
Dmirijiet tal- 358. (1) Ikun id-dmir tal-Pulizija li toħroġ u tinnotifka
Pulizija fi ċitazzjonijiet li jħarrku persuni biex jidhru quddiem il-Qorti tal-
proċeduri
kriminali. Maġistrati, f’dawk il-ħwejjeġ li jaqgħu fil-ġurisdizzjoni ta’ dik il-
Sostitwit: qorti.
III.2002.77.
(2) Fil-każ ta’ proċeduri sommarji dwar reati li jaqgħu taħt il-
ġurisdizzjoni tal-Qorti ta’ Ġudikatura Kriminali, ma jkunx id-dmir
tal-Pulizija li tinnotifika lill-persuna akkużata b’avviż tad-data tas-
smigħ minbarra dak għall-ewwel seduta tal-proċedimenti.

Il-Pulizija 359. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 666, huwa

Eżekuttiva dmir tal-Pulizija Eżekuttiva li tesegwixxi mandati jew ordnijiet ta’
għandha
tesegwixxi arrest, jew ta’ perkwiżizzjoni, li, fil-każijiet imsemmija fil- liġi,
mandati ta’ jinħarġu jew jingħataw minn awtorità kompetenti oħra.
arrest jew ta’
perkwiżizzjoni.
Emendat:
IV.1994.10.
X’għandu jkun (2) F’dan il-mandat jew ordni għandu jkun hemm imsemmija
fih il-mandat. x-xorta tar-reat u l-isem tal-persuna, jekk ikun magħruf, li suppost
tkun għamlitu.

Taħrika tal- 360. (1) Meta ma jkunx hemm raġunijiet biżżejjed skont il-liġi
imputat mhux għall-arrest ta’ persuna imputata ta’ reat, il-Pulizija Eżekuttiva
taħt arrest.
Emendat: għandha, b’ordni bil-miktub, tħarrek lil dik il-persuna biex tidher
IX.1911.15; quddiem il-Qorti tal-Maġistrati.
VII1. 1990.3.
X’għandu jkun (2) Iċ-ċitazzjoni għandha ssemmi ċar il-persuna mħarrka, u
fiha ċ-ċitazzjoni. għandu jkun fiha, fil-qosor, il-fatti tal-akkuża, bil-partikularitajiet
ta’ żmien u ta’ lok li jkunu jinħtieġu jew li jkunu jistgħu jingħataw.
Għandu jkun fiha wkoll it-twissija li, jekk il-persuna mħarrka
tonqos li tidher, hija tiġi arrestata b’mandat tal-qorti u mressqa
quddiem l-istess qorti fil-jum li jkun imsemmi fil-mandat.

Kull affidavit 360A. (1) Fi proċeduri sommarji għal reati li jaqgħu taħt il-
jiġi notifikat ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura
flimkien maċ-
ċitazzjoni. kriminali taħt l-artikolu 370(1) il-Pulizija tista’, flimkien maċ-
Miżjud: ċitazzjoni jew f’kull waqt li jiġi wara, tinnotifika lill-akkużat kopji
III.2002.78.
Emendat: ta’ kull affidavit magħmul minn uffiċjal pubbliku jew minn
XXIV.2014.49. impjegat jew uffiċjal ta’ korp magħqud imwaqqaf b’liġi jew minn
rappreżentant ta’ xi intrapriża, kif imfissra fl-artikolu 2 tal-Att biex
Kap. 399. jirregola Komunikazzjonijiet Elettroniċi u li għandu jinġieb bħala
xhud tal-prosekuzzjoni f’dawk il-proċeduri kif ukoll dokumenti li
jkunu se jinġiebu bħala provi fl-istess proċeduri, u jekk l-akkużat
ikun irid jagħmel kontro-eżami lil xi persuna li kellha l-affidavit
tagħha notifikat lilu kif hawn aktar qabel imsemmi, huwa għandu,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 231

mhux aktar tard minn ħmistax-il ġurnata qabel l-ewwel seduta li

tiġi minnufih wara n-notifika tal-affidavit, javża b’dan lill-
Kummissarju tal-Pulizija b’ittra reġistrata u malli dan, il-persuna li
jrid isirilha l-kontro-eżami għandha titħarrek biex tixhed fil-
proċeduri:
Iżda għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu il-kelma
"dokument" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija lilha bl-artikolu
558(2):
Iżda wkoll meta jirriżulta li ma kienx possibbli għall-
imputat li jagħti avviż lill-Kummissarju tal-Pulizija fiż-żmien
provdut kif imsemmi qabel, dak l-avviż li huwa jkun jixtieq
jagħmel il-kontro-eżami jista’ jingħata matul l-ewwel seduta li tiġi
minnufih wara n-notifika tal-affidavit, f ’liema każ il-persuna li
għandu jsirilha l-kontro-eżami għandha titħarrek biex tixhed fis-
seduta li jkun imiss.
(2) Il-persuna li kellha l-affidavit tagħha notifikat lill-akkużat
kif provdut fis-subartikolu (1) ma għandhiex titħarrek biex tixhed
fil-proċeduri jekk l-akkużat jonqos milli jagħti avviż tal-ħsieb
tiegħu li jagħmel kontro-eżami lil dik il-persuna kif provdut f’dak
is-subartikolu u dak l-affidavit għandu jkun ammissibbli bħala
prova b’xiehda tal-kontenut tiegħu f ’dawk il-proċeduri bl-istess
mod bħallikieku kien xiehda mogħtija viva voce fil-preżenza tal-
akkużat.
*
360B. (1) Minkejja d-dispożizzjonijiet l-oħra ta’ dan il-Kodiċi Sentenzi
jew ta’ kull liġi oħra, id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu mogħtija in
absentia.
għandhom japplikaw għal reati li jaqgħu taħt il-ġurisdizzjoni tal- Miżjud:
Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali taħt l- XXIV.2014.50.
artikolu 370(1).
(2) Meta persuna, wara li tkun ġiet akkużata b’reat imsemmi
fis-subartikolu (1) u wara li tkun ġiet ippreżentata b’taħrika, tonqos
milli tidher personalment quddiem il-qorti, hija għandha titqies illi
tkun tat il-kunsens tagħha sabiex titmexxa l-kawża fin-nuqqas
tagħha u, il-qorti għandha tipproċedi bis-smigħ fin-nuqqas tal-
persuna akkużata u għandha minn hemm ’il quddiem tipproċedi
biex tagħti s-sentenza:
Iżda kull persuna akkużata kif imsemmi qabel tista’,
minflok tidher quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, tippreżenta fir-
reġistru ta’ dak il-qorti, rappreżentazzjonijiet bil-miktub u, jew
dikjarazzjoni tal-fatti tal-kawża konfermati b’ġurament li
jikkontestaw l-akkuża kontriha, u l-qorti għandha, qabel ma
tiddeċiedi fuq il-kawża, tqies dawn ir-rappreżentazzjonijiet u, jew
id-dikjarazzjoni daqslikieku saru viva voce quddiem l-imsemmija
qorti.
(3) Sentenza mogħtija skont dan l-artikolu għandha tkun
soġġetta għal appell.
(4) Meta ma jiġix ppreżentat appell, is-sentenza mogħtija skont
dan l-artikolu għandha tiġi notifkata lill-akkużat personalment li, fi
żmien sebat ijiem min-notifika, għandu jkollu d-dritt ulterjuri li

*dan l-artikolu għadu mhux fis-seħħ.

232 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jappella mis-sentenza u d-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi li

jirrigwardaw l-appelli għandhom, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet
ta’ dan l-artikolu, mutatis mutandis, japplikaw:
Iżda ma jkun hemm l-ebda dritt għal appell jekk jintwera li
jeżistu xi waħda miċ-ċirkostanzi li ġejjin:
(a) l-akkużat kif fiż-żmien dovut:
(i) ġie mħarrek personalment u b’hekk ġie informat
bid-data skedata u l-post fejn ser tinstema l-
kawża, li rriżultat fl-għotja tas-sentenza, u b’xi
mezz ieħor fil-fatt irċieva informazzjoni uffiċjali
tad-data skedata u l-post fejn ser tinstema dik l-
kawża b’dak il-mod illi inekwivokament ġie
stabbilit li kien jaf bil-kawża skedata; u
(ii) ġie informat li s-sentenza jista’ jkun tingħata
jekk ma jidhirx għall-kawża; u
(b) l-akkużat, li jkun jaf bil-kawża skedata, ta mandat lil
avukat maħtur minnu sabiex jiddefendih fil-kawża
tiegħu, u li l-imsemmi avukat tabilħaqq iddefenda lill-
akkużat fil-kawża.
(5) It-taħrika maħruġa taħt dan l-artikolu għandu wkoll ikun
fiha twissija li jekk il-persuna ma tidhirx, il-persuna mħarrka
għandha titqies illi tat il-kunsens tagħha sabiex titmexxa l-kawża
fin-nuqqas tagħha.
(6) Meta sentenza tiġi notifikata kif provdut taħt is-subartikolu
(4) l-akkużat għandu wkoll jiġi informat bid-dritt ulterjuri tiegħu
għall-appell skont l-imsemmi subartikolu.

Żmien li fih 361. Ħlief f’każ ta’ għaġla, iċ-ċitazzjoni għandha tiġi
għandha ssir in- innotifikata lill-imħarrek, għall-anqas jumejn tax-xogħol qabel il-
notifika taċ-
ċitazzjoni. jum li fih huwa għandu jidher.
Emendat:
VI.1871.26;
II.1886.9;
IX.1911.16.
Kif għandha ssir 362. (1) Iċ-ċitazzjoni għandha tingħata f’idejn il-persuna li
in-notifika. għandha tiġi mħarrka, u jekk din il-persuna ma tkunx tista’ tinsab
Emendat:
III.2002.79; faċilment, iċ-ċitazzjoni għandha titħalla fid-dar fejn hija soltu tkun
VII.2010.28. toqgħod. Fil-każ il-wieħed u l-ieħor, l-uffiċjal esekutur għandu
jagħmel rapport ta’ dan lill-qorti.
(2) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja wara li jikkonsulta
lill-Ministru responsabbli għall-Pulizija jista’ jagħmel regolamenti
li jkunu jipprovdu, fi proċeduri sommarji bħal dawk imsemmija fl-
artikolu 360A(1), għan-notifika taċ-ċitazzjoni u ta’ kull dokument
mehmuż magħha, u ta’ kull att ieħor tal-proċedimenti, bil-posta jew
b’xi mod ieħor li jista’ jiġi pprovdut dwaru fir-regolamenti.
(3) Meta l-persuna li lilha tkun indirizzata ċ-ċitazzjoni jew kull
att ieħor tal-proċedimenti skont regolamenti magħmulin taħt is-
subartikolu (2) tirrifjuta li tirċeviha, il-qorti tista’ permezz ta’
digriet li jingħata wara rikors li jsirilha mill-Pulizija u wara li
teżamina r-riferta ta’ notifika, tiddikjara lil dik il-persuna bħala li
tkun ġiet debitament notifikata biċ-ċitazzjoni jew b’dak l-att ieħor
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 233

u tagħmel ordni għall-arrest tagħha.

(4) Meta xi persuna, minbarra l-persuna li lilha tkun indirizzata
ċ-ċitazzjoni jew xi att ieħor tal-proċediment, tirrifjuta li tirċievi ċ-
ċitazzjoni jew dak l-att ieħor personalment, il-qorti tista’, wara li
jsirilha rikors mill-Pulizija u wara li tkun eżaminat ir-riferta ta’
notifika u tkun sodisfatta li dik il-persuna kienet waħda li setgħet
tiġi notifikata biċ-ċitazzjoni jew b’dak l-att ieħor skont il-liġi,
tikkundanna lil dik il-persuna għall-ħlas ta’ ammenda:
Iżda l-Qorti tista’, f’kull waqt li jkun, jekk jintwera li kien
hemm kawża ġusta, taħfer l-ammenda.
(5) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (3) u (4) għandhom
japplikaw mutatis mutandis għan-notifika taċ-ċitazzjoni u ta’ kull
dokument li jkun magħha kull meta persuna għandha tiġi
nnotifikata b’xi ċitazzjoni jew xi dokument ieħor li jkun magħha
skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra.

363. Iċ-ċitazzjoni għandha tiġi esegwita bejn is-sebgħa ta’ Żmien u lok tan-
filgħodu u s-sebgħa ta’ filgħaxija f’xi dar residenzjali minbarra fil- notifika taċ-
ċitazzjoni.
ġurnata tal-Ħadd jew Festa Pubblika jew fil-każ li tkun qed tiġi Emendat:
eżegwita f’fond kummerċjali jew uffiċċju f’kull jum u f’kull ħin li XXX.1934.3;
XIX.1965.18.
dak il-fond kummerċjali jew dak l-uffiċċju ikun miftuħ għall- Sostitwit:
pubbliku jew meta l-każ ma jkunx irid dewmien f’dawk il-ħinijiet IV.2014.19.
hekk awtorizzati mill-Qorti.
364. Meta l-każ ma jkunx irid dewmien, il-persuna tista’ tiġi Każijiet li ma
mħarrka biex tidher minnufih jew f’ħin fiss dak in-nhar stess. Jekk jridux dewmien.
din il-persuna tonqos li tidher, hija tista’ tiġi, b’mandat tal-qorti,
arrestata u mressqa quddiemha.
365. (1) Il-Pulizija Eżekuttiva għandha tħarrek ix-xhieda, bil- Taħrik tax-
miktub, biex jidhru quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, sew għall- xhieda.
Emendat:
akkuża kemm ukoll għall-imputat. IV.1874.8;
XI.1900.56;
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-aħħar tliet artikoli qabel dan XII.1913.10;
igħoddu wkoll għat-taħrikiet tax-xhieda. XXXII.1986.7;
VIII.1990.3.
(3) It-taħrikiet imsemmijin f’dan l-artikolu u ċ-ċitazzjoni
msemmija fl-artikolu 360 għandhom ikunu iffirmati minn uffiċjal
tal-Pulizija Eżekuttiva ta’ grad mhux anqas minn dak ta’ sotto-
spettur jew ittimbrati b’facsimile ta’ dik il-firma.

366. L-esekuzzjoni tas-sentenzi u tal-ordnijiet tal-Qorti tal- L-esekuzzjoni

Maġistrati, kif ukoll tal-mandati u tal-ordnijiet imsemmijin fl- tas-sentenzi,
eċċ., issir mill-
artikolu 359, hija dmir tal-Pulizija Eżekuttiva: Pulizija
Eżekuttiva.
Iżda l-multi u l-ammendi jiġborhom ir-reġistratur ta’ dik il- Il-ġbir ta’ multi
qorti. u ammendi jsir
mir-reġistratur.
Emendat:
VIII.1990.3.

Sub-titolu XII Miżjud:

XXXII.2018.6.
FUQ IL-PREŻUNZJONI TAL-INNOĊENZA
Il-miżuri f’dan is-Sub-titolu jittrasponu d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva
(UE) 2016/343 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta’ Marzu
234 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

2016 dwar it-tisħiħ ta’ ċerti aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza u tad-

dritt li wieħed ikun preżenti waqt il-proċess fil-proċedimenti kriminali.
Preżunzjoni tal- 366A. (1) Kull persuna suspettata jew akkużata li wettqet reat
innoċenza. kriminali, jew reat kriminali allegat, għandha titqies li hija innoċenti sa
Miżjud:
XXXII.2018.6. meta d-deċiżjoni dwar id-determinazzjoni finali jekk dik il-persuna
wettqitx ir-reat kriminali kkonċernat tkun saret definittiva:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu
mingħajr preġudizzju għall-proviso tas-subartikolu (5) tal-artikolu 39
tal-Kostituzzjoni u għall-infurzar, kif jista’ jiġi pprovdut mil-liġi, ta’
deċiżjoni tal-Qorti tal-Maġistrati jew tal-Qorti Kriminali pendenti s-
smigħ ta’ appell wara li l-akkużat ikun instab ħati li wettaq reat kriminali
minn waħda mill-Qrati msemmija.
Oneru tal-prova. 366B. (1) L-oneru tal-prova għad-determinazzjoni tal-ħtija ta’
Miżjud:
XXXII.2018.6. persuni suspettati jew akkużati jaqa’ fuq il-prosekuzzjoni:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu
mingħajr preġudizzju:
(a) għall-proviso tas-subartikolu (5) tal-artikolu 39 tal-
Kostituzzjoni;
(b) għal kwalunkwe obbligu ta’ mħallef, maġistrat jew
kwalunkwe qorti jew tribunal li jfittxu evidenza kemm
inkriminanti kif ukoll li tiskaġuna;
(ċ) għad-dritt tad-difiża li tippreżenta evidenza skont
il-liġi.
(2) Kwalunkwe dubju raġonevoli dwar il-ħtija għandu jkun
għall-benefiċċju tal-persuna suspettata jew akkużata, inkluż fejn il-qorti
tivvaluta jekk il-persuna akkużata għandhiex tiġi lliberata.
Referenzi 366Ċ. (1) Sakemm ma jkunx ippruvat li persuna suspettata jew
pubbliċi għall-
ħtija. akkużata hija ħatja skont il-liġi, id-dikjarazzjonijiet pubbliċi mill-
Miżjud: awtoritajiet pubbliċi u d-deċiżjonijiet ġudizzjarji, għajr dawk dwar ħtija,
XXXII.2018.6. m’għandhomx jirreferu għal dik il-persuna bħala ħatja:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu
mingħajr preġudizzju:
(i) għall-atti tal-Avukat Ġenerali, tal-Pulizija jew ta’
awtoritajiet pubbliċi li jkollhom poteri ta’ prosekuzzjoni li
jkollhom l-għan li jippruvaw il-ħtija tal-persuna suspettata jew
akkużata;
(ii) għad-deċiżjonijiet preliminari ta’ natura proċedurali, li
jittieħdu minn maġistrat, imħallef, jew minn kwalunkwe awtorità
kompetenti oħra u li huma bbażati fuq suspett jew evidenza
inkriminanti;
(iii) għad-dritt tal-awtoritajiet pubbliċi li jxerrdu l-
informazzjoni pubblikament dwar il-proċedimenti kriminali fejn
dan ikun strettament meħtieġ għal raġunijiet relatati mal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 235

investigazzjoni kriminali jew mal-interess pubbliku.

(2) Kwalunkwe persuna li tallega l-ksur tad-drittijiet tagħha taħt
dan l-artikolu jew dan is-Sub-titolu, għandu jkollha d-dritt li tagħmel
rikors lill-Qorti tal-Maġistrati fi żmien għaxart ijiem mid-data tal-fatt li
allegatament ta lok għall-ksur, sabiex titlob id-determinazzjoni ta’ dak
il-ksur u rimedju xieraq:
Iżda fil-każ li persuna tkun tinsab akkużata quddiem qorti, ir-
rikors imsemmi f’dan is-subartikolu għandu jsir quddiem il-qorti li
quddiemha dik il-persuna tkun tinsab akkużata.
366D. Persuni suspettati u akkużati m’għandhomx jiġu ppreżentati Preżentazzjoni
ta’ persuni
bħala ħatja fil-qorti jew fil-pubbliku permezz tal-użu ta’ trażżin fiżiku: suspettati u
akkużati.
Iżda xejn f’dan l-artikolu jew fl-artikolu 443 ma għandu Miżjud:
jimpedixxi lill-pulizija jew kwalunkwe qorti milli tapplika miżuri ta’ XXXII.2018.6.
trażżin fiżiku li jistgħu jkunu meħtieġa fi kwalukwe każ partikolari għal
raġunijiet relatati mas-sigurtà jew biex persuni suspettati jew akkużati
jkunu impediti milli jaħarbu jew ikollhom kuntatt ma’ persuni oħra.
366E. (1) Persuni suspettati u akkużati għandu jkollhom id-dritt Id-dritt li wieħed
jibqa' sieket u d-
li jibqgħu siekta fir-rigward tar-reat kriminali li huma suspettati jew dritt li wieħed
akkużati li wettqu u għandu jkollhom id-dritt li ma jinkriminawx ma jinkriminax
ruħu.
ruħhom. Miżjud:
XXXII.2018.6.
(2) L-eżerċizzju tad-dritt li wieħed ma jinkriminax ruħu
m’għandux jimpedixxi lill-awtoritajiet kompetenti mill-ġbir ta’ evidenza
li tista’ tinkiseb bl-użu ta’ poteri leġittimi ta’ kompulsjoni li l-eżistenza
tagħhom hija indipendenti mir-rieda tal-persuni suspettatti jew akkużati.
(3) L-eżerċizzju minn persuni suspettati jew akkużati tad-dritt li
wieħed jibqa’ sieket jew tad-dritt li wieħed ma jinkriminax ruħu
m’għandux jintuża kontrihom u m’għandux jitqies bħala evidenza li
huma wettqu r-reat kriminali kkonċernat.
366F. Salvi d-dispożizzjonijiet ta’ kwalunkwe liġi oħra li tista’ Id-dritt li
tipprovdi għall-possibilità ta’ proċessi fl-assenza tal-persuni mputati persuna tkun
preżenti waqt il-
jew akkużati, bla ħsara għas-salvagwardji provduti fid-Direttiva (UE) proċess.
2016/343 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Marzu 2016 Miżjud:
XXXII.2018.6.
dwar it-tisħiħ ta’ ċerti aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza u tad-dritt
li wieħed ikun preżenti waqt il-proċess fil-proċedimenti kriminali,
persuni mputati jew akkużati għandu jkollhom id-dritt li jkunu
preżenti waqt il-proċess.
 236 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Emendat: Titolu II
VIII.1990.3.
FUQ IL-QORTI TAL-MAĠISTRATI
Kostituzzjoni 367. (1) Kull Qorti tal-Maġistrati hija magħmula minn
tal-Qorti tal- maġistrat, u għandha żewġ attribuzzjonijiet, jiġifieri, waħda ta’
Maġistrati.
Kompetenza. qorti ta’ ġudikatura kriminali għar-reati ta’ kompetenza tagħha, u l-
Emendat: oħra ta’ qorti istruttorja għar-reati ta’ kompetenza superjuri.
XI.1900.57;
VIII.1990.3;
III.2002.80.
Għadd ta’ Qrati (2) Għandu jkun hemm żewġ Qrati tal-Maġistrati, qorti għall-
tal-Maġistrati. Gżira ta’ Malta u qorti għall-Gżejjer ta’ Għawdex u Kemmuna li
jkunu magħrufa bħala l-Qorti tal-Maġistrati (Malta) u l-Qorti tal-
Maġistrati (Għawdex) rispettivament.

Meta maġistrat 368. (1) Ebda maġistrat ma jista’ jiġi rikużat f’kawża jew
jista’ jiġi rikużat jastjeni ruħu milli joqgħod fiha, ħlief minnufih wara r-rapport jew
jew jastjeni
ruħu. il-kwerela, u għal xi waħda mir-raġunijiet imsemmijin taħt il-
Emendat: paragrafi (a), (b), (ċ) u (e), u taħt il-paragrafu (d), sa fejn dan jista’
VI.1871.27;
I.1903.19; jgħodd, tal-artikolu 734 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura
I.1924.2; Ċivili, jew minħabba li huwa jkun xehed jew ikollu jixhed f’dik il-
XXX.1934.4; kawża, jew minħabba li l-kawża tkun dwar reat li jkun sar bi ħsara
A.L 46 tal-1965;
XLVI.1973.108; tiegħu jew ta’ martu jew żewġha jew ta’ xi ħadd li jiġi minnu mid-
LVIII.1974.68. demm jew imħallat miegħu bi żwieġ fil-gradi msemmijin fil-
Kap. 12. paragrafi (a) u (b) tal-artikolu fuq imsemmi.
(2) Lanqas ma jista’ maġistrat jiġi rikużat f’kawża jew jastjeni
ruħu milli joqgħod fiha, fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 403 u fl-
artikolu 433(5), għalkemm matul il-kompilazzjoni l-maġistrat ikun
tħaddet mal-Pulizija jew ma’ xi membru tagħha inkella mal-Avukat
Ġenerali dwar il-ġabra tal-provi.
(3) Jekk wara li jisma’ r-rapport jew il-kwerela, il-maġistrat
jidhirlu li tinsab fih xi waħda mir-raġunijiet fuq imsemmija, hu
għandu jagħmel dikjarazzjoni fuq daqshekk qabel ma jgħaddi għal
atti oħra tal-kawża.
(4) Ebda waħda mir-raġunijiet hawn fuq imsemmija ma
timpedixxi maġistrat li joħroġ mandati jew li jagħmel atti dwar l-
"in genere", aċċessi jew "reperti" li jsiru skont id-dispożizzjonijiet
ta’ dan il-Kodiċi.

Xogħol ta’ 369. Fil-Qorti tal-Maġistrati, ix-xogħol ta’ reġistratur jista’ jsir
reġistratur. minn uffiċjal eżekuttiv tal-qorti msemmi fl-artikolu 57(3) tal-Kodiċi
Miżjud:
VI.1871.28. ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
Emendat:
XI.1900.58;
VII.1990.3.
Sostitwit:
XXIV.1995.360;
XXXI.2002.199.
Kap. 12.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 237

Sub-titolu I
FUQ IL-QORTI TAL-MAĠISTRATI BĦALA QORTI TA’ ĠUDIKATURA Emendat:
KRIMINALI VIII.1990.3.

370. (1) Huma ta’ kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati - Reati li tagħmel

minnhom il-
(a) il-kontravvenzjonijiet kollha msemmijin f’dan il- Qorti tal-
Kodiċi; Maġistrati bħala
qorti ta’
(b) id-delitti msemmijin f’dan il-Kodiċi meta jaqgħu taħt ġudikatura
kriminali.
il-pieni tal-kontravvenzjonijiet, jew tal-multa, jew tal- Emendat:
priġunerija għal żmien mhux aktar minn sentejn biż- IV.1856.24;
żieda jew mingħajrha tal-multa jew tal-interdizzjoni; VI.1871.29;
XIV.1889.46;
(ċ) ir-reati kollha ikkontemplati f’liġijiet oħra meta XI.1900.59;
XXIX.1940.2;
jaqgħu taħt il-pieni msemmijin fil-paragrafu ta’ qabel XXIII.1963.2;
dan, jekk il-liġi ma tkunx tiddisponi xort’oħra. A.L. 46 tal-
1965;
(2) Ir-reati msemmijin fis-subartikolu (1) jibqgħu ta’ LVIII.1974.68;
kompetenza tal-qorti fuq imsemmija għad illi, minħabba l-konkors XIII.1980.12;
XLIX.1981.4;
t a ’ r e a t i u t a ’ p i e n i , m i n ħ a b b a r- r e ċ i d i v a j e w m i n ħ a b b a l - XIII.1987.2;
applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 18, ikun hemm lok VIII.1990.3;
XXIX.1990.17;
li tingħata piena akbar minn dawk imsemmijin f’dak is-subartikolu. III.2002.81;
IX.2003.128;
(3) (a) B’dak kollu li jiddisponi s-subartikolu (1)(b), l-Avukat IV.2014.20;
Ġenerali jista’ jibgħat, sabiex tkun iġġudikata mill- VIII.2015.27;
qorti fuq imsemmija, persuna akkużata ta’ delitt li I.2018.22;
VI.2023.3.
għalih hemm il-piena ta’ priġunerija għal żmien iżjed
minn sentejn iżda mhux iżjed minn tnax-il sena, jekk
ma jkunx hemm oġġezzjoni minn dik il-persuna.
(b) Fuq talba tal-Avukat Ġenerali lill-qorti sabiex tiġġudika
dak id-delitt, il-qorti għandha tistaqsi lill-akkużat jekk
għandux oġġezzjoni illi l-każ tiegħu jiġi ittrattat bi
proċedura sommarja u tagħtih, fid-diskrezzjoni tagħha,
żmien xieraq biex iwieġeb għal din il-mistoqsija.
(ċ) Jekk, fiż-żmien hawn fuq imsemmi, l-akkużat iwieġeb
illi huwa m’għandux oġġezzjoni li l-każ jiġi ittrattat bi
proċedura sommarja, il-qorti għandha tinnota t-
tweġiba fil-proċess u malli tagħmel hekk il-qorti tkun
kompetenti li tittratta l-każ tal-akkużat u għandha
tagħti s-sentenza minnufih, kif provdut fl-artikolu 377.
(d) Jekk l-akkużat joġġezzjona illi l-każ jiġi ttrattat bi
proċedura sommarja, il-qorti għandha tordna li l-Avukat
Ġenerali għandu jingħata aċċess permezz ta’ mezzi
elettroniċi għal kopja tal-atti tal-każ, fiż-żmien stabbilit
fl-artikolu 401(3), sabiex il-każ ikun iġġudikat skont il-
liġi. F’dan il-każ, iż-żmien imsemmi fl-artikolu 432
għall-preżentata tal-att tal-akkuża għandu jibda jgħodd
minn dakinhar li l-Avukat Ġenerali jingħata aċċess
permezz ta’ mezzi elettroniċi għal kopja tal-atti tal-każ.
(e) Meta n-numru tal-akkużati mibgħuta biex ikunu
iġġudikati mill-Qorti tal-Maġistrati skont id-
dispożizzjonijiet tal-paragrafu (a) jkun tnejn jew iżjed,
id-dispożizzjonijiet tal-aħħar paragrafu qabel dan
għandhom japplikaw biss dwar dak il-wieħed jew iżjed
mill-akkużati li jagħmlu oġġezzjoni illi l-każ jiġi
238 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

ittrattat bi proċedura sommarja, u, f’dan il-każ iż-

żmien stabbilit fl-artikolu 432 sabiex jiġi ippreżentat l-
att tal-akkuża jibda jgħodd minn dak in-nhar li fih l-
Avukat Ġenerali jkun irċieva l-proċess wara li s-
sentenza f’kull każ li jkun ġie ittrattat bi proċedura
sommarja jkun għadda b’ġudikat.
(f) Qabel ma l-qorti tistaqsi lill-akkużat jekk għandux
oġġezzjoni li l-każ tiegħu jiġi ttrattat bi proċedura
sommarja, kif provdut fil-paragrafu (b), il-qorti
għandha tisma’ dik ix-xhieda oħra li tista’ tiġi ndikata
mill-Avukat Ġenerali fl-istess nota li biha jibgħat lill-
persuna akkużata sabiex tkun iġġudikata mill-qorti fuq
imsemmija skont il-paragrafu (a).
(4) (a) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1)(b),
jekk id-delitt li bih l-imputat ikun akkużat huwa
wieħed li għalih hemm piena ta’ priġunerija għal żmien
ta’ aktar minn sentejn iżda mhux aktar minn sitt snin,
il-qorti għandha, waqt l-eżami tal-akkużat skont l-
artikolu 392 iżda qabel ma jiġi eżaminat skont is-
subartikolu (l)(b) ta’ dak l-artikolu, tistaqsi lill-akkużat
jekk għandux oġġezzjoni illi l-każ tiegħu jiġi ittrattat
bi proċedura sommarja; u l-qorti għandha tagħtih
żmien xieraq biex iwieġeb għal din il-mistoqsija.
(b) Jekk, matul l-imsemmi żmien, l-akkużat iwieġeb li
huwa m’għandux oġġezzjoni illi l-każ tiegħu jiġi
ittrattat bi proċedura sommarja, il-qorti għandha
tistaqsi lill-uffiċjal prosekutur jekk l-Avukat Ġenerali
jkunx ta l-kunsens tiegħu bil-miktub sabiex il-każ jiġi
ittrattat bi proċedura sommarja, u jekk ma ssir ebda
oġġezzjoni, il-qorti għandha tinnota dan il-fatt fil-
proċess u malli tagħmel hekk il-qorti tkun kompetenti
li titratta l-każ tal-akkużat u għandha tipproċedi skont
hekk:
Iżda ebda ħaġa f’dan is-subartikolu ma għandha
tiftiehem li żżomm lill-qorti milli tipproċedi bil-
kompilazzjoni meħtieġa jekk mill-provi jkun jidher li
sar delitt li jaqbeż il-kompetenza tagħha.
(4A) Minkejja d-dispożizzjoni transitorja magħmula fl-
artikolu 1(2) tal-Att tal-2015 li Jemenda l-Kodiċi
Kriminali (Att VIII tal-2015), u mingħajr preġudizzju
għad-dispożizzjonijiet l-oħra ta’ dan l-artikolu, il-Qorti
tal-Maġistrati tkun kompetenti li tisma’ u tiddeċiedi l-
każijiet kollha dwar reati li jkunu soġġetti għall-piena ta’
mhux aktar minn tnax-il sena priġunerija li kienu
pendenti quddiem dik il-Qorti qabel is-17 ta’ Marzu
2015.
(5) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2) għandhom, mutatis
mutandis, japplikaw għad-delitti msemmijin fis-subartikoli (3) u
(4).
(6) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 392A għandhom japplikaw
ukoll, mutatis mutandis, għal reati li tagħmel minnhom il-Qorti tal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 239

Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali skont id-dispożizzjonijiet

ta’ dan l-artikolu.

371. (1) Sabiex tiġi stabbilita l-kompetenza, għandu jittieħed Kif tiġi
qies tar-reat miġjub fl-akkuża u mhux taċ-ċirkostanzi li jnaqqsuh, stabbilita l-
kompetenza.
ukoll jekk, minħabba dawn iċ-ċirkostanzi, l-imputat m’għandux Emendat:
jeħel piena, jew jista’ jkun hemm lok għall-mogħdija minn piena IV.1856.25;
XI.1900.60;
iżjed gravi għal piena oħra anqas gravi. F’dan il-każ igħoddu d- XII.1913.11;
dispożizzjonijiet tal-artikolu 389 u dawk ta’ warajh. XXIII.1963.3;
A.L. 46 tal-
(2) Iżda jibqgħu ta’ kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati - 1965;
III.1971.14;
(a) id-delitti magħmulin minn persuni ta’ età taħt tmintax- LVIII.1974.68;
il sena jew minn torox-u-muti, meta l-piena, skont il- XLIX.1981.4;
VIII.1990.3;
liġi, ma tkunx taqbeż il-kompetenza ta’ dik il-qorti; A.L. 407 tal-
2007.
(b) id-delitti skużabbli skont il-liġi, meta, fil-fehma tal-
Avukat Ġenerali, ir-raġunijiet tal-iskuża jkunu
jirriżultaw mill-atti tal-kompilazzjoni u l-piena, skont
il-liġi, ma tkunx taqbeż il-kompetenza ta’ dik il-qorti:
Iżda dan kemm-il darba, fil-każ il-wieħed u l-ieħor, id-delitt
ma jkunx imputat fl-istess ħin lil persuni oħra, bħala awturi jew
bħala kompliċi, jew ma jkunx xort’oħra konness ma’ delitti oħra li
jkunu joħorġu mill-kompetenza ta’ dik il-qorti;
(ċ) is-serq ikkwalifikat bil-"mezz", iżda mingħajr il-
kwalifika tal-"vjolenza", tal-"persuna" jew tax-"xorta
tal-ħaġa misruqa", meta l-valur tal-ħaġa misruqa ma
jkunx aktar minn ħdax-il euro u ħamsa u sittin
ċenteżmu (€11.65) u, fil-fehma tal-Avukat Ġenerali,
tkun biżżejjed għad-delitt il-piena ta’ priġunerija għal
żmien ta’ mhux aktar minn sitt xhur, biż-żieda tal-
multa jew mingħajrha.

372. (1) Il-kompetenza bejn il-Qrati tal-Maġistrati titnissel- Kif titnissel il-
kompetenza bejn
(a) mil-lok tar-reat; inkella il-Qrati tal-
Maġistrati.
(b) jekk ikun hemm imputat wieħed biss jew jekk, fil-każ Miżjud:
li l-imputati jkunu tnejn jew iżjed, ikunu kollha XI.1900.61.
Emendat:
joqogħdu f’Malta, jew ikunu kollha joqogħdu XII.1913.12;
f’Għawdex jew Kemmuna, mil-lok ta’ fejn ikun VII1. 1990.3.
joqgħod, jew ta’ fejn ikunu joqgħodu.
(2) Jekk persuna tkun imputata ta’ żewġ reati jew aktar
magħmulin mhux fi Gżira waħda, din il-persuna għandha tiġi
iġġudikata quddiem il-qorti li fil-ġurisdizzjoni territorjali tagħha
jkun sar ir-reat l-aktar gravi, inkella, jekk reat ma jkunx aktar gravi
minn ieħor, fejn ikun sar l-akbar għadd ta’ reati.
(3) Meta l-lok tar-reat ma jkunx magħruf u l-imputat ikun
wieħed biss, jew l-imputati jkunu tnejn jew iżjed imma jkunu
joqogħdu lkoll fil-ġurisdizzjoni territorjali tal-istess qorti, il-
kompetenza titnissel biss mill-post ta’ fejn ikun joqgħod l-imputat
jew ta’ fejn ikunu joqogħdu l-imputati; jew jekk l-imputati ma
jkunux joqogħdu fl-istess Gżira, il-kompetenza titnissel mil-lok ta’
fejn tkun toqgħod il-biċċa l-kbira tal-imputati; jew jekk il-għadd
tal-imputati li jkunu joqogħdu Malta u l-għadd tal-imputati li jkunu
240 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

joqogħdu Għawdex jew Kemmuna jkun indaqs, kull waħda mill-

qrati tkun kompetenti għall-imputati kollha.
Rinunzja tal- (4) L-eċċezzjoni tal-inkompetenza minħabba l-lok tar-reat jew
eċċezzjoni tal- il-lok ta’ fejn ikun joqgħod l-imputat tista’ tiġi irrinunzjata, u, meta
inkompetenza.
ma tingħatax minnufih wara li jiġu sponuti l-fatti tal-akkuża, titqies
li ġiet irrinunzjata.

Eżerċizzju tal- 373. Fir-reati msemmijin fl-artikolu 370(1), l-eżerċizzju tal-

azzjoni kriminali azzjoni kriminali jmiss lill-offiż jew għalih lill-persuni msemmijin
bi kwerela tal-
offiż. fl-artikolu 542, meta l-azzjoni kriminali ma tistax titmexxa ħlief bi
Emendat: kwerela tal-offiż:
XI.1900.62;
I.1903.20, 21;
VIII.1909.35;
VIII.1990.3;
III.2002.82.
Eċċezzjonijiet. Iżda, meta r-reat li għalih l-azzjoni kriminali ma tistax
titmexxa ħlief bi kwerela tal-offiż, ikun sar bi vjolenza pubblika
jew flimkien ma’ reat ieħor li jmiss l-ordni pubbliku, jew meta, bla
ma jkun hemm ebda waħda minn dawn iċ-ċirkostanzi, l-offiż ma
jkunx mexxa l-azzjoni kriminali u ma jkunx irrinunzja
espressament għaliha fi żmien erbat ijiem minn dak in-nhar li jkun
sar ir-reat, il-Pulizija Eżekuttiva tista’ tmexxi l-azzjoni ex officio
dwar dak ir-reat.

Il-kawża. 374. Fil-każijiet li fihom it-tmexxija tal-azzjoni kriminali tmiss

Emendat: lill-offiż, għandhom jitħarsu d-dispożizzjonijiet li ġejjin:
IV.1856.26;
XI.1900.62;
VII.2010.29;
XXIII.2017.13.
Il-partijiet (a) il-kwerelant u l-kwerelat għandhom jidhru
għandhom persunalment fil-jum mogħti għas-smigħ tal-kawża.
jidhru
persunalment. Iżda huma jistgħu jkunu assistiti minn avukati jew
prokuraturi legali;
Eċċezzjonijiet. (b) fil-każijiet ta’ kontravvenzjoni, il-qorti tista’, għal
raġuni tajba, teħles lil kull waħda mill-partijiet milli
tidher hija nfisha u tippermetti minflok li jidhru
wieħed mill-konjuġi jew qarib, mid-demm jew bi
żwieġ, ta’ dik il-parti, inkella persuna oħra li taħt il-
ħsieb tagħha tkun dik il-parti jew li tkun inkarigata
minnha bil-miktub;
Nuqqas ta’ dehra (ċ) jekk ma tidher ebda waħda mill-partijiet, il-kawża tiġi
tal-partijiet. mħassra mil-lista;
Nuqqas ta’ dehra (d) jekk fl-ewwel seduta ma jidhirx il-kwerelant u jidher biss
tal-kwerelant. il-kwerelat, dan jista’ jitlob li jiġi illiberat;
Il-qorti tista’ (e) iżda, fuq rikors tal-kwerelant magħmul fi żmien erbat
tordna ġurnata ijiem minn dak in-nhar tat-tħassir tal-kawża jew tal-
oħra għas-smigħ
tal-kawża. liberazzjoni tal-kwerelat, flimkien ma’ dikjarazzjoni
tal-istess kwerelant maħlufa quddiem ir-reġistratur, li
twettaq illi, minħabba mard jew xi ħaġ’oħra
indipendenti mill-volontà tiegħu, fir-rikors imsemmija
espressament, hu ma setax jidher, il-qorti tagħti
ġurnata oħra għas-smigħ tal-kawża fuq l-istess atti;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 241

(f) tal-ġurnata li fiha għandha tinsama’ l-kawża, għandu Avviż lill-

jingħata avviż bil-miktub lill-partijiet u lix-xhieda, fiż- partijiet u lix-
xhieda tal-
żmien imsemmi fl-artikolu 361 u fl-artikolu 441(1); ġurnata tas-
smigħ tal-
kawża.
(g) fin-nuqqas tar-rikors hawn fuq imsemmi, il-jedd tal- Telfien tal-jedd
azzjoni jispiċċa; tal-azzjoni.

(h) jekk il-kwerelat ma jidhirx, tgħodd it-tieni parti tal- Nuqqas ta’ dehra
artikolu 364; tal-kwerelat.

(i) meta jidhru ż-żewġ partijiet, it-tmexxija tal-kawża Is-smigħ tal-

għandha ssir fil-qosor u bil-fomm, fl-ordni li ġej: kawża.

(i) il-kwerelant jew l-avukat jew il-prokuratur

legali tiegħu jesponi l-fatt tar-reat u jġib il-provi
tiegħu;
(ii) il-kwerelat jew l-avukat jew il-prokuratur legali
tiegħu jagħmel id-difiża tiegħu u jġib il-provi
tiegħu;
(iii) il-kwerelant jew l-avukat jew il-prokuratur
legali tiegħu jista’ jirreplika, u l-kwerelat jew l-
avukat jew prokuratur legali tiegħu jista’
jagħmel kontra-replika:
Iżda l-qorti tista’, għal raġuni tajba, tqassam xorta
oħra l-ordni tas-smigħ tal-kawża;
(j) il-qorti tista’ tordna li l-kwerela tiġi magħmula jew Il-qorti tista’
imwettqa bil-ġurament. titlob li l-
kwerela tiġi
mwettqa bil-
ġurament.

375. Meta l-azzjoni hija mmexxija mill-Avukat Ġenerali jew Tmexxija mill-
mill-Pulizija Eżekuttiva, għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet Avukat Ġenerali
u mill-Pulizija
li ġejjin: Eżekuttiva ex
officio.
(a) l-imputat għandu jidher huwa nnifsu. Huwa jista’, Emendat:
madankollu, ikun assistit minn avukati jew prokuraturi VI.1871.30;
III.1880.2;
legali; XI.1900.62.
Sostitwit:
(b) fil-każ ta’ kontravvenzjoni, id-dispożizzjonijiet tal- XXVIII. 2021.6.
paragrafu (b) tal-artikolu li jiġi minnufih qabel dan
għandhom japplikaw fir-rigward tal-imputat;

(ċ) l-Avukat Ġenerali jew l-uffiċjal tal-Pulizija Eżekuttiva

li jkun qiegħed imexxi l-prosekuzzjoni u l-imputat jew
l-avukat jew il-prokuratur legali tiegħu għandhom
jinstemgħu fl-ordni stabbilita fil-paragrafu (i) tal-
artikolu li jiġi minnufih qabel dan;

(d) il-qorti tista’ teħtieġ li l-akkużi jinqraw mill-Avukat

Ġenerali jew mill-uffiċjal tal-Pulizija Eżekuttiva u li r-
rapport jiġi kkonfermat bil-ġurament mill-uffiċjali tal-
Pulizija Eżekuttiva;

(e) l-imputat jista’ jagħmel kontro-eżami lill-imsemmi

uffiċjal tal-Pulizija.
242 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Tniżżil tal- 376. (1) Il-maġistrat għandu jniżżel jew iġiegħel lir-reġistratur
eċċezzjonijiet iniżżel-
tal-imputat u tas-
sustanza tax- (a) kull eċċezzjoni ta’ inkompetenza tal-qorti, jew ta’
xiehda.
Miżjud: inammissibbiltà jew estinzjoni ta’ azzjoni, jew ta’
XI.1900.62. inammissibbiltà ta’ prova kif ukoll kull digriet li bih
Emendat:
XII.1913.13. tiġi miċħuda dik il-prova; u
(b) is-sustanza tax-xiehda tax-xhieda, billi titniżżel kull
kelma li jkollha importanza diretta fuq il-mertu tal-
kawża, meta l-qorti jidhrilha meħtieġ li għandu jsir
hekk, jew meta ssir talba għaldaqshekk minn waħda
mill-partijiet u l-qorti jidhrilha sewwa li tilqa’ dik it-
talba.
Qari tax-xiehda (2) In-notamenti tax-xiehda, meta jkunu ttieħdu kif jingħad
lix-xhud. hawn fuq, għandhom jinqraw lix-xhieda quddiem il-partijiet, u ta’
dan għandha titniżżel tifkira fl-atti.
In-nuqqas ta’ (3) In-nuqqas ta’ tħaris tad-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (1)
tħaris tad- u (2) ma jagħmilx null il-proċediment; dan in-nuqqas lanqas m’hu
dispożizzjonijiet
tas-subartikoli ta’ xkiel illi, jekk ikun jinħtieġ, f ’kull waqt jew grad tal-kawża,
(1) u (2) ma issir il-prova, bil-mod li tagħti l-liġi, tal-fatti li għalihom
jannullax il-
proċediment. jirriferixxu dawk id-dispożizzjonijiet, jew illi jinġiebu mill-ġdid ix-
Provi oħra li xhieda li jkunu ġa nsemgħu.
jistgħu jinġiebu.
Eżami mill-ġdid
ta’ xhieda.

Sentenza. 377. (1) Meta jingħalaq is-smigħ tal-kawża, il-qorti, dak in-
Emendat: nhar stess, jekk jista’ jkun, tagħti s-sentenza, billi tillibera jew
XI.1900.62;
I.1903.22; tikkundanna l-imputat.
VIII.1909.36;
XII.1913.14;
XXXIII.1972.5;
III.2002.83;
A.L. 407 tal-
2007.
Igħodd is- (2) Jekk mill-provi jirriżulta reat li għalih it-tmexxija tal-
subartikolu (2) azzjoni tmiss lill-offiż, tgħodd id-dispożizzjoni tal-artikolu 403(2).
tal-artikolu 403.
Il-qorti tista’ (3) Il-qorti tista’, ukoll jekk tkun tat xi piena lil min jagħmel ir-
tordna lil min reat, tordnalu t-tneħħija ta’ kull disordni jew inkonvenjent li bih
jagħmel ir-reat
biex ineħħi l- ikun sar ir-reat, jew, skont iċ-ċirkostanzi, li jikkonforma ruħu mal-
inkonvenjent. liġi, fi żmien, biżżejjed għal dak il-għan iżda f’ebda każ iktar minn
tliet xhur mid-data tas-sentenza, li jiġi stabbilit mill-qorti; u, jekk
min jagħmel ir-reat jonqos li jħares xi ordni bħal dak fiż-żmien
hekk stabbilit, hu jkun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinsab ħati,
ammenda ta’ mhux inqas minn erba’ euro u sitta u sittin ċenteżmu
(€4.66) u mhux iżjed minn tlieta u għoxrin euro u disgħa u għoxrin
ċenteżmu (€23.29) għal kull ġurnata li matulha jkompli n-nuqqas
wara li jgħaddi l-imsemmi żmien.
Proroga taż- (4) Il-qorti ma tilqa’ ebda rikors għall-proroga taż-żmien
żmien. stabbilit skont l-aħħar subartikolu qabel dan jekk dak iż-żmien u ż-
żmien tal-proroga jkunu iktar b’kollox minn tliet xhur u l-Pulizija
topponi dik il-proroga.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 243

(5) Il-qorti għandha, fuq rikors f’dak is-sens mill-Pulizija Tneħħija tal-
f’kull żmien wara li persuna tkun instabet ħatja ta’ reat f’każ ta’ inkonvenjent
mill-Pulizija
raġuni li tinħoloq wara jew, f ’kull każ ieħor, wara li jgħaddi ż- għas-spejjeż tal-
żmien mogħti mill-qorti skont is-subartikolu (3) jew (4), tawtorizza ħati.
lill-Pulizija biex tneħħi kull disordni jew inkonvenjent li għalih
ikun jirriferixxi r-reat għas-spejjeż tal-ħati, f’liema każ il-ħati jista’
jiġi mġiegħel iħallas l-ispiża b’mandat maħruġ mill-istess qorti.

378. Fil-każ ta’ kontravvenzjoni għal insulti, inġurji jew Il-qorti tista’
theddid, il-qorti tista’, fis-sentenza, tagħti lill-ħati, bħala tagħti lill-ħati li
jgiddeb ruħu jew
kondizzjoni biex jeħles mill-piena kollha jew minn biċċa minnha, li li jitlob skuża.
jgiddeb ruħu jew li jitlob skuża lill-offiż quddiem il-qorti bil-
miftuħ, skont ma tkun ix-xorta tal-kontravvenzjoni.
379. Imħassar bl-Att XIV.2018. Ir-Raba’Skeda. Preżunzjoni
dwar logħob ta’
azzard u ta’
interess.
Miżjud:
XII.1913.15.
Emendat:
XII.1914.11;
XI.1977.2.
380. (1) Meta l-azzjoni titmexxa mill-persuna li batiet il-ħsara Qtigħ tal-
jew l-offiża, kif ukoll fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 374(ċ) u ispejjeż fil-
kawżi bi kwerela
(d), il-qorti għandha tiddeċidi wkoll fuq l-ispejjeż u, meta l- tal-offiż.
ikkundannati jkunu tnejn jew aktar, għandha tiddeċidi jekk huma Emendat:
XI.1900.63;
għandhomx iwieġbu għall-ispejjeż in solidum inkella kull wieħed VIII.1909.37,
għalih. 38;
A.L. 407 tal-
2007.
(2) Id-dritt tal-avukat jew tal-prokuratur legali tal-parti l- Dritt ta’ avukati
waħda u l-oħra tintaxxah il-qorti fis-sentenza stess, minn tmienja u jew prokuraturi
legali.
ħamsin ċenteżmu (€0.58) sa euro u erbgħin ċenteżmu (€1.40) għal
kull seduta.
(3) Id-dispożizzjoni tas-subartikolu (2) tgħodd ukoll għall-
każijiet imsemmijin fl-artikolu 374(ċ) u (d), kif ukoll fil-każ li l-
kwerelant jirrinunzja għall-azzjoni, jekk l-avukati jew il-
prokuraturi legali tal-partijiet ikunu dehru fil-kawża.
(4) Jekk jidhru iżjed minn avukat jew prokuratur legali wieħed Ir-rebbieħ
għal waħda mill-partijiet, din il-parti ma tistax titlob mingħand il- għandu jedd
minn għand it-
parti telliefa ħlief id-dritt ta’ avukat jew prokuratur legali wieħed tellief għad-dritt
biss. ta’ avukat jew
prokuratur legali
wieħed biss.
(5) Jekk il-kwerela tkun biċ-ċar fiergħa jew magħmula biex Kwerela fiergħa
tivvessa, il-qorti tista’, fuq talba tal-kwerelat, tikkundanna lill- jew magħmula
biex tivvessa.
kwerelant għall-piena tal-ammenda, u fin-nuqqas ta’ ħlas ta’ din l-
ammenda, igħoddu d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 13(2).
(6) Id-drittijiet tar-reġistru jiġu intaxxati u miġbura skont it- Taxxa u ġbir tad-
tariffi fl-Iskedi A u B li hawn ma’ dan il-Kodiċi. drittijiet ta’
reġistru.

381. Għall-ħlas tal-ispejjeż u tad-drittijiet tal-avukati jew tal- Tmexxija għall-

prokuraturi legali intaxxati bħal ma jingħad fl-aħħar artikolu qabel ħlas tal-ispejjeż.
Emendat:
dan, il-kreditur jista’ jaġixxi quddiem l-istess qorti bil-mod u bil- XI.1900.63;
mezzi li tgħid il-liġi għall-esekuzzjoni tas-sentenzi mogħtijin mill- VIII.1909.39.
 244 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Qrati Ċivili Inferjuri f’affarijiet ċivili.

X’għandu jkun 382. Il-qorti, meta tagħti s-sentenza kontra l-imputat, għandha
fiha s-sentenza. tgħid il-fatti li tagħhom dan ikun ġie misjub ħati, tagħti l-piena u
ssemmi l-artikolu ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra li tkun
tikkontempla r-reat.
Ordnijiet ta’ 382A. (1) Mingħajr preġudizzju għas-setgħat tagħha taħt id-
Trażżin. dispożizzjonijiet tal-artikoli li ġejjin ta’ dan is-Sub-titolu, meta l-
Miżjud:
XX.2005.17. qorti tqis li jkun espedjenti li hekk tagħmel għal xi raġuni
Emendat: msemmija fl-artikolu 412Ċ(1), il-qorti tista’, meta tagħti sentenza
A.L. 407 tal-
2007. kontra l-akkużat, flimkien ma’ kull piena li tista’ tagħti lill-ħati,
XIII.2018.24; tagħmel ordni (hawn aktar ’il quddiem imsejħa "ordni ta’ trażżin")
XXIV.2019.6. li tista’ tagħti effett għal kull ma hemm fis-subartikolu (3) tal-
artikolu 412Ċ imsemmiu d-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (8) sa
(11) tal-artikolu 412Ċ, it-tnejn inklużi, għandhom japplikaw mutatis
mutandis.
(2) Ordni ta’ trażżin għandha tibqa’ fis-seħħ għal dak il-
perjodu, li ma jkunx iżjed minn tliet snin, kif speċifikat mill-qorti li
tista’ tordna li dak il-perjodu jibda għaddej mid-data tal-iskadenza
jew maħfra tal-piena. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 412Ċ(6)
għandhom mutatis mutandis ukoll japplikaw għal ordni ta’ trażżin.
(3) Jekk mingħajr skuża raġonevoli l-ħati jikser xi projbizzjoni
jew restrizzjoni imposta fuqu b’ordni taħt dan l-artikolu, huwa jkun
ħati ta’ reat u jista’, meta jinstab ħati, jeħel multa ta’ sebat elef euro
(€7,000) jew priġunerija ta’ mhux iżjed minn sentejn jew dik il-multa
u priġunerija flimkien.

Setgħa tal-qorti 383. (1) Il-qorti tista’, meta jidhrilha xieraq, biex tipprovdi
li torbot il-ħati għas-sigurtà tal-persuna ta’ ħaddieħor jew sabiex jinżamm il-bon-
b’obbligi.
Emendat: ordni pubbliku, flimkien mal-piena jew minflok il-piena
XI.1900.64; appllikabbli għar-reat, torbot lill-ħati b’obbligazzjoni tiegħu nnifsu
XII.1913.16;
XXII.1976.4; taħt penali ta’ somma ta’ flus li tiġi iffissata mill-qorti.
XXIX.1990.18;
XX.2005.18;
A.L. 407 tal-
2007.
Ammont u (2) Din is-somma ma tistax tkun anqas minn mija u sittax-il
żmien tal- euro u sebgħa u erbgħin ċenteżmu (€116.47) jew aktar minn elfejn
obbligi.
tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu
(€2,329.37), skont il-mezzi tal-persuna obbligata, u ż-żmien tal-
obbligi ma jistax ikun aktar minn tnax-il xahar.
Bidu taż-żmien (3) Meta għall-istess fatt li jagħti lok għall-obbligi fuq
tal-obbligi. imsemmija, l-imputat ikun ġie ikkundannat għal piena li tnaqqas il-
libertà persunali, iż-żmien ta’ dawk l-obbligi jibda jgħodd minn
dak in-nhar li fih dik il-piena tiġi skuntata jew maħfura.

Obbligu 384. Iżda, meta jkun hemm raġuni għaliex wieħed jaħseb li,
msaħħaħ bi sabiex titħares il-persuna ta’ ħaddieħor jew sabiex jinżamm il-bon-
pleġġerija.
Emendat: ordni pubbliku, l-obbligu msemmi fl-aħħar artikolu qabel dan ma
IV.1856.27; jkunx biżżejjed, il-qorti tista’ barra minn dan tordna lill-ħati li jġib
V.1868.21. pleġġ tajjeb, u l-qorti tista’ tordna wkoll li dak l-obbligu, bil-
pleġġerija, jew mingħajrha, jibqa’ għal żmien mhux stabbilit,
jiġifieri, sakemm il-qorti jidhrilha li jkun hemm raġuni tajba l-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 245

għaliex dak l-obbligu m’għandux jibqa’ jseħħ.

385. (1) Kull min, fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 35, 36 u Detenzjoni fil-
383, ma jkunx irid jobbliga ruħu, jew, kull min, fil-każ imsemmi fl- każ li l-ħati ma
jintrabatx bl-
aħħar artikolu qabel dan, ma jkunx irid jew ma jkunx jista’ jagħmel obbligi.
dak li hu ordnat f ’dak l-artikolu, jiġi, b’ordni tal-qorti, miżmum Emendat:
VIII.1857.12;
taħt detenzjoni sakemm jesegwixxi l-obbligu li l-qorti tkun trid V.1868.21;
minnu, jew, jekk l-obbligu jkun ta’ pleġġerija, sa dak iż-żmien li l- IV.1874.9;
qorti, fuq talba b’rikors tal-persuna miżmuma taħt detenzjoni, XII.1913.17;
XII.1957.17;
tiddikjara li m’għadhomx iseħħu r-raġunijiet li għalihom l-obbligu III.2002.84.
tal-pleġġerija kien ġie ordnat.
(2) Iż-żmien tad-detenzjoni ma jistax ikun iżjed minn tnax-il Żmien tad-
xahar. detenzjoni.

(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 12(1) għandhom, mutatis Manteniment

mutandis, japplikaw għal persuna miżmuma taħt detenzjoni taħt tal-persuna taħt
detenzjoni.
dan l-artikolu.
(4) Il-persuna taħt detenzjoni, kif tesegwixxi l-obbligu, tista’ Ħelsien tal-
f’kull żmien taqla’ l-liberazzjoni tagħha. persuna
detenuta.

386. Il-parti mqiegħda taħt l-obbligi msemmijin fl-artikoli 35, Forma tal-
36 u 383, u l-garanti tagħha, meta jkun hemm, għandhom jobbligaw obbligazzjoni.
Il-garanzija
ruħhom bil-miktub, in solidum jew xort’oħra, kif tordna l-qorti. Il- tista’ ssir bi
garanzija tista’ wkoll, meta hekk jidhrilha l-qorti, issir bi tqegħid tqegħid ta’ flus
jew bi
ta’ somma ta’ flus jew ta’ rahan li jkun jiswa daqs dik is-somma. pleġġerija.
Emendat:
VIII.1857.13;
III.1899.11;
XII.1913.18;
XII.1957.17.
387. (1) Meta l-persuna mqiegħda taħt l-obbligi msemmijin fl- Ksur tal-
artikoli ta’ qabel dan tiġi misjuba ħatja, quddiem qorti kompetenti, kondizzjonijiet
tal-obbligi.
li kisret il-kondizzjonijiet tal-obbligazzjoni tagħha, is-somma li Emendat:
għaliha tkun obbligat ruħha tgħaddi favur il-Gvern ta’ Malta. VIII.1857.13;
XI.1900.65;
(2) Għall-ħlas ta’ din is-somma jitmexxa kontra l-persuna fuq XXVII.1975.24.
imsemmija u l-garanti tagħha skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu
585.
(3) Igħoddu wkoll id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 586.
(4) Il-ġbir jew il-ħlas tas-somma hawn fuq imsemmija, inkella
id-detenzjoni msemmija fl-artikolu 586(1), ma jeħilsux lill-persuna
li tkun kisret il-kondizzjonijiet tal-obbligazzjoni tagħha mill-piena
stabbilita għar-reat li, bi ksur ta’ dik l-obbligazzjoni, tkun għamlet.

388. Jista’ jingħata dejjem li wieħed jara, fil-ħinijiet permessi, Hu mogħti li

lill-imputat li jkun detenut. wieħed jara lid-
detenut.
 246 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Sub-titolu II
Emendat: FUQ IL-QORTI TAL-MAĠISTRATI BĦALA
VIII.1990.3. QORTI ISTRUTTORJA
Qorti tal- 389. Fir-reati suġġetti għal piena li taqbeż il-kompetenza tal-
Maġistrati bħala Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali, il-Qorti
qorti istruttorja.
Emendat: tal-Maġistrati tmexxi l-kompilazzjoni li tinħtieġ.
VIII.1990.3.
Mod ta’ 390. (1) Il-qorti għandha tisma’ l-akkużi moqrija mill-Avukat
proċedura fil- Ġenerali jew mill-uffiċjal tal-Pulizija Eżekuttiva u r-rapport bil-
kompilazzjoni.
Emendat: ġurament tal-uffiċjal tal-Pulizija, għandha teżamina, bla ġurament lill-
VI.1871.31; imputat, u għandha tisma’ l-provi li jinġiebu biex isaħħu l-akkużi
XIII.1980.13;
XXVIII. 2021.7. moqrija. Kollox għandu jitniżżel bil-miktub.
Tniżżil bil- (2) Il-qorti għandha tisma’ u tniżżel bil-miktub ix-xiehda li
miktub tal-provi jġib l-imputat għad-difiża tiegħu.
li jġib l-imputat.
L-imputat jista’ (3) Meta ma jistgħux jinfetħu proċeduri kriminali ħlief bit-
jitlob li tinġieb talba tal-privat, l-imputat jista’, ukoll qabel l-eżami tiegħu, jitlob li
il-kwerela.
tinġieb il-kwerela, jekk din tkun saret bil-miktub, inkella li jinġiebu
provi oħra ta’ dik il-kwerela, jekk din tkun saret bil-fomm.
(4) Mhux meħtieġ li jinġieb il-kwerelant biex tiġi ippruvata l-
kwerela, jekk minn xiehda oħra jinsab, b’sodisfazzjon tal-qorti, li
dik il-kwerela tkun saret.
Meta jitqies li (5) Jekk, matul il-kompilazzjoni, l-imputat ma jitlobx u l-qorti
hemm kwerela. ex officio ma tordnax il-prova tal-kwerela, din il-kwerela titqies li
saret skont il-liġi.
(6) Il-qorti tista’, wara li tqis iċ-ċirkostanzi tal-każ, ex officio,
tordna li t-tweġibiet mogħtija mix-xhud, jew is-sustanza tagħhom,
jittieħdu bl-istenografija minn stenografi maħturin għal hekk jew
jiġu reġistrati b’mezzi elettromanjetiċi. In-noti tal-istenografat
għandhom jittieħdu b’linka li ma titħassarx u jkunu iffirmati fuq
kull paġna mill-istenografi u flimkien mat-traskrizzjoni għandhom,
fl-oriġinal, jidħlu fl-atti tal-kawża. Ir-reġistrazzjoni
elettromanjetika għandha tiġi traskritta taħt id-direzzjoni tar-
reġistratur u t-traskrizzjoni għandha tidħol fl-atti tal-kawża. F’kull
każ, it-traskrizzjoni tista’ tkun miktuba bl-idejn jew bit-typewriter
u għandha tinqara lix-xhud, matul is-seduta jew wara, mir-
reġistratur li għandu jniżżel nota ta’ dak il-qari fit-tarf tat-
traskrizzjoni.

Eżami tax- 391. (1) Ix-xhieda jiġu eżaminati mill-qorti. L-isem u l-

xhieda. kunjom tax-xhud, isem u kunjom tal-ġenituri u, meta x-xhud ikun
Emendat:
V.1868.22; persuna li għaliha japplikaw l-artikoli 4, 9 u 13 tal-Att dwar il-
I.1903.23; Karta tal-Identità u Dokumenti oħra tal-Identità, in-numru, jekk ix-
XXX.1934.5;
VIII.1944.2; xhud ikun jafu, ta’ d-dokument ta’ identifikazzjoni legalment
XXXII.1965.8; validu tiegħu maħruġ taħt l-imsemmi Att, kif ukoll il-lok tat-twelid
IV.1994.11; u ta’ fejn joqgħod ix-xhud u l-ilsien li bih jagħti x-xiehda tiegħu,
XVI.2006.8;
A.L. 426 tal- għandhom jitniżżlu fil-bidu nett ta’ kull xiehda:
2012;
XXIII.2017.14. Iżda l-qorti tista’ f’ċirkostanzi eċċezzjonali u sabiex
Kap. 258. tipprovdi għas-sigurezza tax-xhud, tħalli barra l-partikolaritajiet ta’
hawn fuq, ħlief għall-isem u l-kunjom tax-xhud u l-ilsien li bih
jagħti x-xhieda tiegħu, u tagħmel nota f ’dan is-sens fl-atti tal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 247

kawża.
(2) Meta l-maġistrat ikun jaf bl-ilsien li bih jitkellem ix-xhud, Interpretu.
huwa stess jista’ jfisser ix-xiehda fl-ilsien li bih il-proċeduri bil-
miktub ikunu qegħdin isiru; f ’kull każ ieħor, jew b’talba tal-
imputat, jiġi mqabbad interpretu ġuramentat.
(3) Meta x-xhud ikun minuri ta’ taħt is-sittax-il sena, ix-xhud
għandu jiġi eżaminat u kontro-eżaminat f’seduta waħda u x-xiehda
tiegħu għandha tiġi reġistrata b’mezzi awdjo-viżivi. Ir-
reġistrazzjoni awdjo-viżiva għandha tkun tagħmel parti mill-
inkartament tal-proċedimenti:
Iżda għal raġunijiet speċjali u eċċezzjonali li jinqalgħu
wara li x-xhud ikun ta x-xhieda tiegħu, il-Qorti tista’ tawtorizza s-
smigħ tal-istess xhud f’xi seduta oħra wara.

392. (1) L-eżami tal-imputat, imsemmi fl-artikolu 390(1), isir, Eżami tal-
bla theddid jew twegħid, u bla ġurament, kif sejjer jingħad hawn: imputat.
Emendat:
(a) il-qorti tistaqsih ismu u kunjomu, kemm-il sena IV.1856.28;
IV.1874.10;
għandu, fejn twieled u fejn joqgħod, is-sengħa, XIII.1980.14;
professjoni jew stat ieħor tiegħu, l-isem u kunjom tal- IV.1994.12;
XXIII.2017.15.
ġenituri, u jekk humiex ħajjin jew mejtin;
(b) il-qorti għandha tistaqsi lill-akkużat jekk iridx u xi jrid
iwieġeb fuq l-akkuża.
(2) Qabel ma tagħmel ebda waħda mill-mistoqsijiet hawn fuq Twissija lill-
imsemmija, il-qorti għandha tfisser lill-imputat ix-xorta tal-akkuża imputat.
miġjuba kontra tiegħu u twissih li mhux obbligat iwieġeb għal ebda
mistoqsija lanqas li jitfa’ l-ħtija fuqu nnifsu, li hu jista’, jekk irid,
ikun assistit minn avukati jew prokuraturi legali u li kull ħaġa li
huwa jgħid tkun tista’ tinġieb bħala prova kontra tiegħu.
(3) Il-qorti għandha tniżżel fil-bidu nett tal-eżami li d-
dispożizzjonijiet tal-aħħar subartikolu qabel dan ġew imħarsa.
(4) It-tweġib għandu jiġi meħud mill-maġistrat bil-mod li Tniżżil tat-
jingħad fl-artikolu 391, u għandu jiġi iddikjarat l-ilsien li bih it- tweġib.
tweġib ikun ingħata.
(5) Jekk l-imputat jibqa’ sieket, il-qorti għandha tniżżel bil- Meta l-imputat
miktub din iċ-ċirkostanza u tibda tisma’ l-kawża bħallikieku l- jibqa’ sieket.
imputat kien stqarr li mhux ħati.

392A. (1) Jekk l-akkużat, bi tweġiba għall-mistoqsija fl-artikolu Meta l-akkużat

392(1)(b) u fi kwalunkwe stadju tal-proċeduri, jistqarr li hu ħati jistqarr li hu ħati
waqt l-eżami.
tar-reat li bih ikun akkużat u l-imsemmi reat ikun suġġett għal Miżjud:
piena ta’ mhux aktar minn tnax-il sena priġunerija, il-qorti twissih III.2002.85.
Emendat:
b’mod l-aktar solenni fuq il-konsegwenzi legali ta’ dik it-tweġiba, IX.2003.128;
u tagħtih ftit taż-żmien biex jerġa’ lura minnha. IV.2014.21;
VIII.2015.28;
(2) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (3) u V.2022.2
minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi
oħra, jekk l-akkużat jibqa’ jtenni fit-tweġiba tiegħu li hu ħati tar-
reat li bih ikun akkużat, din it-tweġiba għandha tiġi rreġistrata, u il-
Qorti bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali għandha tgħaddi ’l
quddiem biex tagħti lill-akkużat dik is-sentenza li għandha tingħata
skont il-liġi kontra akkużat li jinsab ħati tar-reat u tordna li fi żmien
248 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

sitt (6) ijiem tax-xogħol l-Avukat Ġenerali jingħata aċċess għal kopja
skenjata tal-atti, flimkien ma’ aċċess għal kopja skenjata tas-sentenza.
(3) Iżda, meta jkun hemm raġuni tajba biex wieħed jiddubita
jekk ir-reat kienx ġie tassew magħmul, jew jekk l-akkużat hux ħati
tar-reat, il-qorti għandha, għalkemm l-akkużat ikun stqarr li hu
ħati, tordna li l-proċeduri jkomplu jitmexxew ’l quddiem,
bħallikieku l-akkużat ma weġibx li hu ħati.
(4) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 370(2) u tal-artikolu 371
għandhom mutatis mutandis japplikaw għal proċeduri taħt dan l-
artikolu dwar reat li għalih japplika s-subartikolu (1) ta’ dan l-
artikolu.
(5) Fi kwalunkwe stadju tal-proċeduri, l-imputat u l-Avukat
Ġenerali jistgħu jilħqu ftehim u jitolbu lill-qorti permezz ta’ rikors,
sabiex fil-każ li l-imputat jiddikjara ruħu ħati, il-Qorti tal-
Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali tapplika dik is-
s a n z j o n i j e w m i ż u r a j e w, m e t a j k u n h e k k p r o v d u t b i l - l i ġ i ,
kombinazzjoni ta’ sanzjonijiet jew miżuri, tax-xorta u l-kwantità
miftehma bejniethom u li dwarhom l-imputat ikun jista’ jingħata
sentenza meta jinsab ħati għar-reat jew ir-reati li jiġi akkużat
bihom.
(6) Il-qorti ma għandhiex, meta tagħti sentenza tagħha, tqis
kull ftehim dwar is-sentenza li tkun ser tingħata li ma jkunx sar
skont is-subartikolu (5).
(7) Jekk il-qorti tkun sodisfatta li s-sanzjoni jew il-miżura, jew
il-kombinazzjoni ta’ sanzjonijiet u miżuri, mitluba kif provdut fis-
subartikolu preċedenti jkunu tali li kien ikun leġittimu illi hija
timponi mas-sejbien ta’ ħtija għar-reat li dwaru l-imputat ikun
ammetta l-ħtija, u ma jkollhiex għaliex tordna li jitkompla l-każ
skont dak imsemmi fis-subartikolu (3) jew għal xi raġuni oħra li
tiċħad it-talba, u wara li tispjega lill-imputat bi kliem ċar x’ikunu l-
konsegwenzi tat-talba tiegħu, il-qorti għandha, meta ssir l-
ammissjoni ta’ ħtija tal-imputat, tgħaddi biex tagħti s-sentenza lilha
indikata mill-partijiet fejn tiddikjara fid-deċiżjoni tagħha li s-
sentenza li tkun qegħda tingħata tkun qegħda hekk tiġi mogħtija
fuq talba tal-partijiet.
(8) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 453A(3) sa (5), iż-żewġ
subartikoli inklużi, għandhom mutatis mutandis japplikaw għall-
proċeduri taħt dan l-artikolu.

Ammissjoni ta’ 392B. (1) Fil-każ li l-akkużat, bi tweġiba għall-mistoqsija skont

ħtija. l-artikolu 392(1)(b) u fi kwalunkwe stadju tal- proċeduri, jistqarr li
Miżjud:
IV.2014.22. hu ħati tar-reat li bih ġie akkużat u l-imsemmi reat ikun soġġett
Sostitwit: għal piena ta’ aktar minn tnax-il sena priġunerija, il-qorti għandha
XXIV.2014.51.
Emendat: twissieh b’mod l-aktar solenni fuq il-konsegwenzi legali ta’ dik it-
VIII.2015.29; tweġiba u tagħtih ftit taż-żmien biex jerġa’ lura minnha. Bla ħsara
V.2022.3 għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (3) tal-artikolu 392A u
minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi
oħra, jekk l-akkużat jibqa’ jtenni fit-tweġiba tiegħu li hu ħati tar-
reat li bih ikun akkużat, l-qorti għandha, wara li tkun ġiet reġistrata
l-ammissjoni ta’ ħtija:
(a) tordna li l-Avukat Ġenerali, fi żmien tlett (3) ijiem tax-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 249

xogħol, jingħata aċċess bil-mezzi elettroniċi għal kopja

skenjata tal-atti tal-kompilazzjoni, flimkien mal-oġġetti li
jkollhom x’jaqsmu mal-każ; u
(b) tinnotifika lir-Reġistratur tal-Qorti Kriminali li saret
ammissjoni ta’ ħtija.
(2) L-Avukat Ġenerali għandu ż-żmien ta’ xahar biex
jippreżenta nota fil-Qorti Kriminali li biha jiddikjara illi l-akkuża li
tkun saret quddiem il-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja u li
għaliha jkun ammetta l-akkużat għandha titqies bħala att ta’
akkuża, b’dana illi din id-dikjarazzjoni ma għandha tagħti lok għal
ebda nullità jew difett ieħor fil-proċeduri minkejja d-
dispożizzjonijiet l-oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra.
(3) Meta l-Qorti Kriminali tiġi notifikata mill-Qorti tal-
Maġistrati bħala qorti istruttorja dwar ammissjoni ta’ ħtija skont il-
paragrafu (b) tas-subartikolu (1), il-Qorti Kriminali għandha fi
żmien xahrejn mid-data tan-notifika tiffissa data għas-smigħ.
(4) Il-Qorti Kriminali għandha, ex officio, jew wara talba mill-
Avukat Ġenerali jew mill-akkużat, tisma’ dawk il-provi li jidhrilha
li huma rilevanti għall-fini ta’ piena, u, wara li tisma’ s-
sottomissjonijiet dwar il-piena mill-Avukat Ġenerali u mill-
akkużat, tgħaddi ’l quddiem biex tagħti lill-akkużat dik is-sentenza
li għandha tingħata skont il-liġi kontra l-akkużat li jinsab ħati tar-
reat.
(5) (a) L-akkużat u l-Avukat Ġenerali jistgħu jitolbu lill-Qorti
Kriminali li tapplika sanzjoni jew miżura jew, meta
jkun hekk provdut bil-liġi, kombinazzjoni ta’
sanzjonijiet jew miżuri, tax-xorta u l-kwantità
miftiehma bejniethom u li dwarhom l-akkużat ikun
jista’ jingħata sentenza.
(b) Jekk il-Qorti tkun sodisfatta li s-sanzjoni jew miżura,
jew il-kombinazzjoni ta’ sanzjonijiet jew miżuri
mitluba kif provdut fil-paragrafu (a) ikunu tali li kien
ikun leġittimu illi hija timponi mas-sejbien ta’ ħtija
għar-reat li dwaru l-akkużat ikun ammetta l-ħtija, il-
Qorti għandha tgħaddi biex tagħti s-sentenza lilha
indikata mill-partijiet fejn tiddikjara fid-deċiżjoni
tagħha li s-sentenza li tkun qiegħda tingħata tkun
qiegħda hekk tiġi mogħtija fuq talba tal-partijiet.
(ċ) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (3), (4) u (5) tal-
artikolu 453A għandhom japplikaw mutatis mutandis
għal dan is-subartikolu.
(6) Minkejja xi dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’
kull liġi oħra, ammissjoni magħmula u reġistrata skont id-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) ma tkunx tista’ tigi revokata
jew irtirata.
(7) Meta l-Qorti Kriminali jidhrilha li ma tkunx ġiet osservata
xi formalità skont dan l-artikolu jew ikun hemm xi difett ieħor fil-
proċeduri, il-Qorti Kriminali għandha tibgħat lura l-atti lill-Qorti
t a l - M a g i s t r a t i bħ a l a q o r t i i s t r u t t o r j a s a b i e x t e r ġ a ’ t i b d a l -
kumpilazzjoni mill-ġdid.
250 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Ħlas ta’ spejjeż 392Ċ. (1) Meta l-akkużat jistqarr li huwa ħati, kemm waqt l-
meta ssir eżami jew f ’kull stadju tal-proċeduri, il-qorti għandha, qabel ma
ammissjoni ta’
ħtija. tipproċedi biex tagħti s-sentenza tagħha, taċċerta jekk atti dwar l-in
Miżjud: genere jew reperti jkunu saru u jekk dawn ikunu saru, il-qorti
XXIV.2014.52. għandha, meta tagħti s-sentenza jew f ’kull ordni ieħor wara,
tikkundanna l-ħati jew il-ħatjin, ilkoll flimkien in solidum jew kull
wieħed għalih, għall-ħlas, lir-reġistratur, tal-ispejjeż kollha jew ta’
parti mill-ispejjeż li jkollhom x’jaqsmu mal-ħatra ta’ esperti jew
periti fil-proċeduri, inklużi dawk tal-esperti li jkunu ġew maħtura
fl-istadju tal-proċess verbal tal-inkjesta, f’dak iż-żmien u f’dak l-
ammont bħal ma jkun ġie stabbilit fis-sentenza jew fl-ordni:
Iżda meta l-imsemmija spejjeż ikunu għandhom ma ġewx
stabbiliti fiż-żmien li tkun ingħat is-sentenza jew fl-eventwalità li
xi espert jew perit fil-proċeduri jkun għadu ma ppreżentax ir-
rapport tiegħu jew il-proċess verbal ikun għandu ma ġiex magħluq,
ir-Reġistartur għandu d-dritt li jistabbilixxi l-ispejjeż, u sabiex
jipproċedi biex jiġbor l-ispejjeż lura, kollha jew parti minnhom,
mill-persuna jew mill-persuni kkundannati, kif jiġi ordnat mill-
qorti fis-sentenza tagħha:
Iżda wkoll il-Qorti għandha, qabel ma tgħaddi biex tagħti s-
sentenza kif imsemmi qabel u biex tagħti ordni skont l-artikolu
23B, taċċerta jekk saritx ordni kif imsemmi fl-artikoli 23A u 23D, u
jekk tkun saret, id-dispożizzjonijiet t a’ dan i s-subartikolu
għandhom, mutatis mutandis, japplikaw għal kull ordni bħal din.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 533 għandhom, mutatis
mutandis, japplikaw għal kull ordni magħmula taħt dan l-artikolu.

Kontro-eżami 393. L-imputat jista’ jagħmel kontro-eżami lix-xhud u l-

mill-imputat. mistoqsijiet tiegħu, flimkien mat-tweġib, għandhom jitniżżlu wara
Emendat:
III.1880.3. l-eżami.
Tniżżil ta’ 394. Kull ċirkostanza ta’ fatt li l-imputat, wara l-eżami ta’ xhud
ċirkostanzi ta’ jew matul il-kompilazzjoni, iġib ’il quddiem, għandha titniżżel
fatt miġjubin ’il
quddiem mill- mill-qorti fil-lok li jmiss tal-kompilazzjoni.
imputat.
Il-maġistrat 395. L-eżami tax-xhieda u tal-imputat għandu jiġi iffirmat mill-
għandu jiffirma maġistrat.
l-eżami tax-
xhieda u tal-
imputat.
Emendat:
Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 1.
Il-maġistrat 396. Kull dokument miġjub matul il-kompilazzjoni għandu jiġi
għandu jiffirma kontro-firmat mill-maġistrat, u notament ta’ din il-produzzjoni
d-dokumenti.
għandu jitniżżel fuq id-dokument stess mir-reġistratur jew mill-
uffiċjal li jagħmel floku.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 251

397. (1) Il-qorti tista’ tordna t-taħrika ta’ xhieda u l- Setgħa tal-
produzzjoni ta’ provi li jkun jidhrilha meħtieġa, kif ukoll il-ħruġ ta’ maġistrat matul
il-kompilazjoni.
ċitazzjonijiet jew mandati ta’ arrest kontra kull awtur ieħor jew Emendat:
kompliċi li hija tikxef. Il-qorti tista’ tordna wkoll aċċessi, IX.1859.23;
V.1868.23;
perkwiżizzjonijiet, esperimenti, it-teħid ta’ xi kampjun u kull XIII.1931.2;
miżura jew ħaġa oħra li tinħtieġ biex il-ġabra tal-provi tal-kawża A.L. 4 tal-1963;
tkun kompluta minn kollox. XXX1. 1966.2;
XXIV.2014.53;
XXVIII. 2021.8.
(2) Il-qorti tista’ wkoll, taħt dawk il-kawtieli li jidhrilha Eżami tal-ġisem.
meħtieġa sabiex titħares id-deċenza, teżamina jew tordna li tiġi
eżaminata minn periti xi parti tal-ġisem tal-imputat jew tal-persuna
li fuqha jew li magħha jkun jingħad li sar id-delitt, kemm-il darba l-
qorti tkun tal-fehma li minn dak l-eżami tista’ toħroġ prova kontra
jew favur l-imputat.
(3) Il-qorti tista’ tordna wkoll, fuq talba tal-Avukat Ġenerali Fotografiji,
jew tal-Pulizija, li l-imputat jiġi iffotografat, meqjus jew li jittieħdu qisien, u teħid
tal-istampi tas-
l-istampi ta’ subgħajh: subgħajn.
Iżda, jekk imputat, li qabel ma jkun ġie qatt ikkundannat
fuq delitt, jiġi illiberat, il-fotografiji kollha (negattivi u kopji), l-
istampi kollha tas-subgħajn, u n-notamenti kollha fuq il-qisien
hekk meħuda, għandhom jiġu meqruda jew mogħtija lill-persuna
illiberata.
(4) Il-fotografiji, l-istampi tas-swaba u l-qisien imsemmijin fl-
aħħar subartikolu qabel dan, jiġu meħuda skont ir-regolamenti li
minn żmien għal ieħor jiġu magħmula mill-Ministru responsabbli
għall-ġustizzja.
(5) Il-qorti tista’ wkoll tordna l-arrest tal-imputat li ma jkunx Arrest ta’
ġa taħt arrest. imputat li ma
jkunx taħt arrest.

398. (1) Jekk, qabel ma jiġi iffirmat att, ikun jinħtieġ isir fih xi Kif u fejn it-
tibdil, korrezjoni jew żieda, dawn għandhom isiru b’postilla taħt l- tibdil, il-
korrezzjonijiet u
att, u qabel ma dan jiġi iffirmat. It-tibdil, il-korrezzjoni jew iż- ż-żieda jistgħu
żieda li jinħtieġu jsiru wara li l-att jiġi iffirmat, għandhom isiru jsiru.
b’postilla fil-ġenb.
(2) Ma jista’ jsir ebda brix f’ebda att u lanqas ma jista’ jitħalla Ma jistax isir
ebda vojt fih mingħajr ma jkollu linja mgħoddija fuqu, u jekk ikun brix.
jinħtieġ li jsir xi taħsir, dan għandu jsir b’mod li jħalli li l-kelma
mħassra tkun tista’ tinqara sewwa.
(3) Il-maġistrat għandu jiffirma wkoll dawk il-postilli jew Il-maġistrat
taħsiriet. għandu jiffirma
l-postilli, eċċ.

399. (1) Meta l-qorti tiddeċiedi li l-eżami ta’ xi xhud jew li xi Prova b’mezz ta’
proċess ieħor fl-inkjesta minn xi awtorità barra minn Malta jkun rogatorja.
Miżjud:
meħtieġ b’mod indispensabbli, l-ittra rogatorja għal għajnuna legali XI.1900.66.
u d-deċiżjoni tal-qorti għandhom, fi żmien tliet ijiem tax-xogħol, Emendat:
XXXI.2007.16.
jiġu notifikati lill-Avukat Ġenerali li mbagħad jista’, fi żmien Sostitwit:
ħamest ijiem tax-xogħol, jagħmel kull sottomissjoni bil-miktub XXIV.2014.54.
skont ma hu jkun jidhirlu meħtieġ.
(2) L-imputat jista’, mhux aktar tard minn erbat ijiem tax-
xogħol minn dik id-deċiżjoni, jissottometti talba addizzjonali għall-
252 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

eżami ta’ xhud jew ta’ xi proċess ieħor tal-inkjesta, u jaħtar persuna
oħra li tidher għalih fl-eżami jew fil-proċess. Dan iż-żmien jista’,
għal raġuni tajba, jiġi mġedded:
Iżda dak iż-żmien hekk imġedded ma jisax jeċċedi tletin
ġurnata mid-data tad-deċiżjoni.
(3) Il-qorti għandha tordna t-trasmissjoni tat-talba għal
għajnuna legali lill-awtorità barra minn Malta fi żmien tliet ijiem
tax-xogħol minn meta jiskadi l-perjodu msemmi fis-subartikolu (2).
(4) Il-Qorti Kriminali tkun kompetenti li tordna t-trasmissjoni
tat-talba għal għajnuna legali lill-awtorità barranija wara li jsir
rikors mill-Avukat Ġenerali jew mill-imputat meta jiskadi l-perjodu
ta’ żmien imsemmi fis-subartikolu (3).
Kap. 12. (5) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 622B tal-Kodiċi ta’
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili li jipprovdu għall-irrekordjar
ta’ xhieda fuq tejp jew fuq video jew b’mezzi oħra għandhom
japplikaw għal talba għall-eżami ta’ xi xhud taħt dan l-artikolu.
Kap. 12. (6) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 618 u 619 tal-Kodiċi ta’
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili għandhom japplikaw għall-
finjiet ta’ dan l-artikolu:
Iżda fejn ikun jeżisti xi trattat, konvenzjoni, patt jew
ftehim, bejn Malta u pajjiż ieħor jew li jkun japplika għaż-żewġ
pajjiżi jew li fih iż-żewġ pajjiżi jkunu parti, it-talba għandha ssir u
tiġi trasmessa skont l-imsemmi trattat, konvenzjoni, patt jew
ftehim.
(7) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, l-ittra rogatorja li biha ssir
it-talba għandu jkollha dan li ġej:
(a) l-għan ta’ jew ir-raġuni għal dik it-talba;
(b) id-dettalji tal-persuna jew persuni msemmija fit-talba
inkluż, fejn possibbli, l-indirizz, id-data tat-twelid u n-
nazzjonalità;
(ċ) deskrizzjoni tar-reati li l-persuna qed tiġi akkużata
bihom u l-piena li tista’ teħel għal dak ir-reat;
(d) rapport fil-qasir tal-fatti li wasslu għat-talba; u
(e) kopja tal-leġiżlazzjoni rilevanti li tikkriminalizza l-
imġiba attribwita lill-imputat u li tagħti informazzjoni
dwar ir-reat, il-piena u d-drittijiet li persuna tista’ tkun
mogħtija.

L-imputat jista’ 400. L-imputat, matul il-kompilazzjoni, jista’ jkun assistit minn
jkun assistit avukat jew minn prokuratur legali.
minn avukat jew
prokuratur
legali.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 253

401. (1) Il-kompilazzjoni għandha tingħalaq fi żmien xahar, Żmien għall-

illi, għal raġuni tajba, jista’ jiġi mġedded mill-President ta’ Malta egħluq tal-
kompilazzjoni.
għal perijodi oħra kull wieħed minnhom ta’ xahar, u kull tiġdid Emendat:
bħal dan għandu jsir fuq talba bil-miktub magħmula mill-qorti: VIII. l857.14;
XI.1900.67;
Iżda ż-żmien fuq imsemmi m’għandux b’kollox jiġi hekk A.L. 46 tal-
1965;
imġedded għal aktar minn tliet xhur: III.1973.2;
LVIII.1974.68;
Iżda wkoll kemm-il darba ma jkunx ingħata l-ħelsien mill- XXVII.1975.40;
arrest, l-akkużat għandu jinġieb quddiem il-qorti għall-anqas darba XIII.1980.15;
kull ħmistax-il ġurnata sabiex il-qorti tiddeċidi jekk għandux jibqa’ III.2001.86;
XVI.2006.9;
arrestat. V. 2022.4;
VI.2023.4,16.
(2) Meta tingħalaq il-kompilazzjoni, il-qorti tiddeċidi jekk Meta l-akkużat
ikunx hemm jew ma jkunx hemm raġunijiet biżżejjed biex l- jinbagħat biex
jitqiegħed taħt
imputat jitqiegħed taħt att ta’ akkuża. Fl-ewwel każ, il-qorti, att ta’ akkuża
tibgħat l-imputat biex jitqiegħed taħt dak l-att ta’ akkuża quddiem jew jiġi illiberat.
il-Qorti Kriminali, u, fit-tieni każ, tordna l-liberazzjoni tiegħu.
(3) Fil-każ il-wieħed u l-ieħor, il-qorti għandha tordna li l-Avukat L-atti għandhom
Ġenerali, fi żmien tlett (3) ijiem tax-xogħol jingħata aċċess bil-mezzi jinbagħtu lill-
Avukat
elettroniċi għal kopja skenjata tal-atti tal-kompilazzjoni flimkien mal- Ġenerali.
esebiti kollha relatati mal-każ.
(3A) Meta l-qorti tqiegħed lill-imputat taħt att ta’ akkuża quddiem Trasmissjoni
il-Qorti Kriminali, il-qorti għandha, minbarra li tagħti l-ordni elettronika tad-
dokumenti tal-
imsemmija fis-subartikolu (3), taġġorna l-każ għal data oħra, li tkun proċeduri lill-
data mhux iktar kmieni minn xahar (1), iżda mhux iktar tard minn sitt Avukat
Ġenerali.
(6) ġimgħat mid-data tal-aġġornament. Il-qorti għandha wkoll taġġorna
l-każ kif ingħad għal data li tkun tiġi wara li l-qorti tkun irċeviet in-nota
ta’ rinviju skont is-subartikolu (2) tal-artikolu 405 mingħand l-Avukat
Ġenerali iżda li tkun tiġi qabel id-data li fiha terġa’ tagħti aċċess
permezz ta’ mezzi elettroniċi għall-atti tal-kompilazzjoni flimkien mal-
eżebiti kollha u dokumenti fil-każ lill-Avukat Ġenerali skont xi
dispożizzjoni ta’ dan il-Kodiċi.
(4) Meta tkun qed tiddeċiedi jekk ikunx jew ma jkunx hemm
raġunijiet biżżejjed biex l-imputat jitqiegħed taħt att ta’ akkuża l-
Qorti ma għandha tikkonsidra ebda kwistjoni ta’ preskrizzjoni jew
xi eċċezzjoni bħal dik imsemmija fl-artikolu 449(1)(d).

(5) Matul it-terminu stipulat fis-subartikolu (3A), il-Qorti

Kriminali tkun kompetenti sabiex tiddeċiedi dwar talbiet ippreżentati
matul l-imsemmi terminu.

402. (1) Iż-żminijiet imsemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan, Twaqqif taż-
fl-artikolu 407 u fl-artikolu 432(3) jitwaqqfu - żmien tal-
kompilazzjoni,
Miżjud:
IV.1856.29.
Emendat:
XI.1900.67;
A.L. 46 tal-
1965;
XXV.1967.2;
LVIII.1974.68;
XXVIl. 1975.40;
XXIX.1990.19;
XXIV.2014.55;
V. 2022.5.
254 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

f’każ ta’ ġenn ta (a) jekk jiġi allegat jew jekk ikun hemm suspett
l-imputat, raġonevoli li l-imputat kien miġnun fiż-żmien tar-reat
jew li hu miġnun fiż-żmien tal-kompilazzjoni;
f’każ ta’ mard (b) jekk l-imputat minħabba mard jew ħag’oħra, ma jkunx
tal-imputat, jista’ jidher;
f’każ ta’ (ċ) jekk jiġi ordnat l-eżami ta’ xhieda jew att ieħor ta’
rogatorja, kompilazzjoni taħt l-artikolu 399;
(d) meta l-qorti taċċetta t-talba li tkun saret skont l-
artikolu 46(3) tal-Kostituzzjoni.
(2) Iż-żminijiet fuq imsemmija jistgħu jitwaqqfu wkoll -
f’każ ta’ mard (a) meta xhud ikun hekk marid li ma jkunx jista’ jagħti x-
ta’ xhieda, xiehda tiegħu lanqas f’daru;
f’każ meta (b) meta l-imputat ma jkunx jista’ jinstab u wieħed għandu
imputat ma għaliex jaħseb li hu jkun inħeba jew telaq minn Malta.
jinstabx.
Ħatra ta’ periti. (3) Fil-każ imsemmi fis-subartikolu (l)(a), il-qorti taħtar perit
wieħed jew aktar biex jeżaminaw l-imputat u l-fatti li jippruvaw il-
ġenn tal-imputat.
Ġenn tal-imputat (4) Jekk mir-rapport tal-periti jinsab li l-imputat kien miġnun
fi żmien ir-reat. fiż-żmien tar-reat, il-qorti tordna li l-Avukat Ġenerali jingħata aċċess
bil-mezzi elettroniċi għal kopja skenjata tal-atti tal-kompilazzjoni fi
żmien tlett (3) ijiem tax-xogħol, u tagħti l-provvediment imsemmi fl-
artikolu 623.
Meta l-Avukat (5) Jekk l-Avukat Ġenerali, meta jingħata aċċess għal kopja
Ġenerali ma skenjata tal-atti bil-mezzi elettroniċi, ma jkunx irid joqgħod għall-
joqgħodx għar-
rapport tal-periti fehma tal-periti dwar il-ġenn tal-imputat, huwa jista’, fiż-żmien
dwar il-ġenn tal- imsemmi fl-artikolu 432(1), jitlob bil-miktub li tissokta l-
imputat.
kumpilazzjoni fuq il-mertu tal-akkuża, inkella jista’, b’rikors
ippreżentat quddiem il-Qorti Kriminali, iġib il-kwistjoni quddiem dik
il-qorti, u jitlob li titmexxa skont l-artikoli 620, 627 u 628:
Iżda l-Avukat Ġenerali għandu jippreżenta dak ir-rikors jekk l-
akkużat b’rikors quddiem il-qorti istruttorja jagħmel talba f’dak is-
sens qabel ma l-Avukat Ġenerali jingħata aċċess għall-atti skenjati bil-
mezzi elettroniċi skont l-aħħar subartikolu ta’ qabel dan.
Ġenn tal-imputat (6) Jekk mir-rapport tal-periti jirriżulta l-ġenn tal-imputat fiż-
fi żmien il- żmien tal-kompilazzjoni, il-qorti għandha tissokta l-kompilazzjoni
kompilazzjoni.
fuq il-mertu tal-akkuża.
Il-kompilazzjoni (7) Fil-każijiet imsemmijin fis-subartikoli (5) u (6), il-
tista’ tibqa’ kompilazzjoni tista’ tibqa’ titmexxa wkoll mingħajr l-imputat, u
miexja mingħajr
l-imputat. jekk dan ma jkunx assistit minn avukat jew prokuratur legali,
igħoddu d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 519.

It-termini taħt l- 402A. Meta fir-rigward ta’ persuna li tiġi akkużata quddiem il-
artikolu 402(1) Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti Istruttorja, qorti tkun għamlet ordni
għandhom
jibdew għall-konsenja tagħha temporanja lejn Stat barrani li jkun qiegħed
għaddejjin mill- jitlob l-estradizzjoni tagħha jew lil xi awtorità kompetenti barranija
ġdid.
Miżjud: oħra li tkun qegħda titlob il-konsenja tagħha, it-termini ta’ żmien
XXXI.2007.17. imsemmija fl-artikolu 402(1) għandhom, mid-data tat-treġġigħ lura
Emendat: tagħha f’Malta, jerġgħu jibdew għaddejjin mill-ġdid.
VI.2023.5.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 255

403. (1) Jekk, meta tingħalaq il-kompilazzjoni, il-qorti jkun Meta l-qorti hija
jidhrilha li r-reat mhux ta’ kompetenza tal-Qorti Kriminali, iżda ta’ ta’ fehma li r-
reat hu ta’
kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kompetenza tal-
kriminali u li dwaru ma hemmx ħtieġa ta’ kwerela tal-parti offiża, Qorti tal-
Maġistrati bħala
il-qorti li mexxiet il-kompilazzjoni għandha tagħti s-sentenza fuq qorti ta’
ir-reat skont l-artikolu 377, u tordna li l-atti flimkien ma’ kopja tas- ġudikatura
sentenza jiġu mibgħuta lill-Avukat Ġenerali skont l-artikolu kriminali.
Miżjud:
401(3). XI.1900.76.
Emendat:
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) tgħodd ukoll kemm- I.1903.24;
il darba r-reat ikun wieħed li għalih it-tmexxija tal-azzjoni tmiss VIII.1909.40;
lill-parti offiża, u din ma tidhirx biex tirrinunzja għall-azzjoni. A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40;
VIII.1990.3.
404. Kull meta il-Qorti tal-Maġistrati teħles imputat minħabba Dmir tal-Pulizija
nuqqas ta’ provi, hu dmir tal-Pulizija Eżekuttiva li tissokta tfittex li Eżekuttiva li
tissokta l-
tgħarbel aħjar dwar il-fatt. investigazzjoni
fuq il-każ meta
l-imputat jiġi
ililberat
minħabba
nuqqas ta’ provi.
Emendat:
VIII.1990.3.
405. (1) Il-qorti għandha, wara li tordna li l-Avukat Ġenerali Eżami mili-ġdid
jingħata aċċess permezz tal-mezzi elettroniċi għall-atti tal- ta’ xhieda jew
eżami ta’ xhieda
kumpilazzjoni flimkien mal-esebiti kollha tal-każ, wara li tagħti l- ġodda fuq talba
ordni sabiex l-imputat jitqiegħed taħt att ta’ akkuża, u qabel ma jiġi tal-Avukat
Ġenerali.
ppreżentat l-att ta’ akkuża, fuq talba bil-miktub tal-Avukat Ġenerali, Emendat:
tagħmel mistoqsijiet ulterjuri lil kwalunkwe xhieda li jkunu diġà IV.1856.30;
nstemgħu jew tisma’ xi xhieda ġodda. III.1880.4;
VIII.1909.41;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
XXIV.2014.56;
XXVIII. 2021.9;
V. 2022.6;
IV. 2023.6.
(2) L-Avukat Ġenerali għandu, għal dan l-iskop, jippreżenta talba L-Avukat
tiegħu bil-miktub, u fiha għandu jfisser fuqiex għandu jsir l-eżami jew Ġenerali
għandu jibgħat
l-eżami mill-ġdid tax-xhieda. it-talba.
(3) L-eżami jew l-eżami mill-ġdid tax-xhieda għandu jsir Eżami tax-
quddiem l-imputat, sabiex hu jkun jista’ jagħmel il-kontro-eżami, xhieda quddiem
l-imputat.
u, għal dan il-ħsieb, il-qorti tordna li l-akkużat, jekk ikun arrestat,
jinġieb quddiem il-qorti, u jekk ma jkunx arrestat, illi jiġi mħarrek
biex jidher quddiemha.
(4) Jekk l-imputat imħarrek ma jidhirx, ix-xhud jinsama’, u x- Jekk l-imputat
xiehda tiegħu titqies bħallikieku ġiet mismugħa quddiem l-imputat imħarrek ma
jidhirx.
stess.
 256 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Eżami mill-ġdid (5) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli li jiġu minnufih qabel ta’

ta’ xhieda jew dan l-artikolu għandhom japplikaw ukoll meta l-imputat ikun jixtieq li
eżami ta’ xhieda
ġodda fuq talba jeżamina jew li jerġa’ jeżamina. F’dan il-każ, it-talba għandha tiġi
tal-imputat. komunikata lill-Avukat Ġenerali. Il-qorti għandha mbagħad tordna li l-
L-Avukat
Ġenerali għandu Avukat Ġenerali jew il-Kummissarju tal-Pulizija jiġu nnotifikati bil-
jibgħat lill-qorti ġurnata li fiha għandhom jinstemgħu x-xhieda sabiex huma jew
l-atti tal- uffiċjal ieħor tagħhom ikunu jistgħu, jekk iridu, jidhru u jagħmlu
kompilazzjoni.
Il-Kummissarju kontro-eżami lix-xhieda.
tal-Pulizija
għandu jiġi
innotifikat.
Aċċess għall- (6) Aċċess bil-mezzi elettorniċi għax-xhieda skenjata tax-xhieda
atti skenjati bil- meħudin taħt dan l-artikolu għandu, bla ebda dewmien, jingħata lill-
mezzi
elettoriniċi Avukat Ġenerali.
tingħata lill-
Avukat
Ġenerali.
Aċċess għall-atti (7) Meta t-talba għas-smigħ tax-xhieda ssir mill-imputat, iż-żmien
skenjati bil- li fih għandu jiġi ppreżentat l-att tal-akkuża jibda jgħodd mill-jum li
mezzi
elettoriniċi fih aċċess bil-mezzi elettroniċi għall-atti skenjati tal-kompilazzjoni,
tingħata lill- flimkien ma’ aċċess bil-mezzi elettroniċi għax-xhieda skenjata tax-
Avukat
Ġenerali. xhieda hekk mismugħa, jingħata mill-ġdid lill-Avukat Ġenerali.

(8) Il-qorti għandha tmexxi sabiex tieħu kull azzjoni jew

miżura oħra li għandha x’taqsam mal-kumpilazzjoni kif l-Avukat
Ġenerali jista’ jitlob bil-miktub.

Talba għas- 406. (1) Jekk l-att tal-akkuża jkun ġa ġie ippreżentat, it-talba
smigħ mill-ġdid tal-Avukat Ġenerali jew tal-imputat, imsemmija fl-aħħar artikolu
ta’ xhieda jew
għas-smigħ ta’ qabel dan, għandha ssir b’rikors lill-Qorti Kriminali. Dan ir-rikors
xhieda ġodda għandu jkun fih lista tax-xhieda li jintalab li jinġiebu u fih għandu
wara li jkun
ippreżentat l-att jingħad ċar fuqhiex dawk ix-xhieda għandhom jinsemgħu. Il-qorti,
tal-akkuża. jekk tilqa’ t-talba, għandha tordna li jinsemgħu x-xhieda u li, għal
Emendat: dan il-ħsieb, ir-rikors jiġi mibgħut lill-Qorti tal-Maġistrati bħala
III.1880.5;
A.L. 46 tal- qorti istruttorja, u din il-qorti msemmija l-aħħar għandha timxi
1965; skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu hawn fuq imsemmi.
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40; (2) L-atti tal-kompilazzjoni għandhom jigu mir-reġistratur
IX.1982.2; mibgħuta lill-Qorti tal-Maġistrati flimkien mar-rikors fuq imsemmi.
VIII.1990.3;
V. 2022.7. (3) Il-Qorti tal-Maġistrati għandha tibgħat lura l-atti, flimkien
max-xhieda lill-Qorti Kriminali u tordna li l-Avukat Ġenerali jingħata,
fi żmien tlett (3) ijiem, aċċess bil-mezzi elettroniċi għax-xhieda
skenjata tax-xhieda hekk mismugħa.
It-talba tiġi (4) It-talba għas-smigħ tax-xhieda fil-każijiet imsemmijin
milqugħa biss f’dan l-artikolu ma tiġix milqugħa ħlief meta l-qorti tkun sodisfatta
f’xi każijiet.
Xiehda meħuda li x-xhieda jkunu sejrin isiefru jew ikunu fil-periklu tal-mewt jew fi
wara li jagħlaq stat li aktarx ma jkunux jistgħu jidhru l-qorti dak in-nhar tal-kawża;
iż-żmien
stabbilit għall- u jekk ix-xhieda jinsemgħu wara li jkun għalaq iż-żmien li hemm
preżentata tan- mogħti fl-artikolu 438 għall-preżentata tan-nota tax-xhieda li
nota tax-xhieda, għandhom jinġiebu fil-kawża, ix-xiehda tagħhom ma tistax tinġieb
tista’ biss
tinġieb fil-kawża ħlief bil-permess tal-Qorti Kriminali, li jingħata biss meta din il-
bil-permess tal- qorti, wara li tqis iċ-ċirkostanzi tal-każ, tkun tal-fehma li l-prova li
qorti. tista’ ssir b’dik ix-xiehda tkun rilevanti għall-kawża.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 257

407. Fil-każijiet imsemmijin fl-ewwel biċċa tal-artikolu 402(5) Żmien li fih

u fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan, il-kompilazzjoni għandha għandha
tingħalaq il-
tingħalaq fiż-żmien li jingħad fl-artikolu 401(1), li jibda jgħodd kompilazzjoni
minn dak in-nhar li l-qorti tkun irċeviet l-atti. fil-każ li l-
Avukat Ġenerali
jikkontesta l-
ġenn tal-imputat
u fil-każ ta’
smigħ ta’ xiehda
ġodda.
Emendat:
XI.1900.68.
408. (1) Matul il-kompilazzjoni u sakemm l-Avukat Ġenerali Żjara lill-
jingħata aċċess bil-mezzi elettroniċi għall-atti skenjati, ħadd ma jista’ imputat matul il-
kompilazzjoni.
jara lill-imputat, meta hu taħt arrest, jekk mhux bil-permess tal- Emendat:
maġistrat li jkun imexxi l-kompilazzjoni. XI.1900.68;
A.L. 46 tal-
(2) Dan il-permess ma jingħatax jekk il-maġistrat ikun jidhirlu 1965;
LVIII.1974.68.
li jista’ jkun ta’ ħsara għall-finijiet tal-ġustizzja. V. 2022.8.

409. (1) Il-qorti tista’ tordna li l-kompilazzjoni titmexxa bil- Meta l-

magħluq, meta hija jidhrilha li l-kompilazzjoni bil-miftuħ tista’ kompilazzjoni
tista’ ssir bil-
tkun ta’ ħsara għall-finijiet tal-ġustizzja. magħluq.
Miżjud:
(2) F’dan il-każ, l-uffiċjali tal-qorti li jieħdu parti fl-atti tal- XI.1900.69.
kompilazzjoni ma jistgħux igħidu xi jkun fihom dawk l-atti, taħt il-
piena stabbilita fl-artikolu 257.

409A. (1) Kull min jallega li jkun qiegħed jiġi detenut kontra l- Rikors minn
liġi taħt l-awtorità tal-Pulizija jew ta’ xi awtorità pubblika oħra persuna
miżmuma taħt
mhux f ’dak li għandu x’jaqsam ma’ xi reat li dwaru qiegħed jiġi arrest li tallega li
imputat jew akkużat f ’xi qorti, jista’ f ’kull waqt jagħmel rikors qed tinżamm
detenuta kontra
quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, li għandu jkollha l-istess setgħat li l-liġi.
għandha l-istess qorti bħala qorti istruttorja, fejn jitlob il-ħelsien Miżjud:
tiegħu mill-kustodja. Rikors bħal dak għandu jiġi appuntat għas- III.2002.87.
Emendat:
smigħ bl-urgenza u r-rikors flimkien mad-data tas-smigħ għandhom V.2022.9.
jiġu notifikati fl-istess jum li jsir ir-rikors sew lir-rikorrent sew lill-
Kummissarju tal-Pulizija jew lill-awtorità pubblika li taħt l-
awtorità tagħha r-rikorrent ikun qiegħed jallega li qiegħed jiġi
detenut kontra l-liġi. Il-Kummissarju tal-Pulizija jew l-awtorità
pubblika, skont il-każ, jistgħu jippreżentaw risposta sa mhux aktar
tard mill-jum tas-smigħ.
(2) Fil-jum appuntat għas-smigħ tar-rikors, il-qorti għandha
tisma’ fil-qosor lir-rikorrent u lill-intimat u kull prova relevanti li
tinġieb minnhom biex isostnu s-sottomissjonijiet tagħhom, kif
ukoll ir-raġunijiet u ċ-ċirkostanzi li jmorru favur jew kontra l-
legalità tad-detenzjoni kontinwata tar-rikorrent.
(3) Jekk il-qorti, wara li tkun semgħet il-provi miġjuba u s-
s o t t o m i s s j o n i j i e t m a g ħ m u l a m i r- r i k o r r e n t u m i l l - i n t i m a t ,
jirriżultalha li l-kontinwazzjoni tal-arrest tar-rikorrent ma tkun
imsejsa fuq ebda dispożizzjoni ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra
li tkun tawtorizza l-arrest u d-detenzjoni tar-rikorrent, din għandha
tilqa’ r-rikors. Jekk ikun xort’oħra l-qorti għandha tiċhad ir-rikors.
(4) Meta l-qorti tiddeċiedi li tilqa’ r-rikors, l-Avukat Ġenerali
għandu, sa mhux aktar tard mill-jum tax-xogħol li jiġi minnufih wara,
258 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jingħata aċċess bil-mezzi elettroniċi għar-rekord tal-proċeduri skenjati,

inkluża kopja skenjata tad-deċiżjoni tal-qorti, u l-Avukat Ġenerali jista’,
fi żmien jumejn (2) tax-xogħol minn meta jirċievi aċċess bil-mezzi
elettroniċi għar-rekord skenjat u jekk ikun tal-fehma li l-arrest u l-
kontinwazzjoni tad-detenzjoni tal-persuna hekk meħlusa mill-arrest
kienu msejsa fuq xi dispożizzjoni ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra,
jagħmel rikors quddiem il-Qorti Kriminali sabiex jikseb l-arrest mill-
ġdid u l-kontinwazzjoni tad-detenzjoni tal-persuna hekk meħlusa mill-
arrest.

Emendat: DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI LI JGĦODDU GĦALL-QORTI TAL-

VIII.1990.3. MAĠISTRATI SEW BĦALA QORTI TA’ ĠUDIKATURA KRIMINALI
KEMM BĦALA QORTI ISTRUTTORJA
Jedd tal- 410. (1) Fil-każijiet li fihom l-Avukat Ġenerali jew il-Pulizija
kwerelant jew Eżekuttiva taġixxi fuq kwerela tal-parti offiża, il-kwerelant jista’
tad-difensur
tiegħu li jkun jkun preżenti waqt is-smigħ tal-kawża, jista’ jkun assistit minn
preżenti fil- avukat jew prokuratur legali, jista jagħmel eżami jew kontro-eżami
kawża.
Miżjud: lix-xhieda u jġib, biex isaħħaħ l-akkuża kull prova oħra li l-qorti
VIII.1909.42. jkun jidhrilha li tista’ tinġieb skont il-liġi.
Emendat:
VI.1930.2;
III.2002.88;
XXVIII. 2021.10.
Eżami (2) Meta l-kwerelant għandu jinsama’ taħt ġurament, ix-xiehda
b’ġurament tal- tiegħu għandha tittieħed qabel dik tax-xhieda l-oħra tal-
kwerelant.
prosekuzzjoni, barra minn meta, fil-fehma tal-qorti, jinħass il-
bżonn wara, f’xi waqt ieħor tal-kawża jew meta dik ix-xiehda tiġi
mitluba mill-imputat f’kull waqt li jkun tal-kawża, jew meta l-qorti
jidhrilha li hu sewwa li tbiddel l-ordni tal-provi.
Il-Pulizija u l- (3) Fil-każijiet ta’ proċeduri magħmulin mill-Pulizija ex
parti offiża officio, il-Pulizija u l-parti offiża jistgħu jkunu assistiti minn avukat
jistgħu jkunu
assistiti minn jew prokuratur legali, illi jista’ jagħmel eżami u kontro-eżami lix-
avukat jew xhieda, iġib provi u jagħmel, sabiex isaħħaħ l-akkuża, kull
prokuratur
legali. osservazzjoni oħra li l-qorti jidhrilha li tista’ ssir skont il-liġi.
Il-parti offiża (4) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tas-
tista’ tkun subartikolu (3) u bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu
preżenti fil-qorti
waqt is-seduti. (6), parti offiża li jkollha interess li tkun preżenti matul proċeduri
magħmulin mill-Pulizija jkollha l-jedd li tikkomunika dak l-
interess lill-pulizija billi tagħti l-partikolaritajiet tagħha flimkien
mal-indirizz fejn tkun toqgħod u malli jsir dan dik il-parti offiża
għandha tiġi notifikata b’avviż li jkun fih id-data, il-post u l-ħin
tal-ewwel smigħ f ’dawk il-proċeduri u jkollha l-jedd li tkun
preżenti fil-qorti matul dak is-smigħ u matul kull smigħ ieħor li jiġi
wara wkoll jekk tkun xhud.
(5) Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tas-
subartikolu (3) u bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu
(6), persuna li ma tiġix notifikata bl-avviż imsemmi fis-subartikolu
(4) u li tkun qed tippretendi li hi parti offiża tista’ titlob lill-Qorti li
tiddaħħal fil-proċeduri bħala parti offiża u jekk il-pretensjoni
tagħha li hija parti offiża tintlaqa’ mill-qorti, minn dak il-waqt ’il
quddiem dik il-persuna jkollha l-jedd li tkun preżenti matul kull
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 259

smigħ li jiġi wara wkoll jekk tkun xhud.

(6) Jekk l-avviż tad-data tal-ewwel smigħ ma jiġix notifikat
lill-parti offiża wara li jkun sar tentattiv għaldaqshekk, jew jekk
għal xi raġuni li tkun parti offiża tonqos milli tidher waqt xi seduta,
dan ma għandux jipprekludi lill-qorti milli tipproċedi bis-smigħ tal-
każ jew tal-kumpilazzjoni sakemm dawn jiġu konklużi.

411. (1) Meta l-kawża ssir mill-Pulizija Eżekuttiva, id- Taxxar tad-
drittijiet tal-avukat jew prokuratur legali jiġu intaxxati fuq it-tariffa drittijiet tad-
difensuri fil-
fl-Iskeda Ċ li hawn ma’ dan il-Kodiċi. It-taxxi ta’ dawn id-drittijiet kawżi tal-
jistgħu jiġu attakkati u jista’ jintalab il-ħlas tagħhom l-istess bħat- Pulizija.
Miżjud:
taxxi tal-ispejjeż imsemmijin fl-artikolu 253(ċ) tal-Kodiċi ta’ XVI.1921.6.
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
Kap. 12.
(2) Ir-reġistratur, fl-intaxxar ta’ drittijiet, jista’ jitlob il-fehma
tal-maġistrat li jkun sama’ l-kawża, dwar l-importanza tal-akkuża,
iż-żmien li tkun ħadet il-kawża u ċirkostanzi oħra. L-avukat jew
prokuratur legali jista’ jitlob ukoll lill-istess maġistrat biex jordna
t-taxxa mill-ġdid tad-drittijiet fuq it-tariffa fl-Iskeda Ċ li hawn ma’
dan il-Kodiċi.
412. (1) Il-Qorti tal-Maġistrati għandha żżomm is-seduti Ġranet li fihom
ordinarji tagħha kuljum, minbarra s-Sibt, btajjel pubbliċi skont l- il-Qrati tal-
Maġistrati tista’
Att dwar il-Jum Nazzjonali u Btajjel Pubbliċi oħra, u l-Erbgħa u l- żżomm is-
Ħamis tal-Gimgħa l-Kbira. seduti.
Emendat:
XII.1922.2;
XXX.1934.6;
A.L 4 tal-1963;
XXXI.1966.2;
XXVII.1975.25;
VIII.1990.3;
III.2002.89.
Kap. 252.
(2) Iżda, meta l-każ ikun sabiex il-ħati jiġi mġiegħel għall- Eċċezzjonijiet.
obbligi msemmijin fl-artikoli 383 u 384, jew sabiex isiru atti li
għandhom x’jaqsmu ma aċċessi jew atti oħra ta’ kompilazzjoni
msemmijin f’dan il-Kodiċi, jew f’każ ta’ talba għall-ħelsien mill-
arrest taħt garanzija, jew f ’każ ta’ ħruġ ta’ taħrikiet li ma jridux
dewmien jew ta’ smigħ ta’ xhieda li jkunu sejrin isiefru jew li
jkunu fil-periklu tal-mewt, il-maġistrat jista’ joqgħod, biex imexxi
l-proċeduri, fil-ġranet imsemmijin fis-subartikolu (1) u f’kull lok
fejn ikun jinħtieġ.
(3) Il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) iżżomm is-seduti tagħha l- Lok tas-seduti.
Belt Valletta, u l-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) żzomm is-seduti
tagħha l-Belt Vittorja:
Iżda, l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’,
b’notifikazzjoni, jaħtar postijiet oħra li fihom il-qrati hawn fuq
imsemmija, bħala qrati ta’ ġudikatura kriminali, jistgħu jżommu s-
seduti tagħhom:
Iżda, minbarra dan, il-Qorti tal-Maġistrati, wkoll bħala L-art. 3 tal-
qorti ta’ ġudikatura kriminali, tista’ żżomm is-seduti tagħha fil- Ordinanza II tal-
1867,
Lazzarett jew f’kull post ieħor li jidhrilha xieraq, meta l-akkużat ikkonsolidat.
jew xi xhud ikun kwarantina, u l-qorti ma jkunx jidhrilha xieraq li
tħalli l-kawża għal wara li tispiċċa l-kwarantina.
260 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Kondizzjonijiet 412A. (1) Meta l-imputat jew l-akkużat li jitressaq quddiem il-
imposti fuq l- Qorti tal-Maġistrati, sew bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali sew
akkużat jew l-
imputat li ma bħala qorti istruttorja, ma jkunx taħt arrest, l-Avukat Ġenerali jew
jkunx taħt arrest. il-Pulizija tista’ f’dak il-waqt stess jew f’kull stadju tal-proċeduri li
Miżjud:
III.2002.90. jiġi wara titlob lill-Qorti li timponi xi kondizzjonijiet fuq l-akkużat
Emendat: jew l-imputat sabiex tiġi żgurata d-dehra fil-proċeduri ta’ dik il-
XXVIII. persuna fil-ħin u l-post stabbiliti jew sabiex jiġi xort’oħra żgurat li
2021.11;
XXIX.2021.2. dik il-persuna ma tkun sejra b’ebda mod mhux leġittimu tindaħal
fl-amministrazzjoni korretta tal-ġustizzja f’dawk il-proċeduri.
(2) Il-qorti tista’ teħtieġ li tingħata garanzija biżżejjed mill-
akkużat jew mill-imputat bl-obbligazzjoni biss tal-istess akkużat
jew imputat sabiex jiġi żgurat li huwa jkun se jħares il-
kondizzjonijiet imposti fuqu minnha u d-dispożizzjonijiet tal-
artikoli 576 u 584 għandhom japplikaw għall-garanzija mogħtija
taħt dan is-subartikolu.
(3) Is-somma li tingħata b’garanzija tgħaddi favur il-Gvern ta’
Malta u jiġi maħruġ mandat ta’ arrest kontra l-imputat jew l-
akkużat meta dik il-persuna tonqos milli tħares xi waħda mill-
kondizzjonijiet imposti mill-qorti skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan
l-artikolu u f’xi waħda miċ-ċirkostanzi l-oħra msemmija fl-artikolu
579, iżda l-Qorti tista’ tiddeċiedi li ma tapplikax id-dispożizzjonijiet
ta’ dan is-subartikolu jew li ma tapplikahomx fl-intier tagħhom meta
l-qorti tikkunsidra li l-ksur tal-kondizzjoni imposta mill-qorti ma
hiex ta’ konsegwenza serja.

Rikors minn 412B. (1) Kull min ikun jinsab taħt arrest għal reat li dwaru
persuna jkun qed jiġi imputat jew akkużat quddiem il-Qorti tal-Maġistrati u
arrestata,
pendenti li, f ’kull stadju ieħor minbarra dak li jirreferi għalih l-artikolu
proċedimenti 574A, jallega li l-kontinwazzjoni tad-detenzjoni tiegħu ma tkunx
kriminali, li
tallega arrest skont il-liġi, jista’ f’kull waqt jagħmel rikors lill-qorti fejn jitlob il-
mhux leġittimu. ħelsien tiegħu mill-arrest. Rikors bħal dak għandu jiġi appuntat
Miżjud: għas-smigħ b’urġenza u flimkien mad-data tas-smigħ għandu jiġi
III.2002.90.
Emendat: notifikat fl-istess jum li jsir lill-Kummissarju tal-Pulizija jew, skont
V.2022.10. il-każ, lill-Kummissarju tal-Pulizija u lill-Avukat Ġenerali, li
jistgħu jippreżentaw risposta għalih sa mhux aktar tard mill-jum
tas-smigħ.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 574A(2) u (3) għandhom
mutatis mutandis japplikaw għal rikors li jsir taħt dan l-artikolu.
(3) Meta r-rikors isir għar-rigward ta’ proċeduri li jkunu għadhom
pendenti quddiem il-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja qabel
ma jkun ġie ppreżentat att tal-akkuża jew jekk iż-żmien imsemmi fis-
subartikolu (3A) tal-artikolu 401 jkun għadu għaddej, ir-rikors isir
quddiem il-Qorti Kriminali u għandhom mutatis mutandis japplikaw
id-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu dwar dak ir-rikors.+
(4) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 409A(4) għandhom
japplikaw għal deċiżjoni tal-Qorti tal-Maġistrati taħt dan l-artikolu.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 261

412Ċ. (1) Meta persuna (hawn aktar ’il quddiem f’dan l-artikolu Ordnijiet ta’
u fl-artikolu 412D msejħa "l-akkużat") tkun ġiet mixlija jew Protezzjoni.
Miżjud:
akkużata b’reat quddiem il-Qorti tal-Maġistrati kemm bħala Qorti XX.2005.19.
istruttorja kif ukoll bħala Qorti ta’ ġudikatura kriminali, il-Qorti Emendat:
A.L. 407 tal-
tista’, kemm ex officio jew b’talba ta’ xi parti fil-proċedimenti, 2007.
minħabba f’raġunijiet motivati, bl-iskop li tipprovdi għas-sigurtà Sostitwit:
tal-persuna offiża jew individwi oħra jew għaż-żamma tal-ordni XIII.2018.24.
pubblika, jew għall-iskop ta’ protezzjoni tal-persuna leża jew ta’
individwi oħra minn fastidju jew imġiba oħra li tikkaġuna biża’ ta’
vjolenza, toħroġ ordni ta’ protezzjoni kontra l-akkużat.

(2) Fejn ordni ta’ protezzjoni jiġi mitlub minn xi parti fil-
proċedimenti, tali talba għandha tiġi appuntata għas-smigħ fi żmien
sebat ijiem minn meta tkun saret it-talba, sabiex jiġi determinat
jekk hemmx biżżejjed evidenza prima facie sabiex il-Qorti toħroġ
l-ordni ta’ protezzjoni.

(3) Qabel ma toħroġ l-ordni, il-Qorti għandha tqis:

(a) il-ħtieġa li tiżgura li l-persuna offiża jew xi individwu
ieħor speċifikat fl-ordni jkunu protetti minn kull dannu
jew molestja; u
(b) il-benesseri ta’ tfal jew dipendenti oħra li jistgħu
jintlaqtu mill-ordni; u
(ċ) il-ħtiġiet ta’ akkomodazzjoni tal-persuni kollha li
jistgħu jintlaqtu mill-ordni, b’mod partikolari tal-
persuna offiża, it-tfal tagħha jew id-dipendenti l-oħra
tagħha; u
(d) kull tbatija li tista’ tkun kaġunata lill-akkużat jew lil xi
persuna oħra minħabba li tkun saret l-ordni; u
(e) jekk l-akkużat ikunx irid jew le li jingħata dak it-
trattament li l-Qorti jista’ jidhrilha li jkun xieraq; u
(f) kull materja oħra li, fiċ-ċirkostanzi tal-każ, il-Qorti
jidhrilha li tkun relevanti:
Iżda għandha tingħata attenzjoni partikolari lill-
materji li jinsabu fil-paragrafi (a), (b) u (e).

(4) Il-Qorti għandha toħroġ ordni ta’ protezzjoni dejjem

f ’dawk iċ-ċirkostanzi fejn, wara li jkun ġie valutat ir-riskju tal-
persuna offiża jew ta’ persuna relevanti oħra, ikun jidher b’mod ċar
li tali persuna tinsab fi grad għoli ta’ riskju.

(5) Meta toħroġ ordni ta’ protezzjoni, il-Qorti għandha

tissottolinja r-rekwiżiti formali ta’ tali ordni, u tiddelinja postijiet
projbiti u mġiba projbita, skont il-każ.

(6) Meta toħroġ ordni ta’ protezzjoni taħt dan l-artikolu, il-
Qorti għandha minnufih tikkomunika tali ordni lill-Kummissarju
tal-Pulizija, li għandu jieħu l-azzjonijiet kollha neċessarji sabiex
jiżgura l-monitoraġġ tal-kundizzjonijiet ta’ tali ordni, inkluż l-użu
ta’ mezzi elettroniċi, skont il-każ.
262 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(7) Ordni ta’ protezzjoni jista’ jimponi kull restrizzjoni jew

projbizzjoni fuq l-akkużat li jistgħu jidhru lill-Qorti bħala meħtieġa
jew mixtieqa fiċ-ċirkostanzi sabiex jingħata effett lil kull skop
imsemmi fis-subartikolu (1).

(8) Bla ma tiġi limitata x-xorta tal-ordnijiet li jistgħu jinħarġu

taħt is-subartikolu (1), ordni ta’ protezzjoni jista’ jagħmel dan li ġej
kollu jew xi ħaġa biss minnu:
(a) jipprojbixxi jew jirrestrinġi akkużat milli javviċina
jew b’xi mod isegwi l-movimenti tal-persuna offiża
jew ta’ xi individwu ieħor speċifikat fl-ordni; jew
(b) jipprojbixxi jew jirrestrinġi l-aċċess mill-akkużat,
ġewwa fond fejn il-persuna offiża jew xi individwu
ieħor speċifikat fl-ordni, tkun qiegħda tgħix, taħdem
jew tiffrekwenta wkoll jekk l-akkużat ikollu xi interess
legali f’dak il-fond; jew
(ċ) jipprojbixxi lill-akkużat milli jikkuntattja jew
jimmolesta lill-persuna offiża jew lil xi individwu
ieħor speċifikat fl-ordni.

(9) Ordni ta’ protezzjoni għandu jibqa’ fis-seħħ għal perjodu

ta’ mhux aktar minn ħames snin, speċifikat mill-Qorti, iżda jista’
jiġi revokat jew estiż għal perjodi ulterjuri.

(10) Kull parti fi proċedimenti li fihom ikun inħareġ ordni taħt

dan l-artikolu jew kull individwu ieħor imsemmi fl-ordni, jista’
jagħmel rikors quddiem il-Qorti f ’kull waqt għall-estensjoni,
varjazzjoni jew revoka tal-ordni u wara li l-partijiet kollha jkunu
ngħataw l-opportunità li jinstemgħu, il-Qorti għandha, meta tiġi
biex tiddetermina jekk testendix, tvarjax jew tirrevokax l-ordni,
tqis il-materji speċifikati fis-subartikolu (3).

(11) Jekk mingħajr skuża raġonevoli l-akkużat jikser xi

projbizzjoni jew restrizzjoni imposta fuqu b’ordni taħt dan l-
artikolu, huwa jkun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinstab ħati, multa ta’
sebat elef euro (€7,000) jew priġunerija ta’ mhux iżjed minn
sentejn jew dik il-multa u priġunerija flimkien.

(12) Il-Qorti tista’ wkoll tordna li kull arma regolari jew arma
irregolari, kif imfissra fl-artikolu 64, jiġu depożitati għand ir-
reġistratur tal-Qorti.
Ordnijiet ta’ 412D. (1) Flimkien ma’ ordni ta’ protezzjoni, jew separatament
Trattament. minnha, taħt l-artikolu 412Ċ u sakemm il-qorti tkun sodisfatta li
Miżjud:
XX.2005.19. jkunu saru jew li jistgħu jsiru arranġamenti adatti għal trattament,
Emendat: il-qorti tista’ toħroġ ordni (hawn aktar ’il quddiem imsejħa "ordni
A.L. 407 tal-
2007. ta’ trattament") li tkun teħtieġ li persuna taċċetta li jsirilha
trattament bla ħsara għal dawk il-kondizzjonijiet li l-qorti jista’
jidhrilha adatti li tniżżel fl-ordni:
Iżda meta persuna tinstab ħatja ta’ reat, tista’ ssir l-ordni ta’
trattament mill-qorti bil-kunsens tal-ħati jew mingħajru u fil-każ
ta’ persuna akkużata b’reat, ordni ta’ trattament tista’ ssir biss bil-
kunsens tal-akkużat.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 263

(2) It-trattament jista’ jkun ta’ kull xorta minn dawk speċifikati
fl-artikolu 7(5) tal-Att dwar il-Probation. Kap. 446.

(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 412Ċ(9) u (10) għandhom

japplikaw għal ordni li ssir taħt dan l-artikolu.
(4) Jekk f’xi żmien matul il-perjodu li fih l-ordni tkun fis-seħħ
tinġieb prova għas-sodisfazzjon tal-qorti li l-persuna tkun naqset
milli tikkonforma ruħha ma’ xi rekwiżit jew kondizzjoni tal-ordni,
il-qorti tista’ twaħħal ammenda ta’ mhux iżjed minn elf u mija u
erbgħa u sittin euro u disgħa u sittin ċenteżmu (€1,164.69).

Sub-titolu III
FUQ L-APPELLI MIS-SENTENZI TAL-QORTI TAL-MAĠISTRATI Miżjud:
BĦALA QORTI TA’ ĠUDlKATURA KRIMINALI XI.1900.70.
Emendat:
VIII.1990.3.
413. (1) Jistgħu jappellaw mis-sentenzi tal-Qorti tal- Appelli mis-
Maġistrati - sentenza tal-
Qorti tal-
(a) il-persuna misjuba ħatja; Maġistrati bħala
qorti ta’
(b) f’każijiet li għandhom x’jaqsmu ma’ proċeduri ġudikatura
kriminali.
sommarji għal reati li jaqgħu taħt il-ġurisdizzjoni tal- Miżjud:
Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti ta’ Ġudikatura XI.1900.70.
Kriminali taħt l-artikolu 370(1), l-Avukat Ġenerali, u, Emendat:
I.1903.25;
fil-każijiet imsemmija fl-artikolu 373, il-kwerelant VIII.1909.43;
meta: IV.1916.4;
XVI.1921.7;
(i) l-qorti inferjuri taqta’ li ma jkollha ebda A.L. 46 tal-
ġurisdizzjoni li tittratta r-reat; 1965;
LVIII.1974.68;
(ii) il-fatt li dwaru jkun instab ħati l-imputat jista’ XXXII.1986.8;
jinkorri piena li tkun teċċedi l-ġurisdizzjoni ta’ VIII.1990.3;
III.2002.91;
dik il-qorti bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali; IX.2003.127;
XXII.2005.5;
(iii) il-piena mogħtija mill-qorti inferjuri tkun, XXIV.2014.57.
minħabba fix-xorta jew kwantità tagħha,
differenti minn dik preskritta bil-liġi għar-reat li
dwaru l-parti misjuba ħatja tkun ingħatat
sentenza;
(iv) l-imputat jew l-intimat jiġi liberat minħabba
f’li -
(i) l-fatt ma jkunx fih l-ingredjenti ta’ reat,
(ii) l-azzjoni tiġi estinta,
(iii) ikun hemm sejbien ta’ ħtija jew
liberazzjoni preċedenti;
(v) l-intimat, f’każ li fih ikun ġie permess li
jipprova l-verità tal-fatt attribwit lill-kwerelant
skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 253, jiġi
dikjarat bħala eżenti mill-piena;
(vi) il-Pulizija, jew, skont il-każ, il-kwerelant ma
jkunx ġie permess waqt il-kawża li jipproduċi,
b’appoġġ għall-akkuża, xi prova indispensabbli
li kienet ammissibbli skont il-liġi;
 264 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(vii) il-parti akkużata kienet inħelset minn xi waħda

mill-obbligazzjonijiet imsemmija fl-artikolu 321
Kap. 10. tal-Kodiċi tal-Liġijiet tal-Pulizija jew fl-artikolu
377 ta’ dan il-Kodiċi, jew mill-osservanza ta’ xi
projbizzjoni magħmula, jew mill-osservanza jew
mill-esekuzzjoni ta’ xi projbizzjoni jew ordnijiet
magħmula jew mogħtija, mill-pulizija jew minn
kull uffiċjal pubbliku ieħor, taħt il-Kodiċi tal-
Liġijiet tal-Pulizija jew taħt kull liġi oħra;
(viii) id-deċiżjoni tal-qorti inferjuri hija nulla
minħabba nuqqas ta’ formalità jew minħabba
ħtiġiet ta’ proċedura;
(ċ) fil-każijiet l-oħra kollha, l-Avukat Ġenerali.
(2) Meta sentenza tingħata dwar diversi reati u appell taħt il-
paragrafu (ċ) tas-subartikolu ta’ qabel dan, jew taħt xi liġi oħra,
ikun jista’ jsir dwar xi wieħed minn dawk ir-reati, appell ikun jista’
jsir dwar kull wieħed minn dawk ir-reati l-oħra li jkunu fil-
ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura taħt
l-artikolu 370(1) u li jkollu x’jaqsam ma’ dak ir-reat.
Reati jkollhom x’jaqsmu ma’ xulxin meta -
(i) il-fatti tar-reati jkunu sostanzjalment l-istess; jew
(ii) reat ikun serva bħala mezz għall-għemil ta’ reat ieħor;
jew
(iii) il-prova ta’ reat jew ċirkostanza tiegħu jkun jolqot
mal-prova ta’ reat ieħor jew ta’ ċirkostanza tiegħu.
(3) Meta l-imputat jew il-kwerelat jiġi illiberat għal xi waħda
mir-raġunijiet imsemmijin fis-subartikolu (1)(b) (iv), (v) u (vi), il-
qorti fis-sentenza għandha ssemmi biċ-ċar din ir-raġuni; fin-nuqqas
ta’ dan, is-sentenza tkun nulla, u din in-nullità tkun tagħti jedd ta’
appell lill-Avukat Ġenerali, u, fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu
373, lill-kwerelant.

Talba mill- 414. (1) Meta l-kawża titmexxa mill-Pulizija, il-qorti li tagħti
Pulizija biex
jintbagħtu l-atti s-sentenza għandha, fuq talba bil-miktub magħmula lilha mill-Pulizija,
tal-kawża lill- jew mill-parti offiża notifikata bl-avviż tal-ewwel smigħ jew imdaħħla
Avukat
Ġenerali. fil-proċeduri kif provdut fis-subartikoli (4) u (5) tal-artikolu 410,
Miżjud: mhux aktar tard minn erbat (4) ijiem tax-xogħol mill-għoti ta’ dik is-
XI.1900.70.
Emendat: sentenza, tagħti aċċess lill-Avukat Ġenerali bil-mezzi elettroniċi,
VIII.1909.44; permezz tar-reġistratur, fi żmien tlett (3) ijiem tax-xogħol minn
XII.1913.19;
VI.1947.11; dakinhar tat-talba, għal kopja skenjata tas-sentenza flimkien ma’ kopja
A.L. 46 tal- skenjata tal-atti tal-kawża u max-xhieda, jekk din tkun tniżżlet bil-
1965;
LVIII.1974.68; miktub.
III.2002.92.
Sostitwit: (2) Fil-każ ta’ sentenzi mill-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex), il-
V.2022.11.
kopja skenjata tas-sentenza flimkien mal-kopja skenjata tal-atti tal-
kawża, u max-xhieda, jekk din tkun tniżżlet bil-miktub, għandhom
jintbagħtu bil-mezzi elettroniċi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 265

415. (1) L-appell minn digriet interlokutorju li ma jżommx il- Appell mid-
kawża milli titmexxa ’l quddiem, jista’ jsir biss wara s-sentenza digrieti
interlokutorji.
definittiva, u flimkien mal-appell minn din is-sentenza. Miżjud:
XI.1900.70.
(2) Jekk is-sentenza definittiva ma tkunx appellabbli, ma
jingħatax lanqas appell mid-digriet interlokutorju.
(3) L-esekuzzjoni volontarja ta’ digriet interlokutorju ma ġġibx
li dan id-digriet ma jistax ikun appellat.
(4) L-appell mill-mertu tal-kawża jġib miegħu l-appell mid-
digrieti interlokutorji, għalkemm dawn id-digrieti ma jkunux ġew
imsemmijin speċifikatament.

416. (1) Il-persuna misjuba ħatja li ma tkunx taħt arrest għar- Twaqqif tal-
reat li tiegħu tkun ġiet misjuba ħatja tista’, meta tiddikjara, imqar esekuzzjoni tas-
sentenza
bil-fomm, li trid tappella mis-sentenza, taqla’ mill-qorti inferjuri t- minħabba l-
twaqqif tal-esekuzzjoni tas-sentenza, kemm-i1 darba tagħti appell tal-ħati li
ma jkunx taħt
garanzija tajba, skont l-artikolu 577(1), li tidher għal kull att tal- arrest.
kawża quddiem il-qorti superjuri kull darba li tiġi msejħa minn dik Miżjud:
il-qorti; u f’dan il-każ igħoddu d-dispożizzjonijiet tal-artikoli 579, XI.1900.70.
Emendat:
581, 583, 585, 586 u 587. XII.1914.12;
XXX.1934.7;
(1A) Meta l-parti misjuba ħatja li ma tkunx taħt arrest għar-reat A.L. 46 tal-
li tiegħu tkun ġiet misjuba ħatja tiġi kkundannata għal priġunerija 1965;
jew detenzjoni u minnufih qabel is-sejbien ta’ ħtija dik il-persuna LVIII.1974.68;
III.2002.93;
kienet qed tgawdi l-ħelsien mill-arrest kif provdut fit-Titolu IV tat- XVI.2006.10.
Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi, il-kondizzjonijiet
relattivi għal dak il-ħelsien mill-arrest, inkluż il-mod ta’ garanzija
u s-somma jew pleġġ ekwivalenti, jekk ikun il-każ, speċifikati fil-
ħelsien mill-arrest taħt garanzija, għandhom jibqgħu japplikaw
b’żieda mal-garanzija meħtieġa taħt is-subartikolu (1) malli
jinkiseb waqfien fl-esekuzzjoni tas-sentenza kif provdut f’dak is-
subartikolu sew sakemm jiskadi ż-żmien biex ikun jista’ jiġi
ppreżentat l-appell jekk ma jiġi ppreżentat ebda appell, sew jekk
xort’oħra sa meta jiġi deċiż l-appell.
(2) Is-somma tal-garanzija tiġi stabbilita mill-qorti inferjuri Garanzija.
skont ir-regoli miġjubin fl-artikoli 576 u 584:
Iżda meta l-kundanna tkun għal piena ta’ flus biss, is-
somma tal-garanzija għandha tkun daqs is-somma tal-piena, u f’dak
il-każ il-qorti tista’ titlob li l-garanzija għandha jew tkun fl-għamla
ta’ depożitu ta’ somma daqs l-ammont imsemmi jew fl-għamla ta’
garanzija bankarja, magħmula għas-sodisfazzjon tagħha, għall-
ammont imsemmi; imma l-garanzija ma tkunx meħtieġa ħlief
b’talba tal-prosekuzzjoni u meta jkun hemm raġuni tajba li
tissodisfa l-qorti. F’dan il-każ, il-garanzija tiġi ordnata mill-qorti
inferjuri, fiż-żmien li fih jista’ jsir l-appell, jew mill-qorti
superjuri, wara l-preżentata tal-appell.
(3) Id-dikjarazzjoni tal-appell twaqqaf l-esekuzzjoni tas- Appell tal-
sentenza għall-persuna misjuba ħatja li tkun taħt arrest u din il- persuna misjuba
ħatja meta hi
persuna tista’ taqla’, fiż-żmien li hemm għall-appell u matul is- taħt arrest.
smigħ tal-appell, il-ħelsien mill-arrest, fil-każijiet li l-ħelsien mill-
arrest jista’ jingħata taħt id-dispożizzjonijiet tat-Titolu IV tat-
Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi.
(3A) In-nuqqas li ssir dikjarazzjoni tal-appell kif maħsub fis-
266 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

subartikolu (3) ma jkunx ta’ ostakolu li l-parti misjuba ħatja

tappella mis-sentenza sakemm l-appell isir fiż-żmien mogħti biex
isir l-appell.
L-appell tal- (4) F’ebda każ l-appell magħmul mill-Avukat Ġenerali jew
Avukat Ġenerali mill-kwerelant ma jwaqqaf l-esekuzzjoni tas-sentenza.
jew tal-
kwerelant ma
jwaqqafx l-
esekuzzjoni tas-
sentenza.
Meta l-appellant (5) Meta l-persuna misjuba ħatja, wara li tiddikjara li trid
jonqos li jagħti tappella, tonqos li tagħti l-garanzija msemmija fis-subartikoli ta’
garanzija.
qabel ta’ dan l-artikolu, hija tinżamm arrestata sakemm tagħti dik
il-garanzija, jew jekk le, sakemm jinqatal-appell.

Forma u żmien 417. (1) L-appell jinġieb quddiem il-Qorti tal-Appell

tal-appell. Kriminali b’rikors li għandu jiġi ppreżentat fi żmien tnax-il jum tax-
Miżjud:
XI.1900.70. xogħol, li jibdew igħaddu, għall-persuna misjuba ħatja u għall-
Emendat: kwerelant, mill-ġurnata tas-sentenza definittiva, u, għall-Avukat
I.1903.26;
VIII.1909.45; Ġenerali, minn minn dakinhar li jingħata aċċess bil-mezzi elettroniċi
VI.1947.12; għall-atti skenjati:
XII.1957.17;
A.L. 46 tal- Iżda fil-każ ta’ appell minn kawżi maqtugħa mill-Qorti tal-
1965; Maġistrati (Għawdex) ir-rikors tal-appell jista’ jiġi ppreżentat fir-
XXV.1967.3;
LVIII.1974.68; reġistru ta’ dik il-qorti u jintbagħat permezz tar-reġistratur lir-
XXVII.1975.40; reġistratur tal-Qorti tal-Appell Kriminali flimkien ma kopja tas-
VIII.1990.3; sentenza, l-inkartament tal-proċedimenti u n-noti tax-xiehda
VI.2001.2;
I.2018.22. mogħtija, jekk ikun hemm, kemm-il darba dawn ma jkunux diġà
V.2022.12. ġew hekk mibgħutin skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 414(2);
iżda wkoll f’kull każ ta’ appell minn tali sentenza kif hawn aktar
qabel imsemmi, l-atti kollha li jiġu wara r-rikors tal-appell, sew
jekk dak ir-rikors ikun ġie ppreżentat kif hawn aktar qabel
imsemmi sew jekk fir-reġistru tal-Qorti tal-Appell Kriminali,
jistgħu wkoll jiġu ppreżentati fil-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) u
jintbagħtu fir-reġistru tal-Qorti tal-Appell Kriminali kif hawn aktar
qabel imsemmi.
(2) Kull min ikun ġie illiberat sew għal kollox sew taħt
kondizzjoni jew li fil-każ tiegħu jkun ġie magħmul ordni ta’
probation mill-Qorti tal-Maġistrati jista’ jappella mid-dikjarazzjoni
tal-ħtija tiegħu, fiż-żmien stabbilit fis-subartikolu (1), li jibda
jgħaddi mill-ġurnata li fiha l-ordni għall-liberazzjoni jew l-ordni
ta’ probation jiġi magħmul. Fuq xi appell bħal dan, il-Qorti tal-
Appell Kriminali jkollha, b’żieda tas-setgħat skont dan is-Sub-
titolu, is-setgħa li temenda, tbiddel jew tħassar kull waħda mill-
kondizzjonijiet jew ħtieġiet tal-ordni għal-liberazzjoni jew l-ordni
ta’ probation.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 267

418. (1) Wieħed mill-imħallfin li ordinarjament joqgħod fil- Kostituzzjoni

Qorti tal-Appell Kriminali jew li ordinarjament joqgħod fil-Qorti tal-Qorti tal-
Appell
Kriminali għandu joqgħod mingħajr ġuri fil-Qorti tal-Appell Kriminali għall-
Kriminali għas-smigħ u deċiżjoni ta’ appelli minn sentenzi tal- appelli minn
sentenzi tal-
Qorti tal-Maġistrati. Qorti tal-
Maġistrati.
(2) Għas-smigħ ta’ appelli minn deċiżjonijiet tal-Qorti tal- Miżjud:
Maġistrati (Għawdex) bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali l-Qorti XI.1900.70.
tal-Appell Kriminali għandha żżomm is-seduti tagħha f’Għawdex. Sostitwit:
XXV.1967.4.
Emendat:
XXVII.1975.40;
VIII.1990.3;
XXXII.1997.3.

419. (1) Ir-rikors, barra mill-indikazzjoni komuni għall-atti X’għandu jkun

ġudizzjarji, għandu jkun fih, - fih ir-rikors tal-
appell.
(a) il-fatti fil-qosor; Miżjud:
XI.1900.70.
(b) ir-raġunijiet tal-appell; Emendat:
XII.1913.20;
(ċ) it-talba għat-taħsir jew għat-tibdil tas-sentenza tal- A.L. 46 tal-
1965;
qorti inferjuri. LVIII.1974.68;
I.1984.2;
(2) Jekk l-appell isir mill-Avukat Ġenerali, ir-rikors għandu, taħt XXIV.1995.362;
piena ta’ nullità, ikun iffirmat minnu u għandu jiġi preżentat fil-qorti III.2002.94;
superjuri. I.2018.22;
III.2022.2;
(3) Jekk l-appellant ma jkunx l-Avukat Ġenerali, ir-rikors, taħt VI.2023.7.
piena ta’ nullità, għandu jkun iffirmat minn avukat, u għandu jiġi
ppreżentat fir-reġistru tal-qorti li tkun tat is-sentenza li minnha jsir
l-appell. Ir-reġistratur għandu, fi żmien jumejn tax-xogħol minn
dak in-nhar li jirċievi r-rikors, jibgħat dan ir-rikors lill-qorti
superjuri, flimkien ma’ kopja tas-sentenza, max-xiehda, meta jkunu
tniżżlu bil-miktub, u mal-atti kollha tal-proċess.
(3A) Meta l-appellant mhuwiex l-Avukat Ġenerali, ir-rikors
għandu jkun fih l-indirizz fejn l-appellant hu soltu joqgħod fiż-
żmien meta r-rikors ikun preżentat fir-reġistru tal-qorti:
Iżda meta, fil-kors tal-appell, l-appellant, li mhuwiex l-Avukat
Ġenerali, ibiddel l-indirizz imsemmi hawn fuq, għandu minnufih
jinforma l-qorti permezz ta’ nota preżentata fir-reġistru ta’ din l-istess
qorti.
(4) Fil-każ ta’ appelli minn sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati
(Għawdex), ir-rikors, il-kopja tas-sentenza, ix-xiehda, jekk ikunu
tniżżlu bil-miktub, u l-atti tal-kawża jistgħu jintbagħtu bil-posta.

420. L-appellant kif ukoll l-appellat jista’ jkun assistit mill- Difiża bl-Avukat
Av u k a t g ħ a l l - G ħ a j n u n a L e g a l i u g ħ a n d h o m j a p p l i k a w d - għal Għajnuna
Legali.
dispożizzjonijiet tal-artikolu 570. Miżjud:
XI.1900.70.
Emendat:
XXI.1971.27;
XXIV.1995.362.
Sostitwit:
III.2002.95.
 268 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Avviż tal- 421. (1) Avviż tal-ġurnata maħtura mill-qorti superjuri għas-
ġurnata għas- smigħ tal-appell, għandu jiġi mogħti lill-partijiet u lill-parti offiża
smieħ tal-appell.
Miżjud: li tkun ġiet notifikata bl-avviż tal-ewwel smigħ jew iddaħħlet fil-
XI.1900.70. proċeduri kif provdut fl-artikolu 410(4) u (5) b’ordni bil-miktub
Emendat:
A.L. 46 tal- iffirmat mir-Reġistratur tal-Qrati:
1965;
LVIII.1974.68; Iżda l-fatt li l-avviż tad-data tal-ewwel smigħ ma jiġix
XXIV.1995.362; notifikat lill-parti offiża wara li jkun sar tentattiv għaldaqshekk,
III.2002.96; jew il-fatt li l-parti offiża tonqos għal xi raġuni milli tkun preżenti
III.2022.3.
waqt xi seduta, m’għandux izomm lill-qorti milli tibqa’ għaddejja
bl-appell sakemm tingħata s-sentenza finali:
Iżda wkoll jekk in-notifika tal-avviż tad-data tal-ewwel smigħ
tal-appell ma tingħatax f’idejn l-appellant, in-notifika għandha ssir fl-
indirizz tar-residenza msemmi fir-rikors tal-appell, jew f’każ li tkun
ġiet preżentata nota fir-reġistru tal-qorti mill-appellant, li mhuwiex l-
Avukat Ġenerali, skont is-subartikolu (3A) tal-artikolu 419, fl-indirizz
il-ġdid hekk indikat fin-nota. Jekk il-parti fil-ħin tan-notifika ma tkunx
tinsab f’dik ir-residenza, il-marixxall tal-qorti għandu jinnotifika lill-
parti wara l-ħinijiet legali. Jekk, anke f’dan il-każ in-notifika ma
tingħatax, il-marixxall tal-qorti għandu minnufih iwaħħal in-notifika
mal-bieb ta’ barra ta’ dik ir-residenza.
(2) Meta l-appellant ma jkunx l-Avukat Ġenerali, u l-kawża
quddiem il-qorti inferjuri tkun ġibitha l-Pulizija, l-avviż fuq
imsemmi, għall-appellat, għandu jingħata lill-Avukat Ġenerali.
(3) Il-parti offiża li tkun ġiet notifikata bl-avviż tal-ewwel
smigħ jew iddaħħlet fil-proċeduri kif provdut fl-artikolu 410(4) u
(5), tista’ tkun preżenti waqt kull seduta tal-appell u tista’ tqabbad
avukat sabiex jassistiha għalkemm jista’ jkun li ma tkunx ġiet
notifikata bl-avviż imsemmi fis-subartikolu (1) u għalkemm hija
tista’ tkun xhud fil-proċeduri; avukat imqabbad mill-parti offiża
jista’ jagħmel eżami jew kontro-eżami tax-xhieda u jagħmel kull
sottomissjoni oħra li l-qorti tista’ tqis li tkun ammissibbli.
(4) Għandu wkoll jingħata avviż bil-miktub, kif provdut fis-
subartikolu (1), lill-parti li fl-assenza tagħha l-appell ikun ġie
differit.

Nuqqas ta’ dehra 422. (1) Jekk, f’jum tas-smigħ tal-appell, l-appellant ma
tal-appellant. jidhirx, l-appell tiegħu jingħadd deżert u s-sentenza appellata tiġi
Miżjud:
XI.1900.70. esegwita; imma fuq rikors tal-appellant, ippreżentat fi żmien tmint
Emendat: ijiem mill-ġurnata fuq imsemmija, flimkien ma’ dikjarazzjoni
III.2002.97;
XIII.2002.9; maħlufa mill-istess appellant quddiem ir-reġistratur li, minħabba
III.2022.4. mard jew għal raġuni oħra indipendenti mill-volontà tiegħu, fir-
rikors imsemmija espressament, hu ma setax jidher fil-ġurnata fuq
imsemmija, il-qorti tagħti ġurnata oħra għas-smigħ tal-appell, u,
f’dan il-każ, igħoddu d-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (1) u (2)
tal-aħħar artikolu qabel dan:

Iżda l-qorti tistà, f’ċirkostanzi eċċezzjonali, tagħti ġurnata

oħra għas-smigħ tal-appell anki meta r-rikors jiġi ppreżentat wara li
jkun għadda l-perjodu msemmi fis-subartikolu (1).
Nuqqas ta’ dehra (2) Meta ma jidhirx l-appellat, il-qorti tisma’ l-appellant, u
tal-appellat. tagħti s-sentenza skont il-liġi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 269

(3) F’każ meta l-appellant kien ħieles mill-arrest kif provdut fl-
artikolu 416(1A) u (3) qabel id-deżerzjoni tal-appell, it-talba tiegħu
għal ħelsien mill-arrest tista’ ssir fl-istess rikors imsemmi fis-
subartikolu (1).

423. Jekk, fil-jum tas-smigħ tal-appell, l-appellant ikun taħt Dehra tal-
arrest, tgħodd id-dispożizzjoni tal-artikolu 443(1). appellant taħt
arrest.
Miżjud:
XI.1900.70.
424. Quddiem il-qorti superjuri ma jistgħux jinġiebu xhieda Meta jistgħu
ġodda, ħlief - jinġiebu xhieda
ġodda.
(a) jekk jiġi ippruvat bil-ġurament jew b’mezzi oħra li l- Miżjud:
Xl. 1900.70.
parti li toffri x-xhieda ġodda ma kinitx taf bihom, jew
ma setgħatx, bil-mezzi li tagħti l-liġi, iġġibhom
quddiem il-qorti inferjuri;
(b) jekk il-prova tkun ġiet offerta quddiem il-qorti
inferjuri, u din il-qorti, bla ma kien imissha, ċaħdet din
il-prova.

425. Jekk xhud imħarrek jonqos li jidher, u l-qorti jidhrilha li hu Tħollija tal-
meħtieġ li tisma’ dak ix-xhud, il-qorti tista’ tħalli s-smigħ tal- kawża għal
ġurnata oħra
appell għal ġurnata oħra, u jgħoddu, sa fejn jistgħu jgħoddu, id- minħabba
dispożizzjonijiet tal-artikolu 441. Kemm-il darba l-qorti ma xhieda li ma
jidhrux.
tordnax xort’oħra, ix-xhieda għandhom jiġu mharrka mill-Pulizija Miżjud:
Eżekuttiva b’dak il-mod li hemm provdut fl-artikolu 365. XI.1900.70.
Emendat:
VIII.1909.46;
III.2002.98.
426. Meta, fil-każijiet imsemmijin fl-artikolu 420, il-parti tkun Spejjeż għat-
assistita mill-Avukat għal Għajnuna Legali jew minn avukat ieħor taħrik ta’ xhieda
meħtieġa mlll-
maħtur floku mill-qorti, l-ispejjeż għat-taħrik tax-xhieda jsiru parti assistita
għall-mument mill-Pulizija. mill-Avukat għal
Għajnuna
Legali.
Miżjud:
XI.1900.70.
Emendat:
XXI.1971.27.
427. Bla ħsara tad-dispożizzjoni tal-artikolu 422(2), il-qorti Ordni li fih isir
tisma’ lill-appellant u lill-appellat, fl-ordni li jidhrilha li hu l-aħjar, is-smigħ tal-
kawża.
skont iċ-ċirkostanzi tal-każ. Miżjud:
XI.1900.70.
428. (1) Jekk il-qorti superjuri ssib li l-fatt miġjub fl-akkuża Setgħa tal-qorti
jġib reat suġġett għal piena li taqbeż il-kompetenza tal-Qorti tal- tal-appell.
Miżjud:
Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali, għandha tħassar is- XI.1900.70.
sentenza, u tibgħat l-atti lill-Qorti tal-Maġistrati biex tipproċedi Emendat:
XII.1913.2l;
skont il-liġi. I.1938.2;
VIII.1990.3;
(2) Jekk il-qorti ssib li l-fatt miġjub fl-akkuża ma kienx ta’ XXIV 1995.362;
kompetenza tal-qorti inferjuri li minnha ġie deċiż, imma hu ta’ III.2002.99.
kompetenza ta’ qorti inferjuri oħra, il-qorti superjuri għandha
tħassar is-sentenza u tibgħat il-kawża lill-qorti kompetenti. Iżda
f ’dan il-każ l-eċċezzjoni tal-inkompetenza tal-qorti ma tiġix
milqugħa -
(a) jekk ma tkunx ingħatat quddiem il-qorti inferjuri;
 270 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(b) jekk, wara li tkun ingħatat, tkun ġiet irrinunzjata

espressament jew taċitament.
(3) Jekk il-qorti superjuri ssib li l-qorti inferjuri, għad li
kompetenti biex tisma’ l-każ, iddikjarat li ma kinitx hekk
kompetenti, għandha tħassar is-sentenza, u tiddeċidi l-kawża fuq il-
mertu. L-istess isir meta l-qorti superjuri ssib li nkisret jew li ma
saritx xi formalità li trid il-liġi taħt piena ta’ nullità, jew li tkun
xort’oħra sostanzjali.
(4) Jekk il-qorti superjuri ssib li l-appell, li jkun sar biss
minħabba l-inkompetenza tal-qorti jew minħabba li tkun inkisret
jew tkun naqset li ssir xi formalità, huwa mingħajr bażi, għandha
tiddikjara dan u terġa’ tibgħat il-kawża quddiem il-qorti inferjuri.
(5) Meta l-appell isir minħabba l-inkompetenza tal-qorti jew
minħabba li tkun inkisret jew tkun naqset li ssir xi formalità, u fl-
istess ħin minħabba deċiżjoni ħażina tal-mertu tal-kawża, il-qorti
superjuri, hekk issib li l-appell, għal dik li hija raġuni ta’
inkompetenza jew ta’ ksur jew ta’ nuqqas ta’ formalità, huwa
mingħajr bażi, għandha tiddikjara dan u tiddeċidi l-mertu tal-kawża
kif sejjer jingħad fis-subartikolu li ġej.
(6) Jekk l-appell ikun biss fuq il-mertu tal-kawża, il-qorti
superjuri għandha tiddeċidi l-kawża billi twettaq, tbiddel jew
tħassar is-sentenza li minnha jkun sar appell.
(7) Jekk l-appell isir biss mill-persuna misjuba ħatja, il-piena
ma tistax tiżdied.
Dmir tar- (8) Ir-Reġistratur tal-Qrati għandu, żmien tnax-il ġurnata tax-
reġistratur li xogħol, jibgħat lill-qorti inferjuri, kopja tas-sentenza li tkun
jibgħat lill-qorti
inferjuri kopja wettqet, biddlet jew ħassret is-sentenza appellata.
tas-sentenza tal-
qorti tal-appell. (9) Meta l-qorti inferjuri tkun il-Qorti tal-Maġistrati
(Għawdex), il-kopja tas-sentenza tista’ tintbagħat bil-posta.

Deċiżjoni tal- 429. (1) Meta, skont l-artikolu 380, għandhom jinqatgħu l-
ispejjeż mill- ispejjeż, il-qorti superjuri tiddeċidi wkoll min għandu jbati l-
qorti ta l-appell.
Miżjud: ispejjeż li jkunu saru fil-qorti inferjuri u fl-appell, u tiffissa d-
XI.1900.70. drittijiet tal-avukat tal-parti l-waħda u l-oħra fl-appell bil-mod li
Emendat:
VIII.1909.47; jingħad fis-subartikolu (2) tal-artikolu hawn fuq imsemmi f’somma
XXIV.1995.362; minn tmienja u ħamsin ċenteżmu (0.58) sa euro u erbgħin ċenteżmu
III.2002.100; (1.40) għal kull seduta. Għall-ħlas tal-ispejjeż hawn fuq imsemmija
A.L. 407 tal-
2007. jitmexxa fil-qorti inferjuri bl-istess mod kif jingħad fl-artikolu 381.
Appell fieragħ. (2) Fil-każijiet kollha l-qorti superjuri tista’, jekk ikun jidhrilha
li l-appell huwa fieragħ, tikkundanna l-appellant, barra milli għall-
ispejjeż, fejn applikabbli, għall-ħlas ta’ ammenda ta’ mhux iżjed
minn mitejn u tnejn u tletin euro u erbgħa u disgħin ċenteżmu
(€232.94).
(3) Jekk l-ammenda msemmija fis-subartikolu (2) ma
titħallasx, tgħodd id-dispożizzjoni tal-artikolu 13(2).
(4) Id-drittijiet li jmiss jitħallsu fl-appelli fil-kawżi meta l-
eżerċizzju tal-azzjoni kriminali jmiss lill-offiż jew lill-persuni
msemmijin fl-artikolu 542, kif provdut fl-artikolu 373, jiġu
intaxxati skont it-tariffi fl-Iskedi A u B li hawn ma’ dan il-Kodiċi,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 271

u f’kull każ jinġabru mir-Reġistratur tal-Qrati.

Titolu III
FUQ L-AVUKAT ĠENERALI
430. (1) L-Avukat Ġenerali jista’, flimkien mal-Pulizija Dmirijiet tal-
Eżekuttiva, jipprosekwixxi quddiem il-Qorti tal-Maġistrati u huwa l- Avukat
Ġenerali.
prosekutur quddiem il-Qorti Kriminali. Emendat:
A.L. 46 tal-
(2) L-Avukat Ġenerali jakkuża fl-isem tar-Repubblika ta’ 1965;
Malta, u jipproċedi ex officio indipendentement mill-kwerela tal- LVIII.1974.68;
XXVII.1975.26,
offiż, barra minn meta, skont il-liġi, ma jistgħux jittieħdu proċeduri 40;
ħlief bi kwerela tal-parti offiża. XXVIII. 2021.12

431. (1) Kemm-il darba mhux provdut xort’oħra f’dan il-Kodiċi Bidu tal-
jew f’xi liġi oħra, il-funzjonijiet tal-Avukat Ġenerali għandhom jibdew funzjonijiet tal-
Avukat
minn dakinhar li jingħata aċċess permezz ta’ mezzi elettroniċi għall- Ġenerali.
atti tal-kumpilazzjoni magħmula mill-Qorti tal-Maġistrati. Emendat:
XII.1913.22;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
VIII.1990.3;
III.2002.101;
VI.2023.8.
(2) Mill-jum imsemmi fis-subartikolu (1) u sakemm l-att tal- Żjara lill-
akkuża ma jiġix ippreżentat, ħadd ma jista’ jara l-imputat, jekk imputat.
ikun taħt arrest, ħlief bil-permess tal-Avukat Ġenerali. Għal dan il-
permess tgħodd id-dispożizzjoni tal-artikolu 408(2).

432. (1) L-Avukat Ġenerali għandu ż-żmien ta’ xahar biex Żmien għall-
jippreżenta l-att ta’ akkuża, illi jibda jgħodd minn dak inhar li preżentata tal-att
tal-akkuża.
jingħata aċċess permezz tal-mezzi elettroniċi għall-atti imsemmijin fl- Emendat:
aħħar artikolu qabel dan. Dan iż-żmien għandu, fuq talba tal- IV.1856.31;
XI.1900.71;
Avukat Ġenerali, jiġi mġedded mill-qorti għal ħmistax-il jum ieħor, A.L. 46 tal-
u, egħluq dan iż-żmien, mill-President ta’ Malta għal ħmistax-il 1965;
jum ieħor, u, meta l-fatt ikun tali illi biex tinstab ix-xorta sewwa LVIII.1974.68;
XIII.1980.16;
tar-reat ikun meħtieġ bil-fors li jgħaddi żmien aktar twil, għal dan XXIX.1990.20;
iż-żmien itwal: VI.2023.9.
Iżda, jekk dan iż-żmien itwal jaqbeż erbgħin jum, l-imputat Tiġdid taż-
għandu l-jedd li jiġi meħlus mill-arrest taħt garanzija. żmien.

(2) Meta l-atti tal-kompilazzjoni jkunu difettużi billi ma jkunux Setgħa tal-
tħarsu xi dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra Avukat Ġenerali
li jibgħat lura l-
dwar dawn l-atti, l-Avukat Ġenerali jista’ jippreżenta talba bil- atti tal-
miktub biex il-qorti terġa’ tibda mill-ġdid il-kompilazzjoni jew kompilazzjoni.
biex l-atti jiġu ikkorreġuti, skont iċ-ċirkostanzi, billi jsemmi d-
difett u d-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ dik il-liġi oħra
li jkunu jgħoddu għall-każ.
(3) Il-qorti għandha, fi żmien ħamest (5) ijiem tax-xogħol illi Żmien għall-
għandhom jibdew jiddekorru minn dakinhar li tirċievi t-talba egħluq tal-
kompilazzjoni
ppreżentata mill-Avukat Ġenerali bħalma jingħad hawn fuq, liema ġdida jew għall-
żmien fuq talba bil-miktub tal-qorti u għal raġuni tajba, il-President ta’ korrezzjoni ta’
Malta jista’ jġedded għal ħamest (5) ijiem oħra tax-xogħol, tagħlaq il- atti tal-
kompilazzjoni.
 272 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

kumpilazzjoni ġdida jew tikkoreġi l-atti, u għandha tagħti aċċess

permezz ta’ mezzi elettroniċi għall-atti lill-Avukat Ġenerali; u f’dan il-
każ, iż-żmien għall-preżentata tal-att tal-akkuża għandu jibda
jiddekorri minn dakinhar li l-Avukat Ġenerali jingħata aċċess permezz
ta’ mezzi elettroniċi tal-atti l-ġodda jew l-atti kif ikunu ġew ikkoreġuti.

Setgħa tal- 433.* (1) Jekk l-Avukat Ġenerali jidhirlu li ma jkunx hemm
Avukat Ġenerali raġunijiet biżżejjed biex iqiegħed lill-imputat taħt att ta’ akkuża,
li jillibera
imputat, jista’, fiż-żminijiet imsemmijin fl-aħħar artikolu qabel dan,
Emendat: b’mandat maħruġ taħt il-firma tiegħu, jordna l-liberazzjoni tal-
IV.1856.32;
A.L. 46 tal- imputat, u jippreżenta dikjarazzjoni fuq hekk fil-Qorti Kriminali.
1965;
XXV.1967.5;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40;
XIII.1980.17;
VIII.1990.3;
VI.2007.4;
VI.2023.10.
li jċedi att ta’ (2) L-Avukat Ġenerali jista’ wkoll iċedi att ta’ akkuża ġa
akkuża, ippreżentat, billi jagħmel dikjarazzjoni fuq hekk fil-qorti.
li jarresta (3) Fl-aħħarnett, l-Avukat Ġenerali jista’, fi żmien xahar minn
persuna dakinhar illi jingħata aċċess bil-mezzi elettroniċi għall-atti tal-
illiberata mill-
Qorti tal- kumpilazzjoni, jagħmel rikors quddiem il-Qorti Kriminali għall-
Maġistrati. ħruġ ta’ mandat ta’ arrest ta’ persuna illiberata mill-Qorti tal-
Maġistrati. Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (3A) u (3B)
għandhom japplikaw għal rikors magħmul taħt dan is-subartikolu.
(3A) Ir-rikors għandu jiġi appuntat għas-smiegħ u għandu jiġi
notifikat lill-persuna illiberata flimkien ma’ avviż tad-data tas-
smiegħ.
(3B) Meta l-Qorti Kriminali tkun tal-fehema illi hemm
raġunijiet biżżejjed biex il-persuna illiberata tiġi mqiegħda taħt att
ta’ akkuża hija għandha minnufih toħroġ mandat għall-arrest ta’ dik
il-persuna; u f ’dan il-każ, iż-żmien għall-preżentata tal-att ta’
akkuża jibda jgħodd minn dak in-nhar tal-arrest.
(3Ċ) Jekk il-persuna illiberata tonqos milli tidher għas-smiegħ
mingħajr raġuni tajba l-Qorti għandha tordna l-arrest tagħha sabiex
tidher għas-smiegħ tar-rikors.
Rapport lill- (4) Fil-każijiet kollha msemmijin fis-subartikoli ta’ qabel ta’
President ta’ dan l-artikolu, l-Avukat Ġenerali għandu jibgħat rapport lill-
Malta.
President ta’ Malta u fih jagħti r-raġunijiet li fuqhom ikun mexa.
Setgħa tal- (5) Iżda, jekk, minħabba n-nuqqas ta’ ċirkostanzi li jġibu reat
Avukat Ġenerali ta’ kompetenza tal-Qorti Kriminali, l-Avukat Ġenerali jiddeċidi li
meta hu ta’
fehma li r-reat ma jqegħidtx l-imputat taħt att ta’ akkuża, iżda jkun jidhirlu li mill-
hu ta’ kompilazzjoni jista’ joħroġ reat ta’ kompetenza tal-Qorti tal-
kompetenza tal-
Qorti tal- Maġistrati, hu ma jordnax il-liberazzjoni tal-imputat, iżda jagħmel
Maġistrati. talba lill-Qorti tal-Maġistrati, u dik il-qorti tiddeċidi fuq l-akkuża ta’
dan ir-reat, indipendentement minn kull ċirkostanza oħra.

*Ara d-dispożizzjoni transitorja fl-artikolu 5 tal-Att VI tal-2007 rigward l-emendi għal

dan l-artikolu.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 273

(6) Qabel ma ssib ħati jew tillibera l-imputat jew qabel ma Setgħa tal-qorti
tagħti provvedimenti oħra ta’ kompetenza tagħha bħala qorti ta’ li tisma’ provi
oħra.
ġudikatura kriminali, il-qorti tista’, fuq l-akkuża ta’ dan ir-reat,
tisma’ provi oħra sew kontra kemm favur l-imputat.

434. L-imputat, illi kontra tiegħu l-Avukat Ġenerali ma jkunx Kompilazzjoni

ordna l-arrest taħt is-subartikolu (3) tal-aħħar artikolu qabel dan, mill-ġdid fuq
provi ġodda.
jew li jkun ġie illiberat minħabba li ma jkunx ġie ippreżentat l-att Emendat:
ta’ akkuża, jibqa’ dejjem suġġett għal proċedura mill-ġdid, li A.L. 46 tal-
1965;
tinbeda regolarment quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, kull meta LVIII.1974.68;
jinqalgħu provi ġodda. VIII.1990.3.
Jissejħu "provi ġodda" dawk li fiż-żmien tal-liberazzjoni Tifsir ta’ "provi
tal-imputat ma kinux jeżistu, jew ma kienx jaf bihom min kellu l- ġodda".
eżerċizzju tal-azzjoni kriminali.

435. (1) L-Avukat Ġenerali jista’ jiġbor u jġib provi oħra ma’ Setgħa tal-
dawk li jkunu nġiebu fil-kompilazzjoni: Avukat Ġenerali
wara l-ġabra ta’
Iżda ma jista’ jdaħħal fl-att tal-akkuża ebda reat li l-akkuża provi oħra.
Emendat:
tiegħu ma tkunx tista’ toħroġ mill-kompilazzjoni li tkun saret. IV.1856.33;
A.L. 46 tal-
(2) Kemm-il darba minn dawn il-provi ġodda miġbura minnu 1965;
kif jingħad hawn fuq, l-Avukat Ġenerali jsir jaf b’reat ieħor li ma LVIII.1974.68;
VIII.1990.3;
jkunx hekk imdaħħal fil-kompilazzjoni, l-Avukat Ġenerali għandu VI.2023.11.
jagħmel talba lill-Qorti tal-Maġistrati, u dik il-qorti għandha tissokta
l-kompilazzjoni u tipproċedi fuq dan ir-reat l-ieħor. F’dawn il-
każijiet iż-żmien biex tingħalaq il-kompilazzjoni, biex jintbagħtu l-
atti u biex jiġi ippreżentat l-att tal-akkuża jerġa’ jibda mill-ġdid, u
l-ewwel żmien jibda jgħodd minn dak in-nhar li l-atti jintbagħtu
lura lill-Qorti tal-Maġistrati.
(3) Jekk ir-reat l-ieħor li, kif jingħad hawn fuq, ma jkunx
imdaħħal fil-kompilazzjoni, ikun reat separat u iddivrenzjat għal
kollox mir-reat jew mir-reati mdaħħlin fil-kompilazzjoni, għandha
tinbeda, fuq talba tal-Avukat Ġenerali, kompilazzjoni ġdida u
separata rigward dan ir-reat l-ieħor.
(4) Kull talba li jagħmel l-Avukat Ġenerali taħt dan l-artikolu
għandha ssir bil-miktub.

435A. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 4 tal-Att għandhom Poteri ta’

japplikaw mutatis mutandis meta l-Avukat Ġenerali jkollu raġuni investigazzjoni
speċjali.
għaliex jissuspetta li persuna tkun ħatja ta’ reat rilevanti u d- Miżjud:
dispożizzjonijiet tal-imsemmi artikolu 4 għandhom japplikaw għal III.2002.102.
Emendat:
kull ordni ta’ investigazzjoni jew ordni ta’ sekwestru li ssir XXXI.2007.18.
applikazzjoni dwaru jew li jinħareġ bis-saħħa ta’ dan is-subartikolu
bħallikieku kien ordni ta’ investigazzjoni jew ordni ta’ sekwestru li
ssir applikazzjoni dwaru jew li jinħareġ taħt l-istess artikolu 4 tal-
Att u b’mod partikolari, id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (12) u
(13) tal-imsemmi artikolu 4 għandhom ukoll japplikaw għal kull
investigazzjoni għal reat rilevanti bis-saħħa ta’ dan is-subartikolu.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 5 tal-Att għandhom
japplikaw mutatis mutandis meta persuna tkun akkużata b’reat
rilevanti u d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 6 tal-Att għandhom
japplikaw għal kull ordni li jinħareġ bis-saħħa ta’ dan is-
subartikolu bħallikieku kien ordni maħruġ taħt l-imsemmi artikolu
274 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

5.
(3) F’dan l-artikolu l-frażijiet "l-Att" u "reat rilevanti"
għandhom l-istess tifsir bħalma hu mogħti lilhom rispettivament bl-
artikolu 23A(1).
Ħruġ ta’ ordni 435AA. (1) Meta l-Avukat Ġenerali jkollu tassew għaliex
ta’ sorveljanza jissuspetta li persuna tkun ħatja ta’ reat rilevanti (hawn iżjed ’il
ta’
operazzjonijiet quddiem imsejjaħ "persuna suspettata"), huwa jista’ jagħmel rikors
bankarji. fil-Qorti Kriminali għal ordni (hawn iżjed ’il quddiem imsejjaħ
Miżjud:
XXXI.2007.19. "ordni ta’ sorveljanza") li biha bank jiġi mitlub jissorvelja għal
Emendat: perjodu speċifiku t-transazzjonijiet jew l-operazzjonijiet bankarji li
VII.2010.30; jkunu qegħdin isiru permezz ta’ xi kont wieħed jew aktar tal-
XXIV.2014.58;
VIII.2015.30. persuna suspettata, jew permezz ta’ kont wieħed jew aktar li jkun
hemm suspett li intużaw fit-twettiq tar-reat jew li jistgħu jipprovdu
informazzjoni dwar ir-reat jew iċ-ċirkostanzi tiegħu, kemm qabel,
matul jew wara t-twettiq tar-reat, inkluż xi kontijiet oħra f’isem il-
persuni ġuridiċi. Il-bank għandu, fuq talba tal-Avukat Ġenerali,
jikkomunika lill-persuna jew lill-awtorità li tiġi indikata mill-
Avu k a t Ġe n e r a l i , l - i n f o r m a z z j o n i l i t i r r i ż u l t a m i n n d i k i s -
sorveljanza.
(2) Meta tinħareġ jew isir rikors għal ordni ta’ sorveljanza, kull
min ikun jaf jew jissuspeta li s-sorveljanza qeda fis-seħħ jew sar
rikors għaliha, jikxef li dik is-sorveljanza qeda fis-seħħ jew li sar
rikors għaliha jew jiżvela xi ħaġa li x’aktarx tagħmel ħsara lill-
operazzjoni tas-sorveljanza jkun ħati ta’ reat u jista’ jeħel, meta
jinsab ħati, multa ta’ mhux aktar minn tnax-il elf euro (12,000) jew
piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux aktar minn tnax-il xahar,
jew għal multa u priġunerija flimkien:
Iżda fil-proċedimenti għal reat taħt dan is-subartikolu, l-
akkużat jista’ jiddefendi ruħu billi jipprova illi ma kienx jaf jew
ssupetta illi l-kxif kien x’aktarx ser jagħmel ħsara lill-operazzjoni
ta’ sorveljanza.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, "reat rilevanti" tfisser reat,
mhux wieħed ta’ natura involontarja, li jkun jikkonsisti f’xi għemil
jew nuqqas ta’ għemil li kieku kellu jsir f ’dawn il-gżejjer, jew
f ’ċirkostanzi korrispondenti, ikun jikkonsisti f ’reat suġġett għal
piena ta’ priġunerija jew ta’ detenzjoni għal żmien ta’ iktar minn
sena.
Konsenja 435AB. (1)B’mod konformi ma’ u skont kull trattat,
temporanja ta’ konvenzjoni, patt jew ftehim li Malta tkun parti fih jew li jkun
persuna li tkun
qegħda tinżamm xort’oħra japplika għal Malta, l-Avukat Ġenerali jista’, bi ftehim
f’kustodja lejn mal-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja, jagħti l-kunsens tiegħu
pajjiż barrani.
Miżjud: għall-konsenja temporanja ta’ persuna li tkun qegħda tinżamm
XXXI.2007.19. f’kustodja għall-fini ta’ investigazzjoni li tkun ser issir jew li tkun
qegħda ssir minn xi awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew
amministrattiva ta’ pajjiż barra minn Malta wara talba li ssir minn
awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva f’Malta.
(2) Il-persuna konsenjata għandha tinżamm f’kustodja fil-post
barra minn Malta lejn fejn hija tkun ġiet konsenjata.
(3) Kull żmien li jingħadda f’kustodja barra minn Malta
għandu jitqies li jkun żmien mgħoddi f’kustodja f’Malta.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 275

435B. (1) Meta l-Avukat Ġenerali jirċievi talba li ssir minn Poteri ta’
awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva ta’ pajjiż investigazzjoni
li għandhom
barra minn Malta jew minn qorti internazzjonali biex isiru x’jaqsmu ma’
investigazzjonijiet f ’Malta dwar xi persuna (hawnhekk iżjed ’il reati li jsiru
proċedimenti
quddiem f ’dan l-artikolu u fl-artikolu 435BA imsemmija "is- dwarhom fi qrati
suspettat") li tkun suspettata minn dik l-awtorità jew qorti b’reat barra minn
rilevanti, l-Avukat Ġenerali jista’ jagħmel rikors quddiem il-Qorti Malta.
Miżjud:
Kriminali għal ordni ta’ investigazzjoni jew ordni ta’ sekwestru jew III.2002.102.
għat-tnejn li huma u d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 24A tal- Emendat:
Ordinanza dwar Mediċini Perikolużi, hawnhekk iżjed ’il quddiem XXXI.2007.20.
Kap. 101.
f ’dan it-titolu msemmija "l-Ordinanza", għandhom mutatis
mutandis japplikaw għal dak ir-rikors u għas-suspettat u għal kull
ordni ta’ investigazzjoni jew ordni ta’ sekwestru magħmulin mill-
qorti bħala riżultat ta’ dak ir-rikors.
(2) Il-frażi "ordni ta’ investigazzjoni" fis-subartikoli (2) u (5)
tal-istess artikolu 24A tal-Ordinanza għandhom jinqraw u jiftiehmu
bħala li jinkludu ordni ta’ investigazzjoni magħmula taħt id-
dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu.
(3) Il-frażi "ordni ta’ sekwestru" fl-artikolu 24A(6A) tal-
Ordinanza għandha tinqara u tiftiehem bħala li tinkludi ordni ta’
sekwestru taħt id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu.

435BA. (1) Meta t-talba msemmija fl-artikolu ta’ qabel issir bil- Ħruġ ta’ ordni
għan li jkun hemm sorveljanza ta’ transazzjonijiet jew ta’ sorveljanza
ta’
operazzjonijiet bankarji li jkunu qegħdin isiru permezz ta’ xi kont operazzjonijiet
wieħed jew aktar kontijiet ta’ persuna suspettata b’reat rilevanti fi bankarji.
Miżjud:
ħdan it-tifsira tal-artikolu 435AA(3) permezz ta’ xi kont wieħed XXXI.2007.21.
jew aktar tal-persuna suspettata, jew permezz ta’ kont wieħed jew Emendat:
aktar li jkun hemm suspett li intużaw fit-twettiq tar-reat jew li VII.2010.31;
XXIV.2014.59;
jistgħu jipprovdu informazzjoni dwar ir-reat jew iċ-ċirkostanzi VIII.2015.31.
tiegħu, kemm qabel, matul jew wara t-twettiq tar-reat, inkluż xi
kontijiet oħra f ’isem il-persuni ġuridiċi, l-Avukat Ġenerali jista’
jagħmel rikors fil-Qorti Kriminali għall-ħruġ ta’ ordni t a’
sorveljanza u għandhom mutatis mutandis japplikaw id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 435AA.
(2) Meta persuna jew awtorità tkun indikata mill-Avukat
Ġenerali kif stabbilit taħt l-artikolu 435AA, dik il-persuna jew
awtorità għandha tittrasmetti t-tagħrif li jirriżulta mill-operazzjoni
ta’ sorveljanza lill-Avukat Ġenerali.

435BB. (1) B’mod konformi ma’, u skont kull trattat, Konsenja

konvenzjoni, patt jew ftehim li Malta tkun parti fih jew li jkun temporanja ta’
persuna li tkun
xort’oħra japplika għal Malta, l-Avukat Ġenerali jista’, bi ftehim qegħda tinżamm
mal-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja, jagħti l-kunsens tiegħu f’kustodja
f’Malta.
għall-konsenja temporanja ta’ persuna li tkun qegħda tinżamm Miżjud:
f ’kustodja fi Stat barrani għall-fini ta’ investigazzjonijiet li XXXI.2007.21.
jkollhom isiru jew li jkunu qegħdin isiru f ’Malta wara talba ta’
awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva ta’ dak l-
Istat.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 30Ċ tal-Ordinanza dwar il- Kap. 101.
Mediċini Perikolużi, għandhom ikunu mutatis mutandis japplikaw
għal persuna li tkun temporanjament konsenjata lejn Malta taħt is-
276 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

subartikolu (1).

Konsenja 435BĊ. (1) B’mod konformi ma’ u skont kull trattat,

temporanja ta’ konvenzjoni, patt jew ftehim li Malta tkun parti fih jew li jkun
persuna li tkun
qiegħda xort’oħra applikabbli għal Malta, l-Avukat Ġenerali jista’, bi qbil
tinżamm mal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja, jagħti l-kunsens tiegħu
f’kustodja lejn
pajjiż barrani għall-konsenja temporanja ta’ persuna li tkun qiegħda tinżamm
fuq talba ta’ f’kustodja għall-fini ta’ investigazzjoni li tkun ser issir jew li tkun
awtorità estera. qiegħda ssir minn xi awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew
Miżjud:
VII.2010.32. amministrattiva ta’ pajjiż barra minn Malta wara talba li ssir minn dik l-
awtorità.
(2) Il-persuna konsenjata għandha tinżamm f’kustodja fil-post
barra minn Malta lejn fejn hija tkun ġiet konsenjata.
(3) Kull zmien li jingħadda f’kustodja barra minn Malta għandu
jitqies li jkun żmien mgħoddi f’kustodja f’Malta.

Imblukkar ta’ 435Ċ. (1) Meta l-Avukat Ġenerali jirċievi talba li ssir minn xi
proprjetà ta’ awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva ta’ pajjiż
persuna
imputata b’reati barra minn Malta jew minn qorti internazzjonali għall-qbid
li jsiru temporanju ta’ kull jew parti mill-flus jew proprjetà, mobbli jew
proċedimenti
dwarhom minn immobbli, ta’ persuna (hawnhekk iżjed ’il quddiem f’dan l-artikolu
qrati barra minn msemmija bħala "l-imputat") li tiġi akkużata jew imputata fi
Malta. proċedimenti quddiem il-qrati ta’ dak il-pajjiż jew quddiem qorti
Miżjud:
III.2002.102. internazzjonali dwar xi reat rilevanti, l-Avukat Ġenerali jista’
Emendat: jagħmel rikors quddiem il-Qorti Kriminali għal ordni (hawnhekk
XXXI.2007.22. iżjed ’il quddiem f’dan it-titolu msemmija "ordni ta’ mblukkar") li
jkollha l-istess effett bħalma għandha ordni bħal dik imsemmija fl-
artikolu 22A(1) tal-Ordinanza, u d-dispożizzjonijiet tal-imsemmi
artikolu 22A għandhom, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-
subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu, japplikaw mutatis mutandis għal
dik l-ordni.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 24Ċ(2) sa (5) tal-Ordinanza
għandhom japplikaw għal ordni li jsir taħt dan l-artikolu
bħallikieku kien ordni magħmul taħt l-imsemmi artikolu 24Ċ.
(3) L-artikolu 22B tal-Ordinanza għandu wkoll japplika għal
kull persuna li taġixxi bi ksur ta’ ordni ta’ mblukkar taħt dan l-
artikolu.

Infurzar ta’ 435D. (1) Ordni ta’ konfiska li ssir minn qorti barra minn Malta
ordnijiet ta’ li tkun tipprovdi jew ikollha l-iskop li tkun qed tipprovdi għall-
konfiska li jsiru
minn qrati barra konfiska jew it-teħid ta’ xi proprjetà ta’ xi persuna deskritta fl-
minn Malta wara ordni, jew li tkun fil-pussess jew fil-kontroll tagħha, għandha tkun
sejbien ta’ ħtija
għal reati li jsiru esegwibbli f’Malta skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 24D(2) sa
proċedimenti (11) tal-Ordinanza.
dwarhom
f’dawk il-qrati. (2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "ordni ta’ konfiska" tinkludi
Miżjud: sentenza, deċiżjoni, dikjarazzjoni, jew ordni oħra magħmula minn
III.2002.102.
Emendat: qorti ta’ ġurisdizzjoni sew kriminali sew ċivili li tkun tipprovdi jew
III.2004.76; li jkollha l-iskop li tipprovdi għall-konfiska jew it-teħid ta’
VIII.2015.32. proprjetà kif hemm deskritt fis-subartikolu (1).
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu u tal-artikoli 435B u 435Ċ:
"l-Att" u "l-Ordinanzi" għandhom l-istess tifsir bħalma hu
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 277

mogħti lilhom rispettivament bl-artikolu 23A(1);

"reat rilevanti" tfisser reat li jkun jikkonsisti f ’xi att jew
ommissjoni illi, li kieku jsiru f’dawn il-Gżejjer, jew f’ċirkostanzi
korrispondenti, jikkostitwixxu reat, ħlief għal delitt taħt l-
Ordinanzi jew taħt l-Att, li għalih tista’ tingħata l-piena ta’
priġunerija jew ta’ detenzjoni għal żmien iktar minn sena.

435E. (1) Minkejja kull ħaġa oħra li tinsab f’kull liġi oħra l- Konsenji
Av u k a t Ġ e n e r a l i j k o l l u s - s e t g ħ a l i j a w t o r i z z a l i l l - P u l i z i j a kontrollati u
investigazzjoniji
Eżekuttiva u, fejn ikun xieraq, lill-awtoritajiet tad-Dwana sabiex et flimkien ma’
iħallu li ssir konsenja kontrollata bil-għan li jiġu identifikati l- awtoritajiet
kompetenti ta’
persuni involuti fl-għemil ta’ xi reat kriminali taħt il-liġijiet ta’ pajjiżi oħra.
Malta jew taħt il-liġijiet ta’ pajjiż ieħor. Miżjud:
IX.2003.128.
Għall-għanijiet ta’ dan is-subartikolu ''konsenja Emendat:
kontrollata'' għandu jkollha l-istess tifsira mutatis mutandis li III.2004.77;
XXXI.2007.23.
ngħatat lilha bl-artikolu 30B(2) tal-Ordinanza dwar il-Mediċini
Kap. 101.
Perikolużi b’dan illi l-konsenja illeċita jew suspettata li għaliha
hemm riferenza f’dak is-subartikolu tista’ għall-għanijiet ta’ dan is-
subartikolu tkun tikkonsisti minn ħaġa ta’ kull xorta tkun li tkun u
li l-konsenja tista’ tiġi interċettata u mħollija tkompli ssir bil-
kontenut oriġinali tagħha bla mittiefes jew imneħħi jew mibdul
għal kollox jew in parti.
(2) Bl-istess għan li jiġu identifikati l-persuni involuti fl-
għemil ta’ reat kriminali taħt il-liġijiet ta’ Malta jew taħt il-liġijiet
ta’ pajjiż ieħor, l-Avukat Ġenerali jkollu wkoll is-setgħa li
jawtorizza lill-Pulizija Eżekuttiva jew lil xi persuna taħt is-
sorveljanza jew direzzjoni tal-Pulizija Eżekuttiva biex takkwista
jew tipprokura konsenja illeċita jew sospettata ta’ kull ħaġa tkun li
tkun mingħand kull persuna jew post ikun li jkun.
(3) Skont dak li jipprovdi xi arranġament, inkluż kull trattat,
konvenzjoni, ftehim jew qbil, li tiegħu Malta tkun parti jew li jkun
x o r t ’ o ħ r a a p p l i k a b b l i g ħ a l M a l t a , l - Av u k a t Ġ e n e r a l i j i s t a ’
jawtorizza lill-awtoritajiet kompetenti ta’ pajjiż ieħor sabiex
f ’Malta, flimkien ma’ jew taħt is-sorveljanza jew direzzjoni tal-
Pulizija Eżekuttiva, jagħmlu investigazzjonijiet dwar reati
kriminali bil-mezz ta’ uffiċjali li jaġixxu b’identità moħbija jew
falza, b’dan li l-Avukat Ġenerali jkun sodisfatt mill-identità vera u
mill-kariga uffiċjali tal-uffiċjali li jkunu u jkun informat għal
kollox dwar in-natura ta’ kull dokumenti li jidhru li jiggarantixxu,
jiċċertifikaw jew jawtentikaw l-identità falza li jkunu ħadu dawk l-
uffiċjali. Minkejja d-dispożizzjonijiet ta’ kull liġi oħra l-għemil jew
użu ta’ dokumenti bħal dawk mill-awtoritajiet kompetenti jew minn
dawk l-uffiċjali għall-għan ta’ jew matul dawk l-investigazzjonijiet
awtorizzati kif ingħad għandu jitqies li jkun skont il-liġi u ma
għandux iġib miegħu xi responsabilità ċivili, kriminali jew
xort’oħra, ta’ dawk l-awtoritajiet jew uffiċjali.
(4) Kull uffiċjal minn pajjiż ieħor li jkun jieħu sehem f’xi
waħda mill-operazzjonijiet li għalihom hemm riferenza fis-
subartikoli (1) sa (3), it-tnejn inklużi, għandu, għall-għan ta’ kull
responsabilità kriminali taħt dan il-Kodiċi jew taħt kull liġi oħra ta’
dak l-uffiċjal jew ta’ ħaddieħor għal għemil kontra dak l-uffiċjal,
jitqies li jkun uffiċjal pubbliku.
278 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(5) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (4) għandhom jap-

plikaw mutatis mutandis għal kull uffiċjal minn xi pajjiż ieħor li
jkun qiegħed jieħu sehem f ’xi operazzjoni f ’Malta tax-xorta
msemmija fis-subartikolu (3) ukoll jekk ebda wieħed mill-uffiċjali
li jkunu qegħdin jieħdu sehem fl-operazzjoni ma jkun qiegħed
jopera taħt identità moħbija jew falza.
(6) Għall-għanijiet ta’ dan l-artikolu ''awtoritajiet kompetenti
ta’ pajjiż ieħor'' u ''uffiċjal minn pajjiż ieħor'' għandha tiftiehem li
tinkludi uffiċjali ta’ korpi mwaqqfa b’mod konformi mat-Trattat
Kap. 460. dwar l-Unjoni Ewropea kif imfisser fl-artikolu 2 tal-Att dwar l-
Unjoni Ewropea.
(7) Meta l-Avukat Ġenerali jkun awtorizza t-twaqqif ta’ grupp
investigattiv konġunt skont m’hemm provdut fis-subartikolu (3), l-
u ff i ċ j a l i b a r r a n i n l i j k u n u q e g ħ d i n j i p p a r t e ċ i p a w f ’ d i k l -
investigazzjoni jkollhom jedd li jkunu preżenti meta jkunu qegħdin
jittieħdu xi miżuri investigattivi u, jekk dawn ikunu hekk
a w t o r i z z a t i j a g ħ m l u m i l l - u ff i ċ j a l k o m p e t e n t i t a l - P u l i z i j a
Eżekuttiva, li jadottaw miżuri eżekuttivi.

Emendat: Titolu IV
XXVII.1975.40.
FUQ IL-QORTI KRIMINALI
Kif hija 436. (1) Il-Qorti Kriminali tkun ikkostitwita minn wieħed
ikkostitwita l- mill-imħallfin li joqgħod flimkien ma’ ġuri sabiex tiġġudika kull
Qorti Kriminali.
Emendat: reat li dwaru tista’ titmexxa azzjoni kriminali skont il-liġi f’Malta
IX.1857.1; salvi d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 370.
V.1868.24;
Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 3;
XI.1900.72, 73;
I.1903.27;
II.1914.3;
XVI.1929.3;
XVI.1932.2;
XV.1937.6;
XXV.1967.6;
XXVII.1975.40;
XIII.1987.4.
Setgħa tal-ġuri u (2) Imiss lill-ġuri li jiddeċidi fuq dak kollu li għandu x’jaqsam
tal-qorti. d w a r j e k k l - a k k u ż a t h u x ħa t i j e w l e , u f u q i l - k w i s t j o n i j i e t
kollaterali msemmijin taħt it-Titolu VII tat-Taqsima II tat-Tieni
Ktieb ta’ dan il-Kodiċi; u jmiss lill-qorti li tiddeċidi fuq l-
applikazzjoni tal-liġi għall-fatt kif jiġi iddikjarat mill-ġuri, kemm
ukoll fuq kull punt ieħor ta’ liġi jew tal-fatt dwar il-proċediment.
Setgħat oħra tal- (3) Imiss ukoll lill-qorti -
qorti.
(a) li żżomm il-bon-ordni tas-seduta;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 279

(b) li trieġi s-smigħ tal-kawża;

(ċ) li tagħmel, f’dak kollu li mhux projbit jew mhux
ordnat mil-liġi taħt piena ta’ nullità, kull ma jidhrilha,
fid-diskrezzjoni tagħha, li hu meħtieġ għat-tikxif tal-
verità.
(4) Il-qorti hija kompetenti wkoll biex tisma’ u tiddeċidi kawżi
fuq reati li, għalkemm ta’ kompetenza inferjuri, jinġiebu
quddiemha sew għax ikunu konnessi mar-reat aktar gravi miġjub fl-
att tal-akkuża kemm għax ikunu magħmulin mill-istess persuna
akkużata ta’ dak ir-reat aktar gravi.
(5) Il-qorti hija wkoll in ġenerali kompetenti biex tisma’ u
tiddeċidi kawżi fuq reati ta’ kompetenza inferjuri, u biex tapplika l-
provvedimenti msemmijin fl-artikoli 377, 378, 383, 384 u 385
meta, wara s-smigħ tal-kawża, l-akkużat jinsab ħati ta’ reat iżgħar,
sew jekk ikun miġjub kemm jekk ikun kompriż jew involut fl-att
tal-akkuża, inkella meta dawn il-provvedimenti jsiru meħtieġa.
(6) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi u bla
ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikoli li ġejjin ta’ dan l-
artikolu, l-akkużat jista’, mhux iktar tard minn għaxart ijiem wara
d-data tan-notifika tal-avviż imsemmi fl-artikolu 438(6) jew tal-
ordni msemmi fl-artikolu 620(4), jippreżenta nota fir-reġistru tal-
qorti li biha jagħżel li ġuri ma jiġix magħżul għall-kawża jew għad-
deċiżjoni dwar kull kwistjoni kollaterali taħt it-Titolu VII tat-
Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi, u kopja uffiċjali ta’ dik
in-nota għandha tiġi notifikata lill-Avukat Ġenerali:
Iżda dan is-subartikolu ma japplikax għall-kawża dwar ir-
reat meta t-talba fl-att tal-akkuża tkun għal piena ta’ priġunerija
għall-għomor.
(7) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (6) m’għandhomx
japplikaw għall-akkużat li jkun sab oġġezzjoni kif imsemmi fl-
artikolu 370(3)(d).
(8) Meta akkużi kontra żewġ persuni jew aktar ikunu nġiebu
f’att ta’ akkuża wieħed u mhux l-akkużati kollha jkunu ippreżentaw
in-nota msemmija fis-subartikolu (6), il-kawża tal-akkużat li jkun
għażel li ġuri ma jiġix magħżul għall-kawża tiegħu għandha
tinstema’ wara li l-kawża tal-akkużat li ma jkunx ippreżenta n-nota
msemmija tkun għaddiet b’ġudikat.
(9) Meta ssir l-għażla kif provdut fis-subartikolu (6) l-qorti
għandha tkun kostitwita minn wieħed mill-imħallfin li joqgħod
mingħajr ġuri, u d-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu u tas-Sub-
titolu I tat-Titolu II u tat-Titolu V tat-Taqsima I tat-Tieni Ktieb ta’
dan il-Kodiċi għandhom japplikaw mutatis mutandis.

437. (1) Wara l-preżentata tal-att tal-akkuża, ħadd ma jista’ Żjara lili-
jżur l-imputat ħlief bil-permess tal-qorti, jew bil-kunsens tal- imputat.
Emendat:
Avukat Ġenerali. V.1868.25;
A.L. 46 tal-
(2) Il-qorti, qabel ma tagħti l-permess mitlub lilha, għandha 1965;
tisma’ lill-Avukat Ġenerali, fl-assenza tal-imputat u bil-magħluq. LVIII.1974.68;
IX.1982.2.
Il-qorti ma tagħtix il-permess ħlief meta hija sodisfatta li din iż-
żjara ma tistax tkun ta’ ħsara għall-finijiet tal-ġustizzja.
280 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Notifika tal-att 438. (1) Kopja uffiċjali tal-att tal-akkuża u tan-nota msemmija
tal-akkuża lill- fl-artikolu 590(2) għandhom jiġu notifikati lill-akkużat.
akkużat.
Emendat: (2) L-akkużat għandu, permezz ta’ nota ppreżentata fir-reġistru
A.L. 46 tal-
1965; tal-qorti mhux iktar tard minn ħmistax-il jum tax-xogħol mid-data
LVIII.1974.68; ta’ dik in-notifika -
III.1976.2.
Sostitwit: (i) jagħti avviż dwar l-eċċezzjonijiet imsemmija fl-
LIII.1981.2.
Emendat: artikolu 449 u kull eċċezzjoni dwar l-
IX.1982.2; ammissibbilità tal-provi li jkollu l-ħsieb li
XIII.1987.5; jagħti, u
III.2002.103.
(ii) jindika x-xhieda u jipproduċi d-dokumenti u
oġġetti oħra li jkollu l-ħsieb li juża fil-kawża,
u kopja uffiċjali ta’ dik in-nota għandha tiġi notifikata lill-Avukat
Ġenerali.
(3) L-Avukat Ġenerali għandu, permezz ta’ nota ippreżentata
fir-reġistru tal-qorti mhux iktar tard minn ħamest ijiem mid-data
tan-notifika lilu tan-nota tal-akkużat, jagħti avviż ta’ kull
eċċezzjoni dwar l-ammissibbilità ta’ provi li jkollu l-ħsieb li jagħti.
(4) Malli jgħaddi ż-żmien imsemmi fis-subartikolu ta’ qabel
dan, il-qorti għandha tistabbilixxi l-jum għas-smigħ tal-
eċċezzjonijiet kollha u għandha f’dak il-jum tordna lir-reġistratur
biex jaqra l-att tal-akkuża, u wara tgħaddi biex tiddeċidi fuq dawk
l-eċċezzjonijiet qabel ma l-akkużat iwieġeb jekk hux ħati jew le:
Iżda l-qorti tista’ ex officio jew fuq rikors tal-Avukat
Ġenerali jew tal-akkużat titlob li dak li jrid jiġi ippruvat bix-
xhieda, dokumenti jew oġġetti jiġi iddikjarat.
(5) Jekk l-ebda eċċezzjonijiet ma jkunu ġew mogħtija kif
provdut fis-subartikoli (2) u (3), jew wara li jiġu deċiżi dawn l-
eċċezzjonijiet, il-qorti għandha tistabbilixxi jum għas-smigħ tal-
kawża.
(6) L-akkużat għandu jiġi notifikat b’avviż ta’ din id-data u
jingħata lilu mill-inqas għoxrin jum żmien biex jipprepara d-difiża.
Il-qorti tista’, jekk tiġi murija raġuni xierqa, u wara li tisma’ lill-
Avukat Ġenerali, testendi dan iż-żmien għal kull żmien ieħor li
jidhrilha xieraq.
(7) Jekk, fil-jum stabbilit għas-smigħ tal-kawża skont is-
subartikolu (5), jew f ’kull jum ieħor wara stabbilit għall-istess
għan, il-kawża tiġi mħollija għal ġurnata oħra minħabba l-fatt li l-
akkużat, mingħajr raġuni tajba, u għalkemm avżat skont il-liġi bil-
jum stabbilit, jonqos milli jidher, jew minħabba l-fatt li għalkemm
jidher, il-kawża ma tkunx tista’ ssir għal xi raġuni imputabbli lill-
akkużat u li l-Qorti tiddeċiedi li ma tkunx raġuni tajba, l-ispejjeż
kollha li jkunu saru jeħilhom l-akkużat u l-qorti tista’, fuq talba tal-
Avukat Ġenerali, iġġiegħel lill-akkużat li jħallashom.
(8) L-akkużat jista’ jirrinunzja għall-jedd ta’ dan iż-żmien.

Ordni tas-smigħ 439. Il-kawżi jinstemgħu kull waħda meta jmissha, skont id-
tal-kawżi. data li fiha jiġu ippreżentati l-atti tal-akkuża:
Iżda l-qorti tista’, meta tara li hemm raġuni tajba għal dan,
tħalli għal darb’oħra, s-smigħ tal-kawża li lilha jkun imiss, u
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 281

tgħaddi għas-smigħ ta’ kawża oħra.

440. (1) L-atti tal-kompilazzjoni, dokumenti u oġġetti Min jista’ jara l-

ippreżentati fir-reġistru tal-qorti mill-Avukat Ġenerali jew mill- atti tal-
kompilazzjoni,
akkużat jistgħu jarawhom l-Avukat Ġenerali u l-akkużat jew l- eċċ.
avukat jew il-prokuratur legali tiegħu. Emendat:
IX.1857.2;
III.1880.6;
XI.1900.74;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
LIII.1981.3.
(2) Ir-reġistratur għandu jqis li jagħmel kull ma jkun meħtieġ Irfigħ tad-
biex id-dokumenti, l-oġġetti u l-atti kollha jinżammu fl-istat li dokumenti, eċċ.,
mir-reġistratur.
jkunu fil-ħin li jiġu ippreżentati.
(3) Ebda xhud, dokument jew oġġett li ma jkunx ingħata fin- Xhieda, eċċ., li
noti jew li ma jkunux ġew ippreżentati kif provdut fl-artikolu 438, ma jistgħux
jinġiebu ħlief
ma jista’ jinġieb fil-kawża mingħajr permess speċjali tal-qorti. bil-permess tal-
qorti.
(4) Dan il-permess jingħata biss meta jinstab li l-prova hija Meta jingħata l-
rilevanti, u l-Avukat Ġenerali jew l-akkużat ma jkunx bata ħsara permess.
billi l-prova ma tkunx ġiet mogħtija fin-nota fuq imsemmija jew
billi l-preżentata ma tkunx saret fiż-żmien speċifikat fl-artikolu
438.
(5) Iżda, jekk matul il-kawża jintsab li hu meħtieġ jew utili li Setgħa tal-qorti.
jinstema’ xi xhud, jew li wieħed ikollu taħt għajnejh dokument jew
oġġett li ma jkunx ingħata fin-nota minn ebda waħda mill-partijiet,
il-qorti tista’ ex officio tordna li jissejjaħ ix-xhud u li tittieħed ix-
xiehda tiegħu, jew li jinġieb id-dokument jew l-oġġett mhux
imsemmi fin-nota.
441. (1) Ix-xhieda għandhom jiġu msejħin b’taħrika, li Taħrik tax-
għandha tkun innotifikata lil kull xhud mhux aktar tard mill-jum ta’ xħieda.
Emendat:
qabel il-kawża: IX.1859.24;
V.1868.26;
Iżda fil-każ imsemmi fis-subartikolu (5) tal-aħħar artikolu XI.1900.75;
qabel dan, ix-xhud jista’ jkun imħarrek biex jidher minnufih jew A.L. 46 tal-
1965;
f’ħin fiss matul dak in-nhar stess. LVIII.1974.68;
VIII.1990.3;
XXIV.1995.362;
III.2002.104.
(2) It-taħrika tiġi innotifikata billi tingħata kopja tagħha lix- Notifika tat-
xhud, jew meta x-xhud ma jkunx faċli li jinstab, billi titħalla dik il- taħrika.
kopja fid-dar fejn soltu jkun joqgħod.
(3) Jekk ix-xhud ikun joqgħod fil-Gżira ta’ Għawdex jew ta’
Kemmuna, ir-Reġistratur tal-Qrati jista’ jibgħat, ukoll bil-posta, il-
kopja tat-taħrika lill-uffiċjal inkarigat mill-Qorti tal-Maġistrati
(Għawdex), biex tkun innotifikata lix-xhud; u l-uffiċjal li jagħmel
in-notifika, għandu jagħti r-riferta ta’ din in-notifika, imwettqa bil-
ġurament, f’idejn ir-reġistratur tal-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex),
u dan għandu jibgħatha, ukoll bil-posta, lir-Reġistratur tal-Qrati.
(4) Kull min, meta hekk imħarrek biex jixhed, jew biex jagħti Nuqqas, eċċ., ta’
l-fehma tiegħu bħala perit, ma jidhirx il-qorti fil-ħin imsemmi fit- dehra ta’ xhieda.
taħrika, jew, għalkemm ikun deher, jitbiegħed qabel ma l-qorti
282 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

tibagħtu, jiġi ikkundannat mill-qorti għall-ammenda u jista’ jkun

imġiegħel jidher biex jixhed b’mandat ta’ akkumpanjament jew ta’
arrest.
(5) Jekk, minħabba li xhud ma jidhirx, il-kawża tiġi mħollija
għal ġurnata oħra, l-ispejjeż kollha li jkunu saru jeħilhom ix-xhud,
u l-qorti tista’, fuq talba tal-Avukat Ġenerali jew tal-akkużat,
iġġiegħel lil dan ix-xhud li jħallashom:
Iżda l-qorti tista’, f’kull żmien, meta tinġieb quddiemha
raġuni tajba, taħfer l-ammenda u l-ispejjeż ukoll.
Setgħa tal-qorti (6) Il-qorti tista’, jekk jidhrilha li x-xiehda tax-xhud li jkun
li tħoll il-ġuri. telaq qabel ma jkun ġie mibgħut, hija meħtieġa għall-finijiet tal-
ġustizzja, tħoll il-ġuri u tħalli l-kawża għal ġurnata oħra.

Ħlas lix-xhieda 442. Meta d-difiża tal-akkużat issir mill-Avukat għal Għajnuna
tal-akkużat li Legali, id-drittijiet li jmissu lix-xhieda li fil-fatt jinġiebu favur l-
jidher bl-Avukat
għal Għajnuna akkużat jitħallsu mill-Gvern bl-istess rata li hemm għax-xhieda tal-
Legali. akkuża, iżda dan kemm-il darba l-Avukat għal Għajnuna Legali
Emendat:
XXI.1971.27. ikun wettaq bil-ġurament li, fil-fehma tiegħu, ix-xiehda ta’ dawk
ix-xhieda kienet meħtieġa għad-difiża u kemm-il darba wkoll l-
akkużat ma jkollux mnejn iħallas dawk id-drittijiet minħabba l-
faqar tiegħu.
Smigħ tal- 443. (1) Fil-ġurnata u fil-ħin stabbiliti għas-smigħ tal-kawża,
kawża. jew għal xi kwistjoni li jkollha x’taqsam mal-kawża, l-akkużat
Il-post tal-
akkużat fil-qorti. jitqiegħed, mingħajr irbit, fil-post iddestinat għaldaqshekk.
Emendat:
IV.1856.34;
IV.1894.1, 2;
XXX.1934.8;
XV.1937.7.
Ċitazzjoni tal- (2) Jekk l-akkużat ma jkunx taħt arrest, hu għandu jiġi msejjaħ
akkużat meta biex jidher b’ċitazzjoni, u, jekk jonqos li jidher, jiġi ordnat l-arrest
mhux taħt arrest.
tiegħu; jekk ikun taħt arrest, huwa jinġieb fil-post fuq imsemmi bil-
mod li jkun meħtieġ sabiex ma jkunx jista’ jaħrab.
Imġieba ħażina (3) Jekk l-akkużat jittanta jagħmel vjolenza, għandhom
tal-akkużat. jittieħdu l-passi meħtieġa biex dan ma jsirx.

Post fejn 444. Matul il-kawża x-xhieda għandhom jinżammu f’lok għalih
jinżammu x- mnejn ma jistax jinstema’ dak li jkun jingħad fil-qorti. Mhux
xhieda matul il-
kawża. permess li x-xhieda jerġgħu lura f’dak il-lok wara li jixhdu; imma
Emendat: meta aktarx ikun meħtieġ li huma jkollhom jiġu mismugħa mill-
V.1868.27;
A.L. 46 tal- ġdid fuq xi ċirkostanza partikulari, għandhom jinżammu għalihom
1965; mifrudin mix-xhieda l-oħra li jkunu għadhom ma xehdux:
LVIII.1974.68;
III.2002.105.
Setgħat tal-qorti. Iżda, il-qorti tista’, bil-kunsens tal-Avukat Ġenerali u tal-
akkużat, tħalli li xhud joqgħod fl-awla waqt is-smigħ tal-kawża:
Iżda wkoll, il-qorti tista’, għad li jkun hemm l-oppożizzjoni
tal-parti l-waħda jew l-oħra, tagħti dan il-permess lil xhieda li
jixhdu fuq ħwejjeġ tal-professjoni tagħhom jew bħala periti, meta l-
istess qorti jkun jidhrilha li hu meħtieġ għall-finijiet tal-ġustizzja li
dawk ix-xhieda jisimgħu x-xiehda ta’ xhieda oħra.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 283

445. Jekk l-akkużat jidher bla difensur, il-qorti għandha tgħarrfu Jekk l-akkużat
li huwa għandu l-jedd li jkun assistit minn avukat. jidher bla
difensur.
446. (1) Kull eċċezzjoni kontra l-imħallef għandha tingħata, u Eċċezzjoni
mill-qorti tinqata’, qabel il-qari tal-att tal-akkuża meta l-akkużat kontra mħallef.
L-eċċezzjoni
jitqiegħed fl-isbarra, fil-jum stabbilit għas-smigħ tal-eċċezzjonijiet għandha
preliminari, jew, jekk l-ebda eċċezzjoni ma tkun ingħatat, fil-jum tingħata u
tinqata’ qabel il-
stabbilit għas-smigħ tal-kawża. qari tal-att tal-
akkuża.
Emendat:
IV.1856.35;
IX.1857.3;
Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 4;
XVI.1929.4;
XVI.1932.3;
A.L. 46 tal-
1965;
XXV.1967.7;
LVIII.1974.68;
LIII.1981.4;
IX.1982.2;
III.2002.106.
(2) L-imħallef ma jistax jiġi rikużat mill-Avukat Ġenerali jew Raġuni li
mill-akkużat, lanqas jista’ jastjeni ruħu, f’ebda kawża, ħlief għal xi għaliha mħallef
jista’ jiġi rikużat
waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl-artikolu 734 tal-Kodiċi ta’ jew jista’ jastieni
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili jew minħabba li r-reat ikun sar ruħu.
Kap. 12.
bi ħsara tiegħu, ta’ żewġ jew mart l-imħallef, jew ta’ xi ħadd li jiġi
minnu mid-demm jew imħallat miegħu bi żwieġ fil-gradi
msemmijin fil-paragrafi (a) u (b) ta’ dak l-artikolu.
(3) L-imħallef li, qabel il-qari tal-att tal-akkuża, ikun jaf li Dikjarazzjoni ta’
hemm xi waħda mir-raġunijiet li għaliha jista’ jiġi rikużat, jew li astensjoni.
għaliha jista’ jastjeni ruħu, għandu jiddikjara l-astensjoni tiegħu u
jagħti r-raġuni tagħha.
(4) Din id-dikjarazzjoni tista’ ssir bil-miktub qabel il-ġurnata Id-dikjarazzjoni
tas-smigħ tal-kawża, u, f ’dan il-każ, għandhom jiġu innotifikati tista’ ssir bil-
miktub qabel il-
biha l-Avukat Ġenerali u l-akkużat, u jitqies li l-astensjoni ġiet ġurnata tas-
minnhom aċċettata, jekk, żmien jumejn minn dak in-nhar li jiġu smigħ tal-
kawża,
innotifikati, ebda wieħed minnhom ma jiddikjara, bil-mezz ta’ nota,
li hu bi ħsiebu jopponiha.
(5) Din id-dikjarazzjoni tista’ ssir ukoll bil-fomm dak in-nhar jew bil-fomm
tas-smigħ tal-kawża; f ’dan il-każ kull oppożizzjoni għandha ssir dak in-nhar tas-
smigħ tal-
minnufih wara d-dikjarazzjoni hawn fuq imsemmija. kawża.
(6) Meta tingħata l-eċċezzjoni tar-rikuża jew issir l- Il-kwistjoni
oppożizzjoni għall-astensjoni, il-qorti tiddeċidi fuq il-kwistjoni għandha tinqata’
qabel il-qari tal-
qabel il-qari tal-att tal-akkuża. att tal-akkuża.
(7) Wara li jinqara l-att tal-akkuża, l-imħallef ma jistax jiġi L-astensjoni jew
rikużat, u lanqas ma jista’ jastjeni ruħu, ħlief meta r-raġuni tal- ir-rikuża ma
jistgħux isiru
eċċezzjoni ta’ rikuża jew astensjoni ssir magħrufa wara li jinqara l- wara l-qari tal-
imsemmi att tal-akkuża. att tal-akkuża.
(8) L-imħallef, għalkemm ikunu jinsabu fih raġunijiet li Setgħa tal-
għalihom jista’ jiġi rikużat, jew għalkemm ikun astjena ruħu, huwa imħallef għad li
jkun hemm ir-
b’dan kollu kompetenti, bħall-imħallef li jkun ġie surrogat floku, rikuża jew l-
biex joħroġ u jiffirma ċitazzjonijiet jew mandati, u biex jagħti astensjoni.
digriet jew provvedimenti li jkunu meħtieġa, sew qabel il-qari tal-
284 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

att tal-akkuża kemm wara li tingħata s-sentenza.

Surroga 447. (1) Meta l-imħallef jiġi rikużat jew jastjeni ruħu milli
b’imħallef ieħor. joqgħod fil-kawża, jiġi maħtur imħallef ieħor floku mill-President
Emendat:
IV.1856.36; ta’ Malta.
XIII.1964.26;
A.L. 46 tal- (2) Jekk ebda wieħed mill-imħallfin għal xi waħda mir-
1965; raġunijiet imsemmija fl-aħħar artikolu qabel dan, ma jkun jista’
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40. joqgħod fil-kawża, il-President ta’ Malta jista’ jissurroga aġenti
mħallfin.
Ġurament ta’ (3) Aġent imħallef għandu, meta jiġi ssurrogat, jieħu l-
kariga mill- ġuramenti preskritti fl-artikolu 10 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u
imħallef
surrogat. Proċedura Ċivili.
Kap. 12.
Ir-raġunijiet tar- (4) L-imhallef surrogat jista’ jiġi wkoll rikużat għar-raġunijiet
rikuża jgħoddu imsemmija.
għall-imħallef
surrogat.

Qari tal-att tal- 448. Meta l-ebda eċċezzjonijiet ma jkunu ngħataw kif provdut
akkuża lill- fl-artikolu 438, il-qorti għandha tordna lir-reġistratur biex jaqra l-
akkużat.
Sostitwit: att tal-akkuża.
LIII.1981.5.
Eċċezzjonijiet li 449. (1) L-eċċezzjonijiet li ġejjin, jiġifieri:
għandhom
jingħataw u (a) eċċezzjoni ta’ inkompetenza tal-qorti;
jinqatgħu wara l-
qari tal-att tal- (b) eċċezzjoni ta’ nullità jew ta’ żball fl-att tal-akkuża;
akkuża.
Emendat: (ċ) eċċezzjoni tal-estinzjoni tal-azzjoni;
IV.1856.37;
IX.1857.4; (d) eċċezzjoni ta’ ġudikat li bih l-akkużat kien ġa’ ġie
V.1868.28; misjub ħati jew illiberat;
VI.1871.32, 33;
XI.1900.76; (e) eċċezzjoni tal-ġenn tal-akkużat fiż-żmien tal-kawża;
A.L. 46 tal-
1965; (f) eċċezzjoni tal-ġenn fiż-żmien tar-reat jew kull
XXV.1967.8; eċċezzjoni ta’ kull punt ieħor ta’ fatt li jneħħi l-
XXVII.1975.40.
III.1976.3; imputabiltà tal-akkużat jew illi minħabba fih il-kawża
XIV.1976.2; m’għandhiex titmexxa għal mument, jew f’ebda żmien
LIII.1981.6; ieħor ’il quddiem; u
III.2002.107.
(g) bla ħsara tad-dispożizzjoni tal-artikolu 446(1), kull
eċċezzjoni preliminari oħra,
jistgħu jingħataw biss jekk ikun ingħata dwarhom avviż bil-miktub
kif provdut fl-artikolu 438(2):
Iżda l-qorti tista’ tawtorizza li jingħataw dawk l-
eċċezzjonijiet għal raġuni li tkun inqalgħet wara ż-żmien li fih in-
nota msemmija fl-artikolu 438(2) għandha tiġi ippreżentata fir-
reġistru tal-qorti.
(2) Mħassar bl-Att III.2002.107.
(3) Iżda, l-eċċezzjonijiet imsemmijin fis-subartikolu (1),
minbarra l-eċċezzjoni tar-rikuża ta’ imħallef jew l-eċċezzjoni ta’
żball fl-att tal-akkuża, jistgħu jingħataw, wara l-verdett tal-ġuri u
qabel is-sentenza, meta l-ħtieġa tagħhom titnissel minn fatt jew
ċirkostanza ta’ fatt li tiġi iddikjarata espressament mill-ġuri.
(4) Kull punt ta’ fatt illi, mingħajr ma jneħħi l-imputabbiltà tal-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 285

akkużat jew il-kapaċità tiegħu li joqgħod fil-kawża, ikun tali li

minħabba fih l-akkużat m’għandux ikun suġġett għal piena, jista’
jinġieb ’il quddiem ukoll wara l-verdett tal-ġuri.
(5) L-inkompetenza tal-qorti u n-nullità tal-att tal-akkuża In-nuqqas ta’
jistgħu jinġiebu wkoll ’il quddiem mill-qorti ex officio, sew qabel kompetenza u n-
nullità tal-att tal-
ma l-akkużat iwieġeb għall-akkuża kemm wara l-verdett tal-ġuri: akkuża jistgħu
jinġiebu ’l
Iżda, wara l-verdett tal-ġuri, l-att tal-akkuża ma jistax jiġi quddiem mill-
annullat ħlief f’wieħed jew ieħor mill-każijiet li ġejjin: qorti ex officio.

(a) meta r-reat fl-att ta’ akkuża ma jkunx miġjub jew

deskritt, fis-sustanza, bħal ma hu miġjub jew deskritt
fil-liġi;
(b) meta l-fatt miġjub fl-att tal-akkuża ma jkunx
jikkostitwixxi, fis-sustanza, ir-reat miġjub jew deskritt
f’dak l-att.
(6) Meta tiġi iddikjarata l-inkompetenza tal-qorti jew in-nullità
tal-att tal-akkuża, l-akkużat jarġa’ jiġi mqiegħed fl-istess stat li
kien qabel ma ġie ippreżentat l-att tal-akkuża. Iżda meta tiġi
milqugħa l-eċċezzjoni tal-estinzjoni tal-azzjoni jew l-eċċezzjoni
tal-ġudikat ta’ qabel, l-akkużat jiġi illiberat.

450. Wara li jinqatgħu l-eċċezzjonijiet preliminari jew jekk ebda Mistoqsija lill-
eċċezzjoni ta’ din ix-xorta ma tiġi mogħtija, l-akkużat jiġi mistoqsi akkużat jekk hux
ħati skont l-att
jekk hux ħati tal-akkuża miġjuba kontra tiegħu fl-att tal-akkuża. tal-akkuża.
451. (1) Meta l-akkużat ikun trux-u-mutu u jkun jaf jikteb, dak Regoli li
kollu li hu miġjub fl-att tal-akkuża għandu jiġi mfisser, u l- għandhom
jitħarsu meta l-
mistoqsija msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan għandha ssir, lill- akkużat hu trux-
akkużat, bil-miktub, u huwa għandu jwieġeb bil-miktub; u f’dan il- u-mutu, eċċ.
Emendat:
każ, it-tifsir, il-mistoqsija u t-tweġiba għandhom jinqraw fil- VIII.1857.15;
pubbliku mir-reġistratur, u għandhom jiġu mqiegħda quddiem il- XXX.1934.9.
qorti u quddiem il-ġuri, u mbagħad għandhom jintrefgħu mal-atti
tal-qorti.
(2) Jekk l-akkużat ikun trux-u-mutu u ma jkunx jaf jikteb, il-
qorti għandha, ex officio, taħtar, bħala interpretu, persuna li tkun
imdorrija miegħu, jew persuna oħra li jkollha l-ħila tifhmu.
(3) Meta l-akkużat ikun mutu, iżda mhux trux, it-tifsir u l-
mistoqsija għandhom isirulu bħal ma jsiru lil kull akkużat ieħor.
Jekk ikun jaf jikteb, iwieġeb bil-miktub; jekk ma jkunx jaf jikteb,
jiġi mogħti lilu interpretu.
(4) Il-qorti tista’, meta jidhrilha li hu meħtieġ, tagħmel igħoddu
id-dispożizzjonijiet dwar it-torox-u-muti, għall-akkużat li jkun trux
biss.

452. (1) Ħlief fejn il-liġi tiddisponi espressament xort’oħra, l- Ħatra ta’
interpretu ma jistax jiġi maħtur minn fost il-ġurati, id-difensuri, ix- interpretu.
Emendat:
xhieda, il-periti, jew il-persuni l-oħra li jkunu fis-servizz tal-qorti V.1868.29;
jew tal-Avukat Ġenerali, eċċettwat l-interpretu uffiċjali. Iżda, il- XVI.1932.5;
A.L. 46 tal-
partijiet jistgħu jagħmlu oppożizzjoni għall-interpretu uffiċjali, kif 1965;
ukoll għal kull persuna oħra li tkun maħtura biex tagħmilha ta’ LVIII.1974.68;
interpretu, qabel xejn ma huwa jibda d-dmirijiet tiegħu, u din l- XXIII.2017.16.
oppożizzjoni tiġi deċiża mill-qorti.
286 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(2) Iżda, il-qorti tista’ ssejjaħ bħala interpretu kull persuna li

tkun fis-servizz tal-qorti, meta tkun sodisfatta li saret tfittxija
biżżejjed u li ebda persuna oħra tajba biex taqdi d-dmirijiet ta’
interpretu ma setgħat tinsab.
(3) Il-persuna maħtura bħala interpretu, meta ma tkunx tinsab
ġewwa l-edifizzju fejn toqgħod il-qorti, tiġi msejħa b’taħrika.
(4) Kull persuna li tkun toqgħod f’Malta illi, meta tkun
maħtura bħala interpretu, mingħajr raġuni tajba, tonqos li tidher fil-
ħin u fil-lok mogħtijin mill-qorti, jew tirrifjuta li tagħmilha ta’
interpretu, inkella titbiegħed mill-qorti qabel ma tiġi mibgħuta,
tista’ titqies bħala xhud li jonqos li jidher biex jixhed, jew li, meta
jidher, jirrifjuta jagħti x-xiehda tiegħu, jew li jitbiegħed mill-qorti
qabel ma jiġi mibgħut.
(5) Id-dispożizzjoni tal-artikolu 633(2) tgħodd għall-interpretu
jekk dan ikun il-konjuġi tal-akkużat, jew jiġi minnu mid-demm fil-
gradi msemmijin f ’dak l-artikolu, inkella jekk ikun hemm xi
ċirkostanza partikulari oħra.
(6) L-interpretu maħtur mill-qorti, meta ma jkunx persuna fis-
servizz tal-Gvern, għandu jedd għal hlas li l-istess qorti tiffissalu
skont iċ-ċirkostanzi.

Meta l-akkużat 453. (1) Jekk l-akkużat, bħala tweġiba għall-mistoqsija li

jistqarr li hu għandha ssir skont l-artiko1u 450, jistqarr li hu ħati tar-reat, il-qorti
ħati.
Emendat: twissih b’mod l-aktar solenni fuq il-konsegwenzi legali ta’ dik it-
VIII.1909.48. tweġiba, u tagħtih ftit taż-żmien biex jarġa’ lura minnha. Iżda jekk
l-akkużat jibqa’ jtenni dik it-tweġiba, din it-tweġiba tiġi irreġistrata
u l-qorti tgħaddi ’l quddiem biex tagħti lill-akkużat dik is-sentenza
li għandha tingħata skont il-liġi kontra akkużat li jinsab ħati tar-
reat.
Dmir tal-qorti. (2) Iżda, meta jkun hemm raġuni tajba biex wieħed jiddubita
jekk ir-reat in genere kienx ġie tassew magħmul, jew jekk l-akkużat
hux ħati tar-reat, il-qorti għandha, għalkemm l-akkużat ikun stqarr,
tordna li l-kawża titmexxa ’l quddiem, bħallikieku l-akkużat ma
weġibx li hu ħati.

Sentenza fuq 453A. (1) Qabel ma l-imputat iwieġeb dwar il-każ b’mod
talba tal- ġenerali kif hemm provdut fl-artikolu 453, l-imputat u l-Avukat
partijiet.
Miżjud: Ġenerali jistgħu jitolbu lill-qorti, fil-każ li jkun hemm ammissjoni
III.2002.108. ta’ ħtija, li tapplika sanzjoni jew miżura jew, meta jkun hekk
Emendat:
XIII.2002.9. provdut bil-liġi, kombinazzjoni ta’ sanzjonijiet jew miżuri, tax-
xorta u l-kwantità miftehma bejniethom u li dwarhom l-imputat
ikun jista’ jingħata sentenza meta jinsab ħati għar-reat jew ir-reati
li jiġi akkużat bihom.
(2) Jekk il-qorti tkun sodisfatta li s-sanzjoni jew il-miżura, jew
il-kombinazzjoni ta’ sanzjonijiet u miżuri, mitluba kif provdut fis-
subartikolu (1) ikunu tali li kien ikun leġittimu illi hija timponi
mas-sejbien ta’ ħtija għar-reat li dwaru l-imputat ikun ammetta l-
ħtija u ma jkollhiex għaliex tordna li jitkompla li jsir il-ġuri tal-każ
għal xi raġuni msemmija fl-artikolu 453(2) jew għal xi raġuni oħra
li tiċħad it-talba, u wara li tispjega lill-imputat bi kliem ċar x’ikunu
l-konsegwenzi tat-talba tiegħu, il-qorti għandha, meta ssir l-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 287

ammissjoni ta’ ħtija tal-imputat, tgħaddi biex tagħti s-sentenza lilha

indikata mill-partijiet fejn tiddikjara fid-deċiżjoni tagħha li s-
sentenza li tkun qegħda tingħata tkun qegħda hekk tiġi mogħtija
fuq talba tal-partijiet.
(3) Meta l-Avukat Ġenerali u l-imputat jaqblu li s-sentenza li
għandha tingħata tkun tikkonsisti f ’perjodu ta’ priġunerija li
għandu jkun sospiż skont id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 28A u l-
ftehim ma jinċaħadx mill-qorti kif provdut fis-subartikolu (2), dak
il-ftehim m’għandu b’ebda mod jolqot il-poter li għandha l-qorti li
tagħmel ordni taħt l-artikolu 28G jew 28H jew it-tnejn.
(4) Meta l-Avukat Ġenerali u l-imputat jaqblu li għandha tiġi
applikata miżura li jkun hemm provdut dwarha taħt l-Att dwar il- Kap. 446.
Probation, u l-ftehim ma jkunx miċħud mill-qorti kif provdut fis-
subartikolu (2) dak il-ftehim m’għandu b’ebda mod jolqot il-poter
li għandha l-qorti li tagħmel ordni taħt l-artikolu 11 tal-imsemmi
Att.
(5) Sentenza li tingħata fuq talba tal-partijiet kif provdut f’dan
l-artikolu m’għandhiex tolqot xi kwistjoni msemmija fl-artikolu
25(3)(a) sa (b) tal-Att dwar il-Probation. Kap. 446.

454. (1) Jekk l-akkużat iwieġeb li mhux ħati, din it-tweġiba Reġistrazzjoni
għandha tiġi reġistrata. tat-tweġiba tal-
akkużat li mhux
ħati.
Emendat:
IX.1857.5;
III.1880.7;
Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 7;
XVI.1932.6;
XXX.1934.10;
XX.1936.2;
XXXII.1965.8;
A.L. 46 tal-
1965;
XXV.1967.9;
LVIII.1974.68;
LIII.1981.7;
IX.1982.2.
(2) Meta, skont l-Att dwar Proċeduri Ġudizzjarji (Użu tal- Meta l-proċeduri
Ilsien Ingliż), il-proċeduri għandhom isiru bl-ilsien Ingliż, il-qorti għandhom isiru
b’ilsien Ingliż.
għandha, jekk l-ebda eċċezzjonijiet ma jkunu ingħataw kif provdut Kap. 189.
fl-artikolu 438, jew wara li jiġu deċiżi dawk l-eċċezzjonijiet, taħtar
il-ġurnata għas-smigħ tal-kawża quddiem ġuri speċjali magħżul
mill-persuni mdaħħlin fil-lista tal-ġurati speċjali għall-kawżi
kontra persuni li jitkellmu bl-Ingliż, skont id-dispożizzjoni tal-
artikolu 605.
(3) Fil-jum stabbilit għas-smigħ tal-kawża l-qorti tgħaddi ’l Ħatra tal-ġuri.
quddiem għall-ħatra tal-ġuri u għas-smigħ tal-kawża.
(4) Jekk l-akkużat ma jweġibx biss li hu ħati, kull tweġiba Jekk l-akkużat
oħra, jew is-skiet tiegħu, jittieħed bħallikieku huwa wieġeb li mhux ma jweġibx biss
li hu ħati jew
ħati. jekk jibqa’
sieket.
(5) Il-qorti, l-Avukat Ġenerali u l-ġuri, matul il-kawża, ma L-akkużat
jistgħu jagħmlu ebda mistoqsija oħra lill-akkużat fuq il-fatti li m’għandux jiġi
mistoqsi fuq il-
fuqhom huwa jkun akkużat. fatti li fuqhom
ikun akkużat.
288 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Qari tal-att tal- 455. (1) Hekk kif jingħata l-ġurament lill-ġuri, ir-reġistratur
akkuża lill-ġuri. jaqra l-att tal-akkuża, li tiegħu tingħata kopja lill-ġuri; u jaqra
Emendat:
V.1868.30. wkoll lill-ġuri kull ma jkun tniżżel fuq il-mistoqsija msemmija fl-
artikolu 450.
Smigħ ta’ aktar (2) Meta l-qorti jidhrilha li jistgħu jiġu mismugħa, waħda wara
minn kawża l-oħra, żewġ kawżi jew aktar, fl-istess ġurnata, mill-istess ġuri, il-
waħda fl-istess
ġurnata. ġuri jieħu l-ġurament quddiem l-akkużati kollha li l-kawżi tagħhom
ikunu sejrin jiġu hekk maqtugħa, qabel ma tibda l-kawża li jkollha
tinsama’ l-ewwel waħda.

Rekwiżitorja. 456. Imbagħad l-Avukat Ġenerali ifisser lill-ġuri l-fatti li jkunu

Emendat: jikkostitwixxu r-reat miġjub fl-att tal-akkuża; isemmi l-provi li bi
A.L. 46 tal-
1965; ħsiebu jġib biex jipprova dawk il-fatti; u wara li jagħmel l-
LVIII.1974.68. osservazzjonijiet li jidhirlu meħtieġa biex il-każ ikun jiftiehem ċar,
fl-aħħar jitlob li l-ġuri jiddikjara ħati l-akkużat.
L-Avukat 457. Wara r-rekwiżitorja msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan,
Ġenerali iġib il- l-Avukat Ġenerali isejjaħ ix-xhieda tiegħu, jeżaminahom bil-fomm,
provi tiegħu.
Emendat: u jġib kull prova oħra li jkollu.
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
Difiża tal- 458. (1) Meta l-akkuża tagħlaq il-parti tagħha, l-akkużat jiġi
akkużat. mistoqsi x’għandu xi jgħid b’difiża tiegħu. Hu għandu l-jedd li
Emendat:
IX.1859.25. jagħmel id-difiża tiegħu, sew huwa nnifsu, kemm b’avukat, u li
jsejjaħ u jeżamina x-xhieda tiegħu bil-mod li jingħad fl-aħħar
artikolu qabel dan, u li jġib kull prova oħra li jkollu.
Meta l-akkużat (2) Jekk l-akkużat ikun difiż minn aktar minn avukat wieħed,
hu difiż minn dawn l-avukati jistgħu jaqsmu bejniethom id-dmirijiet tagħhom
aktar minn
avukat wieħed. b’mod li wieħed jagħmel id-difiża u l-ieħor il-kontro-replika meta
jkun hemm lok għaliha, jew, li wieħed jagħmel id-difiża u l-kontro-
replika, u l-ieħor l-eżami tax-xiehda; iżda ħadd minnhom ma jista’
jindirizza ruħu lill-qorti jew lill-ġuri wara d-difiża jew il-kontro-
replika magħmula mill-ieħor; u d-dispożizzjoni ta’ dan is-
subartikolu tgħodd għal kull parti oħra tal-kawża li fiha l-akkużat
ikun assistit minn aktar minn avukat wieħed.
L-akkużat jista’ (3) L-akkużat jista’ wkoll jagħmel id-difiża huwa nnifsu u
jagħmel id- jħalli għall-avukat tiegħu l-kontro-replika, meta jkun hemm lok
difiża huwa
nnifsu. għaliha, inkella jagħmel il-kontro-replika, għalkemm id-difiża tkun
saret mill-avukat tiegħu.

Meta l- 458A. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 458(2) japplikaw mutatis

prosekuzzjoni mutandis meta t-tmexxija tal-prosekuzzjoni tiġi ddelegata mill-
titmexxa minn
aktar minn Avukat Ġenerali lil aktar minn avukat wieħed.
avukat wieħed.
Miżjud:
III.2002.109.

L-ordni li 459. L-ordni li għandu jitħares fis-smigħ tax-xhieda hu dan li

għandu jitħares ġej:
fis-smigħ tax-
xhieda. Il-parti li ġġib ix-xhud tibda biex tagħmel l-eżami tiegħu;
imbagħad il-parti l-oħra, jekk tkun trid, tagħmillu l-kontro-eżami;
wara, kull wieħed mill-ġurati jista’ jagħmel il-mistoqsijiet li
jidhirlu meħtieġa; u l-qorti, barra mill-mistoqsijiet li jkun jidhrilha
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 289

f ’waqthom matul l-eżami jew il-kontro-eżami, tista’ fl-aħħar

tagħmel kull mistoqsija oħra li jidhrilha meħtieġa.

459A. (1) L-imputat li jitla’ jixhed m’għandux jiġi mistoqsi, u Kontro-eżami

jekk jiġi mistoqsi ma jkunx meħtieġ li jwieġeb, xi mistoqsija li dwar karattru
ħażin jew xi
x’aktarx turi li huwa jkun ikkommetta, jew instab ħati, jew ikun ġie sejbien ta’ ħtija
akkużat b’xi reat ħlief dak ir-reat li jkun qed jiġi akkużat dwaru, ta’ qabel.
Miżjud:
jew li jkollu karattru ħażin, għajr meta - III.2002.110.
Emendat:
(a) l-prova li jkun ikkommetta jew insab ħati ta’ reat ieħor XIII.2002.10.
bħal dak tkun prova ammissibbli biex turi li jkun ħati
ta’ reat li jkun qed jiġi akkużat bih; jew
(b) huwa jkun personalment jew permezz tal-avukat
tiegħu staqsa mistoqsijiet lix-xhieda tal-prosekuzzjoni
bil-għan li jistabbilixxi l-karattru tajjeb tiegħu, jew
ikun ta xiehda tal-karattru tajjeb tiegħu, jew ix-xorta
jew l-andament tad-difiża jkunu tali li jinvolvu akkużi
dwar il-karattru tal-prosekutur jew ix-xhieda tal-
prosekuzzjoni, jew il-vittma l-mejta tad-delitt allegat;
jew
(ċ) ikun ta xiehda li tinvolvi fl-għemil ta’ xi reat li bih
ikun qiegħed jiġi akkużat, lil xi persuna oħra akkużata
fl-istess proċedimenti.
(2) F’kull ċirkostanza msemmija fil-paragrafi (a) sa (ċ) hawn
aktar qabel kull record li jkun jindika li kien hemm xi sejbien ta’
ħtija preċedenti tal-persuna akkużata jew imputata jista’ jinġieb bi
prova.

460. Wara l-kontro-eżami tax-xhud, il-partijiet ma jistgħux Ma jistgħux

direttament jagħmlu mistoqsijiet lix-xhud. Iżda, huma jistgħu isiru mistoqsijiet
oħra lix-xhieda
jitolbu lill-qorti li ssir kull mistoqsija oħra li jkunu jridu jagħmlu wara l-kontro-
lix-xhud, u kemm-il darba l-qorti jkun jidhrilha li din il-mistoqsija eżami ħlief
permezz tal-
hija sostanzjali għall-kawża, għandha tagħmilha lix-xhud hija stess. qorti.
461. (1) Jekk l-Avukat Ġenerali jew l-akkużat ikun irid Regoli dwar l-
jipprova fatti illi milli jekk jeżistux jew le tkun tiddependi l- ammisibbiltà tal-
provi.
ammissibbiltà ta’ provi, li biex jinġiebu, ikun ingħata l-permess Emendat:
mill-qorti taħt l-artikolu 440, hu jista’ jagħmel il-prova ta’ dawk il- IX.1857.6;
A.L. 46 tal-
fatti fil-waqt tal-kawża li fih ikun ġie mogħti dak il-permess. 1965;
LVIII.1974.68.
(2) Dan igħodd ukoll għall-prova li turi li hemm iċ-ċirkostanzi
meħtieġa mill-artikolu 646 għall-ammissjoni tax-xiehda fih
imsemmija, meta t-talba għall-qari ta’ din ix-xiehda issir matul il-
kawża.

462. Il-qorti għandha tieħu notamenti fil-qosor tax-xiehda tax- Tniżżil fil-qosor
xhieda. tax-xiehda mill-
qorti.
Emendat:
IX.1857.7.
 290 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

*463.
Noti bl- (1) Għandhom jittieħdu noti bl-istenografija tal-
istenografija tal- proċedimenti fil-kawża fuq att ta’ akkuża ta’ kull persuna quddiem
proċedimenti fil-
kawża. il-Qorti Kriminali. Traskrizzjoni tan-noti, jew ta’ xi sehem
Miżjud: minnhom, għandha ssir kull meta l-Qorti Kriminali jew il-Qorti tal-
VI.1947.13.
Emendat: Appell Kriminali hekk tordna:
A.L. 46 tal-
1965; Iżda, bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 518,
XXV.1967.10; traskrizzjoni għandha tingħata lil kull parti li jkollha nteress fil-
LVIII.1974.68; proċedimenti meta din titħallas dak li jista’ jkun iffissat b’tariffa.
XXVII.1975.40.
(2) L-Avukat Ġenerali jista’ wkoll, jekk jidhirlu xieraq, f’kull
każ li jkun, jordna li ssir traskrizzjoni tan-noti bl-istenografija u li
tingħatalu għall-użu tiegħu.
(3) In-nefqa li ssir għat-teħid ta’ dawk in-noti bl-istenografija,
u għat-traskrizzjoni meta l-qorti jew l-Avukat Ġenerali jordnaw li
ssir traskrizzjoni, għandha tittieħed, fuq mieta ta’ ħlas li tkun
iffissata minn żmien għal żmien, minn flejjes li jaħseb għalihom il-
Gvern. Il-Bord maħtur bis-saħħa tal-artikolu 516(3) jista’ jagħmel
regoli sabiex jiżgura r-reqqa tan-noti li jittieħdu u għall-verifika
tat-traskrizzjoni.

Replika u 464. Meta d-difiża tagħlaq il-parti tagħha, l-Avukat Ġenerali,

kontro-replika. jekk ikun irid, jista’ jirreplika; imma, f ’dan il-każ, l-akkużat
Emendat:
A.L. 46 tal- għandu jedd għal kontro-replika:
1965;
LVIII.1974.68. Iżda, ma jistgħux jinġiebu provi ġodda, mingħajr permess
speċjali tal-qorti, la fir-replika u lanqas fil-kontro-replika.

Indirizz tal- 465. Meta l-akkuża u d-difiża jagħlqu l-parti tagħhom, l-

imħallef. imħallef jagħmel indirizz lill-ġuri, li bih ifissirlu x-xorta u l-
Emendat:
IX.1857.8; elementi tar-reat miġjub fl-att tal-akkuża, kif ukoll kull punt ieħor
IX.1859.26; tal-liġi li f’dak il-każ partikulari jkollu x’jaqsam mad-dmirijiet tal-
V.1868.31;
XXV.1967.11. ġuri, u jiġbor fil-qosor, bil-mod li jidhirlu meħtieġ, ix-xiehda tax-
xhieda u l-provi li jkunu marbutin magħhom, ifisser lill-ġuri s-
setgħat li għandu fil-każ partikulari, u jagħmel kull osservazzjoni
oħra li tiswa biex trieġi u turi lill-ġuri kif għandu jaqdi sewwa d-
dmirijiet tiegħu.
Deliberazzjoni 466. Wara l-indirizz tal-qorti, il-ġuri għandu jikkonsidra l-
tal-ġuri. verdett tiegħu.
Attribuzzjonijiet 467. (1) Il-ġuri, meta jiġi biex jiddelibera, għandu jara, l-
tal-ġuri u regoli ewwelnett, jekk l-akkużat hux ħati tar-reat miġjub kontra tiegħu fl-
dwarhom.
Emendat: att tal-akkuża, biċ-ċirkostanzi aggravanti kollha, jekk ikun hemm, u
IV.1856.38; li jkunu msemmijin f’dak l-att; u, jekk il-ġuri jkun ta’ fehma li din
III.2002.111. il-ħtija ġiet ippruvata, għandu, bil-mod li jingħad fl-artikoli 468 u
469, isib l-akkużat "ħati".
(2) Meta ma jiġix ippruvat li l-akkużat, jew xi wieħed mill-
akkużati, kien l-awtur jew wieħed mill-awturi tar-reat miġjub fl-att
tal-akkuża, iżda jiġi ippruvat li kien kompliċi jew li jkun ħati ta’
kospirazzjoni għall-għemil ta’ dak ir-reat, il-ġuri jista’ jiddikjara l-
akkużat ħati bħala kompliċi f’dak ir-reat jew ħati ta’ kospirazzjoni
għall-għemil ta’ dak ir-reat; reċiprokament, meta persuna tkun

*L-artikolu 463 għadu ma bediex iseħħ. Vide l-artikolu 13(2) tal-Ordinanza Nru. VI
tal-1947.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 291

akkużata, fl-att tal-akkuża, b’kompliċità f ’reat il-ġuri jista’

jiddikjara lil dik il-persuna ħatja ta’ kospirazzjoni għall-għemil ta’
dak ir-reat jew ħatja bħala l-awtur, jew wieħed mill-awturi, ta’ dak
ir-reat u jekk hija tkun akkużata b’kospirazzjoni għall-għemil ta’
reat hija tista’ tigi ddikjarata ħatja bħala kompliċi f’dak ir-reat jew
bħala awtur, jew wieħed mill-awturi, ta’ dak ir-reat, ikkunsmat jew
ittentat, jekk ikun hemm provi ta’ dan:
Iżda meta persuna akkużata, fl-att tal-akkuża,
b’kospirazzjoni għall-għemil ta’ reat tiġi ddikjarata ħatja kif
imsemmi qabel bħala awtur, jew wieħed mill-awturi, tar-reat,
ikkunsmat jew ittentat, il-piena ma għandhiex tkun aktar gravi mill-
piena mitluba fl-att tal-akkuża.
(3) Meta tnejn min-nies jew aktar ikunu akkużati bħala awturi
ta’ reat u jiġi ippruvat li dan ir-reat sar minn wieħed minnhom jew
a k t a r, i ż d a m a j i ġ i x i p p r u v a t m i n n l i e m a w i e ħ e d j e w u ħ u d
minnhom, il-ġuri jista’ jiddikjara lill-akkużati kollha ħatjin bħala
kompliċi fir-reat, jekk ikun ġie ippruvat li lkoll ħadu fir-reat parti
biżżejjed biex tagħmilhom kompliċi.
(4) Meta ma jiġix ippruvat ir-reat kif miġjub fl-att tal-akkuża,
iżda mis-smigħ tal-kawża jinsab jew li sar l-istess reat imma ta’
xorta anqas aggravanti jew reat iżgħar inkella attentat biss, basta li
dawn ikunu kompriżi jew involuti f’xi parti tal-att tal-akkuża, il-
ġuri jista’ jew jeskludi ċ-ċirkostanzi aggravanti jew iżid dawk iċ-
ċirkostanzi li jagħmlu r-reat ta’ xorta anqas aggravanti, jew isib l-
akkużat ħati ta’ reat iżgħar jew ta’ attentat, inkella tal-fatti li
jagħmlu dak ir-reat iżgħar jew l-attentat, skont ma jkun il-każ. Il-
ġuri jista’ jagħti l-verdett tiegħu billi jgħid "ħati mingħajr iċ-
ċirkostanza jew iċ-ċirkostanzi ta’............", u jsemmi ċ-ċirkostanza
j e w i ċ - ċ i r k o s t a n z i l i j k u n i r i d j e s k l u d i ; i n k e l l a , "ħ a t i b i ċ -
ċirkostanza jew biċ-ċirkostanzi ta’............", u jsemmi ċ-
ċirkostanza jew iċ-ċirkostanzi li jagħmlu r-reat ta’ xorta anqas
aggravanti; inkella, "ħati, iżda biss ta’.......... ...", u jsemmi r-reat
jew l-attentat (jew il-fatti li jagħmlu dan ir-reat jew attentat) li
fuqu, kif jingħad hawn fuq, il-ġuri jista’ jsib ħati lill-akkużat.
(5) Jekk il-ġuri jkun ta’ fehma li l-akkużat m’hu ħati f’ebda
mod kif jingħad hawn fuq, għandu jsib l-akkużat "mhux ħati".

468. Għal kull verdett tal-ġuri, sew favur kemm kontra l- Numru ta’ voti
akkużat, jinħtieġu għall-anqas sitt voti ta’ fehma waħda. meħtieġa għal
verdett legali.
469. Il-prim ġurat għandu jiġbor il-voti tal-ġurati l-oħra fuq kull Dmirijiet tal-
verdett, u għandu jniżżel ħdejn l-isem ta’ kull ġurat rispettivament prim ġurat.
il-vot ta’ dak il-ġurat, u fl-aħħar iżid il-vot tiegħu nnifsu; u wara li
jgħodd il-voti, u jsib li hemm għall-anqas sitt voti ta’ fehma waħda
huwa jikteb il-verdett li għandu jingħata, u jqiegħdu quddiem il-
ġurati l-oħra.
470. (1) Il-ġuri jista’ jitlob lill-qorti t-tagħrif jew it-tifsir li Tifsir mitlub
jkun jeħtieġ biex jista’ jaqdi d-dmirijiet tiegħu. U dan it-tagħrif jew mill-ġuri lill-
qorti.
tifsir għandu jingħata fil-qorti bil-miftuħ.
(2) Il-ġuri jista’, sabiex jikkonsidra l-verdett tiegħu, jidħol fil- Post tad-
post iddestinat għaldaqshekk. deliberazzjonijie
t.
 292 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Kif il-ġuri u l- (3) Meta l-ġuri jidħol biex jiddelibera, ir-reġistratur ikun il-
qorti mezz ta’ komunikazzjoni bejn il-ġuri u l-qorti.
jikkomunikaw
bejniethom.

Il-ġurati ma 471. (1) Minn x’ħin ġurat jiġi maħtur sakemm jiġi irreġistrat
jistgħux il-verdett tal-ġuri, hu ma jistax jitbiegħed u lanqas jikkomunika
jitbiegħdu mill-
post tagħhom ħlief mal-qorti, mal-ġurati l-oħra u mal-uffiċjal maħtur biex
jew jikkomunika mal-ġurati, barra minn f ’xi każ partikulari, bil-
jikkomunikaw
ma’ persuni permess tal-qorti.
mhux
awtorizzati. (2) Meta ġuri ma jispiċċax fl-istess jum li fih jittellgħu l-
Emendat: ismijiet tal-persuni biex iservu ta’ ġurati, il-qorti tista’, kemm-il
XXVII.1975.27. darba ma tqisx li jkun ta’ preġudizzju fl-interessi tal-ġustizzja,
tħalli li l-ġurati jmorru lura fid-dar rispettiva tagħhom bil-
kondizzjoni li jippreżentaw irwieħhom fil-qorti fil-ġurnata u fil-ħin
li għalihom ikun aġġornat il-ġuri, u b’dawk il-kondizzjonijiet l-
oħra li l-imħallef jidhirlu xierqa li jimponi fl-interessi tal-ġustizzja.

Ma jingħatax 472. Wara li l-ġuri jidħol biex jiddelibera, u sakemm il-verdett

ikel jew xorb tiegħu jiġi irreġistrat, il-ġurati ma jistgħux jieħdu ikel jew xorb
lill-ġuri wara li
jidħol biex mingħajr il-permess tal-qorti.
jiddelibera u
sakemm il-
verdett jiġi
irreġistrat
mingħajr
permess tal-
qorti.
Dmir tal-ġuri li 473. Hekk kif il-ġuri jkun lest biex jagħti l-verdett tiegħu,
jgħarraf lill-qorti għandu jgħarraf lill-qorti, sabiex hija tisma’ dan il-verdett fil-qorti
malli jkun lest
biex jagħti l- bil-miftuħ.
verdett.
Qari tal-verdett 474. Il-qorti tistaqsi lill-ġuri, bil-mezz tar-reġistratur, "jekk l-
mill-ġuri. akkużat hux ħati ta’ dak li hu miġjub kontra tiegħu fl-att tal-
akkuża", u l-prim ġurat, quddiem il-ġurati l-oħra kollha, jaqra fil-
qorti bil-miftuħ il-verdett li għalih ikun wasal il-ġuri, u jagħti l-
verdett f’idejn ir-reġistratur sabiex dan jirreġistrah.
Dikjarazzjoni 475. Jekk, meta l-akkużat jiġi b’xi mod iddikjarat ħati, il-qorti
barranija mill- jkun jidhrilha illi, għar-raġunijiet li tkun ġiebet id-difiża, jew bħala
ġuri fuq fatti li
jgħoddu bħala konsegwenza tal-fatti li jkunu ġew ippruvati matul is-smigħ tal-
skuża. kawża, għandha ssir dikjarazzjoni oħra mill-ġuri dwar jekk fil-każ
ġiex ippruvat jew le xi fatt li l-liġi espressament tgħodd bħala skuża
u li ma jkunx ġie msemmi fl-att tal-akkuża, il-qorti tgħaddi din il-
kwistjoni għad-deċiżjoni tal-ġuri, illi għandu jwieġeb iva jew le,
skont il-fehma tiegħu:
Iżda, xejn f’dan l-artikolu ma jżomm lill-ġuri, meta jsib l-
akkużat ħati b’xi mod milli jsemmi l-artikolu 467, illi minrajh, u
mingħajr ma jistenna li jiġi mistoqsi għaldaqshekk mill-qorti,
jiddikjara li xi fatt partikulari li l-liġi espressament tgħodd bħala
skuża ġie ippruvat, jekk fil-fehma tiegħu jkun ġie hekk ippruvat;
f’dan il-każ il-ġuri għandu, mad-dikjarazzjoni ta’ "ħati", iżid ukoll
id-dikjarazzjoni li ġew ippruvati l-fatti li jġibu l-iskuża msemmija
fil-liġi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 293

476. (1) Jekk mara, fuq akkuża ta’ qtil ta’ tarbija tagħha, jew Verdett tal-ġuri
ta’ infantiċidju, tiġi misjuba mhix ħatja ta’ dak ir-reat, il-ġuri, li f’każ ta’
infantiċidju.
bil-verdett tiegħu dik il-mara tkun ġiet misjuba mhix ħatja, jista’, Emendat:
kemm-il darba fil-fehma tiegħu jkun ġie hekk ippruvat, isib ħatja VI.1947.14;
III.2002.112.
dik il-mara, li wildet tarbija, u li, billi difnet bil-moħbi l-kadavru
jew billi għamlet minnu xort’oħra, fittxet li taħbi t-twelid ta’ dik it-
tarbija.
(2) Jekk persuna, fuq akkuża tas-serq, sew jekk sempliċi jew Verdett fil-każ
ikkwalifikat, ta’ xi oġġett tiġi misjuba mhux ħatja ta’ dik l-akkuża, ta’ serq,
misapproprjazzj
il-ġuri jista’ jiddikjaraha ħatja ta’ misapproprjazzjoni ta’ dak l- oni jew
oġġett jew tar-reat ikkontemplat fl-artikolu 334 rigward dak l- riċettazzjoni.
oġġett, jekk ikun hemm provi ta’ dan; u, reċiprokament, persuna
fuq akkuża ta’ misapproprjazzjoni jew tar-reat ikkontemplat fl-
artikolu 334 tista’ tigi ddikjarata ħatja ta’ serq, sew jekk sempliċi
jew ikkwalifikat, tal-oġġett involut jekk ikun hemm provi ta’ dan:
Iżda l-piena ma għandha f’ebda każ tkun aktar gravi minn
dik mitluba fl-att tal-akkuża.

477. Il-qorti tista’ tagħti l-inkarigu lill-ġuri li jiddelibera dwar Setgħa tal-qorti
kull kwistjoni li fuqha għandu setgħa jagħti verdett skont id- meta l-verdett
ma jkunx
dispożizzjoni tal-artikolu 467, kif ukoll li jiddelibera jekk ġietx komplut jew
ippruvata jew le xi ċirkostanza sostanzjali, li tkun meħtieġa biex ikun mhux ċar.
tagħmel komplut jew tfisser aħjar l-ewwel verdett.
478. Kull mistoqsija oħra illi l-qorti jidhrilha meħtieġ li tagħmel Mistoqsijiet lill-
lill-ġuri wara l-ewwel verdett, għandha tiġi magħmula u t-tweġiba ġuri fuq
kwistjonijiet
tagħha għandha tittieħed bil-mod li jingħad fl-artikolu 474. oħra.
479. Fil-każijiet kollha li fihom il-ġuri jkun meħtieġ jieħu xi Il-verdett ma
deliberazzjoni oħra sabiex din tagħmel komplut il-verdett, il-qorti jitniżżilx
sakemm ma
tordna li l-verdett ma jiġix irreġistrat sakemm ma jkunx komplut. jingħatax
komplut.
480. (1) Il-qorti tista’, sabiex tgħin lill-ġuri fil-qadi tad- Mistoqsijiet lill-
dmirijiet tiegħu, tagħmel lill-ġuri, bil-mezz tar-reġistratur, ġuri.
Emendat:
mistoqsija waħda jew iżjed bil-miktub, li għandhom jiġu iffirmati u IV.1856.39;
moqrija fil-qorti bil-miftuħ mir-reġistratur, dwar kwistjonijiet li IX.1857.9;
A.L. 46 tal-
fuqhom, fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 467, 475, 477 u 488, il- 1965;
ġuri jista’ jew għandu jagħti l-verdett tiegħu. XXV.1967.12;
LVIII.1974.68.
(2) Il-qorti tista’, meta hu meħtieġ, tagħmel il-mistoqsijiet
hawn fuq imsemmija, bil-fomm jew bil-miktub, ukoll wara li l-ġuri,
fuq il-mistoqsija jekk l-akkużat hux ħati tar-reat miġjub fl-att tal-
akkuża, ikun iddikjara l-akkużat mhux ħati ta’ dak ir-reat jew ikun
iddikjarah ħati iżda mhux skont l-att tal-akkuża.
(3) Meta jinqala’ dubju fuq punt ta’ liġi li minn kif jiġi Il-ġuri jista’
maqtugħ tkun tiddependi d-deċiżjoni tal-ġuri dwar jekk l-akkużat jħalli għall-qorti
d-deċiżjoni fuq
ikunx ħati tar-reat miġjub fl-att tal-akkuża, jew ta’ reat ieħor kif punt ta’ liġi.
jingħad fl-artikolu 467, inkella jekk il-fatti miġjubin mid-difiża
jġibux skuża skont il-liġi, il-ġuri jista’, jekk irid, flok ma jiddikjara
l-akkużat ħati jew mhux ħati, inkella li hemm jew li ma hemmx
skuża, jiddikjara biss, fuq mistoqsijiet bil-miktub magħmulin mill-
qorti għal dan il-ħsieb, li l-fatti jew xi biċċa mill-fatti li nġiebu
kontra jew favur l-akkużat, ġew jew ma ġewx ippruvati, u jħalli
għall-qorti li tiddeċidi jekk il-fatti misjuba mill-ġuri jagħmlux ir-
294 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

reat miġjub fl-att tal-akkuża jew reat ieħor taħt id-dispożizzjoni tal-
artikolu 467 jew skuża skont il-liġi.
(4) Il-qorti għandha tagħti deċiżjoni fuq kull kwistjoni hekk
mibgħuta lilha mill-ġuri fl-istess ġurnata jew f ’xi ġurnata oħra,
wara li tisma’ lill-Avukat Ġenerali u l-akkużat jew l-avukat tiegħu
bil-mod provdut fl-artikolu 490.

Verdett separat 481. Jekk fl-istess att ta’ akkuża jkun miġjub aktar minn reat
fuq kull reat u wieħed, jew jekk l-akkużati fil-kawża jkunu tnejn jew iżjed, il-ġuri
għal kull
akkużat. għandu jagħti verdett separat fuq kull reat u għal kull akkużat.
In-numru tal- 482. Kull verdett tal-ġuri għandu jsemmi n-numru tal-voti li
voti għandu qablu f’dak il-verdett.
jingħad f’kull
verdett.
Deliberazzjoni 483. Jekk, meta jinqara l-verdett fil-qorti, numru ta’ ġurati,
mlll-ġdid fin- biżżejjed biex juru li għal dak il-verdett ma nġabrux mill-anqas sitt
nuqqas ta’
numru legali ta’ voti, igħarrfu lill-qorti b’dan id-difett, il-qorti tordna lill-ġuri li
voti. jidħol ġewwa biex jerġa’ jiddelibera taħt it-triġija tal-prim ġurat
jew ta’ wieħed mill-ġurati l-oħra li jiġi magħżul mill-qorti
għaldaqshekk sabiex jista’ jiġi mogħti verdett validu; u ebda
verdett ma jiġi irreġistrat sakemm ma jinġabarx in-numru ta’ voti
meħtieġ mil-liġi għal verdett validu.
Rakkomandazzj 484. Kull wieħed mill-ġurati jista’, billi jagħti r-raġuni,
onifavur l- jirrakkomanda lill-akkużat misjub ħati, għall-ħniena tal-qorti; u din
akkużat għall-
ħniena tal-qorti. ir-rakkomandazzjoni tista’ tiġi milqugħa mill-qorti, jew fl-
Emendat: applikazzjoni tal-liġi, jew billi tikkomunikaha lill-President ta’
A.L. 46 tal-
1965; Malta f ’rapport li tagħmel għaldaqshekk, jew f ’xi wieħed mir-
LVIII.1974.68. rapporti msemmijin fl-artikoli 493 u 494.
Il-kawża 485. Is-smigħ tal-kawża, la darba jinħatar il-ġuri, għandu jibqa’
għandha tibqa’ sejjer bla ma jinżamm sar-reġistrazzjoni tal-verdett tal-ġuri
sejra sa l-aħħar
bla ma inklużivament; u m’għandux jitwaqqaf ħlief għal dak il-ftit taż-
titwaqqaf. żmien li l-qorti jidhrilha meħtieġ għall-mistrieħ tagħha, tal-ġurati,
Emendat:
XXX.1934.11; tax-xhieda, jew tal-akkużati, jew fil-każ li jidħol is-Sibt, il-Ħadd
III.1976.4. jew btala pubblika oħra:
Iżda l-qorti tista’, jekk jidhrilha li jkun spedjenti li hekk
tagħmel, tkompli s-smigħ tal-kawża f’xi Sibt, Ħadd jew btala oħra.

Mewt jew xi 486. Jekk, qabel il-verdett tal-ġuri, wieħed mill-ġurati jmut, jew
impediment ma jkunx kapaċi jkompli d-dmirijiet tiegħu, il-qorti, meta ma
ieħor ta’ ġurat.
Emendat: jkunux ġew maħtura ġurati supplenti skont l-artikolu 610(2),
X.1896.1. tgħaddi għall-ħatra ta’ ġurat ieħor, jekk dan ikun jista’ jsir bla
tfixkil dak in-nhar stess; inkella tħalli l-kawża għal ġurnata oħra
sabiex tinġieb quddiem ġuri ieħor; u fil-każ il-wieħed u l-ieħor, kull
proċedura li tkun saret sa dak il-ħin quddiem il-ġuri għandha ssir
mill-ġdid.
Ħelsien u 487. Jekk il-ġuri jiddikjara l-akkużat mhux ħati skont l-artikolu
liberazzjoni tal- 467(5), il-qorti tiddikjarah meħlus, u, jekk ma jkunx detenut għal
akkużat jekk
iddikjarat mhux raġunijiet oħra, tordna li jiġi illiberat.
ħati.
Emendat:
XI.1900.77.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 295

488. (1) Jekk l-akkużat jinsab mhux ħati minħabba li kien Il-ġenn jew in-
miġnun fiż-żmien tar-reat, jew jekk l-akkużat li jkun taħt l-età ta’ nuqqas ta’ ħażen
bħala raġuni ta’
erbatax-il sena, jew ikun trux-u-mutu, jinsab mhux ħati minħabba ħelsien mill-ħtija
nuqqas ta’ ħażen, kull raġuni bħal din għandha tingħad fil-verdett għandhom jiġu
iddikjarati fil-
tal-ġuri. verdett.
Emendat:
(2) Jekk din ir-raġuni ma tiġix mogħtija fil-verdett, il-qorti XI.1900.78;
tagħmel mistoqsija speċifika fuqha lill-ġurati, u dawn għandhom I.1903.28, 29.
iwieġbu iva jew le skont ma jkunu iddeliberaw.
(3) Jekk il-maġġoranza tal-ġurati jwieġbu iva, tgħodd, skont il-
każ, id-dispożizzjoni tal-artikolu 35(3) u (4), jew tal-artikolu 39(2),
inkella tal-artikolu 623(1).

489. Meta l-liġi, minħabba r-reċidiva, tkabbar il-piena għar-reat Ir-reċidiva

li jsir wara, il-kawża għandha titmexxa bħallikieku fl-att tal-akkuża m’għandhiex
tiġi mgħarrfa
ma kienx hemm miġjub li, qabel, l-akkużat kien ġie misjub ħati u lill-ġuri.
ikkundannat; u m’għandux jingħad lill-ġuri li l-akkużat kien ġie Emendat:
A.L. 46 tal-
qabel misjub ħati u ikkundannat, ħlief wara u jekk il-ġuri jkun 1965;
iddikjara l-akkużat ħati ta’ dan l-aħħar reat: LVIII.1974.68.
Iżda, kemm-il darba fil-kawża kontra akkużat għal dan l- Eċċezzjoni.
aħħar reat jew reċidiva, jinġiebu provi tal-kondotta tajba tal-
akkużat, l-Avukat Ġenerali, bħala tweġiba għal dan, jista’ jgħaddi
għall-qari tal-att tal-akkuża u għall-prova li l-akkużat kien ġie
misjub ħati u ikkundannat għal reat ieħor qabel, ukoll qabel ma l-
ġuri jkun iddikjara ħati l-akkużat.

490. (l) Wara li jiġi stabbilit il-fatt tal-ħtija tal-akkużat, il- Mistoqsija mill-
qorti tistaqsih x’għandu xi jgħid dwar l-applikazzjoni tal-piena qorti lill-akkużat
fuq l-
m i t l u b a m i l l - Av u k a t Ġ e n e r a l i . J e k k m a j k u n h e m m e b d a applikazzjoni
oppożizzjoni, il-qorti, meta hija sodisfatta li l-piena mitluba hi dik tal-piena.
Emendat:
li għandha tingħata skont il-liġi, tagħti s-sentenza; iżda fil-każ ta’ IX.1857.11;
oppożizzjoni, jew jekk il-qorti stess tqanqal xi dubju, hija tisma’ A.L. 46 tal-
lill-Avukat Ġenerali u, bi tweġiba, lill-akkużat jew lill-avukat 1965;
XXV.1967.14;
tiegħu. Wara t-tweġiba, l-Avukat Ġenerali jista’ jirreplika, u wara r- LVIII.1974.68;
replika, l-akkużat jew l-avukat tiegħu jista’ jagħmel kontro-replika. III.2002.113.
(2) Wara s-sottomissjonijiet tal-Avukat Ġenerali u tal-akkużat Kwistjoni għad-
jew tal-avukat tiegħu, il-qorti għandha tiddeċidi jekk il-piena deċiżjoni tal-
qorti.
mitluba hijiex dik li jmissha tiġi applikata skont il-liġi u, jekk
tiddeċidi li m’hijiex, għandha tiddeċidi l-piena applikabbli għall-
każ, u tagħti r-raġunijiet tad-deċiżjoni tagħha.
(3) Parti offiża tista’, b’rikors, titlob lill-Qorti Kriminali li tkun Sottomissjonijiet
ammessa, sew personalment sew b’avukat, li tagħmel mill-parti offiża
dwar is-
sottomissjonijiet dwar is-sentenza idonea li għandha tingħata lill- sentenza.
akkużat u jekk il-qorti tilqa’ dak ir-rikors, il-parti offiża jew l-
avukat tagħha jingħataw l-opportunità li jagħmlu dawk is-
sottomissjonijiet fl-istadju msemmi fis-subartikolu (1) u qabel ma
l-qorti ssaqsi lill-akkużat jekk ikunx irid jagħmel xi sottomissjoni
dwar l-applikabilità tal-piena mitluba mill-Avukat Ġenerali:
Iżda jekk għal xi raġuni tkun li tkun il-parti offiża tonqos
milli tagħmel is-sottomissjonijiet tagħha dwar is-sentenza kif
imsemmi hawn aktar qabel, dan in-nuqqas ma għandux iżomm lill-
qorti milli tkompli bis-smigħ jew milli tagħti s-sentenza kif provdut
fl-artikolu 491.
296 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Sentenza. 491. Il-qorti għandha tagħti sentenza mill-aktar fis.

Emendat:
IX.1857.12.
Sostitwit:
XXV.1967.15.
Il-qorti tista’ 492. (1) Meta f’xi stadju qabel jiġi fformat il-ġuri l-akkużat
tagħti piena jammetti l-ħtija tiegħu u għall-fatt li jiġi ammess mill-akkużat ikun
anqas meta l-
ġurati ma jkunux hemm stabbilita l-piena ta’ priġunerija għall-għomor, il-qorti tista’,
unanimi. minflok il-piena msemmija, tagħti l-piena ta’ priġunerija għal żmien
Sostitwit:
XXI.1971.28. minn tnax-il sena sa erbgħin sena.
Emendat:
XLIX.1981.4; (2) Il-qorti tista’ tagħti piena ta’ priġunerija għal żmien li ma
III.2002.114; jkunx anqas minn tnax-il sena minflok il-piena ta’ priġunerija
LII.2020.6. għall-għomor jekk, fid-dikjarazzjoni ta’ fatt li għalih hemm
stabbilita l-piena ta’ priġunerija għall-għomor, il-voti tal-ġurati ma
jkunux unanimi.

Rakkomandazzj 493. Wara li tikkundanna persuna għall-piena ta’ priġunerija

onital-qorti meta għall-għomor, il-qorti tista’ tirrakkomanda bil-miktub lill-Prim
tagħti l-piena ta’
priġunerija Ministru fi żmien erbgħa u għoxrin siegħa l-inqas żmien li fil-
għall-għomor. fehma tagħha għandu jgħaddi qabel ma l-priġunier jiġi meħlus mill-
Miżjud:
XXI.1971.29. ħabs. Din ir-rakkomandazzjoni tkun tista’ taraha l-persuna li tkun
Emendat: ġiet ikkundannata, u kopja tagħha tinżamm mir-reġistratur.
XLIX.1981.4.
Rakkomandazzj 494. Kull imħallef li jkun qagħad f’kawża jista’ jirrakkomanda
onital-imħallef lill-President ta’ Malta il-persuna ikkundannata għall-maħfra jew
għall-maħfra
jew tnaqqis ta’ għat-tnaqqis tal-piena, billi jagħmel għaldaqshekk rapport bil-
piena. miktub imsaħħaħ bir-raġuni ta’ dik ir-rakkomandazzjoni.
Emendat:
IX.1857.14;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
Mewt jew mard 495. (1) Jekk, matul il-kawża jew wara l-verdett li bih il-ġuri
ta’ mħallef, jiddikjara ħati lill-akkużat, l-imħallef li jkun qagħad fil-kawża,
Avukat
Ġenerali, imut jew jimrad, jiġi surrogat imħallef ieħor skont il-liġi, u kull ma
akkużat jew jkun sar wara li tkun ġiet irreġistrata t-tweġiba tal-akkużat, għandu
avukat tiegħu.
Emendat: jsir mill-ġdid, kemm-il darba l-qorti jkun jidhrilha li għandu jsir
IV.1856.40; hekk.
IX.1857.15, l6;
A.L. 46 tal- (2) Iżda jkun xi jkun il-verdett tal-ġuri wara li l-proċeduri
1965; jerġgħu jsiru mill-ġdid, ma tistax tingħata piena akbar minn dik li
XXV.1967.17;
LVIII.1974.68; għaliha jkun suġġett ir-reat imsemmi fil-verdett ta’ qabel.
III.2002.115.
(3) Il-proċeduri li jkunu ġa saru ma jerġgħux isiru mill-ġdid
jekk l-akkużat ikun ġie iddikjarat mhux ħati.
(4) Il-proċeduri jerġgħu jsiru mill-ġdid, jekk imut jew jimrad l-
Avukat Ġenerali jew l-avukat prosekutur qabel ma jkun għamel id-
dmirijiet tiegħu msemmijin fl-artikoli 456, 457 u 464, jew imut jew
jimrad l-avukat tal-akkużat, jew jimrad l-akkużat innifsu qabel ma
tispiċċa d-difiża skont l-artikolu 458.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 297

496. Ix-xogħol ta’ reġistratur fil-Qorti Kriminali jista’ jsir minn Xogħol ir-
uffiċjal eżekuttiv tal-qorti msemmi fl-artikolu 57(3) tal-Kodiċi ta’ reġistratur fil-
Qorti Kriminali.
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili. It-tieni taqsima
tal-artikolu 30
tal-Ord. VI tal-
1880,
inkorporata.
Emendat:
XXVII.1975.40.
Sostitwit:
XXIV.1995.360;
XXXI.2002.200.
Kap. 12.

Titolu V Miżjud:
XXV.1967.18.
FUQ IL-QORTI TAL-APPELL KRIMINALI Emendat:
XXVII.1975.40.
497. F’dan it-Titolu, kemm-il darba r-rabta tal-kliem ma Tifsir.
teħtieġx xort’oħra, - Miżjud:
XXV.1967.18.
il-kelma "appellant" tinkludi persuna li tkun ġiet misjuba ħatja u
tixtieq tappella skont dan it-Titolu; u
il-kelma "sentenza" tinkludi kull ordni tal-qorti magħmul fuq
dikjarazzjoni ta’ ħtija b’riferenza għall-persuna misjuba ħatja u s-
setgħa tal-Qorti tal-Appell Kriminali li tagħti sentenza tinkludi
setgħa li tagħmel ordni bħal dak.

498. (1) Għandu jkun hemm Qorti tal-Appell Kriminali li Qorti tal-Appell
jkollha ġurisdizzjoni biex tisma’ u tiddeċidi appelli taħt dan it- Kriminali.
Miżjud:
Titolu u appelli minn sentenzi mogħtija mill-Qorti tal-Maġistrati XXV.1967.18.
kif ukoll biex tittratta proċeduri oħra taħt dan it-Titolu. Emendat:
XXI.1971.30;
(2) Bla ħsara tad-dispożizzjoni tal-artikolu 418 dwar kif LVIII.1974.68;
XXVII.1975.28,
għandha tkun kostitwita dik il-qorti għas-smigħ ta’ appelli minn 40;
sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati, il-Qorti tal-Appell Kriminali tkun VIII.1990.3.
kostitwita mill-Prim Imħallef, li jkun il-President tal-Qorti, u żewġ
imħallfin oħra nominati mill-President ta’ Malta:
Iżda, fil-każ ta’ assenza jew impediment leġittimu ta’ xi
wieħed mill-membri tal-qorti, il-President ta’ Malta jinnomina
minflok imħallef ieħor jew imħallfin oħra.
(3) Id-deċiżjoni fuq kull kwistjoni quddiem il-Qorti tal-Appell
Kriminali tkun skont il-fehma tal-maġġoranza tal-membri tal-qorti
li jisimgħu il-kawża u għandha tingħata sentenza waħda bħala s-
sentenza tal-qorti kollha.
(4) Il-Qorti tal-Appell Kriminali għall-finijiet u bla ħsara tad-
dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu għandu jkollha s-setgħa kollha li
tiddeċidi, skont dan it-Titolu, kull kwistjonijiet li jeħtieġ li jiġu
deċiżi sabiex issir ġustizzja fil-kawża li tkun quddiem il-qorti.
(5) Id-dispożizzjonijiet li hemm f’dan it-Titolu ma għandhomx
japplikaw għall-appelli minn sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati.
 298 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Appell mill- 499. (1) Appell jista’ jsir lill-Qorti tal-Appell Kriminali fuq
Avukat Ġenerali talba tal-Avukat Ġenerali jew tal-akkużat minn kull deċiżjoni
jew mill-
akkużat. mogħtija wara l-qari tal-att tal-akkuża u qabel ma l-akkużat
Miżjud: iwieġeb jekk hux ħati jew le fuq kull waħda mill-eċċezzjonijiet
XXV.1967.18.
Emendat: imsemmija fl-artikolu 449(1)(a), (b), (ċ), (d), u (g) u minn kull
LVIII.1974.68; deċiżjoni fuq l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà ta’ provi.
LIII.1981.8;
XXII.2005.6; (2) Jista’ jsir appell ukoll fuq talba tal-akkużat minn kull
I.2018.22. deciżjoni mogħtija fuq rikors tal-Avukat Ġenerali skont l-artikolu
402(5) jew minn kull deċiżjoni mogħtija wara l-qari tal-att tal-
akkuża u qabel ma l-akkużat iwieġeb jekk hux ħati jew le fuq kull
waħda mill-eċċezzjonijiet imsemmija fl-artikolu 449(1)(e) u (f).
(3) Meta l-Avukat Ġenerali jew, skont il-każ, l-akkużat ikun
irid jappella skont is-subartikolu (1) jew (2) huwa għandu jagħti
avviż ta’ appell permezz ta’ nota minnufih wara li tiġi mogħtija d-
deċiżjoni tal-qorti u wara dan il-qorti, jekk ikun il-każ, għandha
tissospendi proċeduri oħra sa l-egħluq iż-żmien mogħti kif
hawnhekk iżjed ’il quddiem provdut għall-appell jew, jekk isir
appell, sad-deċiżjoni tiegħu mill-Qorti tal-Appell Kriminali.
(4) Appell skont is-subartikolu (1) jew (2) jsir b’rikors
preżentat fil-Qorti tal-Appell Kriminali fi żmien ħamest ijiem tax-
xogħol mid-data tad-deċiżjoni appellata.
(5) Appell magħmul skont dan l-artikolu mill-Avukat Ġenerali
ma għandux jissospendi l-esekuzzjoni tad-deċiżjoni appellata.
(6) Fuq kull appell skont dan l-artikolu, il-Qorti tal-Appell
Kriminali għandha, jekk jiġi milqugħ l-appell, tannulla d-deċiżjoni
appellata u tagħti dak l-ordni għal-liberazzjoni tal-akkużat jew
għall-prosekuzzjoni oħra tal-proċeduri jew tagħti dawk l-ordnijiet
l-oħra inklużi ordnijiet għall-arrest mill-ġdid jew għall-kustodja
tal-persuna akkużata jew tagħti dawk id-direttivi, kif jeħtieġ.
(7) In-nuqqas tal-akkużat li jappella skont dan l-artikolu ma
jipprekludihx milli jqanqal il-kwistjoni li seta’ jqanqal b’appell tali
f’appell li jista’ jagħmel skont l-artikolu ta’ wara dan.

Appell kontra 500. (1) Persuna misjuba ħatja fuq att ta’ akkuża tista’ tappella
dikjarazzjoni ta’ lill-Qorti tal-Appell Kriminali kontra d-dikjarazzjoni ta’ ħtija
ħtija jew kontra
sentenza. tagħha fil-każijiet kollha jew kontra s-sentenza mogħtija fuq id-
Miżjud: dikjarazzjoni ta’ ħtija tagħha kemm-il darba s-sentenza ma tkunx
XXV.1967.18.
Emendat: waħda iffissata bil-liġi.
III.2002.116;
IV.2014.23; (2) L-Avukat Ġenerali jista’ jappella lill-Qorti tal-Appell kontra
VIII.2015.33;
XXXII.2018.7. liberazzjoni jew sejba żbaljata ta’ ħtija fuq l-att ta’ akkuża jew parti
minnu jew kontra s-sentenza mogħtija, sakemm is-sentenza ma tkunx
waħda stabbilita mil-liġi.
Appell mill- (3) Minkejja d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 28I(2) u tal-Att
Avukat Ġenerali dwar il-Probation, jekk l-Avukat Ġenerali jkun jidhirlu li s-
kontra sentenza.
Kap. 446. sentenza hi waħda mtaffija ħafna, huwa wkoll jista’ jappella minn
deċiżjoni ta’ sejbien ta’ ħtija ta’ persuna għal reat li għalih tista’
teħel priġunerija għal żmien ta’ iżjed minn sentejn jekk is-sentenza
tkun applikat id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 21 jew tal-artikoli
28A sa 28H jew id-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Probation.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 299

(4) Il-Qorti tal-Appell Kriminali għandha tilqa’ l-appell mill-

Av u k a t Ġe n e r a l i j e k k j i d h r i l h a l i wa q t i l - p r o ċ e d u r i s e ħ ħ e t
irregolarità gravi jew li s-sentenza hija b’mod ċar ir-riżultat ta’
miżinterpretazzjoni manifesta jew ta’ applikazzjoni manifestament
skorretta tal-liġi li jkunu affettwaw il-verdett:
Iżda l-Qorti tista’, sakemm ma tkunx tal-opinjoni li dak il-
punt li sar waqt appell taħt dan is-subartikolu jkun deċiż favur l-
Avukat Ġenerali, tiċħad l-appell f’każ li jkun ikkunsidrat li ma sar
ebda nuqqas ta’ ġustizzja.
(5) Fuq bażi ta’ appell magħmul is-subartikolu (2) jew (4), il-
Qorti tal-Appell Kriminali għandha tiddetermina, tvarja jew tmur
lura mill-verdett li minnu sar l-appell, jew, jekk tqis li kellha
tingħata sentenza aktar gravi, tħassar is-sentenza mogħtija fil-
kawża u tagħti dik is-sentenza aktar gravi ġustifikata bil-liġi
minflok l-oħra, kif jidhrilha li kellha tingħata, u għandha f’kull każ
ieħor tiċħad l-appell:
Iżda, jekk il-qorti tqis li dan ikun iżjed ġust fiċ-ċirkostanzi, hija
għandha tħassar is-sentenza u tibgħat il-każ għal smigħ mill-ġdid
quddiem il-Qorti Kriminali.

500A. Meta jsir appell minn sentenza, parti offiża tista’, b’rikors, Sottomissjonijiet
titlob lill-Qorti tal-Appell Kriminali li tiġi ammessa, sew mill-parti offiża
quddiem il-Qorti
personalment sew b’avukat, li tagħmel sottomissjonijiet dwar is- tal-Appell
sentenza idonea li għandha tingħata lill-akkużat u jekk il-qorti Kriminali dwar
is sentenza.
tilqa’ dak ir-rikors, il-parti offiża jew l-avukat tagħha jingħataw l- Miżjud:
opportunità li jagħmlu dawk is-sottomissjonijiet wara li l-qorti tkun III.2002.117.
semgħet is-sottomissjonijiet tal-appellant li fuqhom ikun qed
isejjes l-appell tiegħu; sew min ikun insab ħati sew l-Avukat
Ġenerali għandhom jingħataw l-opportunità li jwieġbu għas-
sottomissjonijiet li tagħmel il-parti offiża jew l-avukat tagħha:
Iżda jekk għal xi raġuni l-parti offiża jew l-avukat tagħha
jonqsu milli jagħmlu s-sottomissjonijiet tagħhom dwar is-sentenza
kif hawn aktar qabel imsemmi fil-jum stabbilit, dan in-nuqqas ma
għandux iżomm lill-qorti milli tkompli bis-smigħ jew milli tagħti s-
sentenza.

500B. (1) Meta persuna li tkun ġiet proċessata fuq att ta’ akkuża Riferenzi mill-
tkun ġiet meħlusa (sew dwar l-att ta’ akkuża kollu jew parti minnu) Avukat
Ġenerali.
l-Avukat Ġenerali jista’, jekk jixtieq ikollu l-fehma tal-Qorti tal- Miżjud:
Appell Kriminali fuq xi punt ta’ dritt li jkun qam matul il-każ u fit- III.2002.117.
terminu ta’ żmien stabbilit fl-artikolu 504, jirreferi dak il-punt lill-
qorti, u l-qorti għandha, skont dan l-artikolu, tqis il-punt u tagħti
fehemtha fuqu.
(2) Għall-fini tal-konsiderazzjoni ta’ punt riferit taħt dan l-
artikolu l-Qorti tal-Appell Kriminali għandha tisma’ r-raġunijiet li
jingħataw -
(a) mill-Avukat Ġenerali; u
(b) sew mill-avukat difensur, jekk il-persuna meħlusa tkun
tixtieq tippreżenta xi raġuni quddiem il-qorti jew, fin-
nuqqas, mill-Avukat għal Għajnuna Legali.
300 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(3) Referenza taħt dan l-artikolu ma għandhiex tolqot il-kawża

li dwarha ssir ir-referenza jew xi liberazzjoni f’dik il-kawża.
(4) Il-Bord imsemmi fl-artikolu 516(3) jista’ jagħmel regoli
sabiex jirregola l-għamla u l-kontenut tar-referenza mill-Avukat
Ġenerali taħt dan l-artikolu u sabiex jipprovdi għal kull ħaġ’oħra li
għandha x’taqsam ma’ dan jew li hi anċillari għalih.

Deċiżjoni ta’ 501. (1) Fuq kull appell kontra dikjarazzjoni ta’ ħtija mill-
appelli f’każijiet persuna misjuba ħatja l-Qorti tal-Appell Kriminali għandha tilqa’ l-
ordinarji.
Miżjud: appell -
XXV.1967.18.
Emendat: (a) jekk jidhrilha li l-appellant kien ġie misjub ħati ħażin
XXVII.1975.29; fuq il-fatti tal-kawża; jew
III.2002.118;
XXXII.2018.8. (b) jekk jidhrilha li kien hemm irregolarità matul il-
kawża, jew kien hemm interpretazzjoni jew
applikazzjoni żbaljata tal-liġi, li seta’ kellha
influwenza fuq il-verdett:
Iżda l-qorti tista’, minkejja li tkun tal-fehma illi l-punt
imqajjem fl-appell skont il-paragrafu (b) jista’ jkun deċiż favur l-
appellant, tiċħad l-appell jekk tqis illi ma saret ebda
amministrazzjoni ħażina tal-ġustizzja.
(2) Salvi d-dispożizzjonijiet tal-artikolu ta’ wara dan u tal-
artikolu 508(1), il-qorti tal-Appell Kriminali għandha, jekk tilqa’
appell kontra dikjarazzjoni ta’ ħtija, tħassar id-dikjarazzjoni ta’
ħtija u tordna li jiġu reġistrati sentenza u verdett ta’ liberazzjoni.
(3) Fuq appell kontra sentenza mill-persuna misjuba ħatja, il-
Qorti tal-Appell Kriminali għandha, jekk jidhrilha li missha ngħatat
sentenza differenti, tħassar is-sentenza mogħtija fil-kawża, u tagħti
dik is-sentenza l-oħra ġustifikata bil-liġi mill-verdett (li ma tkunx
sentenza aktar gravi) minflok l-oħra kif jidhrilha li missha ngħatat,
u f’kull każ ieħor għandha tiċħad l-appell.
Setgħat tal-Qorti 502. (1) Jekk jidher lill-Qorti tal-Appell Kriminali li akkużat,
tal-Appell għalkemm illiberat jew misjub ħati mhux kif imiss fuq xi kap jew parti
Kriminali
f’każijiet mill-att ta’ akkuża, ġie misjub ħati kif imiss fuq xi kap ieħor jew
speċjali. parti mill-att ta’ akkuża, il-qorti tista’ jew tikkonferma s-sentenza
Miżjud:
XXV.1967.18. mogħtija lill-akkużat fil-kawża jew tagħti dik is-sentenza l-oħra
Emendat: minflokha kif jidhrilha xieraq u kif tkun ġustifikata bil-liġi skont il-
XXVII.1975.30; verdett fuq il-kap jew parti mill-att ta’ akkuża li dwarha l-qorti
XXXII.2018.9.
jidhrilha li l-akkużat kien ġie misjub ħati kif imiss:
Iżda meta l-appell ikun ippreżentat mill-persuna misjuba ħatja
kull sentenza oħra bħal dik ma għandhiex tkun aktar gravi mis-
sentenza mogħtija fil-kawża meħuda fil-kompless, sew jekk is-
sentenza l-aħħar imsemmija kienet espressa li għaddiet fuq dik il-
parti tal-att ta’ akkuża sew jekk le.
(2) Meta l-akkużat ikun ġie misjub ħati ta’ reat u l-ġuri seta’ fuq
l-att ta’ akkuża sabu ħati ta’ xi reat ieħor, u fuq il-bażi tad-deċiżjoni
tal-ġuri jidher lill-Qorti tal-Appell Kriminali illi l-ġuri kien
effettivament sodisfatt dwar il-fatti li kienu jippruvawh ħati ta’ dak
ir-reat l-ieħor, il-qorti tista’, minflok ma’ tilqa’ jew tiċħad l-appell,
tissostitwixxi għall-verdett mogħti minn ġuri verdett ta’ ħtija ta’
dak ir-reat l-ieħor, u tagħti dik is-sentenza minflok is-sentenza
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 301

mogħtija fil-kawża kif ikun ġustifikat bil-liġi għal dak ir-reat l-ieħor,
li f’każ ta’ appell ippreżentat mill-persuna misjuba ħatja m’għandhiex
tkun sentenza aktar gravi.
(3) Meta il-ġuri jkun ta verdett li jaqa’ fid-dispożizzjonijiet tal-
artikolu 480(3), u l-Qorti tal-Appell Kriminali jidhrilha li l-Qorti
Kriminali waslet għall-konklużjoni ħażina dwar l-effett ta’ dak il-
verdett, il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’, minflok ma tilqa’ l-
appell, tordna li tiġi reġistrata dik il-konklużjoni kif jidher lill-qorti
li jkun meħtieġ skont il-liġi mill-verdett, u tagħti dik is-sentenza (li
f’każ ta’ appell ippreżentat mill-persuna misjuba ħatja m’għandhiex
tkun sentenza aktar gravi) minflok is-sentenza mogħtija fil-kawża kif
ikun ġustifikat bil-liġi.
(4) Meta fuq appell kontra dikjarazzjoni ta’ ħtija l-Qorti tal-
Appell Kriminali tkun tal-fehma li għalkemm l-appellant ikun
ikkommetta l-att jew għamel l-ommissjoni miġjuba kontra tiegħu
kien miġnun fil-ħin li sar l-att jew l-ommissjoni b’mod li ma kienx
responsabbli skont il-liġi għall-atti tiegħu, il-qorti tista’ tħassar is-
sentenza mogħtija fil-kawża u tordna li l-appellant jinżamm taħt
kustodja fl-Isptar Monti Karmelu f’liema każ għandhom japplikaw
id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 623(1), (2) u (3).

503. (1) Persuna li fil-kawża tagħha jingħata verdett ta’ mhux Appell minn
ħati minħabba ġenn fil-ħin tal-att jew tal-ommissjoni li bih tkun verdett ta’ mhux
ħati minħabba
akkużata tista’ tappella kontra l-verdett u fuq appell tali tapplika ġenn.
mutatis mutandis l-istess dispożizzjoni li hemm fl-artikolu 501(l), Miżjud:
XXV.1967.18.
salv kif provdut hawnhekk iżjed ’il quddiem.
(2) Meta apparti minn dan l-artikolu -
(a) appell kontra verdett bħal ma hu imsemmi fis-
subartikolu (1) jistħoqqlu li jiġi milqugħ, u
(b) ebda waħda mir-raġunijiet biex jiġi milqugħ ma
tirriferixxi għall-kwistjoni tal-ġenn tal-akkużat,
il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’ tiċħad l-appell jekk tkun tal-
fehma li, kieku ma kienx għall-ġenn tal-akkużat, il-verdett xieraq
kien ikun li kien ħati ta’ reat li mhux ir-reat akkużat bih.
(3) Fil-każ ta’ appell skont is-subartikolu (1) l-appell jista’
jinstemgħa u jiġi deċiż fl-assenza tal-appellant u, jekk ma jkunx
assistit minn avukat, għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-
artikolu 519.
(4) Meta skont is-subartikolu (1) appell jiġi milqugħ -
(a) jekk ir-raġuni, jew waħda mir-raġunijiet, biex jiġi
milqugħ l-appell hija li d-deċiżjoni tal-ġuri dwar il-
ġenn tal-akkużat ma għandhiex tibqa’ u l-Qorti tal-
Appell Kriminali tkun tal-fehma li kien ħati ta’ reat
(sew jekk ir-reat li bih ġie akkużat jew xi reat ieħor li
dwaru l-ġuri seta’ sabu ħati), il-qorti għandha
tissostitwixxi għall-verdett ta’ mhux ħati minħabba
ġenn verdett ta’ ħati ta’ dak ir-reat, u jkollha l-istess
setgħat li twaħħal piena jew xort’oħra tittratta bl-
akkużat kif il-qorti li quddiemha ġie ġudikat kienet
tkun tista’ tagħmel kieku l-ġuri kien ta l-verdett
 302 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

sostitwit;
(b) f’kull każ ieħor, il-Qorti tal-Appell Kriminali għandha
tissostitwixxi għall-verdett tal-ġuri verdett ta’
liberazzjoni:
Iżda meta r-reat imsemmi fil-paragrafu (a) ikun wieħed li
għalih is-sentenza hija iffissata bil-liġi, is-sentenza għandha (ikunu
x’ikunu ċ-ċirkostanzi) tkun waħda ta’ priġunerija għal ħajtu jew
għal żmien ta’ mhux anqas minn tnax-il sena.
(5) Iż-żmien ta’ kull sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Appell
Kriminali fl-eżerċizzju tas-setgħat mogħtija bis-subartikolu (4)(a)
għandu, jekk il-qorti ma tordnax xort’oħra, jibda jgħodd minn meta
kien jibda jgħodd kieku kienet mogħtija fil-proċeduri fil-Qorti
Kriminali.

Forma u żmien 504. Kull appell taħt dan it-Titolu għandu jinġieb quddiem il-
biex isir l-appell. Qorti tal-Appell Kriminali b’rikors li jiġi preżentat f’dik il-qorti,
Miżjud:
XXV.1967.18. barra fejn hemm provdut xort’oħra, fi żmien ħmistax-il ġurnata tax-
xogħol mid-data tad-deċiżjoni appellata.
Kontenut tar- 505. (1) Barra mill-indikazzjonijiet komuni għall-atti
rikors tal-appell. ġudizzjarji, ir-rikors għandu jkun fih il-fatti tal-kawża fil-qosor
Miżjud:
XXV.1967.18. imma ċari, ir-raġuni tal-appell u t-talba tal-appellant.
Emendat:
LVIII.1974.68; (2) Ir-rikors għandu, taħt piena ta’ nullità, ikun iffirmat minn
XXIV.1995.362. avukat jew mill-appellant stess.
(3) L-atti tal-proċess tal-Qorti Kriminali għandhom jiġu
preżentati mir-Reġistratur tal-Qrati quddiem il-Qorti tal-Appell
Kriminali fi żmien jumejn tax-xogħol mill-ġurnata minn meta jiġi
preżentat ir-rikors.
(4) Kopja tar-rikors għandha tiġi notifikata lill-Avukat Ġenerali
jew lill-akkużat, skont il-każ, mill-anqas tmint ijiem tax-xogħol
qabel il-ġurnata stabbilita għas-smigħ tal-appell, jekk il-qorti f’xi
każ ta’ urġenza ma tordnax in-notifika b’terminu aqsar.

Setgħat 506. Il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’, jekk jidhrilha meħtieġa

supplementari jew espedjenti fl-interessi tal-ġustizzja -
tal-Qorti tal-
Appell (a) tordna l-produzzjoni ta’ kull dokument, esibit, jew
Kriminali.
Miżjud: oġġett ieħor li għandhom x’jaqsmu mal-kawża, li l-
XXV.1967.18. produzzjoni tagħhom jidhrilha li huma meħtieġa għad-
Emendat:
XXIII.2017.17. deċiżjoni tal-kawża; u
(b) jekk jidhrilha xieraq tordna lil kull xhieda li setgħu
jiġu obbligati jixhdu fil-kawża biex jidhru għall-eżami
u jiġu eżaminati quddiem il-qorti, sew jekk kienu
msejħa fil-kawża sew jekk le, jew tordna li l-eżami ta’
kull xhieda bħal dawk jsir b’xi mod provdut mil-liġi; u
(ċ) jekk jidhrilha xieraq taċċetta x-xiehda, jekk offerta, ta’
kull xhud (inkluż l-appellant) li jkun xhud kompetenti
iżda li ma setax jiġi obbligat jixhed fil-kawża, u, jekk
l-appellant jagħmel rikors għalhekk, tal-konjuġi tal-
appellant, f’każijiet meta x-xiehda tal-konjuġi ma
setgħetx tingħata fil-kawża ħlief wara dak ir-rikors,
bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 635.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 303

507. Mingħajr ħsara għall-ġeneralità tal-aħħar artikolu qabel Dmir li tiġi

dan, meta tiġi offerta xiehda quddiem il-qorti skont dak l-artikolu, ammessa
xiehda.
il-qorti għandha, ħlief jekk tkun sodisfatta illi x-xiehda jekk Miżjud:
ammessa ma tagħti ebda lok biex jiġi milqugħ l-appell, teżerċita s- XXV.1967.18.
setgħa tagħha skont dak l-artikolu li tirċeviha jekk -
(a) jidher lill-qorti illi x-xiehda x’aktarx tkun kredibbli u
kienet tkun ammissibbli fil-kawża fuq kwistjoni li hija
l-oġġett tal-appell; u
(b) il-qorti tkun sodisfatta li ma ġietx miġjuba fil-kawża,
iżda li hemm spjegazzjoni raġonevoli għan-nuqqas
biex tiġi hekk miġjuba.

508. (1) Meta jiġi milqugħ appell minħabba biss ta’ provi Setgħa tal-Qorti
meħuda jew li setgħu jiġu meħuda mill-Qorti tal-Appell Kriminali tal-Appell
Kriminali li
skont l-artikolu 506 u 507 jew minħabba punt imqajjem skont l- tordna kawża
artikoli 500(4) jew 501(1)(b) u f’kull każ jidher lill-qorti li l-interessi mili-ġdid.
Miżjud:
tal-ġustizzja hekk jeħtieġu, il-qorti tista’, minflok ma tordna li jiġu XXV.1967.18.
reġistrati sentenza u verdett ta’ liberazzjoni kif provdut bl-artikoli Emendat:
500(5), 501(2), jew bl-artikolu 503(4)(b), tordna li l-appellant jerġa’ XXVII.1975.30
31.
jiġi proċessat. XXXII.2018.10
(2) Akkużat ma għandux jerġa’ jiġi proċessat skont dan l-
artikolu għal ebda reat li ma jkunx -
(a) ir-reat li dwaru ġie misjub ħati jew illiberat fil-kawża
oriġinali u li dwaru l-appell ġie milqugħ kif intqal
qabel;
(b) xi reat li tiegħu l-akkużat seta’ ġie misjub ħati fil-
kawża oriġinali fuq att ta’ akkuża dwar ir-reat l-ewwel
imsemmi;
(ċ) xi reat miġjub f’xi kap alternattiv tal-att ta’ akkuża li
dwaru il-ġuri ġie meħlus milli jagħti verdett minħabba
li sab lill-akkużat ħati dwar ir-reat l-ewwel imsemmi.
(3) Akkużat li għandu jerġa’ jiġi proċessat għal reat in
esekuzzjoni ta’ ordni skont is-subartikolu (1) għandu jiġi ġudikat
wara att ta’ akkuża ġdid.
(4) Il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’, meta tordna kawża
mill-ġdid skont is-subartikolu (1), tagħti dawk l-ordnijiet li
jidhrulha meħtieġa jew espedjenti għall-kustodja jew għall-ħelsien
mill-arrest bil-garanzija tal-akkużat pendenti s-smigħ tal-kawża
mill-ġdid.
(5) Meta tkun ordnata kawża mill-ġdid skont is-subartikolu (1)
fil-każ ta’ persuna li, minnufih qabel id-deċiżjoni tal-appell tagħha,
kienet suġġetta li tiġi miżmuma fl-Isptar Monti Karmelu in
esekuzzjoni ta’ ordni tal-Qorti Kriminali, l-ordni għandu jibqa’
jseħħ pendenti s-smigħ tal-kawża mill-ġdid bħallikieku l-appell ma
ġiex milqugħ u kull ordni magħmul mill-Qorti tal-Appell
Kriminali, skont l-aħħar subartikolu qabel dan ta’ dan l-artikolu
għall-kustodja jew għall-ħelsien tagħha mill-arrest bil-garanzija
għandu jkollu effett bla ħsara tal-imsemmi ordni.
(6) F’kawża ordnata mill-ġdid skont is-subartikolu (l) it-
traskrizzjoni tan-noti, bix-shorthand jew mod ieħor, tax-xiehda
304 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

mogħtija minn kull xhud fil-kawża oriġinali tista’, bil-permess tal-

imħallef, tinqara bħala xiehda -
(a) bi ftehim bejn il-prosekuzzjoni u d-difiża; jew
(b) jekk l-imħallef ikun sodisfatt illi x-xhud huwa mejjet
jew mhux kapaċi li jixhed jew li jattendi għal dak l-
iskop, jew li jkunu saru mingħajr suċċess l-isforzi
raġonevoli kollha biex jinsab jew tiġi żgurata l-
attendenza tiegħu.
(7) Meta persuna ordnata li terġa’ tiġi proċessata skont is-
subartikolu (1) tiġi misjuba ħatja fil-kawża mill-ġdid, il-Qorti
Kriminali tista’ tagħti għar-reat kull sentenza awtorizzata mil-liġi,
li f’kawża ordnata mill-ġdid wara appell ippreżentat mill-persuna
misjuba ħatja, m’għandhiex tkun sentenza aktar gravi minn dik
mogħtija għad-dikjarazzjoni ta’ ħtija oriġinali.
(8) Meta l-persuna misjuba ħatja fil-kawża mill-ġdid tiġi
kundannata għall-priġunerija jew detenzjoni, is-sentenza għandha
tibda tgħodd minn meta sentenza bħalha mogħtija fil-kawża
oriġinali kienet tibda tgħodd, iżda fil-kalkolu taż-żmien tas-
sentenza tagħha jew tal-perijodu li għalih tista’ tiġi detenuta bis-
saħħa tas-sentenza, skont il-każ, ma għandux jittieħed każ ta’ kull
żmien li matulu kienet libera wara li ġiet ħielsa mill-arrest bil-
garanzija skont is-subartikolu (4).

Sospensjoni tal- 509. (1) Il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’, jekk jidhrilha
esekuzzjoni tas- xieraq, fuq rikors tal-appellant teħles lill-appellant mill-arrest bil-
sentenza.
Miżjud: garanzija pendenti d-deċiżjoni tal-appell tiegħu magħmul skont l-
XXV.1967.18. artikolu 499 jew 500.
Emendat:
XXIX.1989.4; (2) Is-setgħa tal-Qorti tal-Appell Kriminali skont is-subartikolu
III.2002.119. (1) li teħles lill-appellant mill-arrest bil-garanzija, tista’ tiġi
eżerċitata minn kull imħallef tal-qorti bl-istess mod kif tista’ tiġi
eżerċitata mill-qorti u skont l-istess dispożizzjonijiet; iżda, jekk l-
imħallef jiċħad rikors mill-appellant, l-appellant ikollu dritt li r-
rikors jiġi deċiż mill-Qorti tal-Appell Kriminali.
(3) Id-dispożizzjonijiet tat-Titolu IV tat-Taqsima II tat-Tieni
Ktieb ta’ dan il-Kodiċi għandhom japplikaw mutatis mutandis.
(4) Iż-żmien li fih l-appellant, pendenti d-deċizjoni tal-appell
tiegħu, ikun meħlus mill-arrest bil-garanzija ma jgħoddx bħala
parti minn kull perijodu ta’ priġunerija jew ta’ detenzjoni skont is-
sentenza kontra tiegħu.

Eċċezzjoni 510. (1) Kull eċċezzjoni kontra imħallef li jkun qiegħed fil-
kontra jew Qorti tal-Appell Kriminali għandha tingħata, u d-deċiżjoni dwar
astensjoni ta’
imħallef. hekk għandha tinqata’, qabel ma l-appellant jibda jagħmel is-
Miżjud: sottomissjonijiet tiegħu lill-qorti fuq il-merti tal-appell.
XXV.1967.18.
Emendat: (2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 446(2), (3), (4), (5), (6), (7)
III.2002.120. u (8) u d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 447 għandhom japplikaw
f’kull proċeduri quddiem il-Qorti tal-Appell Kriminali, iżda, hekk
illi, għall-fini ta’ dawk il-proċeduri, kull riferenza f ’dawk id-
dispożizzjonijiet għall-qari tal-att ta’ akkuża għandha tiftiehem
bħala riferenza għall-bidu tas-sottomissjonijiet mill-appellant fuq
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 305

il-merti tal-appell, ir-riferenza fl-imsemmija subartikoli (2) u (4)

għall-akkużat għandha tiftiehem bħala li tinkludi lill-persuna
misjuba ħatja fuq att ta’ akkuża li tkun appellat u lil kull persuna li
t a p p e l l a s k o n t l - a r t i k o l u 5 0 3 ( 1 ) , u r- r i f e r e n z a f l - i m s e m m i
subartikolu (4) għas-smigħ tal-kawża għandha tiftiehem bħala
riferenza għas-smigħ tal-appell.

511. (1) Jekk, waqt is-smigħ tal-appell, xi wieħed mill- Mewt jew mard
imħallfin li jkun fl-Appell imut jew jimrad, għandu jiġi surrogat ta’ imħallef,
Avukat
imħallef ieħor kif provdut skont l-artikolu 498, u l-proċeduri kollha Ġenerali, jew
għandhom isiru mill-ġdid jekk il-qorti, fl-interessi tal-ġustizzja, akkużat jew l-
avukat tiegħu.
jidhrilha hekk xieraq jew jekk l-akkużat jagħmel talba f ’dak is- Miżjud:
sens: XXV.1967.18.
Emendat:
Iżda l-proċeduri għandhom f’kull każ isiru mill-ġdid meta LVIII.1974.68;
l-imħallfin surrogati jkunu tnejn jew iżjed: III.2002.121.

Iżda wkoll ma tkunx tista’ terġa’ ssir eċċezzjoni kontra

mħallef li joqgħod f’qorti li tkun ġa ġiet deċiża jew xi kwistjoni li
fuqha l-qorti tkun ġa tat id-deċiżjoni tagħha qabel ma tkun saret is-
surroga tal-imħallef jew imħallfin.
(2) Jekk l-Avukat Ġenerali jew l-avukat delegat minnu jmut
jew jimrad jew jekk l-avukat tal-appellant imut jew jimrad jew jekk
l-appellant stess jimrad, waqt is-smigħ tal-appell, ikun fid-
diskrezzjoni tal-qorti kif l-interessi tal-ġustizzja jeħtieġu li tordna
li jerġgħu jsiru mill-ġdid il-proċeduri kollha:
Iżda fil-każ tal-mewt tal-avukat tal-appellant jew fil-każ ta’
mard ta’ dak l-avukat u sostituzzjoni minn avukat ieħor, il-
proċeduri kollha għandhom dejjem jerġgħu jsiru mill-ġdid jekk l-
appellant jagħmel talba għal hekk.

512. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 420, l-artikolu Dispożizzjonijie

421(1), l-artikoli 422, 423, 425, 427, 441, 442, 444 u 452 t dwar proċeduri
quddiem il-Qorti
għandhom japplikaw f’kull proċeduri quddiem il-Qorti tal-Appell tal-Appell
Krimimali: Kriminali.
Miżjud:
Iżda, għall-fini ta’ dawk il-proċeduri, kull riferenza f’dawk XXV.1967.18.
Emendat:
id-dispożizzjonijiet għall-qorti superjuri u għall-qorti inferjuri XXI.1971.27;
għandha tiftiehem rispettivament bħala li tkun riferenza għall-Qorti XXVII.1975.32;
tal-Appell Kriminali u għall-Qorti Kriminali. III.2002.122;
A.L. 407 tal-
(2) B’dak kollu li hemm fid-dispożizzjonijiet tal-artikolu 420, 2007.
meta l-appellant li jkun għamel id-dikjarazzjoni bil-ġurament
imsemmija f’dak l-artikolu, ma jkunx jista’ jiġi assistit mill-Avukat
għal Għajnuna Legali minħabba r-raġuni li hemm fil-paragrafu (a)
tal-istess artikolu u meta kien assistit quddiem il-Qorti Kriminali
minn avukat nominat skont l-artikolu 571, il-Qorti tal-Appell
Kriminali għandha, safejn jista’ jkun, tinnomina l-istess avukat
biex jassisti lill-appellant fil-proċeduri tal-appell, u d-
dispożizzjonijiet tal-artikoli 571, 572 u 573 għandhom japplikaw
relattivament għal dik in-nomina.
(3) Il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’, jekk tikkonsidra li
appell ikun fieragħ, tikkundanna lill-appellant għal multa ta’ mhux
iżjed minn mitejn u tnejn u tletin euro u erbgħa u disgħin ċenteżmu
(€232.94).
306 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Rakkomandazzj 513. Kull imħallef jista’ jeżerċita, dwar kull ħaġa li tkun ġiet
oniminn trattata mill-Qorti tal-Appell Kriminali, waqt li kien qiegħed fiha,
imħallef tal-
Qorti tal-Appell is-setgħa tar-rakkomandazzjoni msemmija fl-artikolu 494 bl-istess
Kriminali. mod kif dik is-setgħa tista’ tiġi eżerċitata minn imħallef li joqgħod
Miżjud:
XXV.1967.18. f’Qorti Kriminali.
Xogħol ir- 514. Ix-xogħol ta’ reġistratur fil-Qorti tal-Appell Kriminali jista’
reġistratur fil- jsir minn uffiċjal eżekuttiv tal-qorti msemmi fl-artikolu 57(3) tal-
Qorti tal-Appell
Kriminali. Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
Miżjud:
XXV.1967.18.
Sostitwit:
XXIV.1995.360;
XXXI.2002.201.
Kap. 12.
Prerogattiva ta’ 515. (1) Ebda ħaġa f’dan it-Titolu ma għandha tolqot il-
ħniena. prerogattiva ta’ ħniena, iżda l-Prim Ministru fuq talba magħmula
Miżjud:
XXV.1967.18. lilu minn persuna kundannata wara att ta’ akkuża jew mingħajr dik
it-talba jista’, jekk jidhirlu xieraq, f’kull żmien jew -
(a) jirriferixxi l-każ kollu lill-Qorti tal-Appell Kriminali u
l-każ għandu mbagħad jiġi ittrattat għall-finijiet kollha
bħala appell lil dik il-qorti magħmul mill-persuna
kundannata; jew
(b) jekk jixtieq l-għajnuna tal-Qorti tal-Appell Kriminali
fuq xi kwistjoni li tinqala’ fil-każ, jirriferixxi dak il-
punt lil dik il-qorti għall-opinjoni tagħha fuqu, u l-
qorti għandha tqis il-punt hekk mibgħut lilha u tagħti
lill Prim Ministru l-fehma tagħha fuqu skont hekk.
(2) Is-setgħa tal-Qorti tal-Appell Kriminali li teżerċita l-
funzjonijiet tagħha skont dan l-artikolu tista’ tiġi eżerċitata
għalkemm il-persuna interessata ma tkunx għal xi raġuni preżenti.

Sostitwit: DISPOŻIZZJONIJIET LI JGĦODDU GĦALL-QRATI TA’ ĠUSTIZZJA

XXV.1967.19. KRIMINALI
L-ilsien tal-qrati. 516. (1) L-ilsien Malti jkun l-ilsien tal-qrati u, bla ħsara tad-
Miżjud: dispożizzjonijiet tal-Att dwar Proċeduri Ġudizzjarji (Użu tal-Ilsien
XVI.1932.7.
Emendat: Ingliż) il-proċeduri kollha għandhom isiru b’dak l-ilsien.
XXX.1934.12;
XX.1936.3; (2) Meta xi persuna akkużata ma tifhimx l-ilsien li bih ikunu
XIII.1964.26. qed isiru l-proċeduri jew tiġi miġjuba xi xiehda, dawk il-proċeduri
Sostitwit:
XXXII.1965.8. jew xiehda għandhom jiġu interpretati lilha jew mill-qorti jew minn
Emendat: interpretu li jiġi mogħti lilu l-ġurament.
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.33, (3) Għandu jkun hemm Bord li jkun magħmul mill-Prim
40; Imħallef, minn imħallef nominat mill-President ta’ Malta minn fost
IV.1994.13.
Kap. 189. l-imħallfin li ordinarjament joqogħdu fil-Qorti Kriminali, mill-
Avukat Ġenerali, minn maġistrat nominat mill-Ministru tal-
Ġustizzja, u mill-president tal-Kamra tal-Avukati b’setgħa li
jagħmlu regoli msejħin Regoli tal-Qorti għal kull wieħed mill-
Kap. 12. iskopijiet imsemmija fl-artikolu 29 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni
u Proċedura Ċivili, safejn applikabbli, billi r-riferenza għal dak il-
kodiċi f’dak l-artikolu tkun tiftiehem bħala riferenza għal dan il-
kodiċi:
Iżda xejn f’dawn ir-regoli m’għandu jkun inkompatibbli
jew kuntrarju għad-dispożizzjonijiet ta’ dan il-kodiċi jew ta’ liġijiet
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 307

oħra.
(4) Il-Bord jista’ jaġixxi minkejja kull vakanza fost l-għadd tal-
membri tiegħu iżda m’għandux jaġixxi jekk għall-inqas il-Prim
Imħallef u żewġ membri oħra ma jkunux preżenti.
(5) Ir-regoli magħmula mill-Bord huma suġġetti għall-
approvazzjoni tal-President ta’ Malta u għandhom jiġu ppubblikati
fil-Gazzetta tal-Gvern.

517. (1) Kull qorti ta’ ġustizzja kriminali tista’, b’ordni Proċeduri li ma
iffirmat mir-reġistratur u mwaħħal fil-bieb tal-edifizzju li fih il- jistgħux jiġu
ippubblikati.
qorti toqgħod, tipprojbixxi l-pubblikazzjoni, sa ma l-kawża Emendat:
tispiċċa, ta’ kitba, stampata jew le, dwar ir-reat li fuqu tkun miexja IX.1859.27;
III.1880.8,9;
l-kawża, jew dwar il-persuna tal-imputat jew akkużat; u kull min A.L. 46 tal-
jikser dak l-ordni, talli jiksru biss, isir ħati ta’ disprezz lejn l- 1965;
awtorità tal-qorti, u jeħel piena skont l-artikolu 686, barra minn XXV.1967.20;
LVIII.1974.68;
kull piena oħra li għaliha jista’ jkun suġġett il-ħati skont il-liġi, XXVII.1975.40;
kemm-il darba bil-kitba jew bil-pubblikazzjoni tagħha jirriżulta VIII.1990.3;
reat ieħor: III.2002.123;
XXVIII. 2021.13.
Iżda għal dan ir-reat l-ieħor, l-azzjoni kriminali titmexxa Piena.
separatament, skont il-liġi.
(2) Jekk l-ordni msemmi hawn fuq ikun ingħata mill-Qorti tal- Kemm iddum il-
Maġistrati bħala qorti istruttorja u ma jkunx ġie mħassar minn l- projbizzjoni.
istess qorti qabel it-tmiem tal-kompilazzjoni, jibqa’ jseħħ sakemm
jiġi mħassar mill-Qorti Kriminali wara li jagħlaq iż-żmien li fih l-
Avukat Ġenerali jista’ jippreżenta l-att tal-akkuża, b’ordni ieħor
iffirmat mir-reġistratur u mwaħħal fl-istess post fejn l-ewwel ordni
kien ġie mwaħħal.
(3) Meta l-Avukat Ġenerali jew il-Pulizija ssir taf bil- Dmirijiet tal-
pubblikazzjoni ta’ xi kitba bi ksur ta’ dan l-artikolu, għandha Pulizija.
tgħarraf lill-qorti li tkun għamlet l-ordni tal-projbizzjoni u
tesegwixxi l-ordnijiet li tagħti l-qorti, bil-fomm jew bil-miktub,
biex iġġib lill-ħati quddiem l-istess qorti, b’taħrika jew b’arrest.
(4) Il-Qorti Kriminali jew il-Qorti tal-Appell Kriminali tista’ Liema qorti
taħtar, flokha nfisha, lill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) jew lill-Qorti għandha taqtal-
każ għall-ksur
tal-Maġistrati (Għawdex), bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali, tal-ordni.
sabiex tiddeċidi fuq dan ir-reat; f’dan il-każ il-qorti msemmija l-
aħħar tipproċedi bħallikieku l-ordni li ġie miksur kien mogħti
minnha stess.
(5) Ebda mħallef jew maġistrat ma jista’ jiġi irrikużat Imħallef jew
minħabba li kien l-imħallef jew maġistrat fil-kawża meta ġie maġistrat ma
jistax jiġi
mogħti l-ordni li għalih ir-reat ikun jirriferixxi. irrikużat għaliex
ikun ta l-ordni.
(6) Iżda, ma jeħel ebda piena min jippubblika kitba li jkun fiha X’jista’ jiġi
biss kopja vera tal-akkuża jew tal-att tal-akkuża, jew il-ġurnata biss ippubblikat.
mogħtija għas-smigħ tal-kawża, basta li ma jiġi miżjud xejn li jista’
jittieħed bħala għoti ta’ fehma fuq dik il-kawża, sew dwar ir-reat in
ġenerali kemm dwar il-persuna li tkun għamlitu.
308 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Min jista jara l- 518. L-atti u d-dokumenti tal-qorti ta’ ġustizzja kriminali ma
atti u d- jistgħu jintwerew lil ħadd, lanqas ma jistgħu jingħataw kopji
dokumenti tal-
Qrati Kriminali. tagħhom, mingħajr permess speċjali tal-qorti, ħlief lill-Avukat
Emendat: Ġenerali, lill-partijiet fil-kawża jew lill-avukat jew prokuratur
VIII.1909.49;
XIII.1980.18; legali li jkun awtorizzat mill-istess partijiet; imma dawk l-atti
XXIX.1990.21; kollha li jkunu nqraw fil-qorti bil-miftuħ, jista’ jarahom kull min
IV.1994.14; irid u jistgħu jingħataw kopji tagħhom, bil-ħlas tad-dritt soltu:
III.2002.124;
XLIII.2021.3. Iżda proċessi verbali u kull xiehda u dokumenti mdaħħlin
magħhom għandhom jintwerew, u kopji tagħhom jingħataw, biss
fid-diskrezzjoni tal-Avukat Ġenerali u bil-ħlas ta’ dawk id-drittijiet
li jistgħu jiġu stabbiliti mill-Ministru responsabbli għall-ġustizzja
skont l-artikolu 695:

Iżda wkoll kull awtorità nazzjonali kompetenti maħtura skont

xi Direttiva jew Regolament tal-Unjoni Ewropea li jkollha aċċess
għall-atti u d-dokumenti tal-qrati ta’ ġustizzja kriminali tista’, jekk
jiġu sodisfatti r-rekwiżiti stabbiliti fid-Direttva jew fir-Regolament tal-
Unjoni Ewropea, tibgħat kopji ta’ tali atti u dokumenti tal-qorti ta’
ġustizzja kriminali lill-awtorità li tkun qiegħda tagħmel it-talba.

Dmir tal-qorti li 519. Hu dmir tal-qrati ta’ ġustizzja kriminali li jipprovdu għad-
tipprovdi għad- difiża ġusta tal-imputati jew akkużati; u ma jkunx meħtieġ li
difiża kif jixraq
tal-akkużat. jinħatru kuraturi għal imputati jew akkużati li ma jkunux tal-età.
Dispożiz- 520. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet l-oħra ta’ dan il-
zjonijiet tal- Kodiċi, id-dispożizzjonijiet li ġejjin tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni
Kodiċi ta’
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili għandhom, ħlief sa fejn hu provdut xort’oħra
u Proċedura f ’dan il-Kodiċi, jgħoddu mutatis mutandis għall-qrati tal-ġustizzja
Ċivili li jgħoddu
għall-qrati ta’ kriminali:
ġustizzja
kriminali. (a) l-artikoli 8, 10 sa 12, 16 u 17, 23 sa 30, 57 sa 61, u 65
Emendat: sa 76 li għandhom x’jaqsmu mal-organizzazzjoni tal-
IV.1856.41; qrati;
VIII.1857.16;
IX.1859.28; (b) l-artikoli 97 sa 106, 108 sa 110, 113 u 114, 119A u 123
XIII.1964.26;
A.L. 46 tal- li għandhom x’jaqsmu maż-żminijiet ġudizzjarji;
1965; (ċ) is-subartikoli (4), (5) u (6) tal-artikolu 143, u l-artikoli
LVIII.1974.68;
III.1976.5; 175 u 205;
VIII.1990.3;
XXIV.1995.360; (d) l-artikoli 558 sa 662 li għandhom x’jaqsmu ma’ xiehda
XXXI.2002.203; b’mod ġenerali; u
XXII.2005.7;
VIII.2015.34; (e) l-artikoli 627 sa 633, u l-artikoli 635 sa 637 li għandhom
I.2018.22. x’jaqsmu ma’ provi permezz ta’ dokumenti u l-
Kap. 12.
esibizzjoni ta’ dokumenti li jkunu fil-pussess ta’
ħaddieħor.
Setgħa tal-qorti (2) Il-qrati hawn fuq imsemmija għandhom is-setgħa li ma
dwar provi jħallux li jsir fil-provi, fit-trattazzjoni jew fid-difiża, dak kollu li,
mhux meħtieġa.
fil-fehma tal-qorti, jista’ jġib dewmien mhux meħtieg, jew ma
jkunx rilevanti, jew ma jkollux x’jaqsam max-xorta tal-kawża.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 309

521. (1) Ir-reġistru u r-reġistratur imsemmijin f’dan il-Kodiċi Reġistru u

jiġu stabbiliti b’regolamenti magħmulin mill-Ministru responsabbli reġistratur.
L-ewwel taqsima
għall-ġustizzja taħt dan l-artikolu. tal-artikolu 30
tal-Ord. VI tal-
(2) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1), u 1880
sakemm isiru r-regolamenti taħt l-imsemmi subartikolu (1), ir- inkorporata.
Sostitwit:
reġistru u r-reġistratur huma dawk stess stabbiliti mill-Kodiċi ta’ XXXI.2002.204.
Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili, jew maħtura bis-saħħa tiegħu, Kap. 12.
għall-qrati ta’ ġurisdizzjoni ċivili.

522. (1) Il-qorti tista’ fid-diskrezzjoni tagħha tmexxi lejn is- Setgħa tal-qorti
sewwa kull xhud li jħawwad fix-xiehda tiegħu, billi twissih, dwar xhud li ma
jkunx irid igħid
iżżommu mwarrab għalih waħdu, jew ukoll billi tordna l-arrest is-sewwa.
tiegħu. Emendat:
III.2002.125;
(2) Kull xhud li ma jkunx irid jaħlef jew jixhed meta hekk A.L. 407 tal-
2007;
meħtieġ mill-qorti jeħel, meta jinsab ħati, multa ta’ mhux inqas XXIV.2014.60.
minn elfejn u tliet mitt euro (€2,300) iżda mhux iżjed minn erbat
elef u sitt mitt euro (€4,600) jew priġunerija għal mhux iżjed minn
tliet xhur, jew dik il-multa u priġunerija flimkien.
(3) Il-qorti li quddiemha ix-xhud ma jkunx irid jaħlef jew
jixhed għandha tordna l-arrest tax-xhud u għandha tordna lill-
Pulizija biex fi żmien tmienja u erbgħin siegħa mill-arrest tressaq
lix-xhud quddiem il-qorti kompetenti akkużat b’reat taħt is-
subartikolu (2).
(4) Meta x-xhud akkużat kif imsemmi fis-subartikolu (3),
f ’kull żmien qabel tingħata sentenza finali fir-rigward tiegħu,
jagħti x-xiehda tiegħu bil-ġurament quddiem il-qorti li quddiemha
tkun meħtieġa dik ix-xiehda u fi stadju li fih il-qorti tkun tista’
tirċeviha, dak ix-xhud ma għandux jeħel il-piena ta’ priġunerija
iżda għandu jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta’ multa li ma tkunx
aktar minn elf mija u erbgħa u sittin euro u disgħa u sittin ċenteżmu
(€1,164.69).
(5) Kull proċedimenti kriminali in esekuzzjoni ta’ ordni tal-
qorti taħt is-subartikolu (3) għandhom jitmexxew bl-urġenza.

523. Meta l-qorti jkollha suspett raġonevoli ta’ xi prova falza, Jekk ikun hemm
hija tista’ tordna l-arrest tal-persuna suspetta ħatja ta’ dik il-prova suspett ta’ prova
falza.
falza; jekk dan jiġri quddiem il-Qorti Kriminali jew il-Qorti tal- Emendat:
Appell Kriminali, din il-qorti tordna li din il-persuna tiġi mibgħuta XXV.1967.21;
XXVII.1975.40;
quddiem il-Qorti tal-Maġistrati għall-kompilazzjoni meħtieġa; u VIII.1990.3.
jekk jiġri quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, din il-qorti tipproċedi ex
officio.
524. Jekk quddiem xi qorti ta’ ġurisdizzjoni kriminali l-imputat Imġieba ħażina
jew l-akkużat iġib ruħu b’mod illi jfixkel il-bon-ordni tas-seduta, u, tal-imputat jew
akkużat.
wara li jiġi mwiddeb mill-qorti, jibqa’ jġib ruħu ħażin jew jerġa’ Miżjud:
jġib ruħu ħażin, il-qorti tista’ tordna illi huwa jiġi mbiegħed mill- XV.1937.8.
Emendat:
post fejn tkun qiegħda ssir il-kawża jew, jekk ikun taħt arrest, illi XXVII.1975.34.
jittieħed lura l-ħabs, u tista’ tibda jew tkompli l-kawża bl-
assistenza biss tal-avukat jew prokuratur legali tiegħu jew, jekk
huwa ma jkollux avukat jew prokuratur legali, bl-assistenza tal-
Avukat għal Għajnuna Legali jew ta’ avukat jew prokuratur legali
ieħor maħtur mill-qorti.
310 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Dispożizzjonijie 525. (1) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin igħoddu wkoll għall-

t li jgħoddu Qorti tal-Maġistrati:
għall-qrati oħra
kriminali. (a) l-artikolu 441:
Emendat:
IV.1856.42; Iżda l-qorti tista’ tipproċedi ex officio mingħajr it-
V.1868.32;
XI.1900.79; talba ta’ ebda parti;
VIII.1909.50;
XXX.1934.14; (b) l-artikoli 443, 444 u 445;
XV.1937.9; (ċ) l-artikolu 451, sa fejn jirriferixxi dwar kif wieħed
VIII.1944.3.4;
XXXII.1965.8; għandu jikkomunika ma’ trux-u-mutu, jew ma’ mutu u
XXV.1967.22; mhux trux, jew ma’ trux biss; u l-artikolu 452.
XXVII.1975.40;
VIII.1990.3; (2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 362, 363, 364, 383 sa 387,
III.2002.126; inklużi, tal-artikolu 397(5) u tal-artikolu 399 għandhom ukoll
VII.2010.33;
XXIV.2014.61. japplikaw għall-Qorti Kriminali u għall-Qorti tal-Appell Kriminali;
u d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 452 għandhom ikunu wkoll
japplikaw għall-Qorti tal-Appell Kriminali fis-smigħ ta’ appelli
minn sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati.
(2A) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 412B(1) u (2) għandhom
ukoll japplikaw mutatis mutandis għall-Qorti Kriminali għar-
rigward ta’ persuna li tkun taħt arrest għal reat li dwaru jkun ġie
ppreżentat att tal-akkuża kif ukoll għall-Qorti tal-Appell Kriminali
għar-rigward ta’ persuna li tkun taħt arrest u li tkun parti fi
proċeduri tal-appell quddiem dik il-Qorti:
Iżda għar-rigward tal-Qorti Kriminali d-deċiżjoni relevanti
għandha f’kull każ tittieħed minn dik il-Qorti li toqgħod mingħajr
ġurija.
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 397, tas-subartikoli (2) sa
(4), it-tnejn inklużi, tal-artikoli 467 u 623 għandhom, mutatis
mutandis, igħoddu wkoll għall-Qorti tal-Maġistrati fil-każijiet ta’
kompetenza tagħha bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali taħt xi
dispożizzjoniet oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull liġi oħra.

Notifika tat- 526. It-taħrika tax-xhieda msejħin biex jidhru quddiem xi qorti
taħrika tax- ta’ ġurisdizzjoni kriminali tista’ tiġi notifikata minn uffiċjal tal-
xhieda.
Miżjud: Pulizija Eżekuttiva u d-dispożizzjonijiet tal-artikoli 441 u 442
III.1971.15. għandhom japplikaw lil kull xhud hekk imħarrek.
Dokumenti 526A. Skont u b’konformità ma’ xi trattat, konvenzjoni, ftehim
proċedurali. jew patt bejn Malta u pajjiż ieħor jew li japplika għaż-żewġ pajjiżi
Miżjud:
IV.2014.24. jew li fih żewġ pajjiżi huma partijiet, dokumenti proċedurali jew
kull att ta’ proċedura jistgħu jintbagħtu direttament bil-posta lill-
persuna li tinsab fit-territorju tal-pajjiż barrani f’lingwa li dik il-
persuna tifhem:
Iżda dawk id-dokumenti proċedurali għandhom ikunu
akkumpanjati minn rapport li jindika lil dik il-persuna r-rimedji
disponibbli u li dik l-informazzjoni dwar id-drittijiet u dmirijiet
tagħha li jikkonċernaw dak id-dokument jistgħu jinkisbu mill-
awtorità emittenti jew minn awtorità kompetenti oħra f’Malta.

Ħadd ma jista’ 527. Wara sentenza li f’kawża tillibera imputat jew akkużat, dan
jiġi iġġudikat ma jistax għall-istess fatt ikun suġġett għal kawża oħra.
darbtejn għall-
istess fatt.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 311

528. Meta tiġi ippruvata l-innoċenza għal kollox tal-akkużat, il- Setgħa tal-qorti
qorti tista’, meta hemm lok għal dan, tordna li jinfetaħ proċess ta’ kontra l-
kalunnjaturi,
kalunnja jew ta’ xiehda falza kontra min ikun għamel id-denunzja eċċ., meta tiġi
jew il-kwerela jew ta x-xiehda, jew kontra kull persuna oħra ippruvata l-
innoċenza għal
responsabbli, billi tħares id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 523. kollox tal-
akkużat.
529. Ir-reġistratur għandu jżomm reġistru li fih għandhom Ilsien li bih
jitniżżlu l-proċeduri tal-qorti, bl-ilsien li bih dawk il-proċeduri għandu jinżamm
ir-reġistru.
jkunu jsiru, u dan ir-reġistru huwa prova awtentika ta’ dawk il- Ir-reġistru jiswa
proċeduri. bħala prova tal-
proċeduri.
Emendat:
XV.1937.10.
530. (1) L-akkużat għandu jitqiegħed fl-isbarra li jkun hemm Il-lok tal-
għaldaqshekk fis-sala tas-smigħ tal-kawżi. imputat u tax-
xhieda fil-qorti.
(2) Ix-xhieda, waqt li jixhdu, għandhom jitqiegħdu fil-post Emendat:
IV.1994.15.
iddestinat għalihom għaldaqshekk:
Iżda dan ma jgħoddx fil-każ -
(a) ta’ xhud ta’ età żgħira li, jekk jitqiegħed fil-post tax-
xhieda, jista’, bil-mistħija jew xort’oħra, jinfixel jew
jaqbdu l-biża’ waqt li jkun qed jixhed u b’hekk ikun
ta’ ħsara għall-finijiet tal-ġustizzja;
(b) ta’ xhud li, minħabba xjuħija, mard jew kondizzjoni
fiżika, ma jkunx jista’ bla nkomdu kbir joqgħod fil-
post iddestinat għax-xhieda.

531. (1) Il-qorti għandha żżomm is-seduti tagħha bil-miftuħ. Is-smigħ tal-
Iżda, il-qorti tista’ żżomm is-seduti tagħha bil-magħluq fil-każijiet kawża għandu
jsir bil-miftuħ.
kollha li jinvolvu t-tfal taħt l-età ta’ tmintax-il (18) sena jew kull meta Eċċezzjonijiet.
jidhrilha li s-smigħ tal-kawża, jekk isir bil-miftuħ, jista’ joffendi s- Emendat:
XXV.1967.23;
sens tal-mistħija jew jagħti skandlu; f ’kull każ bħal dan il-qorti XXVII.1975.40;
għandha qabel xejn tagħti digriet fuq daqshekk u fih tagħti r-raġuni III.2002.127;
li għaliha għandu jsir hekk. XVIII.2020.7.

(2) Meta s-seduta ssir bil-magħluq, ħadd ma jista’ jippubblika

rapporti tal-proċeduri, taħt il-pieni stabbiliti għad-disprezz lejn l-
awtorità tal-qorti.
*531A. Fi proċeduri quddiem qorti ta’ ġustizzja kriminali, meta Notifika
l-imputat jew l-akkużat, wara li jkunu ġew notifikati bid-data tal- sussegwenti.
Miżjud:
ewwel smigħ skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi ikunu XXIV.2014.62,
dehru għall-imsemmi smigħ, l-ebda notifika sussegwenti ta’ xi data
għandha bżonn tingħata lil każ li jkun stabbilit għas-smigħ kif
intqal qabel jew li jkun diġà beda jinstema’ jiġi diferit u għandha
tkun ir-responsabbiltà tal-imputat jew l-akkużat li jivverifikaw dik
id-data:
Iżda din id-dispożizzjoni għandha tapplika wkoll fejn l-
imputat jew l-akkużat, minkejja ma jkunux ġew notifikati skont id-
dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi, dehru għas-smigħ.

*dan l-artikolu għadu mhux fis-seħħ.

312 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Setgħa tal-qorti 532. Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 516(3), (4) u

li tirregola t- (5), il-qorti għandha s-setgħa li tagħti ordnijiet sabiex ix-xogħol
tmexxija tal-
kawża, eċċ. jitmexxa sewwa u bla dewmien, u biex jiġi mħares u miżmum il-
Sostitwit: bon-ordni tas-seduti tagħha, basta li f ’dawn l-ordnijiet ma jkun
IV.1994.16. hemm xejn kuntrarju għal-liġi.
Ordnijiet għall- 532A. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 24 tal-Att dwar il-
ħlas ta’ danni Probation għar-rigward tas-setgħa li għandha l-qorti li tordna lill-
meta tingħata s-
sentenza. ħati jħallas id-danni għandhom ukoll mutatis mutandis japplikaw
Miżjud: kull meta jiġri li persuna tingħata sentenza wara li tkun instabet
XVI.2006.11.
Kap. 446. ħatja ta’ delitt.
Ħlas ta’ spejjeż. 532B. Meta persuna tinsab ħatja ta’ delitt punibbli bi priġunerija
Miżjud: hija jkollha tħallas dawk l-ammonti għar-rigward ta’ spejjeż skont
XVI.2006.11.
ma l-Ministru jista’ jistabbilixxi permezz ta’ regolamenti. Dawk ir-
regolamenti jistgħu jispeċifikaw id-delitti u, jew il-proċedimenti li
dwarhom ikunu japplikaw ir-regolamenti kif ukoll liema parti tal-
ispejjeż tkun tista’ tiġi konvertita fi priġunerija u liema parti tkun
tista’ tinġabar bħala dejn ċivili, jew li l-ammont kollu jkun jista’
jiġi hekk konvertit jew hekk jinġabar, u l-proċedura applikabbli
f’kull każ.
Setgħa tal-qorti 533. (1) Meta l-kawża ssir mill-Avukat Ġenerali jew mill-
li tikkundanna l- Pulizija ex officio, il-qorti għandha meta tagħti s-sentenza jew
akkużat għall-
ħlas tal-ispejjeż f ’kull ordni ieħor wara, tikkundanna l-ħati jew il-ħatjin, ilkoll
tal-periti. flimkien in solidum jew kull wieħed għalih, għall-ħlas, lir-
Miżjud:
XXX.1934.15. reġistratur, tal-ispejjeż kollha jew ta’ parti mill-ispejjeż li jkollhom
Emendat: x’jaqsmu mal-ħatra ta’ esperti jew periti fil-proċeduri, inklużi dawk
XXIX.1990.22; tal-esperti li jkunu ġew maħtura fl-istadju tal-proċess verbal tal-
XIII.2005.4;
A.L. 407 tal- inkjesta, f ’dak iż-żmien u f ’dak l-ammont bħal ma jkun ġie
2007; stabbilit fis-sentenza jew fl-ordni.
XXVIII. 2021.14.
Proċeduri fin- (2) Fin-nuqqas tal-ħlas tal-ispejjeż, bħa1 ma jkun ġie stabbilit
nuqqas ta’ ħlas. mill-qorti, il-qorti għandha, fuq rikors tar-reġistratur, toħroġ
mandat ta’ arrest kontra l-persuna ikkundannata, b’ordni li din il-
persuna tinġieb quddiemha, u l-qorti, wara li tiżgura ruħha mill-
identità ta’ dik il-persuna, tibdel l-ammont hekk maqtugħ fi
priġunerija, bil-kalkolu ta’ ġurnata għal kull ħdax-il euro u ħamsa u
sittin ċenteżmu (11.65) jew frazzjoni ta’ ħdax-il euro u ħamsa u
sittin ċenteżmu (11.65), u tibgħat il-ħabs il-persuna ikkundannata
għaż-żmien li joħroġ minn dak il-kalkolu:
Iżda, il-persuna mibgħuta l-ħabs minħabba li ma tkunx
ħallset dawk l-ispejjeż tista’ teħles mill-piena mibdula f’ħabs billi
tħallas l-ispejjeż stabbiliti mill-qorti, bit-tnaqqis ta’ dik il-biċċa
minnhom daqs kemm hija tkun skuntat f’ħabs bil-kalkolu msemmi
f’dan l-artikolu.
Setgħa tar- (3) Iżda, ir-reġistratur jista’ jiġbor l-ispejjeż hawn fuq
reġistratur li imsemmija bħala dejn ċivili, billi jagħmel fuq hekk dikjarazzjoni
jipproċedi għall-
ispejjeż bħala fl-atti tal-kawża, f’kull żmien li jkun sakemm l-ispejjeż ma jkunux
dejn ċivili. ġew mibdula fi priġunerija; u meta ssir din id-dikjarazzjoni, id-
dispożizzjoni tas-subartikolu (2) ma tibqax tgħodd.
Il-mod li bih isir (4) Il-ġbir tal-ispejjeż bħala dejn ċivili jsir b’rikors lill-istess
il-ġbir tal- qorti għall-esekuzzjoni tas-sentenza jew ordni, bil-mod li jingħad
ispejjeż.
Kap. 12. fil-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 313

533A. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 380, Ħlas ta’ spejjeż
meta l-
meta l-proċedimenti jkunu ttieħdu bil-kwerela tal-parti leża jew offiża proċedimenti
u l-kwerelant jirrinunzja għall-azzjoni, il-qorti għandha meta jkunu ttieħdu bil-
kwerela tal-parti
tiddikjara l-proċedimenti estinti, jew fi kwalunkwe ordni sussegwenti, leża jew offiża u l-
tordna lill-kwerelant jew kwerelanti, ilkoll flimkien in solidum jew kwerelant
jirrinunzja għall-
kull wieħed għalih, sabiex iħallas jew iħallsu lir-reġistratur, l-ispejjeż azzjoni.
kollha jew parti minnhom li jkollhom x’jaqsmu mal-ħatra ta’ esperti Miżjud:
XXXI.2019.4.
jew periti fil-proċedimenti, inklużi dawk tal-esperti li jkunu ġew
maħtura fl-istadju tal-proċess verbal tal-inkjesta, f’dak iż-żmien u
f’dak l-ammont kif stabbilit fis-sentenza jew fl-ordni.

(2) Fin-nuqqas tal-ħlas tal-ispejjeż kif stabbilit mill-qorti, ir-

reġistratur jista’ jiġbor dawn l-ispejjeż bħala dejn ċivili. billi jagħmel
dikjarazzjoni f’dan is-sens fl-atti tal-kawża, fi kwalunkwe waqt wara li
l-proċedimenti jkunu ġew dikjarati estinti.

(3) L-irkupru tal-ispejjeż bħala dejn ċivili għandu jsir b’rikors lill-
istess qorti għall-eżekuzzjoni tas-sentenza jew ordni, skont kif stabbilit
Kap. 12.
fil-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili.

534. (1) Fil-każ ta’ reat kontra r-regolamenti dwar il-motor- Tmexxija għall-
cars jew kontra kull liġi jew regolament dwar it-traffiku tal-vetturi, ħlas tal-ispejjeż
kontra sid il-
l-ispejjeż jistgħu, jekk issir id-dikjarazzjoni msemmija fis- vettura għad li
subartikolu (3) tal-aħħar artikolu qabel dan, jinġabru bħala dejn dan ma jkunx il-
persuna
ċivili mingħand sid il-vettura, għad li dan ma jkunx il-persuna li ikkundannata.
tkun ġiet misjuba ħatja: Miżjud:
XXX.1934.15.
Iżda, jekk il-persuna misjuba ħatja ma tkunx sid il-vettura, Emendat:
dan ma jweġibx għal spejjeż f ’somma akbar milli tkun tiswa l- XXIX.1990.23.
vettura.
(2) Kemm-il darba sid il-vettura ma jkunx parti fil-kawża, il- Proċedura.
qorti għandha, fuq talba tar-reġistratur, tordna lis-sid biex jidher u
jgħid għaliex m’għandux jiġi ikkundannat li jħallas l-ispejjeż Ħelsien ta’ sid
imsemmija hawn fuq; u l-qorti tordna illi l-ispejjeż jitħallsu mis-sid il-vettura mill-
ħlas tal-ispejjeż.
kemm-il darba dan ma jippruvax, għas-sodisfazzjon tal-qorti, illi l-
vettura, meta sar ir-reat, kienet qiegħda ssuqha jew tieħu ħsiebha l-
persuna ħatja tar-reat, bla ma huwa kien jaf jew bla ma ta l-kunsens
tiegħu, espress jew taċitu.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu - Tifsir ta’
"vettura" u "sid".
il-kelma "vettura" tfisser l-istess bħal fl-artikolu 2 tal-Kodiċi tal- Kap. 10.
Liġijiet tal-Pulizija;
il-kelma "sid" tfisser il-persuna li f’isimha tkun ħarġet il-liċenza
tal-vettura.
 314 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Miżjud: Titolu VI
IV.2014.25.
Fuq id-Drittijiet tal-Persuni Suspettati u l-Akkużati

Drittijiet ta’ 534A. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu għandhom japplikaw

persuni għal persuna mill-ħin li tkun mgħarrfa mill-Puliżija Eżekuttiva li
suspettati u
akkużati. hemm suspett li wettqet reat (hawn iżjed ’il quddiem imsejjħa bħala
Miżjud: "persuna suspettata") u għal persuna li tinstab akkużata jew
IV.2014.25.
Emendat: imputata li wettqet reat (hawn iżjed ’il quddiem imsejjħa bħala
VIII.2015.35. "akkużata") sa ma jkunu konklużi l-proċeduri kriminali, inkluż,
fejn hu applikabbli, l-għoti tas-sentenza u d-deċiżjoni tal-appell:
Iżda "l-proċeduri kriminali" għandhom jinkludu
investigazzjonijiet mill-Pulizija Eżekuttiva u proċeduri ta’
estradizzjoni:
Iżda wkoll id-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu għandhom
ukoll japplikaw għal persuna barra mill-persuna suspettata jew
akkużata li, fil-kors tal-interrogazzjoni mill-pulizija u minn
awtorità oħra għall-infurzar tal-liġi, issir persuna suspettata jew
akkużata.

Dritt għall- 534AB. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikoli 355AĊ,

informazzjoni u 355AS, 392 u 445, għandu jkun id-dmir tal-Pulizija jew tal-Qorti,
Ittra bi Drittijiet.
Miżjud: skont kif ikun il-każ, li tinforma lill-persuna suspettata jew lill-
IV.2014.25. akkużat bla ebda dewmien bid-drittijiet proċedurali li ġejjin:
Emendat:
LI.2016.5. (a) id-dritt ta’ aċċess għal avukat;
(b) kull dritt għal parir legali mingħajr ħlas u l-
kundizzjonijiet għall-kisba ta’ dak il-parir;
(ċ) id-dritt li jkun infurmat b’mod dettaljat kif neċessarju
sabiex jiġi salvagwardjat li jkun hemm proċedura
ġusta u l-eżerċitar effettiv tad-drittijiet tad-difiża għar-
reat li jkun twettaq mill-persuna suspettata jew l-
akkużat:
Iżda l-persuna suspettata jew l-akkużat għandhom
minnufih jiġu infurmati dwar xi tibdil li jkun sar fl-
informazzjoni li tkun ingħatat skont dan l-artikolu fejn
ikun neċessarju sabiex jiġi salvagwardjat li jkun hemm
proċedura ġusta;
(d) id-dritt għall-interpretazzjoni u traduzzjoni;
(e) id-dritt li jibqa sieket;
(f) id-dritt li terza persuna tiġi infurmata dwar it-tiċħid
tal-libertà tal-persuna suspettata jew akkużata;
(g) id-dritt li tikkomunika ma’ terzi persuni u mal-
awtoritajiet konsulari meta l-persuna suspettata jew
akkużata tkun imċaħħda mil-libertà tagħha;
(h) id-dritt li tkun tista’ tikkonsulta ma’ tabib;
(i) jekk il-persuna suspettata jew akkużata tkun illitterata,
id-dritt li jkollha l-Ittra ta’ Drittijiet moqrija u spjegata
lilha.
(2) L-informazzjoni pprovduta taħt is-subartikolu (1) għandha
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 315

tingħata verbalment jew bil-miktub, b’lingwa sempliċi u

aċċessibbli, b’kunsiderazzjoni għall-bżonnijiet partikolari tal-
persuni vulnerabbli, suspettati jew akkużati fil-kuntest tal-artikolu
208AĊ(2).
(3) Huwa d-dmir tal-Pulizija li minnufih tipprovdi lill-persuna
arrestata jew detenuta Ittra bi Drittijiet kif elenkata fl-Iskeda E u l-
Pulizija għandha tagħti lill-imsemmija persuna l-opportunità li
taqraha u li żżommha fil-pussess tagħha waqt li tkun detenuta. L-
Ittra bi Drittijiet għandha tkun miktuba f ’lingwa li l-persuna
tifhem:
Iżda meta l-Ittra bi Drittijiet ma tkunx disponibbli f’lingwa
xierqa, il-persuna suspettata jew l-akkużat għandhom jiġu infurmati
bid-drittijiet li huma intitolati għalihom b’mod verbali f’lingwa li
jifhmu u l-Ittra bi Drittijiet għandha tingħatalhom mill-aktar fis
possibbli f’lingwa li jifhmu.
(4) L-informazzjoni pprovduta skont dan l-artikolu għandha
tinżamm mill-Pulizija jew mill-Qorti skont il-każ.

534AĊ. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikoli 355AĊ, Dritt għall-

451 u 516(2) meta l-persuna suspettata ma titkellimx jew ma interpretazzjoni.
Miżjud:
tifhimx il-lingwa li qed tintuża waqt il-proċeduri kriminali, skont IV.2014.25.
ma jkun il-każ, għandha tingħata, bla ebda dewmien, interpretu
waqt il-proċeduri msemmija, inkluż waqt l-interrogazzjoni li ssir
mill-pulizija.
(2) Is-servizz ta’ interpretazzjoni għandu jkun disponibbli
għall-komunikazzjoni bejn il-persuna suspettata jew l-akkużat u l-
avukat tiegħhom f’konnessjoni diretta ma’ kull interrogazzjoni jew
mas-smigħ tal-kawża matul il-proċeduri jew fil-preżentazzjoni ta’
appell jew rikorsi proċedurali oħra.
(3) Id-dritt għall-interpretazzjoni taħt is-subartikoli (1) u (2)
għandhom japplikaw għall-persuni li għandhom impediment fis-
smigħ jew fit-taħdid.
(4) Għandu jkun fid-dmir tal-Pulizija Eżekuttiva u tal-qorti,
skont il-każ, li jivverifikaw jekk il-persuna suspettata jew l-akkużat
jifhmux u jitkellmux il-lingwa li tkun qed tintuża fil-proċeduri
kriminali u jekk hemmx il-bżonn ta’ assistenza minn interpretu.
(5) Xejn f’dan l-artikolu ma għandu jinftiehem li qed
jipprekludi l-persuna suspettata jew l-akkużat li jitolbu li kull tip
ta’ deċiżjoni li, f’kwalunkwe stadju tal-proċeduri kriminali, tgħid li
ma hemmx il-ħtieġa għall-interpretazzjoni tkun ikkontestata, u,
meta l-intepretazzjoni tkun ingħatat, il-possibilità li wieħed
jilmenta dwar il-kwalità tal-interpretazzjoni li mhijiex suffiċjenti
sabiex tissalvagwardja proċedura ġusta.
(6) Is-servizz ta’ interpretazzjoni pprovdut taħt dan l-artikolu
għandu jkun wieħed ta’ kwalità suffiċjenti sabiex tiġi
salvagwardjata proċedura ġusta, b’mod partikolari sabiex ikun
żgurat li l-persuna suspettata jew l-akkużat ikunu jafu dwar il-każ
kontrihom u li għandhom d-dritt li jeżerċitaw id-dritt għal difiża.
316 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Dritt għal 534AD. (1) Meta l-persuna suspettata jew l-akkużat ma jifhmux
traduzzjoni ta’ il-lingwa li tkun qed tintuża fil-proċeduri kriminali kkonċernati,
dokumenti
essenzjali. huma għandhom, fi żmien raġonevoli, jingħataw bil-miktub
Miżjud: traduzzjoni tad-dokumenti kollha essenzjali li jiżguraw li huma
IV.2014.25. jistgħu jeżerċitaw id-dritt li jiddefendu ruħhom kif ukoll sabiex tiġi
salvagwardjata proċedura ġusta.
(2) Id-deċiżjoni li tiddetermina x’jikkostitwixxi dokument
essenzjali għandha tittieħed mill-Pulizija Eżekuttiva jew mill-Qorti
skont ma jkun il-każ, u l-persuna suspettata jew l-akkużat jew l-
avukat tagħhom għandhom jissottomettu talba raġonata għal dak il-
għan:
Iżda d-dokumenti essenzjali għandhom jinkludu kull
deċiżjoni li ċċaħħad il-libertà tal-persuna, kull imputazzjoni jew att
ta’ akkuża, u kull deċiżjoni:
Iżda wkoll ma jkunx hemm il-ħtieġa li jiġu tradotti l-
passaġġi tad-dokumenti essenzjali li m’humiex rilevanti għall-
finijiet li jippermettu lill-persuna suspettata jew l-akkużat ikunu
jafu li hemm każ kontrihom.
(3) Xejn f’dan l-artikolu ma jiġi miftiehem bħala li jipprekludi
li l-persuna suspettata jew lill-akkużat sabiex jitolbu li kull
deċiżjoni li, f ’kwalunkwe stadju tal-proċeduri kriminali, tgħid li
m’hemmx bżonn traduzzjoni ta’ dokumenti jew passaġġi tiegħu
jkunu riveduti u, meta traduzzjoni tkun provduta, il-possibilità li
wieħed jilmenta li l-kwalità tat-traduzzjoni mhijiex tajba sabiex tiġi
salvagwardjata proċedura ġusta.
(4) Minkejja d-dispożizzjonijiet preċedenti ta’ dan l-artikolu,
tista’ tiġi provduta traduzzjoni bil-fomm jew sommarju bil-fomm
tad-dokumenti essenzjali minfok traduzzjoni bil-kitba, bil-
kundizzjoni li din it-traduzzjoni bil-fomm jew sommarju bil-fomm
ma jippreġudikawx il-proċedura ġusta.
(5) Meta l-persuna suspettata jew l-akkużat jirrinunzjaw għad-
dritt għal traduzzjoni ta’ dokumenti msemmija f’dan l-artikolu, din
ir-rinunzja għandha tiġi imniżżla bil-miktub u biss wara meta, il-
Pulizija Eżekuttiva jew il-Qorti, skont il-każ, tkun sodisfatta li l-
persuna suspettata jew l-akkużat ikunu rċievew parir legali minn
qabel jew xort’oħra kellhom għarfien sħiħ tal-konsegwenzi ta’ din
ir-rinunzja, u li r-rinunzja ma kenitx ekwivoka u mogħtija b’mod
volontarju.
(6) It-traduzzjoni pprovduta taħt dan l-artikolu għandha tkun
ta’ kwalità biżżejjed li tissalvagwardja proċedura ġusta, b’mod
partikolari billi tiżgura li l-persuni suspettati jew l-akkużati
jkollhom għarfien tal-każ miġjub kontrihom u li jkunu jistgħu
jeżerċitaw id-dritt għal difiża.

Spejjeż u 534AE. (1) Minkejja d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 533, is-

kwalità tal- servizzi ta’ interpretazzjoni u tat-traduzzjoni li jirriżultaw mill-
interpretazzjoni
u tat- applikazzjoni tal-artikoli minn 534AB sa 534AD, it-tnejn inklużi,
traduzzjoni. għandhom ikunu mingħajr ħlas.
Miżjud:
IV.2014.25. (2) Ir-reġistratur għandu jżomm reġistru ta’ tradutturi u ta’
interpreti li huma kkwalifikati b’mod xieraq. Ladarba stabblilit,
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 317

dan ir-reġistru għandu, fejn xieraq, jkun disponibbli għall-avukat u

awtoritajiet oħra relevanti.

534AF. (1) Meta persuna waqt kull stadju ta’ proċeduri kriminali Dritt għal aċċess
tiġi arrestata jew detenuta, kull dokument li jinsab fil-pussess tal- għall-materjal
tal-każ.
Pulizija, li hu relatat mal-każ speċifiku u li hu essenzjali sabiex Miżjud:
issir rikuża effettiva tal-legalità tal-arrest jew tad-detenzjoni, IV.2014.25.
għandu jkun disponibbli lill-persuna arrestata jew lill-avukat
tagħha.
(2) Il-persuna suspettata jew l-akkużat għandu jkollhom aċċess,
mingħajr ħlas, għall-evidenza materjali kollha li tinsab fil-pussess
tal-Pulizija, kemm jekk hija kontra jew favur l-imsemmijin persuna
suspettata jew akkużat, jew lill-avukat tagħhom sabiex tiġi
salvagwardjata proċedura ġusta u sabiex jipprepara għad-difiża
tagħhom.
(3) Mingħajr preġudizzju għas-subartikolu (1), l-aċċess għall-
evidenza materjali msemmija fis-subartikolu (2) għandu jingħata fi
żmien xieraq sabiex ikun hemm eżerċizzju effettiv tad-dritt għal
difiża u tal-inqas għandu jingħata mas-sottomissjoni tal-merti tal-
kawża. Fejn aktar evidenza materjali tiġi fil-pussess tal-Pulizija,
għandu jingħata aċċess fi żmien xieraq sabiex tkun tista’ tiġi
kkunsidrata mill-persuna suspettata jew mill-akkużat jew l-avukat
tagħhom.
(4) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (2) u (3) u
sakemm dan ma jippreġudikax id-dritt ta’ proċess kriminali ġust,
wara li tinstema’ l-prosekuzzjoni, qorti jew maġistrat jistgħu
jirrifjutaw aċċess għal ċertu materjal jekk dan l-aċċess ikun ta’
theddida serja għal ħajja jew għad-drittijiet fundamentali ta’
persuna oħra jew jekk dan ir-rifjut huwa neċessarju sabiex
jissalvagwardja l-interess pubbliku importanti jew fejn jista’
jippreġudika l-investigazzjoni li tkun għaddejja jew is-sigurtà
nazzjonali.

534AG. Meta persuna suspettata jew akkużata f’kwalunkwe Records.

proċeduri kriminali ġiet assistita minn interpretu jew meta ġiet Miżjud:
IV.2014.25.
provduta b’traduzzjoni bil-fomm jew sommarju bil-fomm ta’
dokumenti essenzjali kif provdut skont il-liġi, jew meta l-
imsemmija persuna suspettata jew akkużata ma teżerċitax id-dritt
għat-traduzzjoni ta’ dokumenti essenzjali kif provdut fl-artikolu
534AD(5), għandu jitniżżel record ta’ dan il-fatt fl-atti tal-
proċeduri relevanti kriminali.

Titolu VII Miżjud:

XVIII.2020.8.
DWAR ID-DRITTIJIET TA’ TFAL LI HUMA PERSUNI
SUSPETTATI JEW AKKUŻATI

Il-miżuri f’dan it-Titolu jipprovdu għat-traspożizzjoni tad-Direttiva

(UE) 2016/800 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju
2016 dwar il-garanziji proċedurali għal tfal li huma suspettati jew li
 318 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

huma persuni akkużati fi proċedimenti kriminali.

Regoli dwar ċerti 534AGA. Dan it-Titolu jistabbilixxi r-regoli li jikkonċernaw

drittijiet tat-tfal. ċerti drittijiet tat-tfal li huma:

(a) persuni suspettati jew akkużati fi proċedimenti

kriminali; jew

(b) soġġetti għal proċedimenti ta' mandat ta' arrest

Ewropew skont id-Deċiżjoni Kwadru 2002/584/JHA (minn hawn
’il quddiem imsejħa "persuni rikjesti").

Għan. 534AGB. Għall-fini ta’ dan it-Titolu, l-espressjoni:

"tifel" tfisser persuni taħt l-età ta’ tmintax (18) -il sena:

Iżda fejn hemm inċertezza dwar jekk il-persuna għalqitx

tmintax-il (18) sena, dik il-persuna għandha titqies bħala tifel;

"detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri" tfisser kull persuna li

għandha r-responsabbiltà tal-ġenituri fuq tfal;

"Ministru" tfisser il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja;

"responsabbiltà tal-ġenituri" tfisser kull drittijiet u dmirijiet relatati

mal-persuna jew il-proprjetà ta’ tfal li jingħataw lil persuna fiżika jew
legali b’sentenza, bl-operat tal-liġi jew permezz ta’ ftehim li jkollu effett
ġuridiku, inkluż drittijiet ta’ kustodja u d-drittijiet ta’ aċċess.

Tifsir. 534AGC. (1) Dan it-Titolu japplika għal tfal li huma persuni
suspettati jew akkużati fi proċedimenti kriminali, sad-deċiżjoni finali
tal-mistoqsija dwar jekk il-persuna suspettata jew akkużata tkunx
wettqet reat kriminali jew le, inkluż, fejn applikabbli, l-għoti tas-
sentenza u r-riżoluzzjoni ta' kwalunkwe appell.

(2) Dan it-Titolu japplika għal tfal li huma persuni rikjesti mill-
mument tal-arrest tagħhom fl-Istat Membru li jeżegwih, skont l-artikolu
534AGP.

(3) Bl-eċċezzjoni tal-artikolu 534AGE, artikolu 534AGH(3)(b),

u l-artikolu 534AGN, inkwantu li dawn id-dispożizzjonijiet jirreferu
għal detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri, id-dispożizzjonijiet ta’ dan
it-Titolu għandhom japplikaw għal persuni kif imsemmija fis-subartikoli
(1) u (2), fejn tali persuni kienu tfal meta ġew soġġetti għal dawn il-
proċedimenti, iżda sussegwentement laħqu l-età ta' tmintax-il (18) sena,
u l-applikazzjoni ta’ dan it-Titolu, jew ċerti dispożizzjonijiet tiegħu, hija
xierqa fid-dawl taċ-ċirkostanzi kollha tal-każ, inklużi l-maturità u l-
vulnerabilità tal-persuna kkonċernata:

Iżda dan it-Titolu ma japplikax għal persuni li laħqu l-età ta’

wieħed u għoxrin (21) sena fi kwalunkwe stadju tal-proċedimenti.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 319

(4) L-ebda ħaġa f’dan it-Titolu ma għandha:

(a) taffettwa l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet fit-

Titolu II, Taqsima I, l-Ewwel Ktieb li jiddeterminaw l-età tar-
responsabbiltà kriminali;

(b) tippreġudika d-dritt għall-aċċess għal avukat skont

is-Sub-titolu IX tat-Titolu I tat-Taqsima I, it-Tieni Ktieb.

(5) Is-subartikoli (4) u (5) tal-artikolu 355AU għandhom

japplikaw mutatis mutandis għal dan it-Titolu.

534AGD. (1) Meta t-tfal jkunu mgħarrfa li huma persuni Dritt għall-
informazzjoni.
suspettati jew akkużati fi proċeduri kriminali, huma jiġu infurmati fil-
pront dwar id-drittijiet tagħhom skont it-Titolu VI, Taqsima I, it-Tieni
Ktieb u skont dan it-Titolu, u dwar aspetti ġenerali tal-iżvolġiment tal-
proċedimenti.

(2) L-informazzjoni msemmija fis-subartikolu (1) għandha

tingħata:

(a) fil-pront malli t-tfal jiġu mgħarrfa li jkunu persuni

ssuspettati jew akkużati, fir-rigward ta’:

(i) id-dritt li d-detentur tar-responsabbiltà tal-

ġenituri jiġi mgħarraf, kif provdut fl-artikolu 534AGE;

(ii) id-dritt li jiġu assistiti minn avukat, kif

provdut fl-artikolu 534AGF;

(iii) id-dritt għall-protezzjoni tal-privatezza, kif

provdut fl-artikolu 531;

(iv) id-dritt li jkunu akkumpanjati mid-detentur

tar-responsabbiltà tal-ġenituri waqt stadji tal-proċedimenti
għajr seduti tal-qorti, kif provdut fl-artikolu 534AGN(4);

(b) fl-istadju l-aktar bikri u xieraq tal-proċedimenti,

fir-rigward ta’:

(i) id-dritt għal valutazzjoni individwali, kif

provdut fl-artikolu 534AGG;

(ii) id-dritt għal eżami mediku, inkluż id-dritt

għal assistenza medika, kif provdut fl-artikolu 534AGH;

(iii) id-dritt għal limitazzjoni ta’ ċaħda tal-

libertà u tal-użu ta’ miżuri alternattivi, inkluż id-dritt għal
rieżami perjodiku tad-detenzjoni, kif provdut fl-artikoli
534AGJ u 534AGK;

(iv) id-dritt li jkunu akkumpanjati mid-detentur

 320 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

tar-responsabbiltà tal-ġenituri waqt is-seduti tal-qorti, kif

provdut fl-artikolu 534AGN(1);

(v) id-dritt li jkunu fiżikament preżenti waqt il-

proċess, kif provdut fl-artikolu 534AGO;

(vi) id-dritt għal rimedji effettivi;

(ċ) malli jiġu mċaħħda mil-libertà fir-rigward tad-dritt

għal trattament speċifiku matul iċ-ċaħda tal-libertà, kif provdut
fl-artikolu 534AGL.

(3) L-informazzjoni msemmija fis-subartikoli (1) u (2) tkun

mogħtija bil-miktub, bil-fomm jew bit-tnejn, b’lingwaġġ sempliċi u
aċċessibbli, u tali informazzjoni mogħtija tiġi reġistrata, bl-użu tal-
proċedura ta' reġistrazzjoni permessa mil-liġi.

(4) Meta t-tfal jingħataw Ittra tad-Drittijiet skont it-Titolu VI,

Taqsima I, it-Tieni Ktieb, tali Ittra tkun tinkludi referenza għad-drittijiet
tagħhom skont dan it-Titolu.

Dritt tat-tifel li d- 534AGE. (1) Il-Pulizija Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità

detentur tal-
awtorità tal- tal-infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra, skont il-każ, għandha tipprovdi
ġenituri jiġi d-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri, malajr kemm jista’ jkun, bl-
mgħarraf. informazzjoni li t-tifel għandu dritt jirċievi, skont l-artikolu 534AGD.

(2) L-informazzjoni msemmija fis-subartikolu (1) għandha

tingħata lil persuna adulta oħra xierqa nominata mit-tifel u aċċettata
bħala tali mill-Pulizija jew minn kwalunkwe awtorità tal-infurzar tal-liġi
jew ġudizzjarja oħra, skont il-każ, meta li dik l-informazzjoni tingħata
lid-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri:

(a) ikun imur kontra l-aħjar interessi tat-tifel;

(b) ma jkunx possibbli minħabba li, wara li jkunu saru

sforzi raġonevoli, l-ebda detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri
ma jkun jista’ jintlaħaq jew l-identità tiegħu jew tagħha ma tkunx
magħrufa; jew

(ċ) ikun jista’, abbażi ta' ċirkostanzi oġġettivi u

fattwali, sostanzjalment jippreġudika l-proċedimenti kriminali:

Iżda fejn it-tifel ma jkunx innomina persuna adulta xierqa

oħra, jew fejn l-adult li jkun ġie nnominat mit-tifel ma jkunx aċċettabbli
għall-Pulizija jew kwalunkwe awtorità tal-infurzar tal-liġi jew
ġudizzjarja oħra, skont il-każ, din tal-aħħar għandha, waqt li tieħu kont
tal-aħjar interessi tat-tifel, taħtar persuna oħra u tagħtiha l-
informazzjoni. Dik il-persuna tkun tista’ wkoll tkun ir-rappreżentant ta’
awtorità jew ta’ istituzzjoni oħra responsabbli għall-protezzjoni jew il-
benesseri tat-tifel.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 321

(3) Meta ċ-ċirkostanzi li wasslu għall-applikazzjoni tas-

subartikolu (2)(a), (b) jew (ċ) ma jibqgħux jeżistu, kwalunkwe
informazzjoni li t-tifel jirċievi f'konformità mal-artikolu 534AGD, u li
tkun għadha rilevanti matul il-proċedimenti, għandha tingħata lid-
detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri.

534AGF. (1) It-tfal li huma persuni suspettati jew akkużati Assistenza minn
avukat.
f’proċedimenti kriminali għandu jkollhom id-dritt ta’ aċċess għal avukat
f'konformità mad-dispożizzjonijiet tas-Sub-titolu IX tat-Titolu I tat-
Taqsima I tat-Tieni Ktieb. Xejn f’dan it-Titolu, b’mod partikolari f'dan l-
artikolu, m’għandu jaffettwa dak id-dritt.

(2) Mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità tas-subartikolu (1), id-

drittijiet imsemmija fl-artikoli 355AUA (1), (2), (8)(b), (ċ) u (e) u
355AUB għandhom japplikaw mutatis mutandis għal tfal li huma
persuni suspettati jew akkużati skont dan it-Titolu:

Iżda fejn l-assistenza minn avukat ma tkunx proporzjonata

fid-dawl taċ-ċirkostanzi tal-każ, waqt li titqies il-gravità tal-allegat reat
kriminali, il-kumplessità tal-każ u l-miżuri li jistgħu jittieħdu fir-rigward
ta' tali reat, id-dritt għall-aċċess għal avukat jista’ jiġi derogat sakemm
dan jikkonforma mad-dritt għal smigħ xieraq, bl-intendiment li l-aħjar
interessi tat-tifel għandhom dejjem ikunu kunsiderazzjoni primarja:

Iżda wkoll id-deroga fil-kondizzjoni preċedenti ma

għandhiex tapplika u t-tfal għandhom dejjem ikunu assistiti minn avukat
fil-każijiet li ġejjin:

(a) meta jitressqu quddiem qorti kompetenti jew

imħallef sabiex tittieħed deċiżjoni dwar detenzjoni fi kwalunkwe
stadju tal-proċedimenti fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni ta’ dan
it-Titolu; u

(b) matul id-detenzjoni:

Iżda wkoll iċ-ċaħda tal-libertà ma tiġix imposta bħala

sentenza kriminali, sakemm it-tifel ma jkunx ġie assistit minn avukat
b’tali mod li jippermetti li t-tifel jeżerċita d-drittijiet tiegħu ta’ difiża
b'mod effikaċi u, fi kwalunkwe każ, waqt is-seduti tal-proċess quddiem
qorti.

(3) Meta t-tifel jiġi assistit minn avukat f'konformità ma’ dan it-
Titolu iżda ebda avukat ma jkun preżenti, il-Pulizija Eżekuttiva jew
kwalunkwe awtorità tal-infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra għandha
tipposponi l-interrogazzjoni tat-tifel, jew atti investigattivi jew atti ta’
ġbir ta’ provi oħra kif provduti fl-artikolu 355AUA(8)(e), għal perjodu
ta' żmien raġonevoli biex jippermettu l-wasla tal-avukat jew, fejn it-tifel
ma qabbadx avukat, biex iqabbdu avukat għat-tifel.

(4) F’ċirkostanzi eċċezzjonali u biss fl-istadju ta’ qabel il-

proċess, tista’ tapplika deroga temporanja mill-applikazzjoni tad-
322 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

drittijiet provduti fl-artikolu 355AUA(2) sa fejn dan ikun ġustifikat fid-

dawl taċ-ċirkostanzi partikolari tal-każ, abbażi ta’ waħda mir-raġunijiet
imperattivi li ġejjin:

(a) meta jkun hemm ħtieġa urġenti li jiġu evitati

konsegwenzi serji kontra l-ħajja, il-libertà jew l-integrità fiżika
ta’ persuna;

(b) meta azzjoni immedjata mill-awtoritajiet

investigattivi tkun essenzjali biex jiġi evitat li l-proċedimenti
kriminali rigward reat kriminali serju jiġu preġudikati b'mod
sostanzjali:

Iżda għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu, l-espressjoni "l-istadju ta’

qabel il-proċess" ikollha l-istess tifsira bħal dik mogħtija lilha fl-artikolu
355AUA(13).

(5) Fl-applikazzjoni tas-subartikolu (4) għandhom jiġu

kkunsidrati l-aħjar interessi tat-tifel, u deċiżjoni li titkompla l-
interrogazzjoni fin-nuqqas ta’ avukat skont is-subartikolu (4) tista’
tittieħed biss abbażi ta’ każ b’każ mill-Pulizija jew minn kwalunkwe
awtorità tal-infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra skont il-każ:

Iżda din id-deċiżjoni tista’ tiġi appellata mid-detentur tar-

responsabbiltà tal-ġenituri jew persuna adulta xierqa oħra kif imsemmija
fl-artikolu 534AGE quddiem il-Qorti tal-Appell (Ġuriżdizzjoni
Inferjuri) fi tnax-il (12) ġurnata minn tali deċiżjoni.

Dritt għal 534AGG. (1) Fl-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet ta’ dan it-

valutazzjoni
individwali. Titolu, il-ħtiġijiet speċifiċi tat-tfal rigward il-protezzjoni, l-edukazzjoni,
it-taħriġ u l-integrazzjoni soċjali għandhom jiġu kkunsidrati.

(2) Għall-finijiet tas-subartikolu (1), it-tfal li huma persuni

suspettati jew akkużati fi proċedimenti kriminali għandhom ikunu
valutati individwalment. Il-valutazzjoni individwali għandha, b’mod
partikolari, tqis il-personalità u l-maturità tat-tifel, l-isfond ekonomiku,
soċjali u familjari tat-tifel, kif ukoll kwalunkwe vulnerabilitajiet
speċifiċi li jista’ jkollu t-tifel:

Iżda l-firxa u d-dettall tal-valutazzjoni individwali jistgħu

jvarjaw skont iċ-ċirkostanzi tal-każ, il-miżuri li jistgħu jittieħdu jekk it-
tifel jinstab ħati tal-allegat reat kriminali, u jekk it-tifel fil-passat reċenti
kienx is-suġġett ta' valutazzjoni individwali.

(3) Il-valutazzjoni individwali għandha sservi biex tiġi stabbilita

u reġistrata, skont il-proċedura ta’ reġistrazzjoni permessa mil-liġi, tali
informazzjoni dwar il-karatteristiċi u ċ-ċirkostanzi individwali tat-tifel li
jistgħu jkunu utli għall-Qorti meta:

(a) ikun qed jiġi determinat jekk għandhiex tittieħed

kwalunkwe miżura speċifika li tibbenefika lit-tifel;
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 323

(b) ikunu qed jiġu valutati l-adegwatezza u l-effikaċja

ta’ kwalunkwe miżura ta' prekawzjoni fir-rigward tat-tifel;

(ċ) tkun qed tittieħed kwalunkwe deċiżjoni jew

azzjoni fil-proċedimenti kriminali, inkluż meta tingħata s-
sentenza.

(4) Il-valutazzjoni individwali għandha titwettaq fl-ewwel stadju

xieraq tal-proċedimenti u, soġġett għas-subartikolu (5), qabel it-tifel jiġi
akkużat b’reat kriminali.

(5) Fin-nuqqas ta’ valutazzjoni individwali, tifel jista’

madankollu jiġi akkużat b’reat kriminali sakemm dan ikun fl-aħjar
interessi tat-tifel u sakemm il-valutazzjoni individwali hija fi
kwalunkwe każ disponibbli fil-bidu tas-seduti tas-smigħ tal-proċess
quddiem qorti.

(6) Il-valutazzjonijiet individwali għandhom jitwettqu bl-

involviment mill-qrib tat-tifel. Dawn għandhom jitwettqu minn persunal
kwalifikat, li jsegwi, sa fejn hu possibbli, approċċ multidixxiplinari u li
jinvolvi, fejn ikun xieraq, id-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri, jew
persuna adulta xierqa oħra kif imsemmija fl-artikoli 534AGE u
534AGN, u, jew professjonista speċjalizzata.

(7) Jekk l-elementi li jiffurmaw il-bażi tal-valutazzjoni

individwali jinbidlu b’mod sinifikanti matul il-proċedimenti kriminali,
il-Qorti għandha tordna li l-valutazzjoni individwali tkun aġġornata
matul il-proċedimenti kriminali.

(8) Il-Pulizija Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità tal-infurzar

tal-liġi jew ġudizzjarja oħra, skont il-każ, wara konsultazzjoni mad-
Direttur għad-Dipartiment għal Standards fil-Ħarsien Soċjali, tista’
tidderoga mill-obbligu li twettaq valutazzjoni individwali abbażi ta’ każ
b’każ fejn tali deroga tkun ġustifikata miċ-ċirkostanzi tal-każ, u sakemm
dan ikun kompatibbli mal-aħjar interessi tat-tifel.

534AGH. (1) Tfal li jiġu mċaħħda mil-libertà għandu jkollhom Dritt għal eżami
mediku.
id-dritt għal eżami mediku mingħajr dewmien żejjed b’mod partikolari
bl-għan li tiġi valutata l-kundizzjoni mentali u fiżika ġenerali tagħhom.
L-eżami mediku għandu jkun kemm jista’ jkun mhux invażiv u għandu
jitwettaq minn tabib jew professjonist tal-kura tas-saħħa kwalifikat
ieħor.

(2) Ir-riżultati tal-eżami mediku għandhom jitqiesu meta jkun

qed jiġi determinat jekk it-tifel ikunx kapaċi li jiġi soġġett għal
interrogazzjoni, atti oħra investigattivi jew ta’ ġbir tal-provi, jew
kwalunkwe miżura meħuda jew maħsuba kontra t-tifel.

(3) Tali eżami mediku għandu jitwettaq jew fuq l-inizjattiva tal-
Qorti, b'mod partikolari meta indikazzjonijiet speċifiċi tas-saħħa
jirrikjedu tali eżami, jew fuq talba ta’ dawn li ġejjin:
324 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(a) it-tifel;

(b) id-detentur tal-awtorità tal-ġenituri jew persuna

adulta xierqa oħra kif imsemmi fl-artikoli 534AGE u 534AGN;

(ċ) l-avukat tat-tifel.

(4) Il-konklużjoni tal-eżami mediku għandha tkun reġistrata bil-

miktub u, fejn ikun meħtieġ, għandha tingħata assistenza medika:

Iżda eżami mediku ieħor għandu jsir fejn iċ-ċirkostanzi

jitolbu dan.

Recording 534AGI. (1) L-interrogazzjoni tat-tfal mill-Pulizija Eżekuttiva

awdjoviżiv tal-
interrogazzjoni. jew minn awtorità tal-infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra matul il-
proċedimenti kriminali għandha tiġi recorded b'mod awdjoviżiv fejn
dan ikun proporzjonat fiċ-ċirkostanzi tal-każ, waqt li jitqies, inter alia,
jekk avukat ikunx preżenti jew le u jekk it-tifel ikunx imċaħħad mil-
libertà jew le, sakemm l-aħjar interessi tat-tifel huma dejjem
kunsiderazzjoni primarja.

(2) Fl-assenza ta’ recording awdjoviżiv, l-interrogazzjoni

għandha tiġi recorded b’mod xieraq ieħor, bħal permezz ta’ teħid ta’
minuti bil-miktub, li jiġu verifikati kif xieraq.

(3) Kull recording awdjoviżiv jew rekords dwar l-interrogazzjoni

tat-tfal fi kwalunkwe mod ieħor għandhom jinżammu kunfidenzjali u
ma għandhomx jixxerrdu b’mod pubbliku.

(4) Dan l-artikolu għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-

possibilità li jsiru mistoqsijiet għall-iskop uniku tal-identifikazzjoni tat-
tifel mingħajr reġistrazzjoni awdjoviżiva.

Ċaħda tal-libertà. 534AGJ. (1) Iċ-ċaħda tal-libertà tat-tifel, b’mod partikolari d-

detenzjoni, f’kull stadju tal-proċedimenti għandha tkun imposta biss
bħala l-aħħar alternattiva u għandha tkun limitata għall-iqsar perjodu ta’
żmien possibbli, filwaqt li jitqiesu l-età u s-sitwazzjoni individwali tat-
tifel, u ċ-ċirkostanzi partikolari tal-każ.

(2) Kwalunkwe detenzjoni tat-tifel tkun ibbażata fuq deċiżjoni

motivata, li tkun soġġetta għall-appell.

(3) Id-deċiżjoni msemmija fis-subartikolu (2) għandha tkun

soġġetta għal stħarriġ perjodiku mill-Qorti li taħdem ex officio, li jibda
mhux iktar minn sitt (6) xhur wara li ġiet adottata d-deċiżjoni li timponi
ċ-ċaħda tal-libertà u tkompli kull sitt (6) xhur wara dan, sakemm id-
deċiżjoni tibqa’ fis-seħħ:

Iżda, mingħajr preġudizzju għall-indipendenza ġudizzjarja,

kwalunkwe deċiżjoni li tittieħed skont dan is-subartikolu għandha
tittieħed mingħajr dewmien żejjed.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 325

534AGK. Il-Pulizija Eżekuttiva jew kwalunkwe awtorità tal- Miżuri alternattivi.

infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra, skont il-każ, għandha, fejn
possibbli, tirrikorri għal miżuri alternattivi minn dik ta’ detenzjoni.

534AGL. (1) It-tfal li jinsabu taħt detenzjoni għandhom Trattament

speċifiku fil-każ ta'
jinżammu separatament mill-adulti, sakemm ma jkunx meqjus li huwa ċaħda tal-libertà.
fl-aħjar interess tat-tifel li dan ma jseħħx.

(2) Tfal li jinżammu fil-kustodja tal-pulizija għandhom

jinżammu separatament mill-adulti, sakemm:

(a) jiġi kkunsidrat li huwa fl-aħjar interessi tat-tifel li

ma jsirx hekk; jew

(b) f'ċirkostanzi eċċezzjonali, ma jkunx possibbli fil-

prattika li jsir dan, sakemm it-tfal jinżammu flimkien mal-adulti
b’tali mod li dan ikun kompatibbli mal-aħjar interessi tat-tifel.

(3) Mingħajr preġudizzju għas-subartikolu (1), meta tifel taħt

detenzjoni jilħaq l-età ta’ tmintax (18)-il sena, dik il-persuna taħt
detenzjoni tista’ tibqa’ miżmuma separatament mill-adulti taħt
detenzjoni fejn ikun meħtieġ, waqt li jitqiesu ċ-ċirkostanzi tal-persuna
kkonċernata, sakemm dan ikun kompatibbli mal-aħjar interessi tat-tfal li
jkunu detenuti ma’ dik il-persuna.

(4) Mingħajr preġudizzju għas-subartikolu (1), u waqt li jitqies

is-subartikolu (3), it-tfal jistgħu jiġu miżmuma maż-żgħażagħ, sakemm
dan ma jmurx kontra l-aħjar interessi tat-tfal.

(5) Meta t-tfal huma taħt detenzjoni, l-awtoritajiet tad-detenzjoni

għandhom jieħdu miżuri xierqa biex:

(a) jiżguraw u jippreżervaw is-saħħa u l-iżvilupp

fiżiku u mentali tagħhom;

(b) jiżguraw id-dritt tagħhom għall-edukazzjoni u t-

taħriġ, inkluż fejn it-tfal għandhom diżabilitajiet fiżiċi, sensorji
jew tat-tagħlim;

(ċ) jiżguraw l-eżerċizzju effettiv u regolari tad-dritt

għal ħajja familjari tagħhom;

(d) jiżguraw l-aċċess għal programmi li jrawmu l-

iżvilupp tagħhom u r-rijintegrazzjoni tagħhom fis-soċjetà; u

(e) jiżguraw ir-rispett għal-libertà ta’ reliġjon jew

twemmin:

Iżda l-miżuri meħuda skont dan is-subartikolu għandhom

ikunu proporzjonati u xierqa għall-perjodu ta' detenzjoni.

(6) Il-paragrafi (a) u (e) tas-subartikolu (5) għandhom japplikaw

 326 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

ukoll għal sitwazzjonijiet ta’ ċaħda tal-libertà minbarra d-detenzjoni. Il-

miżuri meħuda għandhom ikunu proporzjonati u xierqa għal tali
sitwazzjonijiet ta’ ċaħda tal-libertà.

(7) Il-paragrafi (b), (ċ), u (d) tas-subartikolu (5) għandhom

japplikaw għal sitwazzjonijiet ta’ ċaħda tal-libertà minbarra detenzjoni
biss sa fejn dak ikun xieraq u proporzjonat fid-dawl tan-natura u t-tul ta’
tali sitwazzjonijiet.

(8) Tfal li jiġu mċaħħda mil-libertà jkunu jistgħu jiltaqgħu mad-

detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri malajr kemm jista’ jkun, fejn tali
laqgħa tkun kompatibbli mar-rekwiżiti investigattivi u operattivi,
mingħajr preġudizzju għan-nomina jew il-ħatra ta’ persuna adulta xierqa
oħra skont l-artikolu 534AGE jew l-artikolu 534AGN.

Trattament f'waqtu 534AGM. (1) Il-Pulizija u awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi jew

u diliġenti tal-
kawżi. ġudizzjarji oħrajn għandhom jiżguraw li proċedimenti kriminali li
jinvolvu t-tfal jiġu trattati b’urġenza u bid-diliġenza dovuta.

(2) Il-Pulizija u awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi jew ġudizzjarji

oħrajn għandhom jiżguraw li t-tfal jiġu dejjem trattati b’mod li
jipproteġi d-dinjità tagħhom u xieraq għall-età, il-maturità u l-livell ta'
fehma tagħhom, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet speċjali tagħhom, inkluż
kwalunkwe diffikultajiet li jista’ jkollhom fil-komunikazzjoni.

Dritt tat-tifel li jiġi 534AGN. (1) It-tfal għandu jkollhom id-dritt li jkunu
akkumpanjat mid-
detentur tar- akkumpanjati mid-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri waqt is-seduti
responsabbiltà tal- ta’ smigħ tal-qorti li jkunu involuti fihom.
ġenituri waqt il-
proċedimenti.
(2) It-tifel għandu d-dritt li jkun akkumpanjat minn persuna
adulta xierqa oħra, li hija nominata mit-tifel u aċċettata bħala tali mill-
Qorti, fejn il-preżenza tad-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri li
jakkumpanja lit-tifel matul seduta ta' smigħ tal-qorti:

(a) tkun tmur kontra l-aħjar interessi tat-tifel;

(b) ma tkunx possibbli minħabba li, wara li jkunu saru

sforzi raġonevoli, l-ebda detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri
ma jkun jista’ jintlaħaq jew l-identità tiegħu jew tagħha ma tkunx
magħrufa; jew

(ċ) tkun tista’, abbażi ta' ċirkostanzi oġġettivi u

fattwali, sostanzjalment tippreġudika l-proċedimenti kriminali:

Iżda fejn it-tifel ma jkunx innomina persuna adulta xierqa

oħra, jew fejn l-adult li jkun ġie nominat mit-tifel ma jkunx aċċettabbli
għall-Qorti, il-Qorti għandha, waqt li tqis l-aħjar interessi tat-tifel, taħtar
persuna oħra biex takkumpanja lit-tifel. Dik il-persuna tkun tista’ tkun
ukoll ir-rappreżentant ta’ awtorità jew ta’ istituzzjoni oħra responsabbli
għall-protezzjoni jew il-benesseri tat-tfal.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 327

(3) Meta ċ-ċirkostanzi li jkunu wasslu għal applikazzjoni ta’

paragrafi (a), (b) jew (ċ) tas-subartikolu (2) ma jibqgħux jeżistu, it-tifel
għandu jkollu d-dritt li jkun akkumpanjat mid-detentur tar-
responsabbiltà tal-ġenituri waqt is-seduti ta’ smigħ tal-qorti li jkun fadal.

(4) Minbarra d-dritt provdut skont is-subartikolu (1), it-tfal

għandu jkollhom id-dritt li jkunu akkumpanjati mid-detentur tar-
responsabbiltà tal-ġenituri jew minn persuna adulta xierqa oħra kif
imsemmi fis-subartikolu (2), matul stadji oħra tal-proċedimenti għajr
seduti ta’ smigħ tal-qorti li t-tifel ikun preżenti għalihom fejn l-awtorità
tal-infurzar tal-liġi kompetenti tqis li:

(a) huwa fl-aħjar interessi tat-tifel li jkun akkumpanjat

minn dik il-persuna; u

(b) il-preżenza ta’ dik il-persuna ma tippreġudikax il-

proċedimenti kriminali.

534AGO. (1) It-tfal għandu jkollhom id-dritt li jkunu fiżikament Dritt tat-tfal li
jkunu fiżikament
preżenti u jipparteċipaw b’mod effettiv waqt il-kawża tagħhom, inkluż preżenti, u li jieħdu
billi tingħatalhom l-opportunità li jinstemgħu u li jesprimu l-opinjonijiet sehem, fil-kawża
tagħhom.
tagħhom.

(2) It-tfal li ma kinux preżenti waqt il-kawża tagħhom għandu

jkollhom id-dritt għal proċess ġdid jew għal rimedju legali ieħor,
f'konformità ma’ u skont il-kondizzjonijiet stabbiliti fis-Sub-titolu XII
tat-Taqsima I tat-Tieni Ktieb.

534AGP. Id-drittijiet imsemmija fl-artikoli 534AGD, 534AGE, Proċedimenti ta'

mandat ta' arrest
534AGF u 534AGH, l-artikoli 534AGJ sa 534AGN u l-artikolu 570 Ewropew.
għandhom japplikaw mutatis mutandis fir-rigward ta’ tfal li huma
persuni rikjesti fil-mument tal-arrest tagħhom skont dawk il-
proċedimenti ta’ mandat ta’ arrest Ewropew fl-Istat Membru ta’
eżekuzzjoni.

534AGQ. (1) Il-Ministru responsabbli għall-affarijiet interni Taħriġ.

għandu jiżgura li l-persunal tal-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi u tal-
faċilitajiet ta’ detenzjoni li jittrattaw kawżi li jinvolvu t-tfal, jirċievu
taħriġ speċifiku sa livell xieraq għall-kuntatt tagħhom mat-tfal fir-
rigward tad-drittijiet tat-tfal, it-tekniki adattati għall-interrogazzjoni, il-
psikoloġija tat-tfal u l-komunikazzjoni b’lingwaġġ adattat għat-tifel.

(2) Mingħajr preġudizzju għall-indipendenza tal-ġudikatura, il-

Ministru responsabbli għall-ġustizzja għandu jieħu l-miżuri xierqa biex
jiżgura li l-imħallfin u l-prosekuturi li jittrattaw il-proċedimenti
kriminali li jinvolvu t-tfal ikollhom kompetenza speċifika f’dan il-
qasam, aċċess effettiv għal taħriġ speċifiku, jew it-tnejn li huma.

(3) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja għandu jieħu l-miżuri

xierqa biex jippromwovi l-għoti ta’ taħriġ speċifiku kif imsemmi fis-
subartikolu (2) għall-avukati li jittrattaw proċedimenti kriminali li
328 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

jinvolvu t-tfal.

TAQSIMA II
FUQ ĦWEJJEĠ LI GĦANDĦOM X’JAQSMU MA XI
PROĊEDURI U XI KAWŻI

Titolu I
RAPPORTI, DENUNZJI U KWERELI
Denunzja. 535. (1) Kull persuna tista’ tagħmel denunzja lil uffiċjal tal-
Rapport. Pulizija Eżekuttiva ta’ reat li tkun ġiet taf bih b’kull mod li jkun, u
Emendat:
IX.1911.17. li għalih il-Pulizija tista’ tmexxi ex officio.
Dmirijiet tal- (2) Iżda l-Pulizija ma tistax timxi fuq rapport jew denunzja
Pulizija. anonimi, ħlief fil-każ ta’ reat maqbud fil-fatt jew meta r-rapport
jew id-denunzja jkollhom x’jaqsmu ma’ fatt permanenti. F’kull każ
bħal dan, il-Pulizija tista’ tipproċedi fuq dak ir-rapport jew
denunzja, wara li tiżgura ruħha mill-flagranza tar-reat jew mill-fatt
permanenti.

X’għandu jkun 536. Id-denunzjant għandu jfisser ċar il-fatt bl-irqaqat kollha
fiha d-denunzja. tiegħu, u għandu jagħti, kemm jista’ jkun, dawk il-partikularitajiet
Emendat:
IX.1911.17. kollha meħtieġa li jaċċertaw ir-reat, li jistabbilixxu x-xorta tiegħu
kif ukoll li juru min huma l-awturi u l-kompliċi.
Forma tad- 537. Id-denunzja tista’ ssir bil-fomm jew bil-miktub:
denunzja.
Miżjud: Iżda, meta d-denunzja ssir bil-fomm, hija għandha, ħlief fil-
IX.1911.17. każijiet li ma jkunux iridu dewmien, titniżżel bil-miktub minnufih
u għandha tiġi iffirmata mid-denunzjant, jew, jekk dan ma jkunx jaf
jikteb, mill-uffiċjal tal-Pulizija li jkun hekk niżżilha bil-miktub.

Kwerela. 538. Kull persuna li jidhrilha li hi offiża b’reat u tkun trid

Emendat: tagħmel kwerela għall-kundanna tal-ħati, jekk magħruf, jew, jekk
VI.1871.34;
III.1880.10; mħux magħruf, fil-każ li jinkixef, tista’ tagħmel din il-kwerela lil
IX.191l.18. kull uffiċjal tal-Pulizija, ukoll b’ittra.
L-artikoli 536 u 539. L-artikoli 536 u 537 igħoddu wkoll għall-kwereli.
537 igħoddu
għall-kwereli.
Miżjud:
IX.1911.19.
Dmir tal-Pulizija 540. Meta l-Pulizija Eżekuttiva tirċievi rapport, denunzja jew
wara li tirċievi kwerela, illi fuqhom għandhom isiru proċeduri, hija għandha
rapport,
denunzja jew tgħarraf mill-aktar fis lill-Qorti tal-Maġistrati (Malta), jew lill-
kwerela. Qorti tal-Maġistrati (Għawdex), jew lil maġistrat, skont il-każ, biex
Emendat:
VIII.1990.3;
tieħu minn għandhom l-ordnijiet meħtieġa għal dawk il-proċeduri:
III.2002.128. Iżda, jekk wara r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela kontra
persuna, din tiġi mħarrka, jew, meta l-Pulizija Eżekuttiva għandha
s-setgħa li tgħaddi minnufih għall-arrest tal-persuna, din il-persuna
tiġi arrestata, il-Pulizija tista’ tgħarraf lill-qorti bir-rapport,
denunzja jew kwerela, f ’dak il-ħin li l-persuna mħarrka jew
arrestata tinġieb quddiemha.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 329

540A. (1) Meta l-Pulizija Eżekuttiva tirċievi rapport, denunzja Ordnijiet ta’
jew kwerela li fuqhom għandhom isiru proċeduri kontra persuna, protezzjoni
temporanja.
minn persuna jew persuni indikati fl-artikolu 12(a) tal-Att dwar il- Miżjud:
Vittmi tal-Kriminalità, professjonist imħarreġ mill-aġenzija XIII.2018.24;
msemmija skont l-Att dwar il-Vjolenza Abbażi ta’ Ġeneru u Emendat:
XXXII.2018.11.
Vjolenza Domestika għandu minnufih jagħmel valutazzjoni, tar- Sostitwit:
riskju tal-persuna offiża jew ta’ xi individwu ieħor, skont il-każ: XXIV.2019.7.
Emendat:
Iżda uffiċjal tal-Pulizija għandu wkoll jibda investigazzjoni, III.2020.6.
waqt liema investigazzjoni għandu jinstema’, fost oħrajn, l-allegat Kap. 539.
awtur, skont il-każ: Kap. 581.

Iżda wkoll jekk, fi żmien erbgħa u għoxrin siegħa

immedjatament qabel ma l-Pulizija Eżekuttiva tirċievi r-rapport,
denunzja, jew kwerela, tkun diġà saret valutazzjoni minn
professjonist imħarreġ skont l-Att dwar il-Vjolenza Abbażi ta’
Ġeneru u Vjolenza Domestika, tali valutazzjoni m’għandhiex
għalfejn terġa’ ssir wara dak ir-rapport, denunzja, jew kwerela:
Iżda wkoll jekk fil-każijiet imsemmija fis-subartikolu (1), l-
allegat awtur jkun ser jiġi mressaq b’arrest quddiem il-Qorti, u
jinżamm arrestat sa ma jiġi hekk imressaq, id-dispożizzjonijiet ta’ dan
l-artikolu m’għandhomx japplikaw.
(2) Jekk, wara l-imsemmija investigazzjoni, u wara li jkun
ittieħed inkonsiderazzjoni r-riżultat tal-valutazzjoni, ikun jidher biċ-
ċar li persuna tkun f ’riskju serju ta’ ħsara, il-Pulizija Eżekuttiva
għandha minnufih tagħmel rikors quddiem Maġistrat fejn titlob il-
ħruġ ta’ ordni ta’ protezzjoni temporanja, fejn tniżżel ir-raġunijiet
għalfejn saret din it-talba u tagħti lill-Maġistrat it-tagħrif kollu
meħtieġ biex jgħin lill-Maġistrat jiddeċiedi fuq dik it-talba:
Iżda dak ir-rikors għandu jsir mhux iktar tard minn tnax-il
siegħa minn meta l-Pulizija Eżekuttiva tirċievi dak ir-rapport, denunzja,
jew kwerela.
(3) Qabel ma jiddeċiedi jekk tinħariġx l-ordni ta’ protezzjoni
temporanja, il-Maġistrat jista’ jitlob lill-uffiċjal, lill-professjonist,
jew lill-persuna li qiegħda tagħmel ir-rapport jew kwerela li
qiegħda tagħti t-tagħrif, sabiex tikkonferma taħt ġurament it-tagħrif
mgħoddi minnha u l-ordni ta’ protezzjoni temporanja għandha
tinħareġ hekk kif il-Maġistrat ikun sodisfatt li hemm raġunijiet
suffiċjenti għall-ħruġ tal-ordni ta’ protezzjoni temporanja:

Iżda dik id-deċiżjoni għandha tittieħed fi żmien

tmien sigħat minn meta r-rikors ġie riċevut:

Iżda wkoll l-aġenzija msemmija għandha,

immedjatament wara li ssir il-valutazzjoni skont is-subartikolu
(1), tipprovdi akkomodazzjoni mkennija lill-allegatament
vittma skont l-artikolu 19(3)(d) tal-Att dwar il-Vjolenza Kap. 581.
Abbażi ta’ Ġeneru u Vjolenza Domestika, skont il-bżonn.

(4) F’każ ta’ urġenza massima, it-talba għall-ħruġ tal-ordni ta’

protezzjoni temporanja u l-ordni ta’ protezzjoni temporanja jistgħu
jiġu komunikati wkoll b’mezzi elettroniċi:
330 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Iżda l-ordni ta’ protezzjoni temporanja oriġinali

għandha, kemm jista’ jkun malajr, tiġi mgħoddija minħabba
raġunijiet ta’ żamma ta’ provi.

(5) Is-subartikoli (3), (7), (8), (11) u (12) tal-artikolu 412Ċ

għandhom japplikaw mutatis mutandis għall-ordni ta’ protezzjoni
temporanja maħruġa taħt dan l-artikolu, u għall-finijiet ta’ dan l-
artikolu, "ordni ta’ protezzjoni temporanja" għandu jkollha l-istess
tifsira ta’ "ordni ta’ protezzjoni" taħt l-artikolu 412Ċ.
(6) Ordni ta’ protezzjoni temporanja maħruġa taħt dan l-
artikolu għandha tibqa’ fis-seħħ:
(a) sa massimu ta’ tletin jum mill-ħruġ tal-ordni ta’
protezzjoni temporanja; jew
(b) sa l-ewwel seduta kontra l-allegat awtur,
skont liema waħda minnhom tiġi l-ewwel:
Iżda l-Pulizija għandhom jibdew il-proċeduri kriminali
kontra l-allegat awtur sa mhux aktar tard minn tletin
jum mill-ħruġ tal-ordni ta’ protezzjoni temporanja.
(7) Ordni ta’ protezzjoni temporanja maħruġa taħt dan l-
artikolu tista’ tiġi revokata jew estiża għal perjodu itwal ta’ żmien
mill-Maġistrat li jkun ħareġ l-ordni, jekk tiġi pruvata l-eżistenza ta’
kawża ġusta:
Iżda tista’ tiġi estiża wkoll mill-Qorti waqt l-ewwel seduta,
jekk tintalab li tinħareġ ordni ta’ protezzjoni taħt l-artikolu 412Ċ.
(8) Ordni ta’ protezzjoni temporanja maħruġa taħt dan l-
artikolu għandha taqa’ hekk kif:
(a) jiġi determinat li l-ebda proċeduri kriminali
m’għandhom jittieħdu kontra l-allegat awtur; jew
(b) jgħaddu tletin jum mill-ħruġ tal-ordni ta’ protezzjoni
temporanja; jew
(ċ) isseħħ l-ewwel seduta kontra l-allegat awtur; jew
(d) tinħareġ ordni ta’ protezzjoni taħt l-artikolu 412Ċ:
Iżda fil-każ tal-paragrafu (a), il-Pulizija Eżekuttiva
għandha minnufih tinforma lill-Maġistrat b’din id-
deċiżjoni, u titlob ir-revoka tal-ordni ta’ protezzjoni
temporanja.
Proċedura meta 541. (1) Jekk, fil-każijiet li fihom it-tmexxija tal-azzjoni
l-Pulizija kriminali tmiss lill-Pulizija Eżekuttiva, din ma tkunx trid taġixxi
Eżekuttiva ma
tkunx trid wara d-denunzja, ir-rapport jew il-kwerela ta’ delitt, il-persuna li
tmexxi fuq ir- tkun għamlet id-denunzja, ir-rapport jew il-kwerela tista’ titlob,
rapport, id-
denunzja jew il- b’rikors, lill-Qorti tal-Maġistrati li jiġi ordnat lill-Pulizija li tmexxi
kwerela. l-proċeduri meħtieġa; u jekk il-qorti, wara li, meta jinħtieġ, tisma’
Miżjud: l-provi li jġib ir-rikorrent, u l-Kummissarju tal-Pulizija, issib li
VIII.1909.51.
Emendat: prima facie hemm lok għad-denunzja, rapport jew kwerela,
VIII.1990.3; għandha tilqa’ t-talba u tinnotifika, bil-mezz tar-reġistratur, lill-
III.2002.129; Kummissarju tal-Pulizja bl-ordni li tagħti għaldaqshekk:
VII.2010.34;
XLI.2020.5. Iżda, ir-rikorrent għandu, qabel xejn ma t-talba tiegħu
titmexxa ’l quddiem, iwettaq bil-ġurament id-denunzja, ir-rapport
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 331

jew il-kwerela, u jobbliga ruħu, taħt penali, f’somma li tiffissa l-

qorti, li jagħti fil-kawża, jekk ikun imsejjaħ, ix-xiehda tiegħu,
inkella li jagħti dawk il-provi li jkollu f’idejh illi bihom l-imputat
ikun jista’ jinsab ħati:
Iżda wkoll fejn l-Avukat Ġenerali b’nota jiddikjara li jkun
intlaħaq ftehim mal-awtoritajiet kompetenti ta’ pajjiż ieħor li l-
qrati ta’ dak il-pajjiż għandhom jeżerċitaw ġurisdizzjoni dwar id-
delitt, il-Qorti tal-Maġistrati għandha tqis dik id-dikjarazzjoni
konklussiva u għandha minnufih tiċħad ir-rikors.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 383(2) u tal-artikoli 386 u
387, igħoddu, sa fejn jistgħu jgħoddu, għall-penali msemmija fis-
subartikolu (1).
(3) Kull deċiżjoni tal-Qorti tal-Maġistrati li tippermetti, għal
kollox jew biss f’parti, rikors taħt is-subartikolu (1) għandha tiġi
notifikata lill-Avukat Ġenerali, flimkien mal-atti tal-kawża, fi
żmien jumejn tax-xogħol mid-data tad-deċiżjoni u l-Avukat
Ġenerali jista’ fi żmien sebat ijiem tax-xogħol minn notifika
jagħmel rikors fil-Qorti Kriminali għat-tħassir jew bdil tad-
deċiżjoni. Ir-rikorrent jista’ wkoll jagħmel rikors bħal dak fil-Qorti
Kriminali fi żmien sebat ijiem tax-xogħol mid-data tad-deċiżjoni
tal-Qorti tal-Maġistrati li biha ma jkunx intlaqa’ r-rikors, sew għal
kollox sew biss f’parti minnu. Rikors fil-Qorti Kriminali taħt dan
is-subartikolu għandu jkollu effett ta’ waqfien ta’ esekuzzjoni tad-
deċiżjoni tal-Qorti tal-Maġistrati.

(4) (a) F’każijiet fejn għall-eżerċizzju tal-azzjoni kriminali d-

deċiżjoni li ssir prosekuzzjoni tkun vestita fl-Avukat Ġenerali, kull
parti offiża jkollha l-jedd li fi żmien xahar minn meta tkun taf jew
setgħet tkun taf, skont liema tiġi l-ewwel, bid-deċiżjoni tal-Avukat
Ġenerali li ma ssirx prosekuzzjoni, titlob lill-Avukat Ġenerali bil-
miktub biex jerġa’ jikkunsidra d-deċiżjoni, filwaqt li tagħti r-
raġunijiet.
(b) Jekk fi żmien xahar mit-talba għall-konsiderazzjoni
mill-ġdid imsemmija fil-paragrafu (a) l-Avukat
Ġenerali jew jinforma lill-parti offiża li huwa kien
ikkunsidra mill-ġdid il-każ u ddeċieda li jikkonferma
d-deċiżjoni tiegħu kontra l-bidu ta’ prosekuzzjoni, jew
jonqos milli jwieġeb lill-parti offiża, allura l-parti
offiża jkollha l-jedd li tfittex l-istħarriġ ġudizzjarju
tad-deċiżjoni tal-Avukat Ġenerali li ma ssirx Kap. 12.
prosekuzzjoni skont kif provdut fl-artikolu 469B tal-
Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili:
Iżda għall-finijiet ta’ dan is-subartikolu, l-Awditur Ġenerali, il-
Kummissarju għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika, il-Kummissjoni
Permanenti Kontra l-Korruzzjoni u l-Ombudsman, għandu jkollhom il-
fakultà li jagħmlu kull talba u li jeżerċitaw kull azzjoni li skont dan is-
subartikolu tispetta lill-parti offiża fejn huma jkunu rrapportaw att ta’
korruzzjoni kif imfisser fl-Att dwar il-Kummissjoni Permanenti Kap. 326.
Kontra l-Korruzzjoni lill-Avukat Ġenerali.
332 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Persuni li 542. Jistgħu jagħmlu kwerela r-raġel għal martu jew il-mara
jistgħtu jagħmlu għal żewġha, l-axxendenti għad-dixxendenti, id-dixxendenti għall-
kwerela.
Emendat: axxendenti, wieħed jew waħda mit-tfal f’isem l-ieħor jew l-oħra,
XI.1900.81; kull persuna għal oħra li tkun taħt it-tutela jew il-ħsieb tagħha, kull
XLVI.1973.108;
XXIV.2014.63. amministratur jew rappreżentant ta’ istituzzjoni pija jew korp
morali ieħor magħruf mil-liġi, għal kull reat magħmul bi ħsara ta’
dik l-istituzzjoni jew korp morali, u l-werrieta immedjati għar-reati
magħmulin kontra l-awtur tagħhom.
Każijiet li fihom 543. Il-pulizija tista’ taġixxi, ukoll mingħajr il-kwerela privata,
il-Pulizija tista’ f’kull wieħed mill-każijiet li ġejjin:
tmexxi ex
officio. (a) fil-każ ta’ delitti li għalihom il-liġi ma tiddisponix
Emendat:
IV.1856.43; espressament li hija meħtieġa l-kwerela privata;
V.1868.33;
XX.2005.20; (b) fil-każ ta’ reati li jikkonsistu filli jinġiebu armi
XIII.2018.24. ipprojbiti fuq il-persuna jew fil-każ ta’ reat kontra l-
liġijiet dwar is-sajd, il-vetturi jew id-dgħajjes, inkella
dwar arti jew sengħa;
(ċ) fil-każ ta’ reat magħmul kontra persuna li, minħabba
xi difett tal-ġisem jew tal-moħħ, ma tkunx tista’
tmexxi l-azzjoni kriminali, ukoll jekk ir-reat ikun
wieħed li għalih, kieku kien magħmul kontra persuna
oħra, kienet tkun meħtieġa l-kwerela privata;
(d) fil-każ ta’ kull reat li jinteressa l-ordni pubbliku jew il-
komunità in ġenerali;
(e) fil-każ ta’ xi reat li jinvolvi vjolenza domestika:
Iżda għall-finijiet ta’ dan il-paragrafu "vjolenza
domestika" għandu jkollha l-istess tifsira mogħtija
Kap. 581. lilha bl-artikolu 2 tal-Att dwar il-Vjolenza abbażi tal-
Ġeneru u l-Vjolenza Domestika:
Iżda wkoll għandu jkun legali li, wara li jkunu nbdew
proċeduri fil-qorti bis-saħħa ta’ dan l-artikolu għal reat
imsemmi f’dan il-paragrafu, vittma allegata ta’ reat li
jinvolvi vjolenza domestika tista’ titlob lill-qorti li
twaqqaf il-proċeduri kontra l -awtur allegat, u meta
ssir talba bħal dik il-qorti tista’ tiddeċiedi u tordna li l-
proċeduri kontra l-awtur allegat jitkomplew, filwaqt li
tingħata konsiderazzjoni partikolari għall-aħjar
interessi tal-kwerelant, tal-minuri involuti, u xi terzi
relevanti, u għandha tordna li dik it-talba u deċiżjoni
jiġu reġistrati fl-inkartamenti tal-każ.

(f) fil-każ ta’ stupru kif imfisser fl-artikolu 198 ta’ dan il-
Kodiċi:
Iżda, wara li jkunu nbdew proċeduri fil-qorti bis-saħħa
ta’ dan l-artikolu għal reat imsemmi f’dan il-
paragrafu, vittma allegata ta’ reat li jinvolvi stupru
tista’ titlob lill-qorti li twaqqaf il-proċeduri kontra l-
awtur allegat, u meta ssir talba bħal dik il-qorti tista’
tiddeċiedi u tordna li l-proċeduri kontra l-awtur allegat
jitkomplew, filwaqt li tingħata konsiderazzjoni
partikolari għall-aħjar interessi tal-kwerelant, kull
minuri involuti, u kull terzi persuni relevanti oħra.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 333

544. Ma jistgħux jinbdew proċeduri kriminali, ħlief fuq talba tal- Każijiet li fihom
parti privata f’każ ta’ serq ta’ elettriku u reati taħt l-artikolu 326(1)(ċ), tinħtieġ il-
kwerela tal-
(e) u (f). privat.
Emendat:
II.1886.10;
VIII.1909.52;
II.1973.7;
XX.2005.21;
XXII.2005.8.
Sostitwit:
XIII.2018.24.
545. (1) Meta l-azzjoni ma tistax titmexxa ħlief b’talba tal- Rinunzja għall-
parti privata, il-kwerelant jista’, f ’kull żmien sa ma tingħata s- kwerela.
Emendat:
sentenza finali, jirrinunzja għall-kwerela li huwa jkun ġa għamel. II.1886.11;
XIV.1889.47;
XI.1900.82;
VIII.1909.53.
(2) L-imputat jew akkużat jista’ ma jaċċettax ir-rinunzja; f’dan Rinunzja mhux
il-każ il-kawża tibqa’ sejra daqs li kieku ma tkunx saret ir-rinunzja. aċċettata.

(3) Jekk ir-rinunzja ssir wara l-ftuħ tal-kawża, u jiġi ippruvat li Kwerela fiergħa
l-kwerela kienet fiergħa jew magħmula biex tivvessa, jew bil-ħsieb jew vessatorja.
ta’ estorsjoni ta’ flus jew ta’ xi ħaġa oħra, jew bil-ħsieb ta’ qligħ
ieħor, il-qorti tista’, għad li jkun hemm ir-rinunzja, tgħaddi ’l
quddiem u tagħti s-sentenza, billi tillibera lill-imputat jew akkużat
u tordna li jittieħdu proċeduri kontra l-kwerelant, skont l-artikolu
528:
Iżda jekk il-kwerela ma tkunx tammonta għal wieħed mir-
reati msemmijin f ’dak l-artikolu, il-qorti tista’ tikkundanna l-
kwerelant għall-piena tad-detenzjoni jew tal-multa jew tal-
ammenda, skont il-gravità tal-każ.

Titolu II
FUQ L-"IN GENERE", L-AĊĊESSI U R-"REPERTI"
546. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tas-subartikoli li jiġu Prova tal-"in
minnufih wara dan, wara r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela ta’ genere".
Sostitwit:
reat li jista’ jingħata l-piena ta’ priġunerija għal iżjed minn tliet III.1971.16.
snin, u jekk is-suġġett materjali tar-reat ikun għadu jeżisti, għandu Emendat:
XIII.1980.19;
jiġi deskritt l-istat tiegħu, bid-dettalji kollha wieħed wieħed, u XXIX.1990.24;
għandu jiġi msemmi l-istrument u l-mod li bih dan l-istrument seta’ III.2002.130;
jġib l-effett. Għall-finijiet ta’ kull investigazzjoni bħal din, għandu XXII.2005.9;
XVI.2006.12;
jsir aċċess fuq il-post: A.L. 407 tal-
2007;
Iżda fejn jirriżulta li l-fatt li dwaru ma tkunx saret XXXIV.2014.17.
investigazzjoni taħt dan is-subartikolu kien jikkostitwixxi reat li
għalih kienet tingħata l-piena msemmija f ’dan is-subartikolu, n-
nuqqas li tinżamm investigazzjoni taħt dan is-subartikolu
m’għandux, għal dik ir-raġuni biss, jippreġudika b’kull mod li jkun
li jinbdew jew jitkomplew proċedimenti kriminali għal dak ir-reat
jew l-ammissibilità ta’ kull prova dwar dak ir-reat f ’dawk il-
procedimenti:
Iżda wkoll minkejja kull dispożizzjoni oħra, meta reat li
jkun qed jiġi investigat ikun ta’ serq tal-elettriku jew reat taħt l-
334 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

artikolu 326(1)(ċ), (e) u (f) ebda aċċess ma għandu jsir ħlief fuq
talba espressa tal-Enemalta plc.
(2) Il-maġistrat li lilu jsiru r-rapport, id-denunzja jew il-
kwerela msemmija fl-aħħar subartikolu qabel dan jista’ ma
jagħmilx aċċess jekk il-fatt li għandu jiġi investigat huwa ksur
għall-finijiet tal-artikolu 263(a) kif imfisser fl-ewwel paragrafu tal-
artikolu 264(1) u jekk is-serq li għalih il-ksur jirriferixxi jew jista’
jirriferixxi jkun dwar ħwejjeġ li ma jkunux jiswew aktar minn tlieta
u għoxrin euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29), għalkemm
jista’ jkun ikkwalifikat kif imsemmi fl-artikolu 261(a), (b), (d), (e),
(f) u (g) jew x’wħud minnhom, ukoll jekk il-fatt x’aktarx li
jikkostitwixxi reat li għalih hemm il-piena ta’ priġunerija għal iżjed
minn tliet snin:
Iżda d-deċiżjoni ta’ maġistrat li ma jagħmilx aċċess skont
dan is-subartikolu ma timpedix, dwar il-fatt jew il-fatti li dwarhom
dik id-deċiżjoni tkun ittieħdet, l-istituzzjoni jew it-tkomplija ta’
proċeduri kriminali għal reat li jkun iktar gravi, sew minħabba x-
xorta tiegħu sew minħabba l-ammont involut sew għal xi raġuni
oħra, tkun liema tkun, mir-reati msemmija f’dan is-subartikolu.
(3) Meta r-reat li għandu jiġi investigat ikun serq, li ma jkunx
serq bi vjolenza kontra l-persuna, il-Maġistrat jista’ minflok li
jagħmel aċċess fuq il-post, jordna lil uffiċjal tal-Pulizija mhux taħt
il-grad ta’ spettur biex jistabbilixxi l-fatti rilevanti, u l-uffiċjal hekk
maħtur u kull fotografu jew espert ieħor li jkunu qed jgħinuh
għandhom jixhdu fl-inkjesta fuq il-fatti investigati u stabbiliti
minnhom u għandhom jipproduċu r-ritratti kollha li jkunu ttieħdu u
l-oġġetti jew id-dokumenti l-oħra kollha li jkunu rilevanti għall-
investigazzjoni tagħhom.
(4) Ir-rapport, id-denunzja jew il-kwerela msemmijin fis-
subartikolu (1) u fl-artikolu 551(1) jistgħu jsiru bil-fomm lill-
maġistrat iżda f ’kull każ l-istess rapport, denunzja jew kwerela
għandhom isiru bil-miktub lill-maġistrat fi żmien jumejn tax-
xogħol mill-jum li fih ikunu saru bil-fomm:
Iżda l-maġistrat jista’, meta jidhirlu li jkun xieraq li hekk
jagħmel, jipproċedi skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu
minkejja li r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela ma jsirux bil-
miktub fiż-żmien imsemmi.
(4A) Meta r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela jsiru lil
Maġistrat taħt dan l-artikolu minn xi persuna li ma tkunx l-Avukat
Ġenerali jew uffiċjal tal-pulizija, ir-rapport, id-denunzja jew il-
kwerela għandhom isemmu ċar lill-persuna suspettata li għamlet ir-
reat (hawn izjed ’il quddiem f ’dan l-artikolu msejjħa "il-persuna
suspettata"). Il-Maġistrat għandu jordna li r-rapport, id-denunzja
jew il-kwerela, skont ma jkun il-każ, jiġi notifikat lill-persuna
suspettata filwaqt li jagħtiha żmien għal risposta u wara li jgħaddi
dak iż-żmien il-Maġistrat għandu jiddeċiedi jekk jagħmilx l-aċċess.
Il-Maġistrat għandu jiddeċiedi li jagħmel l-aċċess biss jekk ikun
stabbilixxa li l-prerekwiżiti meħtieġa biex isir dak l-aċċess ikunu
jeżistu.
(4B) Id-deċiżjoni tal-Maġistrat taħt is-subartikolu (4A) għandha
tiġi notifikata lill-persuna li għamlet ir-rapport, denunzja jew il-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 335

kwerela u lill-persuna suspettata. Kull wieħed minnhom jista’, fi

żmien jumejn tax-xogħol mid-data tan-notifika tad-deċiżjoni,
jagħmel rikors lill-Qorti Kriminali biex tiġi revokata d-deċiżjoni
tal-Maġistrat u l-Qorti Kriminali għandha tagħti d-deċiżjoni tagħha
fuq ir-rikors bl-urġenza.
(4Ċ) F’kull każ fejn ikun ser isir aċċess taħt id-dispożizzjonijiet
tas-subartikoli (4A) u (4B) il-Maġistrat li jmexxi l-aċċess għandu
jingħazel bil-polza minn fost il-Maġistrati kollha.
(5) Kopja tar-rapport, denunzja jew kwerela msemmijin fis-
subartikolu (1) u fl-artikolu 551(l) għandhom jintbagħtu mill-
maġistrat lill-Avukat Ġenerali fi żmien tlett ijiem tax-xogħol minn
meta l-maġistrat ikun irċeva dak ir-rapport, dik id-denunzja jew dik
il-kwerela bil-miktub.
(6) Id-deċiżjoni li ma jsirx aċċess skont is-subartikolu (2)
għandha bl-istess mod tiġi notifikata lill-Avukat Ġenerali fi żmien
tlett ijiem tax-xogħol minn dik id-deċiżjoni.

547. (1) L-aċċess isir min maġistrat. Aċċess mill-

maġistrat,
Emendat:
IX.1859.29;
VII.1880.6;
VI.1939.2;
A.L. 4 tal-1963;
A.L. 46 tal-
1965;
XXXI.1966.2;
LVIII.1974.68;
VIII.1990.3;
III.2002.131.
(2) Kull meta l-Maġistrat assenjat lill-Qorti tal-Maġistrati jew, f’ċerti
(Għawdex) ikun nieqes għal xi ftit taż-żmien minn Għawdex bil- każijiet quddiem
il-Qorti tal-
permess tal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja, jew, minħabba Maġistrati
impediment leġittimu, ma jkunx jista’ jagħmel id-dmirijiet tiegħu, (Għawdex), mir-
reġistratur ta’
l-aċċess u l-proċeduri kollha konnessi miegħu jistgħu, bil-kunsens dik il-qorti.
tal-Avukat Ġenerali, jsiru mir-reġistratur li għal dan il-għan għandu
jkollu s-setgħat u d-dmirijiet kollha mogħtija b’dan it-Titolu lil
Maġistrat..

548. (1) Fl-aċċess għandhom jinġiebu l-periti li jinħtieġu, u ta’ Proċess verbal
dan l-aċċess għandu jsir proċess verbal: tal-aċċess.
Emendat:
Iżda l-maġistrat jista’, meta jidhirlu spedjenti, jagħti s- XIII.1980.20;
XXXII.1986.9;
setgħa lill-periti li jirċievu dokumenti u jisimgħu x-xhieda bil- XXIX.1990.23;
ġurament u li jieħdu x-xiehda tagħhom bil-miktub u d- XXIV.2014.64.
dispożizzjonijiet tal-artikolu 650(5) u tal-artikolu 653(3) għandhom
japplikaw mutatis mutandis:
Iżda wkoll, l-"in genere" għandu jiġi eżaminat biss minn
persuni tal-professjoni kompetenti, kull meta hekk tkun titlob l-
imġieba xierqa:
Iżda wkoll, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
552(2), ebda espert ma għandu jinħatar biss sabiex jisma’ x-xhieda
bil-ġurament u jieħu x-xiehda tagħhom bil-miktub u jistabbilixxi l-
fatti rilevanti, meta r-reat li għandu jiġi investigat hu wieħed li hu
punibbli bi piena massima ta’ priġunerija għal seba’ snin jew aktar.
336 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(2) L-esperti maħtura fl-inkjesta sabiex jiġbru u jeżaminaw id-

data dattiloskopika u l-kampjuni biex jiġi analizzat id-DNA uman
g ħ a n d h o m j i b a g ħ t u l i l l - P u l i z i j a E ż e k u t t i v a k o p j i t a d -d a t a
dattiloskopika u tal-profili tad-DNA flimkien ma’ kull
informazzjoni oħra li għandha x’taqsam mad-data dattiloskopika u
mal-profil tad-DNA.
Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
"data dattiloskopika" tfisser immaġini ta’ marki tas-swaba’,
immaġini ta’ latents ta’ marki tas-swaba’, marki tal-palma tal-id,
latents ta’ marki tal-palma tal-id, marki tal-palma tal-id ta’
bniedem qed jikteb u latents ta’ marki tal-palma tal-id ta’ bniedem
qed jikteb; u
"profil tad-DNA" tfisser kodiċi ta’ ittra jew numru li
jirrappreżenta grupp ta’ karatteristiċi ta’ identifikazzjoni tal-parti
li ma tiġix kodifikata ta’ kampjun ta’ DNA uman analizzat, jiġifieri
l-istruttura molekulari partikolari fil-varji postijiet tad-DNA (loci).

Firma fuq il- 549. (1) Il-proċess verbal għandu jiġi iffirmat mill-maġistrat
proċess verbal. jew minn uffiċjal li jkun għamel l-aċċess.
Emendat:
X.1858.1;
XIII.1980.2l;
VIII.1990.3.
Ir-rapport tal- (2) Meta l-periti jagħtu l-fehma tagħhom f’rapport bil-miktub,
periti u x-xiehda imwettaq kif imiss bil-ġurament, dan ir-rapport għandu jiġi
tax-xhieda
għandhom jiġu mdaħħal mal-proċess verbal, u jitqies li jagħmel biċċa waħda mill-
mdahħla mal- istess proċess verbal.
proċess verbal.
(3) Ix-xiehda tax-xhieda mismugħa fl-aċċess għandha tiġi
mdaħħla wkoll fil-proċess verbal.
Kif għandha (4) Din ix-xiehda għandha tittieħed bil-mod li tittieħed ix-
tittieħed ix- xiehda tax-xhieda li jinstemgħu mill-Qorti tal-Maġistrati bħala
xiehda tax-
xhieda. qorti istruttorja, u għandha l-istess effett.

Il-proċess verbal 550. (1) Il-proċess verbal magħmul regolarment, jista’

jagħmel prova. jingħata bħala prova fis-smigħ tal-kawża u x-xhieda, il-periti jew
Emendat:
X.1858.2; persuni oħra li jkunu dehru fl-aċċess jew xehdu matul l-inkjesta
A.L. 46 tal- Maġisterjali ma jistgħux jinġiebu biex jagħtu xiehda quddiem il-
1965;
LVIII.1974.68; Qorti tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja matul il-kumpilazzjoni.
XXVII.1975.40;
XIII.1980.22; (2) Madankollu matul iż-żmien għall-egħluq tal-kumpilazzjoni
XVI.2006.13; msemmi fl-artikolu 401(1) sal-mument li l-qorti tiddeċiedi jekk
XXIV.2014.65; ikunx hemm jew ma jkunx hemm raġunijiet biżżejjed biex l-
XXVIII.
2021.15. imputat jitqiegħed taħt att ta’ akkuża kif imsemmi fl-artikolu
401(2), l-Avukat Ġenerali jew il-Pulizija tkun tista’ ġġib, bil-
permess speċjali tal-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja, lil
kull waħda mill-persuni msemmija fis-subartikolu (1) biex tagħti
xiehda fil-kumpilazzjoni quddiem dik l-istess qorti fuq materji
speċifiċi debitament imsemmija minn dik il-qorti fil-permess
speċjali tagħha; b’dan li wara l-egħluq tal-kumpilazzjoni skont l-
artikolu 402(1) u wara li l-qorti tiddeċiedi jekk ikunx hemm jew ma
jkunx hemm raġunijiet biżżejjed biex l-imputat jitqiegħed taħt att
ta’ akkuża kif imsemmi fl-artikolu 401(2), l-Avukat Ġenerali jkun
ji sta ’ j ġi b l i l kul l m in iri d m inn da wk il -pe rsuni skont id-
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 337

dispożizzjonijiet tal-artikolu 405 sabiex iwieġbu għal materji

speċifiċi indikati mill-Avukat Ġenerali fit-talba bil-miktub tiegħu.
Il-persuna mixlija tkun tista’ wkoll iġġib lil kull min trid minn
dawk il-persuni bil-għan li jsirilha kontro-eżami.
(3) Il-qorti għandha wkoll is-setgħa li tordna, għall-istess Dmir tal-Avukat
effett, li jinġieb kull wieħed mill-periti jew mix-xhieda l-oħra li Ġenerali li
jdaħħal fil-lista
mill-proċess verbal ikun jidher li ġie mismugħ fl-aċċess; u, għal tax-xhieda, l-
daqshekk, dan il-perit jew xhud għandu, fil-każijiet kollha ta’ ismijiet tal-periti
u tax-xhieda
kompetenza tal-Qorti Kriminali, jiġi mdaħħal fil-lista tax-xhieda mismugħin fl-
tal-Avukat Ġenerali, sabiex jiġi mismugħ, jekk ikun hemm bżonn. aċċess.
(4) Iżda, id-dokumenti kollha u oġġetti materjali oħra li Fil-kawża
fuqhom ikun sar proċess verbal, u li jkunu jistgħu jintrefgħu u għandhom
jinġiebu d-
jinġiebu bla tfixkil, għandhom dejjem jinġiebu fil-kawża, flimkien dokumenti u l-
mal-proċess verbal. oġġetti miġjubin
fl-aċċess.
(5) Il-proċess verbal għandu jitqies li jkun magħmul
regolarment jekk ikun fih fil-qosor ir-rapport, id-denunzja jew il-
kwerela, lista tax-xhieda mismugħa u l-provi miġbura, u paragrafu
finali li jkun fih il-konklużjonijiet tal-maġistrat inkwirenti.

550A. (1) Meta l-proċess verbal ma jsirx fi żmien sittin ġurnata Il-maġistrat
mir-rapport, denunzja jew kwerela msemmija fl-artikolu 546(1) jew għandu jinforma
lill-Avukat
fl-artikolu 551(1), jew meta "repert" imsemmi fl-artikolu 558(1) Ġenerali bid-
ma jsirx fi żmien sittin ġurnata mill-kxif tad-dokument, il-maġistrat dewmien.
Miżjud:
għandu jagħmel rapport bil-miktub li fih jindika r-raġuni tad- XXIX.1990.26.
dewmien, u dan ir-rapport għandu jintbagħat mill-maġistrat lill- Emendat:
Avukat Ġenerali mhux aktar tard minn tlett ijiem tax-xogħol minn XVI.2006.14;
XLIII.2021.4.
għeluq is-sittin ġurnata.
(2) F’għeluq kull xahar minn meta jkun sar l-ewwel rapport, il-
maġistrat għandu jagħmel rapport bil-miktub ieħor li fih jerġa’
jindika r-raġuni tad-dewmien u kull rapport sussegwenti hekk
magħmul għandu jintbagħat mill-maġistrat lill-Avukat Ġenerali
mhux aktar tard minn tlett ijiem tax-xogħol minn għeluq ix-xahar.
(3) Wara li jiskadu s-sittin ġurnata msemmija fis-subartikolu
(1) kull min ikollu interess jista’ jagħmel rikors fejn jitlob lill-
maġistrat li huwa jinstema’ bħala xhud, jew li jinstemgħu bħala
xhieda l-persuni indikati fir-rikors. Ir-rikors għandu jiġi notifikat
lill-Avukat Ġenerali li jkollu erbat ijiem żmien biex jirrispondi.
(4) Il-maġistrat għandu jikkomunika lill-Avukat Ġenerali dak
it-tagħrif dwar l-inkjesta kif ikun mitlub mill-Avukat Ġenerali li
barra minn hekk għandu, f ’kull ħin, ikollu aċċess għall-atti tal-
kawża tal-inkjesta u għal kull dokument u oġġett materjali ieħor
esibit tul l-inkjesta inkluż ir-rapporti tal-esperti u d-deposizzjoni
tax-xhieda.

(5) Il-Maġistrat jista’, fuq talba magħmula mill-Korp għall-

Analisi ta’ Informazzjoni Finanzjarja, fuq bażi ta’ każ b’każ u fejn
l-informazzjoni tkun meħtieġa għall-prevenzjoni, l-identifikazzjoni
u l-ġlieda kontra l-money laundering, reati predikati assoċjati, u
ffinanzjar ta’ terroriżmu, jagħti aċċess għall-atti tal-kawża tal-
inkjesta u għad-dokumenti u oġġetti materjali kollha esibiti waqt l-
inkjesta, inklużi r-rapporti tal-esperti u x-xhieda:
338 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Iżda din l-informazzjoni għandha tintuża biss mill-Korp għall-

Analisi ta’ Informazzjoni Finanzjarja għall-għan li għalih ġiet
provduta.

Aċċess fuq il- 551. (1) Fil-każijiet ta’ mewt sobtu jew vjolenti jew suspetta,
mejjet f’każ ta’ jew ta’ mewt li ma jkunx magħruf il-kaġun tagħha, il-Pulizija
mewt sobtu, eċċ.
Emendat: Eżekuttiva għandha tagħmel ta’ dan rapport lil Maġistrat; il-
XXX.1934.16; maġistrat għandu jagħmel aċċess fuq il-kadavru, sabiex isib il-
VI.1939.3;
X.1960.2; kaġun tal-mewt, u għandu, għal dan l-iskop, jiġbor il-provi kollha li
A.L. 4 tal-1963; jkun jista’; wara li jkun sama’ l-provi kollha, il-maġistrat għandu
A.L. 46 tal- jagħmel u jiffirma proċess verbal, u fih jagħti l-fehma tiegħu dwar
1965;
XXXI.1966.2; il-kaġun tal-mewt.
III.1971.17;
LVIII.1974.68; (2) Kull meta persuna tmut waqt li tkun il-ħabs jew miżmuma
XXII.1976.4; f ’xi post ta’ reklużjoni maħsub fl-Att dwar il-Ħabs, jew waqt li
XIII.1980.23; tkun fil-kustodja tal-Pulizija, għandu jsir aċċess u għandu jsir
VIII.1990.3;
III.2002.132. proċess verbal għall-finijiet ta’ u skont id-dispożizzjonijiet tas-
Kap. 260. subartikolu (1).
(3) Id-dispożizzjoni tal-aħħar subartikolu qabel dan tapplika
wkoll kull meta persuna tmut fl-Isptar Monti Karmelu fil-waqt li
tkun qed tinżamm hemm b’ordni ta’ qorti magħmul skont l-artikolu
525 jew l-artikolu 623(1) jew sabiex tiġi eżaminata minn periti
nominati mill-qorti biex jirrapportaw fuq l-eċċezzjoni ta’ ġenn.
(4) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1), f’każijiet
ta’ mewt sobtu jew ta’ mewt li ma jkunx magħruf il-kaġun tagħha,
il-maġistrat jista’, minflok li jagħmel aċċess fuq il-kadavru, u bla
ħsara għas-setgħat tiegħu taħt l-artikolu 552, jagħmel kif provdut
fl-artikolu 546(3), u meta jagħmel hekk id-dispożizzjonijiet ta’ dak
is-subartikolu għandhom japplikaw mutatis mutandis.
(5) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 547(2) jgħoddu għal
aċċessi li jsiru għall-fini ta’ dan l-artikolu.

Awtopsja. 552. (1) Il-maġistrat jista’, meta jidhirlu meħtieġ, jordna l-ftuħ
Sostitwit: u l-eżami minn ġewwa tal-kadavru.
XIII.1980.24.
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu u tal-artikolu 551(1), il-
maġistrat jista’ jaħtar espert mediku jew esperti mediċi u jista’
wkoll jagħti lil dak l-espert jew lil dawk l-esperti s-setgħa li
jisimgħu x-xiehda bil-ġurament biex jiġu stabbiliti l-identità tal-
kadavru u l-kawża tal-mewt.

Qligħ tal- 553. Kemm-il darba l-kadavru jkun ġie midfun, il-maġistrat
kadavru mill- jista’ jordna li jiġi maqlugħ bil-kawtieli meħtieġa, kemm-il darba
qabar.
dan il-qligħ ikun jista’ jsir bla ħsara għas-saħħa pubblika.
Setgħa tal- 554. (1) Il-maġistrat jista’ jordna l-arrest ta’ kull persuna li
maġistrat matul waqt aċċess jikxef li hija ħatja, jew li kontra tagħha jkunu nġabru
l-aċċess.
Emendat: indizji biżżejjed, kif ukoll il-qbid ta’ karti, ta’ oġġetti u in ġenerali
XXIX.1990.27; ta’ kull ħaġ’oħra, li huwa jkun jidhirlu meħtieġa sabiex tinsab il-
III.2002.133. verità. Jista’ wkoll jordna tfittxija fi djar, f ’bini jew f ’reċinti,
għalkemm ikunu ta’ ħaddieħor, meta huwa jkun ġabar provi li
jġiegħluh jaħseb li xi ħwejjeġ minn dawk imsemmija hawn fuq
ikunu jinsabu hemm ġew.
(2) Il-maġistrat jista’ wkoll jordna li persuna indizjata tiġi
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 339

ffotografata, meqjusa jew li jittieħdu l-istampi ta’ subgħajha jew li

xi parti ta’ ġisimha jew ħwejjiġha jiġu eżaminati minn esperti
maħtura minnu għal dan l-iskop:
Iżda meta l-maġistrat ikun tal-fehma li dawk il-fotografiji
(negattivi u kopji), stampi tas-subgħajn, notamenti fuq il-qisien u
kull ħaġa oħra meħuda minn fuq il-ġisem jew il-ħwejjeġ kif ingħad
ma jkunux aktar meħtieġa għall-verifika tal-prova dwar l-"in
genere", huwa għandu jordna d-distruzzjoni tagħhom jew jordna li
jingħataw lura lill-persuna li dwarħom jirreferu.
(3) F’kull proċedura taħt dan it-Titolu l-maġistrat għandu
jkollu l-istess setgħat u privileggi ta’ maġistrat li jippresjedi l-Qorti
tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja.

555. Jekk is-suġġett materjali tar-reat ma jkunx jeżisti aktar, jew X’għandu jsir
għal xi raġuni ma jistax ikun taħt il-għajnejn, jew, jekk ix-xorta tar- meta l-"in
genere" ma
reat tkun tali li ma tistax tħalli sinjali tiegħu permanenti, jew, jekk jibqax jeżisti,
dawn is-sinjali jkunu ġew b’xi mod meqruda, f ’dawn il-każijiet, eċċ.
għandu jiġi ivverifikat fil-kompilazzjoni l-istat tal-ħaġa f ’dak il-
waqt u, sakemm jista’ jkun, l-istat li kienet fih qabel ma saret l-
oġġett tar-reat; u x-xiehda fuq hekk għandha tittieħed bil-miktub u
għandha tagħmel sehem mill-kompilazzjoni:
Iżda, meta s-sinjali jkunu ġew meqruda, wieħed għandu
jfittex li jiżgura wkoll, sakemm jista’ jkun, il-mod u l-kaġun li
għalihom dawn is-sinjali ma baqgħux jidhru, u għandhom jinġabru
l-provi kollha li jistgħu jiswew biex juru li fil-fatt ir-reat kien sar.

556. (1) F’kull kompilazzjoni ta’ falsifikazzjoni ta’ skritturi, Formalitajiet li

id-dokument attakkat bħala falz, għandu, malli jiġi ippreżentat, jiġi għandhom
jitħarsu fil-
innumerat f ’kull paġna, u għandu jsir proċess verbal fuq l-istat kompilazzjoni
materjali tad-dokument u fuq il-preżentata tiegħu. ta’
falsifikazzjoni
(2) Il-proċess verbal għandu jiddeskrivi kull taħsira, żieda jew ta’ skrittura.
Emendat:
il-kliem imdaħħal bejn linja u oħra f ’dak id-dokument, u kull III.1971.18.
ċirkostanza oħra li tista’ turi t-tibdil li jkun sar fih.
(3) Sew id-dokument attakkat bħala falz kemm ukoll il-proċess
verbal jekk ikun sar, għandu jiġi iffirmat, u fuq kull faċċata kontro-
firmat mill-maġistrat tal-kompilazzjoni, mir-reġistratur, u wkoll,
meta jista’ jkun, mix-xhieda u periti li jkunu ħadu sehem fl-aċċess.
(4) Il-maġistrat tal-kompilazzjoni minflok jagħmel il-proċess
verbal imsemmi f ’dan l-artikolu, jista’ jordna li ssir kopja
fotostatika tad-dokument attakkat bħala falz minn persuna
nominata minnu għal hekk, liema kopja għandha tinżamm fil-
kustodja tar-reġistratur. Ir-reġistratur għandu jipproduċi dik il-
kopja kull meta jiġi mitlub minn xi qorti ta’ ġustizzja kriminali.

557. (1) Meta dokument attakkat bħala falz ikun jinsab Proċedura li
merfugħ f ’uffiċċju pubbliku, jew għand persuna privata, il- għandha titħares
f’dak li għandu
maġistrat tal-kompilazzjoni għandu jordna biex dak id-dokument x’jaqsam mal-
jinġieb il-qorti bla dewmien. produzzjoni ta’
dokument
(2) Il-persuna li jkollha d-dokument merfugħ għandha, hija attakkat bħala
falz.
obligata ġġibu, taħt piena ta’ arrest, u jekk tonqos, tista’ ssir
tfittxija għad-dokument u l-persuna tista’ tinżamm taħt detenzjoni
 340 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

sakemm iġġib dak id-dokument jew sakemm dak id-dokument jiġi

maqbud, jew sa dak iż-żmien li l-qorti jidhrilha xieraq, skont ma
tkun id-disubbidjenza ta’ dik il-persuna u skont il-gravità tal-każ.
(3) Iżda l-privat li jkollu fil-pussess tiegħu skrittura privata
attakkata bħala falza, ma jistax jiġi mġiegħel iġib dik l-iskrittura,
jekk qabel ma jkunx ġie mħarrek biex iġibha quddiem il-qorti jew
biex jagħti r-raġuni tiegħu l-għaliex ma jkunx irid iġibha.
(4) Kemm-il darba r-raġuni tar-rifjut ma tiġix milqugħa, il-
qorti għandha tordna li dan il-privat jiġi mġiegħel iġib l-iskrittura
privata, ukoll bl-arrest tal-persuna, jew bit-tfittxija, jew billi
jinżamm taħt detenzjoni sakemm iġib id-dokument jew sakemm
dan jiġi maqbud, jew sa dak iż-żmien li l-qorti jidhrilha xieraq,
skont ma tkun id-disubbidjenza ta’ dik il-persuna u skont il-gravità
tal-każ.

"Repert". 558. (1) Meta jinkixef dokument li għandu x’jaqsam ma’ reat,
wieħed għandu jfittex li jiżgura l-eżistenza u l-konservazzjoni
tiegħu, u għandu jsir proċess verbal, li jissejjaħ "repert".
Tifsira ta’ (2) Taħt l-isem ta’ "dokument" tidħol kull karta u kull ħaġa
"dokument". materjali li tista’ tagħti informazzjoni, tifsir, jew prova oħra dwar
ir-reat, jew dwar il-ħtija jew l-innoċenza tal-imputat.

Regoli għar- 559. Għall-finijiet tal-verifika tal-prova dwar l-"in genere", jew
"reperti" u l- fil-każ ta’ "repert", għandhom jittieħdu jew jissejħu fuq il-post
provi "in
genere". periti ta’ ħila fl-arti jew fis-sengħa, li jistgħu jagħarfu s-sinjali li
jkun ħalla r-reat, l-istat u l-partikularitajiet tal-fatt permanenti, il-
mezzi materjali li bihom x’aktarx sar ir-reat, l-effetti li ġieb ir-reat,
x’effetti oħra jista’ jġib ’il quddiem, u ż-żmien li x’aktarx idumu
dawk l-effetti.
Sejħa ta’ periti. 560. Fir-"reperti" ta’ armi u ta’ dak kollu li jidher li serva għar-
reat, jew li kien iddestinat għall-esekuzzjoni tiegħu jew li hu l-
prodott tar-reat, kif ukoll ta’ karti jew ta’ kull dokument ieħor li
jista’ jiswa biex tinsab il-verità, għandhom jittieħdu jew jissejħu
fuq il-post periti ta’ ħila fl-arti jew fis-sengħa partikulari, biex
jistabbilixxu x-xorta, l-istat jew l-użu tal-oġġett li fuqu jsir ir-
"repert".
Fehma tal-periti. 561. Il-periti għandhom jagħmlu fuq l-oġġetti tar-"repert" l-
osservazzjonijiet u l-esperimenti kollha li titlob l-arti jew is-sengħa
tagħhom. Huma għandhom isemmu l-fatti li fuqhom ikunu ibbażaw
l-osservazzjonijiet tagħhom, u għandhom jagħtu l-fehma tagħhom
bħal ma jingħad fl-aħħar żewġ artikoli qabel dan.
Żmien mogħti 562. Jekk il-perit ma jkunx jista’ jagħti l-fehma tiegħu fuq il-
lill-periti għar- post, jew jekk il-perizja tkun tinħtieġ esperimenti ta’ kimika, jew
rapport.
Emendat: proċessi oħra xjentifiċi, għandu jiġi mogħti lilu żmien qasir biex
I.1903.31. ilesti d-dikjarazzjoni jew ir-rapport tiegħu, iżda għandu dejjem
jittieħed ħsieb li tinżamm il-prova tal-identità tal-oġġetti.
Eżami ta’ 563. Fil-każ ta’ fatt permanenti, kull ċirkostanza dwar l-"in
ċirkostanzi dwar genere", għandha tiġi ivverifikata minn perit wieħed jew iżjed.
fatt permanenti.
Emendat: Iżda, kull ċirkostanza bħal din tista’ wkoll tiġi ivverifikata minn
VI.1871.35. xhieda oħra, jekk l-eżami tagħhom ikun biżżejjed biex jikxef u
jistabbilixxi l-fatt permanenti, li tiegħu jkun meħtieġ li wieħed
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 341

jiżgura l-prova.
564. (1) Kull perizja għandha ssir, jew tiġi mwettqa, mill- Twettiq tal-
periti, b’ġurament meħud quddiem il-maġistrat tal-kompilazzjoni. perizja bil-
ġurament.
Emendat:
VIII.1857.17;
XXX.1934.17.
(2) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 650, il-periti Ħatra ta’ periti.
għandhom f ’kull każ jiġu maħtura mill-maġistrat tal-
kompilazzjoni.

565. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet dwar id-dikjarazzjoni Regoli dwar ir-
tal-periti, fir-"reperti" għandhom jitħarsu dawn ir-regoli li ġejjin: "reperti".
Emendat:
(a) jekk il-ħaġa tkun minnha nfisha suġġetta għal tibdil XXIX.1990.28.
jew tħassir, għandhom isiru fuqha l-perizji li jinħtieġu,
u għandha ssir deskrizzjoni tagħha bl-akbar reqqa, kif
jingħad fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-Titolu; il-biċċa li
tista’ tibqa’ mill-ħaġa, għandha tiġi ikkonservata;
(b) jekk il-ħaġa jew il-biċċa mill-ħaġa ikkonservata tkun
tali li tista’ ssir kitba fuqha, għandha tiġi immarkata
bl-isem tal-uffiċjal u ta’ kull min ikun ħa sehem fil-
proċeduri, u mbagħad għandha tiġi misrura f’karta jew
f’xoqqa;
(ċ) jekk il-ħaġa ma tkunx tali li tista’ ssir kitba fuqha,
għandha tiġi mqiegħda f’reċipjent addattat, jew
f’kamra, u mbagħad għandha tiġi magħluqa quddiem
dawk kollha li jkunu ħadu sehem fil-proċeduri;
(d) il-pakk, ir-reċipjent, jew il-bieb tal-kamra, għandhom
jiġu magħluqin bi strixxi tal-karta jew tax-xoqqa, u
għandhom jiġu issiġillati, u mbagħad iffirmati mill-
uffiċjal u minn kull min ikun ħa sehem fil-proċeduri;
(e) jekk ikun jinħtieġ, għall-finijiet tal-ġustizzja, li jarġa’
jinfetaħ il-pakk, ir-reċipjent jew il-kamra, dawn
għandhom jerġgħu jinfetħu, jekk jista’ jkun, quddiem
dawk li qabel ikunu ħadu sehem fil-proċeduri, u
għandhom jerġgħu jingħalqu quddiemhom, jew, jekk
dan ma jkunx jista’ jsir mingħajr tfixkil, quddiem
persuni oħra, iżda għandu jitqies, sakemm jista’ jkun,
li kollox jitħalla fl-istat ta’ qabel.
(2) Fil-każijiet kollha, għandu jsir proċess verbal.

566. Fil-ġabra ta’ provi dwar l-"in genere" u fir-"reperti", il- Setgħa tal-
maġistrat jista’ jordna, jekk ikun jidhirlu meħtieġ, li ħadd ma maġistrat fil-
ġabra tal-provi
joħroġ mill-post fejn tkun qiegħda ssir l-investigazzjoni. tal-"in genere" u
fir-"reperti".
567. Jekk il-bieb tal-post fejn tkun issir l-investigazzjoni dwar l- Il-qorti tista’
"in genere" jew ir-"repert", jinsab magħluq, u ħadd ma jidher biex tordna li l-bibien
magħluqa jiġu
jiftħu, il-maġistrat jista’ jordna li jiġi miftuħ b’saħħa. miftuħa b’saħħa.
568. (1) Meta ma jkunux jistgħu jittieħdu jew jiġu mħarsa kif Setgħa tal-
imiss il-kawtieli u l-formalitajiet imsemmijin taħt dan it-Titolu uffiċjal inkarigat
f’xi każijiet.
sabiex jiġi aċċertat jew stabbilit xi fatt, jitħalla fid-diskrezzjoni tal-
uffiċja1 inkarigat minnhom li minflokhom jieħu kull pass ieħor illi
 342 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

hu jkun jidhirlu l-aħjar fiċ-ċirkostanzi.

(2) Iżda, in-nuqqas ta’ dawn il-kawtieli jew formalitajiet mhux
ta’ impediment illi fil-kawża tkun tista’ ssir, bil-mod li tagħti l-liġi,
il-prova tal-fatti li għalihom dawk il-kawtieli jew formalitajiet
ikunu jirriferixxu.

L-atti għandhom 569. (1) L-atti kollha ta’ kull proċedura taħt dan it-Titolu,
jinbagħtu lill- meta ma tkunx saret kompilazzjoni, għandhom jinbagħtu mill-
Avukat
Ġenerali. maġistrat lill-Avukat Ġenerali fi żmien tlitt ijiem tax-xogħol.
Emendat:
VII.1880.6; (2) L-Avukat Ġenerali għandu jibgħat lura dawk l-atti lill-
III.1896.5; maġistrat jew lill-maġistrat tal-kompilazzjoni meta jkun jinħtieġ li
XI.1900.83;
A.L. 46 tal- l-investigazzjoni tissokta.
1965;
LVIII.1974.68; (3) Meta dawk l-atti jintbagħtu lura lill-maġistrat, id-
VIII.1990.3; dispożizzjonijiet tal-artikolu 550A għandhom, mutatis mutandis,
XXIX.1990.29; japplikaw.
III.2002.134;
XLI.2020.6. (4) Għall-fini tas-subartikolu (2), dawk l-atti għandhom
jintbagħtu lura permezz ta’ nota li tiġi ppreżentata fil-Qorti tal-
Maġistrati u, minkejja kull ħaġa li tista’ tinstab f’dan il-Kodiċi, l-
Avukat Ġenerali ma għandux jitħarrek sabiex jesibixxi dawk l-atti.
(5) Meta fi proċess verbal il-maġistrat ikun ordna li persuna
tiġi mressqa quddiem il-qorti fuq xi akkuża waħda jew aktar, il-
Maġistrat għandu jordna li kopja tal-istess proċess verbal
tintbagħat mir-reġistratur lill-Kummissarju tal-Pulizija li, bla ħsara
għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (6), għandu jipproċedi skont
hekk.
(6) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (5), f’każ ta’
dubju l-Kummissarju tal-Pulizija jista’ jikkonsulta ruħu mal-
Avukat Ġenerali li jista’ jordna li ma għandhom jittieħdu ebda
proċeduri jew li l-proċeduri li għandhom jittieħdu għandhom ikunu
għal akkuża jew għal akkuzi differenti minn dawk speċifikati mill-
Maġistrat fil-proċess verbal, mingħajr preġudizzju għall-jedd tal-
Avukat Ġenerali li jordna xort’oħra kulmeta jkun hemm provi
ġodda:
Iżda fejn l-Avukat Ġenerali jkun ordna li ma għandhom
jittieħdu l-ebda proċeduri, għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet
tas-subartikolu (4) tal-artikolu 541.

Titolu III
FUQ ID-DIFENSURI TAL-AKKUŻAT
Dmirijiet tal- 570. (1) L-Avukat għal Għajnuna Legali għandu jassumi
Avukat għal mingħajr ebda ħlas id-difiża ta’ xi akkużat li ma jkun qabbad lil
Għajnuna
Legali. ebda avukat ieħor jew li jkun ġie ammess li jħarrek jew jiddefendi
Emendat: ruħu bil-benefiċċju tal-għajnuna legali f’xi qorti msemmija f’dan
XXI.1971.27.
Sostitwit: il-Kodiċi.
III.2002.135. (2) It-talba għall-assistenza mill-Avukat għal Għajnuna Legali
jew għall-benefiċċju tal-għajnuna legali jsir jew b’rikors jew bil-
fomm lill-Avukat għal Għajnuna Legali.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 343

(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 911(4), (5) u (6) tal-Kodiċi Kap. 12.

ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili għandhom mutatis mutandis
japplikaw għall-Avukat għal Għajnuna Legali.
(4) Meta qorti tiġi mgħarrfa mill-akkużat li huwa ma rnexxilux
iqabbad lil xi avukat jew li xtaq jagħmel użu mill-benefiċċju tal-
għajnuna legali, dik il-qorti għandha tara li d-dikjarazzjoni li ssir
mill-akkużat tiġi reġistrata fl-atti tal-kawża u għandha tordna li dik
id-dikjarazzjoni, flimkien mad-dettalji tal-akkużat, għandhom jiġu
notifikati lill-Avukat għal Għajnuna Legali li jkollu jumejn tax-
xogħol biex jippreżenta risposta li fiha jindika jekk it-talba tal-
akkużat tkunx ġiet aċċettata u jekk tkun, l-isem tal-Avukat għal
Għajnuna Legali li jkun se jirrappreżenta lill-akkużat:
Iżda fil-każ ta’ proċeduri sommarji quddiem Qorti tal-
Maġistrati bħala Qorti ta’ Ġudikatura Kriminali, l-Qorti għandha
taħtar lill-avukat li jkun imissu mill-elenku ta’ avukati msemmija
fl-artikolu 91 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili
sabiex jassisti lill-akkużat f ’dawk il-proċeduri kif ukoll f ’kull
appell minn xi deċiżjoni mogħtija f ’dawk il-proċeduri b’dan illi
qabel ma jiġi ppreżentat xi appell bħal dak huwa għandu
jikkonsulta lill-Avukat għal Għajnuna Legali li jista’, f’kull waqt,
jiddeċiedi li jittratta dak l-appell hu nnifsu.
(5) L-Avukat għal Għajnuna Legali jista’ jirrifjuta l-għajnuna
tiegħu biss għal xi raġuni li, fil-fehma tal-qorti, tkun prima facie
tiġġustifika ċ-ċaħda tal-għajnuna tiegħu. F’dak il-każ il-Qorti
għandha tordna li l-akkużat ikun rappreżentat minn avukat ieħor, li
ma jkunx hu nnifsu skużabbli, u li jiġi maħtur mill-Qorti fuq ir-
rakkomandazzjoni tal-Avukat għal Għajnuna Legali mill-elenku ta’
avukati msemmija fl-artikolu 91 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u
Proċedura Ċivili iżda l-qorti tista’ f ’ċirkostanzi eċċezzjonali li
għandha ssemmi fid-digriet tagħha tordna lil xi avukat ieħor li
jassumi d-difiża tal-akkużat.
(6) L-avukat li jinħatar mill-qorti fiċ-ċirkostanzi eċċezzjonali
msemmija fis-subartikolu (5) għandu jagħti s-servizz tiegħu
mingħajr ebda ħlas.

571. (1) Jekk avukat li jkun ħa f’idejh id-difiża ta’ aktar minn Konflitt fid-
akkużat wieħed, isib li d-difiża ta’ wieħed jew ta’ aktar mill- difiża ta’ aktar
minn akkużat
akkużati mhix kompatibbli mal-interessi ta’ wieħed jew aktar mill- wieħed.
akkużati l-oħra, hu għandu jitlaq minnufih id-difiża ta’ dak jew ta’ Emendat:
XXI.1971.27;
dawk mill-akkużati illi ma tkunx kompatibbli mad-difiża ta’ dak III.2002.136.
jew ta’ dawk mill-akkużati l-oħra li jkun bi ħsiebu jżomm f’idejh.
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) jgħoddu wkoll meta
l-Avukat għal Għajnuna Legali, minħabba impediment leġittimu,
ma jkunx jista’ jieħu f ’idejh id-difiża, jew ma jkunx biżżejjed
waħdu għad-difiżi li jkunu jinħtieġu.

572. Il-ħatra tad-difensur li ssir taħt l-artikolu 570(4), għandha Ir-reġistratur

tiġi mgħarrfa mir-reġistratur lill-avukat maħtur. Il-ħatra għandha għandu jgħarraf
bil-ħatra lill-
tiġi aċċettata jew irrifjutata bil-miktub; f’dan l-aħħar każ, għandha avukat maħtur.
tingħad ir-raġuni tar-rifjut. Emendat:
III.2002.137.
344 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Avukat assenjat 572A. Il-qorti tista’, fuq ir-rikjesta ta’ persuna suspettata, akkużata
biex jiġi mibdul.
Miżjud: jew rikjesta msemmija fl-artikolu 355AT(2)(ċ), fejn iċ-ċirkostanzi
XVIII.2020.9. jiġġustifika dan, tordna li jinbidel l-avukat assenjat lill-persuna.

Persuni suspettati 572B. (1) Il-Pulizija Eżekuttiva u kwalunkwe awtorità tal-

vulnerabbli,
persuni akkużati infurzar tal-liġi jew ġudizzjarja oħra għandha tiżgura li l-ħtiġijiet
vulnerabbli u partikolari ta’ persuni vulnerabbli suspettati, akkużati jew li huma
persuni
vulnerabbli. soġġetti għal proċedimenti ta’ mandat ta’ arrest Ewropew skont id-
Miżjud: Deċiżjoni Kwadru 2002/584/JHA jiġu kkunsidrati fl-applikazzjoni tad-
XVIII.2020.9. dispożizzjonijiet ta’ dan is-Sub-titolu.

(2) Għall-finijiet ta’ dan is-Sub-titolu, l-espressjoni "persuna

vulnerabbli" għandu jkollha l-istess tifsira kif mogħtija lilha fl-artikolu
208AĊ(2).
Meta l-avukat 573. (1) Jekk l-avukat maħtur mill-qorti jirrifjuta l-inkarigu,
ma jaċċettax il- il-qorti tisma’ r-raġuni tar-rifjut, u, jekk issibha tajba, tgħaddi
ħatra.
għall-ħatra ta’ avukat ieħor; inkella tiddikjara li m’hemmx lok
għar-rifjut.
Piena. (2) Jekk l-avukat jippersisti fir-rifjut, il-qorti għandha, skont
iċ-ċirkostanzi, bħala miżura ta’ dixxiplina, jew twiddbu bil-
magħluq, jew iċċanfru fil-qorti bil-miftuħ, jew tissospendih mill-
eżerċizzju tal-professjoni tiegħu għal żmien ta’ mhux aktar minn
xahar. Il-qorti għandha s-setgħa wkoll li tagħti dawk il-pieni
dixxiplinari hawn fuq imsemmija kollha flimkien.

Titolu IV
FUQ IL-GARANZIJI
Ħelsien mill- 574. (1) L-imputat jew akkużat li jkun taħt arrest għal delitt
arrest bil- jew għall-kontravvenzjoni jista’, b’talba tiegħu jew kif provdut fl-
garanzija.
Emendat: artikolu 574A, jiġi mogħti l-ħelsien mill-arrest, meta huwa jagħti
IV.1897.1; garanzija tajba li jidher għal kull att tal-proċess fiż-żmien u fil-post
XVI.1921.8;
A.L. 46 tal- li jiġu lilu ordnati taħt dawk il-kondizzjonijiet li l-Qorti jkun
1965; jidhrilha xieraq li timponi fid-digriet li jagħti l-ħelsien mill-arrest
LVIII.1974.68; liema digriet għandu f ’kull każ jiġi notifikat lill-imputat jew
III.2002.138.
akkużat.
Setgħa tal- (2) Il-President ta’ Malta jista’ wkoll f’każijiet speċjali, jagħti
President ta’ l-ħelsien mill-arrest lil imputat li jkun arrestat għal delitt jew għal
Malta f’każijiet
speċjali. kontravvenzjoni, taħt dawk il-kondizzjonijiet li l-President ta’
Malta jkun jidhirlu sewwa li jagħmel. L-imputat li jonqos li jħares
xi waħda minn dawn il-kondizzjonijiet jista’ jerġa’ jiġi arrestat
minnufih.

Proċeduri malli 574A. (1) Meta l-imputat jew l-akkużat li jkun taħt arrest
persuna tidher jitressaq għall-ewwel darba quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, sew
għall-ewwel
darba quddiem bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali sew bħala qorti istruttorja, il-
il-Qorti tal- qorti għandha tara li jinqraw b’mod ċar u sew lill-imputat sew lill-
Maġistrati.
Miżjud: akkużat l-akkużi li jkunu qed jinġiebu u, wara li jsir l-eżami tal-
III.2002.139. imputat kif provdut fl-artikolu 392 skont ma jeħtieġu l-proċeduri,
Emendat: hija għandha tisma fil-qosor lill-uffiċjal prosekutur jew akkużatur u
XIII.2018.24.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 345

kull prova li tinġieb minn dak l-uffiċjal dwar ir-raġunijiet li jkunu

jsaħħu l-akkużi u dwar ir-raġunijiet u ċ-ċirkostanzi, jekk ikun
hemm, li jkunu jmorru kontra l-ħelsien mill-arrest tal-akkużat jew
l-imputat.
(2) Wara li l-qorti tisma’ lill-uffiċjal tal-Pulizija akkużatur jew
prosekutur u kull prova li tinġieb kif provdut fis-subartikolu (1), il-
qorti għandha tgħarraf lill-akkużat jew imputat li jista’ jinħeles
għal xi żmien mill-arrest taħt garanzija mill-qorti taħt dawk il-
kondizzjonijiet li jiġu stabbiliti minnha u għandha tistaqsih x’ikollu
xi jgħid dwar l-arrest u d-detenzjoni ulterjuri tiegħu u dwar ir-
raġunijiet u ċ-ċirkostanzi li jmorru favur il-ħelsien tiegħu.
(3) Meta xi reati li jkunu qegħdin jiġu imputati jkunu
jikkonsistu f’xi reat imsemmi fl-artikolu 575(2) il-qorti għandha,
wara li tisma lill-akkużat jew imputat kif provdut fis-subartikolu
(2) ta’ dan l-artikolu, tistaqsi lill-uffiċjal prosekutur jew akkużatur
dwar jekk huwa għandux xi jgħid fuq il-kwistjoni tal-ħelsien mill-
arrest taħt garanzija tal-akkużat jew imputat, u dan l-aħħar
imsemmi jkun jista’ wkoll jagħti r-risposta tiegħu.
(4) Meta ebda wieħed mir-reati li jkunu qegħdin jiġu imputati
ma jkun jikkonsisti f ’xi reat imsemmi fl-artikolu 575(2) il-qorti
għandha, wara li tisma lill-akkużat jew imputat kif provdut fis-
subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu, tistaqsi lill-uffiċjal prosekutur
jew akkużatur dwar jekk huwa u l-Avukat Ġenerali u l-parti offiża,
jekk ikun il-każ għandhomx xi jgħidu, bil-miktub jew xort’oħra, fuq
il-kwistjoni tal-ħelsien mill-arrest tal-akkużat jew imputat, u dan l-
ahhar imsemmi jkun jista’ ukoll jagħti r-risposta tiegħu.
(5) Fi tmiem is-sottomissjonijiet bħalma hemm provdut fis-
subartikoli ta’ qabel ta’ dan l-artikolu, il-qorti għandha teżamina ċ-
ċirkostanzi li jmorru favur jew kontra dik id-detenzjoni.
(6) Jekk il-qorti jirriżultalha li d-detenzjoni ulterjuri tal-
akkużat jew imputat ma tkunx imsejsa fuq xi dispożizzjoni ta’ dan
il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra li tawtorizza l-arrest u d-detenzjoni
tal-persuna arrestata, il-qorti għandha teħles lil dik il-persuna mill-
arrest mingħajr kondizzjoni.
(7) Jekk il-qorti ma jkollhiex raġuni għaliex teħles mingħajr
ebda kondizzjoni lill-akkużat jew imputat taħt id-dispożizzjonijiet
tas-subartikolu (6) hija madankollu tista’, salvi d-dispożizzjonijiet
tal-artikolu 575(1) ta’ dan il-Kodiċi u kemm-il darba l-ħelsien ma
jkunx projbit b’xi dispożizzjoni tal-liġi, teħles lil dik il-persuna
mill-arrest taħt garanzija u taħt dawk il-kondizzjonijiet li jista’
jidhrilha xierqa.
(8) Jekk il-qorti ma jkollhiex raġuni għaliex teħles mingħajr
kondizzjoni lill-akkużat jew imputat u tiċħad milli tagħti lil dik il-
persuna l-ħelsien mill-arrest, il-qorti għandha tibgħat lil dik il-
persuna biex tinżamm taħt kustodja u għandhom japplikaw id-
dispożizzjonijiet tal-artikolu 575(11).
(9) Meta l-qorti tordna l-ħelsien mill-arrest tal-persuna
akkużata jew imputata, sew mingħajr ebda kondizzjoni sew
b’garanzija suġġetta għal kondizzjonijiet, taħt xi dispożizzjoni ta’
dan l-artikolu, id-deċiżjoni tal-qorti f’dak ir-rigward għandha tiġi
346 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

notifikata lill-Avukat Ġenerali sa mhux aktar tard mill-ġurnata tax-

xogħol li jkun imiss u l-Avukat Ġenerali jista’ jagħmel rikors
quddiem il-Qorti Kriminali sabiex jitlob l-arrest mill-ġdid u
detenzjoni ulterjuri tal-persuna li tkun ġiet hekk mehlusa jew
sabiex jemenda l-kondizzjonijiet, inkluż l-ammont tal-garanzija, li
setgħu ġew stabbiliti mill-Qorti tal-Maġistrati.

Delitti li 575. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 574(2), fil-

għalihom ma każ ta’ -
jingħatax il-
ħelsien mill- (i) imputat ta’ delitt kontra s-sigurtà tal-Gvern, jew
arrest.
Emendat: (ii) imputat ta’ delitt suġġett għall-piena ta’
IV.1897.1; priġunerija għal għomru,
I.1903.32;
XVI.1921.9; il-qorti tista’ tagħti ħelsien mill-arrest, biss jekk, wara li
VI.1947.15;
A.L. 46 tal- tikkunsidra iċ-ċirkostanzi kollha tal-każ, in-natura u l-gravità tar-
1965; reat, il-karattru, anteċedenti, assoċjazzjonijiet u rabtiet fil-
XXI.1971.32;
LVIII.1974.68; kommunità tal-imputat, kif ukoll kull ħaġa oħra li tkun tidher li hi
XLIX.198l.4; rilevanti, tkun sodisfatta illi ma hemmx perikolu illi l-imputat jekk
XXIX.1989.2; jiġi meħlus mill-arrest -
VIII.1990.3;
III.2002.140; (a) jonqos li jidher għall-ordni tal-awtorità msemmija fl-
XII.2022.2.
obbligazzjoni tal-garanzija; jew
(b) jinħeba jew jitlaq minn Malta; jew
(ċ) ma josservax xi kondizzjoni li l-qorti jkun jidhrilha
xieraq li timponi fid-digriet tagħha li bih jingħata l-
ħelsien; jew
(d) jinterferixxi jew jipprova jinterferixxi max-xhieda jew
b’xi mod ieħor jintralċja jew jipprova jintralċja l-kors
tal-ġustizzja fir-rigward tiegħu jew xi persuna oħra;
jew
(e) jikkommetti xi reat ieħor.
Talba għall- (2) F’kull stadju minbarra dak imsemmi fl-artikolu 574A, it-
ħelsien mill- talba għall-ħelsien mill-arrest jew kull talba għal bdil fil-
arrest.
kondizzjonijiet tal-ħelsien wara li jkun ingħata dak il-ħelsien,
għandha ssir b’rikors, u għandha tkun ikkomunikata lill-Avukat
Ġenerali dak in-nhar stess b’kopja tal-istess rikors, kull meta tkun
magħmula minn -
(a) imputati ta’ falliment doluż;
(b) imputati tad-delitti msemmijin fis-Sub-titolu III tat-
Titolu III tat-Taqsima II tal-Ewwel Ktieb ta’ dan il-
Kodiċi, meta dawn id-delitti jkunu suġġetti għall-piena
ta’ priġunerija għal aktar minn sena;
(ċ) imputati ta’ delitti suġġetti għall-piena ta’ aktar minn
tliet snin priġunerija.
Oppożizzjoni (3) L-Avukat Ġenerali jista’, mhux aktar tard mill-jum tax-
mill-Avukat xogħol ta’ wara, b’nota, jopponi t-talba, u fiha jagħti r-raġunijiet
Ġenerali.
tal-oppożizzjoni tiegħu.
Meta l-ħelsien (4) Il-ħelsien mill-arrest taħt garanzija jingħata dejjem fil-każ
mill-arrest ma imsemmi fil-proviso tal-artikolu 432(1).
jistax jiġi
irrifjutat. (4A)* Meta l-Qorti tal-Maġistrati, sew bħala qorti ta’ ġudikatura
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 347

kriminali sew bħala qorti istruttorja, tagħti l-ħelsien mill-arrest lill-

persuna taħt arrest jew fi żmien li jiġi wara temenda l-
kondizzjonijiet tal-ħelsien mill-arrest, id-deċiżjoni tal-qorti f’dak
ir-rigward għandha tiġi notifikata lill-Avukat Ġenerali sa mhux
aktar tard mill-ġurnata tax-xogħol li tiġi minnufih wara u l-Avukat
Ġenerali jista’ b’rikors jitlob lill-Qorti Kriminali biex jikseb l-
arrest mill-ġdid u d-detenzjoni ulterjuri tal-persuna li tkun ġiet
hekk meħlusa jew biex jemenda l-kondizzjonijiet, inkluż l-ammont
li jitħallas bħala garanzija, li setgħu ġew stabbiliti mill-Qorti tal-
Maġistrati.
(5) Meta f’każ ta’ persuna imputata ta’ delitt li dwaru l-Qorti
tal-Maġistrati tkun għaddiet għal kumpilazzjoni li tinħtieġ, l-
Avukat Ġenerali ma jkunx jew -
(a) ippreżenta l-att tal-akkuża, jew
(b) bagħat lill-imputat biex jiġi ġudikat mill-Qorti tal-
Maġistrati kif provdut fl-artikolu 370(3)(a) jew fl-
artikolu 433(5) ta’ dan il-Kodiċi jew f’xi
provvediment simili f’xi liġi oħra
fiż-żminijiet speċifikati fis-subartikolu (6), li jibdew jgħoddu minn
dakinhar li fih il-persuna imputata tinġieb quddiem l-imsemmija
qorti, jew minn dakinhar meta hija tiġi arrestata kif provdut fl-
artikolu 397(5), dik il-persuna għandha tingħata l-ħelsien mill-
arrest taħt garanzija.
(6) (a) Iż-żminijiet li għalihom jirriferi s-subartikolu li jiġi
qabel dan huma:
(i)
tnax-il xahar f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena
ta’ priġunerija ta’ anqas minn erba’ snin;
(ii) sittax-il xahar f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena
ta’ priġunerija ta’ erba’ snin jew aktar iżda anqas
minn disa’ snin; u
(iii) għoxrin xaħar f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena
ta’ priġunerija ta’ disa’ snin jew aktar.
(b) Iż-żminijiet msemmija fil-paragrafu (a) jitwaqqfu għal
dak l-istess żmien li matulu iż-żminijiet msemmija fl-
artikoli 401 u 407 u fl-artikolu 432(3) ta’ dan il-Kodiċi
ikunu mwaqqfa għal xi raġuni msemmija fl-artikolu
402(1) u (2) ta’ dan il-Kodiċi, kif ukoll għal dak iż-
żmien li fih il-qorti ma tkunx tista’ tkompli bil-
kumpilazzjoni ħlief wara d-deċiżjoni fuq xi kwistjoni
quddiem qorti oħra.
(ċ) Iż-żminijiet imsemmija fil-paragrafu (a) jitwaqqfu
wkoll għal dak l-istess żmien li matulu l-atti tal-
kumpilazzjoni jkunu għand il-Qorti tal-Maġistrati biex
jinstemgħu xhieda kif provdut fl-artikolu 405(5) ta’
dan il-Kodiċi.
(7) Il-ħelsien mill-arrest taħt garanzija għandu jingħata wkoll
dejjem lil persuna imputata ta’ reat kemm-il darba fiż-żminijiet

*Fis-seħħ mill-1 ta’ Jannar, 2004.

348 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

speċifikati fis-subartikolu (9), li jibdew jgħoddu kif provdut fis-

subartikolu (8), ma jkunx hemm sentenza finali li tillibera, issib
ħati jew tikkundanna lill-persuna hekk imputata.
(8) Iż-żminijiet speċifikati fis-subartikolu (9) jibdew jgħoddu:
(a) meta ma tkunx saret kumpilazzjoni, minn dakinhar li
fih il-persuna imputata tinġieb quddiem il-Qorti tal-
Maġistrati jew minn dak inhar meta hija tkun ġiet
arrestata kif provdut fl-artikolu 397(5);
(b) meta tkun saret kumpilazzjoni, minn dakinhar li fih l-
Avukat Ġenerali jibgħat lill-imputat biex jiġi ġudikat
mill-Qorti tal-Maġistrati kif provdut fl-artikolu
370(3)(a) jew fl-artikolu 433(5) ta’ dan il-Kodiċi jew
f’xi provvediment simili f’xi liġi oħra, jew minn
dakinhar li jkun ġie ippreżentat l-att tal-akkuża:
Iżda meta l-imputat isib oġġezzjoni illi l-każ jiġi ittrattat bi
proċedura sommarja kif provdut fl-artikolu 370(3)(d), iż-żmien
jibda jgħodd minn dakinhar li fih ikun ġie ippreżentat l-att tal-
akkuża.
(9) (a) Iż-żminijiet li għalihom jirreferu s-subartikoli (7) u (8)
huma:
(i) erba’ xhur f’każ ta’ kontravvenzjoni jew ta’
delitt suġġett għall-pieni tal-kontravvenzjonijiet
jew għall-piena ta’ priġunerija għal żmien mhux
aktar minn sitt xhur;
(ii) tmien xhur f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena ta’
priġunerija għal żmien iżjed minn sitt xhur iżda
mhux iżjed minn erba’ snin;
(iii) tnax-il xahar f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena
ta’ priġunerija għal żmien iżjed minn erba’ snin
iżda mhux iżjed minn għaxar snin;
(iv) erbgħa u għoxrin xahar f’każ ta’ delitt suġġett
għall-piena ta’ priġunerija għal żmien iżjed minn
għaxar snin iżda mhux iżjed minn ħmistax-il
sena;
(v) tletin xahar f’każ ta’ delitt suġġett għall-piena
ta’ priġunerija iżjed minn ħmistax-il sena.
(b) Iż-żminijiet imsemmija fil-paragrafu (a) jitwaqqfu -
(i) għal dak iż-żmien li fih il-qorti ma tkunx tista’
tkompli tisma’ l-kawża ħlief wara d-deċiżjoni
fuq xi kwistjoni quddiem qorti oħra jew għal xi
raġuni msemmija fl-artikolu 402(1) u (2);
(ii) għal dak l-istess żmien li matulu l-atti tal-
kumpilazzjoni jkunu għand il-Qorti tal-
Maġistrati biex jinstemgħu xhieda mitluba mill-
imputat kif provdut fl-artikolu 406 ta’ dan il-
Kodiċi;
(iii) għal dak iż-żmien li l-każ ikun quddiem il-Qorti
tal-Appell Kriminali fuq appell tal-imputat minn
digriet interlokutorju jew fuq appell tal-imputat
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 349

jew tal-Avukat Ġenerali kif provdut fl-artikolu

499;
(iv) meta l-kawża tkun ġiet imħollija għal data oħra
fuq talba tal-imputat jew tad-difensur tiegħu,
għal dak iż-żmien mid-data ta’ dik it-talba sad-
data li għaliha jkun ġie mħolli għas-smigħ tal-
kawża;
(v) għal dak iz-zmien li fih il-qorti ma tkunx tista’
tisma’ l-kawża riżultat ta’ ċirkostanzi li
jirrigwardaw is-saħħa tal-akkużat li jirriżultaw
minn ħsara inflitta mill-akkużat fuqu nnifsu:
Iżda li perjodu ta’ sospensjoni taħt dan is-
subparagrafu għandu f’kull każ ikun ta’ xahrejn
jew l-ekwivalenti tal-perjodu li matulu
jippersistu l-effetti tal-ħsara inflitta mill-akkużat
fuqu nnifsu, skont liema jkun l-itwal;
(vi) mingħajr preġudizzju u subordinatament għall-
applikazzjoni tas-subparagrafi preċedenti, meta
l-qorti, wara li tkun appuntat il-kawża għas-
smigħ tkun ħassret dak l-appuntament għal xi
raġuni attribwibbli esklussivament lill-akkużat
jew lil xi wieħed jew iżjed mill-akkużati, għal
dak iż-żmien sakemm isir is-smigħ tal-kawża:
Iżda li perjodu ta’ sospensjoni taħt dan is-
subparagrafu ma għandux jeċċedi xahrejn kull
darba u fi kwalunkwe każ ma għandux jeċċedi
massimu ta’ sitt xhur fir-rigward tal-istanzi kollha
li fihom ikun ġie applikat dan is-subparagrafu fl-
istess kawża.
(10) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (5) u (7) ma għandhomx
japplikaw jekk meta ssir it-talba għall-għoti tal-ħelsien mill-arrest
jew fi żmien ġimgħa mit-talba jkun ġie ppreżentat l-att tal-akkuża,
jew meta mandat ta’ arrest kontra l-persuna imputata jkun inħareġ
kif provdut fl-artikolu 579, kemm jekk fl-istess jew f’xi kawża oħra
kontrih li tkun għadha pendenti quddiem xi qorti ta’ ġustizzja
kriminali.
(11) Meta tirrifjuta li tagħti l-ħelsien mill-arrest il-qorti għandha Il-qorti għandha
tgħid x’ikunu r-raġunijiet tagħha għal dak ir-rifjut fl-istess digriet li tgħid x’inhuma
r-raġunijiet
bih tiċħad il-ħelsien mill-arrest, u dak id-digriet għandu jiġi tagħha.
notifikat lill-imputat.

575A. (1) Mingħajr ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu Ħelsien taħt

574A(6) iżda minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew garanzija fil-każ
ta’ reati skedati.
ta’ xi liġi oħra, meta l-Qorti tal-Maġistrati f’kull żmien tordna l- Miżjud:
ħelsien mill-arrest ta’ persuna li - XVI.2006.15.

(a) tkun akkużata b’reat skedat u li tkun reċidiva skont l-

artikoli 50 u 51; u
(b) tkun ġiet qabel misjuba ħatja ta’ reat skedat b’sentenza
li tkun għaddiet b’ġudikat,
l-ordni tal-Qorti għandu jingħata fil-qorti bil-miftuħ f’data li tkun
ġiet notifikata minn qabel lill-prosekuzzjoni u lill-persuna akkużata
350 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

u għandu jiġi notifikat lill-Avukat Ġenerali mhux aktar tard mill-

ġurnata tax-xogħol li jkun imiss.
(2) L-Avukat Ġenerali jista’, mhux aktar tard mill-ġurnata tax-
xogħol li jkun imiss wara d-data tan-notifika lilu tal-ordni tal-Qorti
tal-Maġistrati, jagħmel rikors quddiem il-Qorti Kriminali sabiex
jitlob it-tħassir jew tibdil tal-ordni u l-Qorti Kriminali għandha
taħtar ġurnata għas-smigħ tar-rikors li tkun mhux aktar tard minn
jumejn tax-xogħol minn meta ġie preżentat ir-rikors. Il-Qorti
Kriminali għandha tagħti d-deċiżjoni tagħha fuq ir-rikors bl-
urġenza.
(3) L-esekuzzjoni tal-ordni tal-Qorti tal-Maġistrati li jordna l-
ħelsien mill-arrest tal-persuna akkużata għandha tiġi sospiża tul iż-
żmien mogħti lill-Avukat Ġenerali biex jagħmel rikors lill-Qorti
Kriminali taħt dan l-artikolu u, wara li jsir ir-rikors, sakemm il-
Qorti Kriminali tagħti d-deċiżjoni tagħha.
(4) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 575(1) għandhom
japplikaw ukoll fil-każ ta’ persuna akkużata b’reat skedat.
(5) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu "reat skedat" tfisser reat
minn dawk elenkati fl-Iskeda D.

Ammont tal- 576. L-ammont tal-garanzija għandu jkun fil-limiti stabbiliti

garanzija. mil-liġi, skont il-kondizzjoni tal-imputat, ix-xorta u l-kwalità tar-
Emendat:
IV.1897.2. reat, u ż-żmien tal-piena li għaliha r-reat ikun suġġett.
Kif issir il- 577. (1) Il-garanzija ssir billi jinġieb pleġġ tajjeb, li jobbliga
garanzija. ruħu bil-miktub għas-somma stabbilita.
Emendat:
IV.1897.3; (2) Il-garanzija tista’ ssir ukoll, meta hekk jidhrilha sewwa l-
A.L. 46 tal-
1965; qorti, bid-depożitu biss tas-somma jew ta’ rahan li jiswa daqsha,
LVIII.1974.68; jew bl-obbligazzjoni biss tal-imputat.
VIII.1990.3;
III.2002.141. (3) Iżda, fil-każijiet ta’ kontravvenzjonijiet jew ta’ delitti ta’
kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura
kriminali skont l-artikolu 370(1) u l-artikolu 371(2), il-qorti tista’,
meta hekk jidhrilha sewwa, teħles l-imputat, matul il-kawża, minn
kull xorta ta’ garanzija msemmija f’dan l-artikolu.
(4) L-imputati ta’ delitt li jaqbeż il-kompetenza tal-Qorti tal-
Maġistrati bħala qorti ta’ ġudikatura kriminali, jistgħu, jekk ma
jkunx hemm oppożizzjoni mill-Avukat Ġenerali, jiġu meħlusin
minn kull xorta ta’ garanzija msemmija f’dan l-artikolu, meta jkun
jidher, minn ċertifikat maħruġ mill-Kummissarju tal-Pulizija, li
huma fqar u nies ta’ morali tajba.

Effett tal- 578. L-effett tal-garanzija huwa li l-imputat jew akkużat jiġi
garanzija. meħlus mill-arrest:
Emendat:
XII.1914.13; Iżda, il-qorti tista’, wara, f’kull waqt ieħor tal-proċeduri,
A.L. 46 tal-
1965; fuq talba tal-Pulizija, jew, skont il-każ, tal-Avukat Ġenerali, meta
LVIII.1974.68. jinġiebu quddiemha raġunijiet tajba, u wara li tisma’ l-imputat jew
akkużat, tneħħilu l-benefiċċju tal-ħelsien mill-arrest, u tordna l-
arrest tiegħu mill-ġdid.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 351

579. (1) Jekk l-imputat jew akkużat jonqos li jidher għall- Effetti tan-
ordni tal-awtorità msemmiia fl-obbligazzjoni tal-garanzija, jew nuqqas ta’ dehra
tal-persuna taħt
jonqos li josserva xi kondizzjoni imposta mill-qorti fid-digriet garanzija, eċċ.
tagħha li bih tagħti l-ħelsien mill-arrest, jew jinħeba jew jitlaq Emendat:
XXII.1976.4.
minn Malta, jew waqt li jkun meħlus mill-arrest jikkommetti delitt Sostitwit:
li ma jkunx wieħed ta’ natura involontarja, jew jinterferixxi jew XXIX.1989.3.
jipprova jinterferixxi max-xhieda jew b’mod ieħor jintralċja jew Emendat:
XXIX.1990.30;
jipprova jintralċja il-kors tal-ġustizzja fir-rigward tiegħu jew ta’ xi III.2002.142;
persuna oħra, is-somma msemmija fl-obbligazzjoni tgħaddi favur XVI.2006.16;
il-Gvern ta’ Malta, u, barra minn dan, jiġi maħruġ mandat ta’ arrest XI.2009.10;
VIII.2015.36;
kontra tiegħu: XXIX.2021.3.
Iżda l-Qorti tista’ tiddeċiedi li ma tapplikax id-
dispożizzjonijiet ta’ dan is-subartikolu jew li ma tapplikahomx fl-intier
tagħhom meta l-qorti tkun tal-fehma illi l-ksur tal-kondizzjoni
imposta fid-digriet li bih jingħata l-ħelsien mill-arrest ma hiex ta’
konsegwenza serja.
(2) Kull persuna li tonqos milli tħares xi waħda mill-
kondizzjonijiet imposti mill-qorti fid-digriet tagħha li bih tagħti l-
ħelsien mill-arrest taħt garanzija tkun ħatja ta’ reat u teħel, meta
tinsab ħatja, il-piena ta’ multa jew ta’ priġunerija għal żmien ta’
erba’ xhur sa sentejn, jew għal multa u priġunerija flimkien u l-
Qorti għandha tordna li l-ammont stabbilit fil-ħelsien mill-arrest taħt
garanzija għandu jiġi konfiskat fl-intier tiegħu jew f’parti minnu favur
il-Gvern ta’ Malta skont kif il-Qorti tqis il-gravità tar-reat.
(3) Minkejja d-dispożizzjonijiet ta’ xi liġi, kull persuna
akkużata b’reat kif imsemmi fis-subartikolu (2) għandha tiġi
mressqa l-Qorti taħt arrest, u l-Pulizija tkun tista’, fl-istess
proċedimenti, titlob ir-revoka tal-ħelsien mill-arrest u l-arrest mill-
ġdid ta’ dik il-persuna. Il-proċedimenti għal reat taħt is-subartikolu
(2) għandhom jittieħdu mill-Pulizija u jiġu deċiżi mill-Qorti bl-
urġenza.
(4) Il-Pulizija tista’ tidħol f’kull fond sabiex tiżgura li l-
kondizzjonijiet imposti mill-qorti kif ingħad fis-subartikolu (1)
ikunu qegħdin jiġu mħarsa. Il-Pulizija tista’ wkoll tarresta mingħajr
mandat kull persuna suspettata b’reat taħt is-subartikolu (2).

580. (1) Il-ħelsien mill-arrest jingħata lill-imputat jew akkużat Il-qorti li

mill-Qorti tal-Maġistrati jew mill-Qorti Kriminali, li taħt is-setgħa minnha jingħata
l-ħelsien mill-
tagħha, skont il-każ, ikun, jew għandu jkun detenut. arrest.
Emendat:
VI.1871.36;
A.L. 46 tal-
1965;
XXV.1967.24;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40;
VIII.1990.3;
III.2002.143.
(2) It-talba għall-ħelsien mill-arrest tista’ ssir f’kull waqt tal- Meta tista’ ssir
kawża, wara li jitniżżlu bil-miktub il-kwerela jew ir-rapport u l- it-talba għall-
ħelsien mill-
eżami msemmi fl-artikolu 390, u din it-talba tista’ ssir mhux biss arrest bil-
matul il-kompilazzjoni, imma wkoll quddiem l-imħallef tal-Qorti garanzija.
Kriminali wara li l-imputat jiġi mibgħut biex jitqiegħed taħt att ta’
akkuża jew wara li jiġi ippreżentat l-att tal-akkuża, għalkemm il-
 352 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Qorti tal-Maġistrati ma tkunx tagħtu l-ħelsien mill-arrest.

Kif issir it-talba (3) It-talba għall-ħelsien mill-arrest, quddiem il-Qorti
għall-ħelsien Kriminali, issir b’rikors, li fuqu l-qorti tagħti, jekk ir-rikors ikun
mill-arrest
quddiem il-Qorti oppost mill-Avukat Ġenerali, ġurnata biex tisma’ lill-arrestat u lill-
Kriminali, Avukat Ġenerali, u tordna li dawn jiġu innotifikati b’kopja tad-
digriet.
quddiem il-Qorti (4) Ħlief kif provdut fl-artikolu 575(2), it-talba għall-ħelsien
tal-Maġistrati. mill-arrest quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, issir bil-fomm.

Ma jerġax 581. Fil-każ imsemmi fl-artikolu 579, lill-arrestat ma jistax

jingħata l- jerġa’ jiġi mogħti l-ħelsien mill-arrest fl-istess kawża.
ħelsien mill-
arrest lil wieħed
li jerġa jiġi
arrestat
minħabba li
naqas li jidher.
Il-ħelsien mill- 582. (1) Il-qorti ma tistax ex officio tagħti l-ħelsien mill-arrest
arrest ma taħt garanzija, meta dan il-ħelsien ma jitolbux l-imputat jew l-
jingħatax mill-
qorti ex officio. akkużat.
Il-qorti tista’ (2) Il-qorti tista’ tordna li jingħata avviż qabel ta’ erbgħa u
tordna li jingħata għoxrin siegħa tal-pleġġ li jkun sejjer jinġieb.
avviż qabel tal-
pleġġ li sejjer
jinġieb.
Il-qorti tista’ (3) Il-qorti tista’, għal raġuni tajba, ittawwal iż-żmien li qabel
ittawwal iż- tkun iffissat għad-dehra tal-akkużat jew imputat.
żmien għad-
dehra tal-
akkużat.

Jedd tal-pleġġ li 583. Jekk pleġġ ikollu raġun jissuspetta illi l-imputat jew
jiġi meħlus mill- akkużat ikun sejjer jaħrab, huwa jista’, wara li juri lill-Pulizija
pleġġerija f’xi
każijiet. Eżekuttiva li għandu raġun il-għaliex hekk issuspetta, jitlob l-arrest
mill-ġdid tal-imputat jew akkużat, u b’hekk jeħles mill-pleġġerija
tiegħu:
Iżda l-imputat jew akkużat jista’ jerġa’ jiġi meħlus mill-
arrest, kemm-il darba jġib garanzija ġdida.

Regoli għall- 584. L-ammont tal-garanzija jiġi regolat bħal ma sejjer jingħad
ammont tal- hawn:
garanzija.
Emendat: Għall-kontravvenzjonijiet, minbarra l-każ tal-kontrav-
IV.1897.4;
II.1973.8; venzjoni imsemmija fl-artikolu 338(t), l-ammont tal-garanzija
XXXVIII.1973.4; huwa minn erba’ euro u sitta u sittin ċenteżmu (4.66) sa disa’ euro
XLIX.1981.4;
A.L. 407 tal- u tnejn u tletin ċenteżmu (9.32): għall-kontravvenzjoni msemmija
2007. fl-artikolu 338(t), jew għad-delitti suġġetti għall-piena tad-
detenzjoni jew ta’ anqas minn sena priġunerija, l-ammont tal-
garanzija huwa minn sitta u erbgħin euro u disgħa u ħamsin
ċenteżmu (46.59) sa tlieta u għoxrin elf mitejn u tlieta u disgħin
euro u tlieta u sebgħin ċenteżmu (€23,293.73); f’kull każ ieħor l-
ammont tal-garanzija huwa dik is-somma, mhux anqas minn mija u
sittax-il euro u sebgħa u erbgħin ċenteżmu (116.47), illi l-qorti
jidhrilha, fiċ-ċirkostanzi, li tkun biżżejjed biex tiżgura sa fejn huwa
possibbli illi l-imputat jew akkużat jidher kif provdut skont il-liġi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 353

585. (1) Għall-ġbir tas-somma stabbilita fl-obbligazzjoni tal- Ġbir tal-

garanzija, fil-każ imsemmi fl-artikolu 579, il-qorti li quddiemha garanzija.
Emendat:
kellu jidher l-imputat jew akkużat, tgħaddi, skont il-każ, jew għall- VIII.1857.18.
ħruġ u esekuzzjoni ta’ mandat ta’ qbid jew ta’ arrest kontra l-pleġġ
sakemm titħallas is-somma, jew għad-dikjarazzjoni tal-akkwist tad-
depożitu favur il-Gvern ta’ Malta, jew, f ’każ ta’ rahan, tordna l-
bejgħ tiegħu.
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) jgħoddu wkoll
għall-imputat jew akkużat meta dan ikun obbliga ruħu flimkien
mal-pleġġ, in solidum jew b’mod ieħor, jew meta l-garanzija tkun
ingħatat taħt l-obbligazzjoni tal-imputat jew akkużat biss,
għalkemm hu jkun ġie arrestat, ikkundannat jew illiberat fuq ir-reat
li għalih ikun ġie lilu mogħti l-ħelsien mill-arrest.

586. (1) Kull min jiġi arrestat minħabba li ma jkunx ħallas is- Detenzjoni għal
somma li għaliha jkun obbliga ruħu, għandu jinżamm f’detenzjoni min ma jħallasx
is-somma tal-
għal żmien ta’ mhux aktar minn ġurnata għal kull ħdax-il euro u garanzija.
ħamsa u sittin ċenteżmu (11.65) ta’ dik is-somma, sew jekk dik il- Emendat:
IV.1874.11;
persuna tkun l-imputat jew l-akkużat sew jekk tkun il-pleġġ. XXIX.1990.31;
A.L. 407 tal-
Iżda fl-ebda każ ma għandha d-detenzjoni għal min ma 2007;
jħallasx is-somma li għaliha jkun obbliga ruħu taqbeż is-sitt xhur XXI.2011.46.
jekk l-ammont ma jkunx iktar minn sebat elef euro (7,000), sena
jekk l-ammont ma jkunx iktar minn tletin elf euro (30,000),
tmintax-il xahar jekk l-ammont ma jkunx iktar minn tmenin elf
euro (80,000) u sentejn jekk ikun iktar minn tmenin elf euro
(80,000).
(2) Jekk il-persuna hekk detenuta ma jkollhiex biex titmantna
minn tagħha, għandu jmantniha l-Gvern; iżda f ’dan il-każ hija
tista’ tkun imġiegħla taħdem bħall-priġunieri l-oħra li huma
suġġetti għax-xogħol, u tista’ tinżamm f’kull ħabs li jkun.

587. Jekk il-garanti jmut jew isiefer, ukoll jekk għal xi żmien, Bidla tal-garanti
jew ifalli, l-imputat jew akkużat għandu jġib floku garanti ieħor f’xi każijiet.
Emendat:
tajjeb. Jekk jonqos li jġib dan il-garanti ieħor, hu jerġa’ jiġi III.2002.144.
arrestat.

Titolu V
FUQ L-ATT TAL-AKKUŻA
588. Fil-każijiet ta’ reati ta’ kompetenza tal-Qorti Kriminali, l- Forma tal-att tal-
att tal-akkuża għandu jiġi magħmul bil-miktub u għandu jiġi akkuża.
Emendat:
iffirmat mill-Avukat Ġenerali. Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 7;
XVI.1932.9;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40.
354 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

X’għandu jkun 589. L-att tal-akkuża jsir fl-isem tar-Repubblika ta’ Malta, u
fih l-att tal- għandu -
akkuża.
Emendat: (a) isemmi l-qorti li jinġieb quddiemha;
XIV.1889.48;
XI.1900.84, 85; (b) jagħti ċar il-partikularitajiet tal-akkużat;
XXX.1934.18;
A.L. 46 tal- (ċ) ifisser il-fatt li jikkostitwixxi r-reat, bil-
1965;
LVIII.1974.68; partikularitajiet li jkunu jistgħu jingħataw dwar iż-
XXVII.1975.35; żmien u l-lok li fihom ikun sar il-fatt u dwar il-persuna
XXII.1976.4; li kontra tagħha r-reat ikun sar, flimkien maċ-
XI.2018.25.
ċirkostanzi kollha li, skont il-liġi u fil-fehma tal-
Avukat Ġenerali, jistgħu jkabbru jew inaqqsu l-piena;
u
(d) jispiċċa b’ġabra fil-qosor li fiha l-imputat jiġi akkużat
tar-reat kif miġjub jew imfisser fil-liġi, u bit-talba
sabiex jitmexxa kontra l-akkużat skont il-liġi, u sabiex
l-istess akkużat jiġi ikkundannat għall-piena stabbilita
mil-liġi (hawn jingħad l-artikolu tal-liġi li
jikkontempla r-reat) jew għal kull piena oħra li skont
il-liġi tista’ tingħata skont kif jiġi iddikjarat ħati l-
akkużat.
Preżentata tal-att 590. (1) L-att tal-akkuża għandu jiġi ippreżentat fir-reġistru
tal-akkuża. tal-qorti, u r-reġistratur għandu jniżżel fl-aħħar tiegħu, il-ġurnata
Emendat:
LIII.1981.9; tal-preżentata.
VI.2023.12.
(2) Ma’ l-att tal-akkuża l-Avukat Ġenerali għandu jippreżenta
wkoll nota tax-xhieda, dokumenti u oġġetti oħra li jkollu l-ħsieb li
jipproduċi fil-kawża.

Għaqda ta’ 591. Akkużi kontra żewġ persuni jew aktar bħala awturi jew
akkużi f’att ta’ kompliċi fl-istess reat, jew bħala ħatjin ta’ reati diversi li jkollhom
akkuża wieħed.
konnessjoni bejniethom, jistgħu jinġiebu f’att ta’ akkuża wieħed u
iġġudikati kollha fl-istess kawża, għalkemm xi wieħed minn dawn
ir-reati jkun ta’ kompetenza inferjuri.
Meta jingħad li 592. Ir-reati huma konnessi -
reat hu konness
ma’ ieħor. (a) meta jsiru fi żmien wieħed minn żewġ persuni jew
aktar miġburin flimkien;
(b) meta jsiru fi żminijiet u postijiet diversi u minn
persuni diversi wara ftehim li jkun sar bejniethom
minn qabel;
(ċ) meta reat isir biex iservi ta’ mezz għal reat ieħor;
(d) meta reat isir biex jiffaċilita l-esekuzzjoni jew il-
konsumazzjoni ta’ reat ieħor, jew biex jiżgura lill-ħati
l-impunità dwar reat ieħor.

Att ta’ akkuża 593. (1) Żewġ reati jew aktar magħmulin minn persuna waħda,
wieħed kontra l- għalkemm mhux konnessi bejniethom, jistgħu jinġiebu f ’att ta’
istess persuna
għal bosta reati akkuża wieħed u jiġu iġġudikati fl-istess kawża, għad li xi wieħed
għalkemm mhux minn dawn ir-reati jkun ta’ kompetenza inferjuri; meta jsir hekk, l-
konnessi.
Emendat: att tal-akkuża għandu jitqassam f ’diversi kapi, u f ’kull wieħed
XI.1900.86; minnhom għandha titħares id-dispożizzjoni tal-artikolu 589.
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 355

(2) Iżda l-qorti tista’, fuq talba tal-Avukat Ġenerali, tordna li Il-qorti tista’
dawn ir-reati jiġu iġġudikati kull wieħed għalih. tordna kawża
għaliha għal kull
reat.

594. Il-qorti tista’ wkoll, fuq talba tal-Avukat Ġenerali, tordna l- Każijiet oħra
firda tal-kawżi, kemm-il darba żewġ akkużati jew iżjed ikunu fejn il-qorti tista’
tordna l-firda
miġjubin flimkien f’att ta’ akkuża wieħed. tal-kawżi.
Emendat:
XI.1900.86;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
III.1976.6.
595. Fil-każijiet imsemmijin fl-artikoli 591 u 593, jekk żewġ Setgħa tal-qorti
atti ta’ akkuża jew iżjed jiġu ippreżentati fl-istess żmien jew fi li tordna l-
għaqda ta’ atti
żminijiet diversi, il-qorti tista’, fuq talba tal-Avukat Ġenerali, ta’ akkuża.
tordna li huma jiġu magħqudin biex jiġu iġġudikati flimkien. Emendat:
XI.1900.86;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
596. Meta, għal raġuni ta’ skuża, it-tnaqqis tal-piena jkun imiss L-Avukat
isir f’latitudni li jkunu jidħlu fiha żewġ gradi jew aktar, l-Avukat Ġenerali jista’
jdaħħal l-iskuża
Ġenerali jista’ fl-att tal-akkuża jitlob waħda minn dawk il-pieni fl-att tal-akkuża.
iżgħar imdaħħla f’dik il-latitudni, u li, skont il-provi li jkun hemm, Emendat:
A.L. 46 tal-
huwa jidhirlu li tkun tgħodd għad-delitt; u f’dan il-każ, l-Avukat 1965;
Ġenerali għandu fl-att tal-akkuża jsemmi wkoll l-iskuża, u l-qorti LVIII.1974.68.
ma tkunx tista’ tagħti piena akbar minn dik li tkun ġiet mitluba fl-
att tal-akkuża.
597. (1) Il-qorti tista’, sew ex officio, kemm ukoll fuq Korrezzjoni ta’
eċċezzjoni tal-akkużat, tordna l-korrezzjoni tal-att tal-akkuża, basta att ta’ akkuża
mill-qorti ex
li dan isir qabel ma l-akkużat iwieġeb għall-mistoqsija jekk hux officio jew fuq
ħati jew le: iżda ebda ħaġa m’għandha tiżdied fl-att tal-akkuża li talba tal-
akkużat,
tkun tista’ tagħmel iżjed gravi r-reat. Emendat:
V.1868.34;
VI.1871.37;
III.1896.6;
XII.1913.23;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68;
III.2002.145;
XXVIII.
2021.16.
(2) Dan l-ordni jista’ jingħata wkoll fuq talba tal-Avukat jew b’talba tal-
Ġenerali kull meta jkun hemm żball jew difett fl-att tal-akkuża, Avukat Ġeneral.
ukoll meta, minħabba dan l-iżball jew difett, l-akkużat ikun ta l-
eċċezzjoni tan-nullità tal-att tal-akkuża jew il-qorti ex officio tkun
qanqlet il-kwistjoni tan-nullità tal-att tal-akkuża.
(3) Meta l-korrezzjoni tal-att tal-akkuża tiġi ordnata mill-qorti L-akkużat jista’
ex officio, jew fuq talba tal-Avukat Ġenerali, l-akkużat jista’ jitlob jitlob li l-kawża
titħalla għal
li l-kawża tiġi mħollija għal ġurnata oħra, sabiex ilesti d-difiża. ġurnata oħra.
(4) L-att tal-akkuża ma jistax jiġi attakkat minħabba difetti fl- Difetti fl-atti tal-
atti tal-kompilazzjoni, u l-akkużat lanqas ma jista’ jitlob li, kompilazzjoni li
għalihom jista’
minħabba xi wieħed minn dawk id-difetti, il-kawża ma tgħaddix ’il jiġi attakkat l-att
quddiem fuq dak l-istess att ta’ akkuża, ħlief jekk dak id-difett ikun tal-akkuża.
jikkonsisti fin-nuqqas għal kollox tal-qari tal-akkużi jew tal-eżami
 356 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

tal-imputat jew tad-deċiżjoni li tiddikjara li l-imputat għandu

jitqiegħed taħt att ta’ akkuża, inkella fir-rifjut tal-qorti istruttorja,
mingħajr raġuni tajba, li tisma’ l-provi miġjubin mill-imputat; bla
ħsara dejjem tal-jedd tal-akkużat u tal-Avukat Ġenerali li jopponi li
jinġieb fil-kawża xi att li ma jkunx magħmul skont il-liġi, u li jkun
irid jinġieb sabiex bih issir xi prova.
L-inkompetenza (5) Lanqas ma jista’ att ta’ akkuża jiġi attakkat għall-
tal-qorti inkompetenza tal-qorti li għamlet il-kompilazzjoni, minħabba li l-
istruttorja
ratione loci ma kompilazzjoni kien imissha ssir mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) u
ġġibx nullità ta’ mhux mill-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) jew mill-Qorti tal-
att ta’ akkuża. Maġistrati (Għawdex) u mhux mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta).

Korrezzjoni ta’ 598. (1) Kull żball fl-isem tal-akkużat jew fil-partikularitajiet
żball fl-isem tal- l-oħra tiegħu, jista’, bil-permess tal-qorti, jiġi ikkorreġut.
akkużat.
(2) Jekk l-akkużat ma jagħtix eċċezzjoni fuq dan l-iżball qabel
ma huwa jwieġeb jekk hux ħati jew le fuq l-akkuża, il-kawża
tgħaddi ’l quddiem bħallikieku l-isem u l-partikularitajiet imniżżlin
fl-att tal-akkuża kienu tassew dawk tal-akkużat:
Iżda l-qorti tista’, f’kull att ta’ wara, iżżid il-veru isem jew
il-partikularitajiet veri, jekk dawn jiġu magħrufin, u f ’dan il-każ
din iċ-ċirkostanza tiġi mniżżla fl-atti tal-kawża.

Korrezzjoni ta’ 599. (1) Il-qorti tista’ f’kull waqt tal-kawża sakemm il-ġuri
żbalji fl-att tal- ma jagħtix il-verdett tiegħu, tordna li jiġi ikkorreġut kull żball li,
akkuża li
joħorġu mill- mill-provi li jinġiebu fil-kawża, jinsab li sar fl-att tal-akkuża dwar
provi miġjubin iċ-ċirkostanzi ta’ żmien, post u persuna, meta, fejn, u kontra min
fil-kawża.
Emendat: sar ir-reat, jew dwar l-indikazzjoni jew id-deskrizzjoni tal-ħwejjeġ
IV.1856.44; li fuqhom sar ir-reat:
IX.1857.17;
V.1868.35;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
Ma jittiħidx qies Iżda, f’dan il-każ, m’għandu jittieħed ebda qies ta’ ebda
tal-aggravament ħaġa li, minħabba dik il-korrezzjoni, tagħmel iżjed gravi r-reat,
tar-reat li joħroġ
mill-korrezzjoni kemm-il darba dan l-aggravament ma jkunx miġjub espressament
ta’ żball fl-att fl-att tal-akkuża; u l-qorti tista’, jekk tara li dik il-korrezzjoni
tal-akkuża.
Setgħa tal-qorti. setgħat tagħmel ħsara lill-akkużat fid-difiża tiegħu, tħoll, fuq talba
tiegħu, il-ġuri, u tħalli l-kawża għal ġurnata oħra, biex tagħti żmien
lill-akkużat li jlesti d-difiża fuq l-att tal-akkuża hekk ikkorreġut,
basta li l-akkużat jagħmel dik it-talba f’kull żmien qabel l-indirizz
imsemmi fl-artikolu 465 jew, jekk din il-korrezzjoni ssir wara l-
indirizz hawn fuq imsemmi, qabel il-verdett tal-ġuri.
Żball fir- (2) Kull żball fir-riferenza għall-artikolu ta’ dan il-Kodiċi, jew
riferenza għall- ta’ liġi oħra li ssemmi l-piena li l-applikazzjoni tagħha tkun ġiet
artikolu tal-liġi.
mitluba fl-att tal-akkuża, jista’ jiġi ikkorreġut f’kull żmien sakemm
tingħata s-sentenza.
Min jista’ jġib (3) Kull difett jew żball imsemmi f’dan l-artikolu, jista’ jinġieb
’il quddiem id- ’il quddiem mill-Avukat Ġenerali jew mill-akkużat jew mill-avukat
difett jew l-
iżball. tiegħu jew mill-qorti ex officio.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 357

600. (1) L-Avukat Ġenerali jista’ jċedi att ta’ akkuża li jkun Ċessjoni ta’ att
ġie ippreżentat minnu, basta li dan isir qabel ma l-akkużat iwieġeb ta’ akkuża,
Emendat:
jekk hux ħati jew le fuq l-akkuża, u f’dan il-każ il-kawża ma timxix A.L. 46 tal-
iżjed ’il quddiem u l-akkużat jiġi illiberat; iżda jekk l-akkużat ikun 1965;
LVIII.1974.68.
laħaq wieġeb jekk hux ħati jew le fuq l-akkuża, l-att tal-akkuża ma
jistax jiġi ċedut mingħajr il-kunsens tal-akkużat.
(2) Fil-każ il-wieħed u l-ieħor, iċ-ċessjoni ta’ att ta’ akkuża mhix ta’ xkiel
mhix ta’ xkiel għall-ftuħ ta’ proċess ġdid għal kollox kontra l- għal proċess
ġdid fuq provi
akkużat, jekk jinsabu provi ġodda. ġodda.
601. Ebda akkużat ma jista’ jiġi misjub ħati ta’ reat li ma jkunx Akkużat ma
miġjub espressament fl-att tal-akkuża, jew li ma jkunx kompriż jew jistax jinsab ħati
ta’ reat mhux
involut fl-att tal-akkuża skont l-artikolu 467. imdaħħal fl-att
tal-akkuża.
602. Meta l-att tal-akkuża ma jiġix ippreżentat fiż-żmien li Nuqqas ta’
jmissu, il-qorti tista’, fuq talba tal-imputat, u wara li tisma’ l- preżentata ta’ att
ta’ akkuża fiż-
Av u k a t Ġ e n e r a l i , t o r d n a l i l - i m p u t a t j i ġ i i l l i b e r a t , u d - żmien stabbllit.
dispożizzjonijiet tal-artikolu 434 għandhom, mutatis mutandis, Emendat:
V.1868.36;
japplikaw: A.L. 46 tal-
1965;
Iżda, din id-dispożizzjoni ma tgħoddx, jekk fiż-żmien li ssir LVIII.1974.68;
it-talba hawn fuq imsemmija, l-att tal-akkuża jkun ġie ippreżentat. III.2002.146.

Titolu VI
FUQ IL-ĠURATI
603. (1) Kull persuna tal-età ta’ wieħed u għoxrin sena jew Kwalifiki biex
iżjed, li toqgħod f ’Malta u li tkun ċittadin ta’ Malta, tkun wieħed iservi ta’
ġurat.
ikkwalifikata biex isservi bħala ġurat kemm-il darba dik il-persuna Emendat:
tkun taf biżżejjed bl-ilsien Malti, tkun ta’ kondotta tajba u tkun X.1858.3;
X.1896.2;
tajba biex isservi ta’ ġurat. XXX.1934.19;
A.L. 46 tal-
1965;
XXXIII.1972.6;
XLIX.1981.4.
XIII.2018.24.
(2) B’danakollu ebda persuna li tkun instabet ħatja minn xi Skwalifiki.
qorti kompetenti f ’Malta ta’ xi delitt punibbli bi jew priġunerija
għal żmien ta’ iktar minn sena, jew ta’ xi wieħed mid-delitti
msemmija fis-Sub-titolu II tat-Titolu VII tat-Taqsima II tal-Ewwel
Ktieb ta’ dan il-Kodiċi ma tkun kwalifikata biex isservi ta’ ġurat:
Iżda din id-dispożizzjoni ma tapplika għal ebda persuna
bħal dik li tkun kisbet maħfra ħielsa jew għal xi persuna misjuba
ħatja ta’ omiċidju involontarju jew xi delitt ieħor kontra l-persuna,
skużabbli għal xi waħda mir-raġunijiet imsemmija fl-artikolu 227,
u fl-artikolu 230(a) u (b).
(3) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2) għandhom
japplikaw għal kull persuna li tinsab ħatja, minn qorti kompetenti
ta’ xi pajjiż ieħor, ta’ xi delitt imsemmi f’dak is-subartikolu jew ta’
xi delitt li, ikun kif ikun deskritt fil-liġi ta’ dak il-pajjiż, jaqa’ taħt
id-deskrizzjoni ta’ xi wieħed mill-imsemmija delitti.
 358 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Persuni mhux (4) M’humiex tajba biex iservu ta’ ġurati -

tajba biex iservu
ta’ ġurati. (a) l-interdetti u l-inabilitati;
(b) il-falluti mhux rijabilitati;
(ċ) il-persuni li, minħabba difett magħruf, tal-ġisem jew
tal-moħħ, ma jitqisux tajba, biex iservu ta’ ġurati;
(d) il-persuni li jkunu taħt proċess fuq delitt, sakemm
jispiċċa l-proċess.

Persuni ħielsa 604. (1) Huma meħlusin milli jservu ta’ ġurati -
milli jservu ta’
ġurati. Il-Membri tal-Kamra tad-Deputati, Sindki u Segretarji
Emendat: Eżekuttivi tal-Kunsilli Lokali, l-Imħallfin, il-konsli onorarji, is-
X.1858.4;
X.1896.3; saċerdoti, membri tal-Forzi Armati ta’ Malta, il-persuni li
VIII.1909.54; għandhom il-kariga ta’ Kapijiet ta’ Dipartimenti tal-Gvern u d-
X.1960.3;
XXV.1962.5; deputati tagħhom, il-maġistrati, ir-Reġistratur tal-Qrati, l-uffiċjali
A.L. 46 tal- tal-Pulizija Eżekuttiva, il-professuri u l-għalliema full-time tal-
1965; Università, is-surmastrijiet tal-iskejjel sekondarji, primarji u
XXVII.1970.186
; tekniċi, l-Uffiċjali Mediċi tad-Distretti, l-ispetturi tas-saħħa, l-
XXVII.1975.36, Uffiċjal Prinċipali u l-Uffiċjali tal-Probation u kull persuna oħra
40; ta’ kull xorta skont ma l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja
IV.1994.17;
XXIV.1995.360, jista’, minn żmien għal żmien, jistabbilixxi b’Ordni fil-Gazzetta.
362;
III.2002.147; (2) Barra dawn, il-qorti tista’, fuq talba għaldaqshekk, teħles
I.2005.24; milli jservu ta’ ġurati, l-ispiżjari tar-rħula, it-tobba, il-kirurgi jew
XVI.2006.17. obstetriċi li jkunu fl-eżerċizzju attwali tal-professjoni tagħhom, u
kull min ikun għalaq sittin sena, kemm-il darba, f ’xi każ
partikulari, il-qorti ma jkunx jidhrilha xort’oħra għall-finijiet tal-
ġustizzja.
(3) Persuna li tkun qed tieħu ħsieb ta’ familja jew ta’ persuna li
tkun tbati minn xi mard fiżiku jew mentali hi wkoll meħlusa milli
sservi ta’ ġurat.

Kif għandha ssir 605. (1) Il-Kummissarju tal-Pulizija jew ir-rappreżentant

il-lista tal-ġurati. tiegħu, il-Maġistrat Anzjan, l-Avukat Ġenerali jew ir-rappreżentant
Emendat:
X.1858.5; tiegħu, il-President tal-Kamra tal-Avukati u l-President tal-Kamra
X.1896.4,5,6,7; tal-Prokuraturi Legali għandhom, darbtejn fis-sena, jattendu għal-
Ordni fil-Kunsill
tal-1899, art. 8 laqgħa hekk imsejħa mid-Direttur, Qrati u Tribunali Kriminali
(a), (b), (ċ); sabiex, jagħmlu, mill-aħjar li jafu -
VIII.1909.55;
XVI.1932.10; (a) lista ta’ persuni ikkwalifikati kif imiss u biżżejjed
XXX.1934.20; tajba biex iservu ta’ ġurati fil-kawża kontra persuni li
XX.1936.5;
XXXIII.1972.7; jitkellmu bil-Malti;
XLVI.1973.108;
XXVII.1975.40; (b) lista ta’ persuni li jkollhom il-kwalifiki kollha kif
IV.1994.18. imiss biex iservu ta’ ġurati imma li ma jkunux jafu
XXIV.1995.362; biżżejjed tajjeb bl-ilsien Malti, u jkunu jafu biżżejjed
XVI.2006.18;
XXIV.2014.66. tajjeb bl-ilsien Ingliż biex jistgħu jifhmu u jsegwu l-
proċeduri immexxija b’dan l-ilsien.
(2) Il-listi jissejħu: il-waħda "Lista tal-Ġurati għall-kawża
kontra persuni li jitkellmu bil-Malti" u l-oħra "Lista ta’ Ġurati
Speċjali għall-kawża kontra persuni li jitkellmu bl-Ingliż". Il-listi
għandhom isiru fl-ordni alfabetiku tal-kunjomijiet u għandu jkun
fihom l-isem, il-kunjom u l-professjoni tal-ġurati, u l-lok fejn ikun
joqgħod kull ġurat.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 359

(3) Min-numru kollu ta’ persuni li jkunu fuq il-listi hawn fuq
imsemmija, għandha ssir lista oħra bl-ismijiet ta’ persuni tajba biex
iservu bħala primi ġurati. In-numru tal-primi ġurati m’għandux
ikun iżjed mis-sitta waħda tan-numru kollu f’kull lista.
(4) Il-primi ġurati għandhom ikollhom ukoll il-kwalifika li
jkunu fil-fatt servew f’ġuri fil-Qorti Kriminali.
(5) Il-listi għandhom jiġu maħruġa fil-Gazzetta tal-Gvern fix-
xahar ta’ Awissu ta’ kull sena.
(6) Fi żmien ħmistax-il ġurnata mill-pubblikazzjoni tal-listi,
kull persuna li jkollha l-kwalifiki meħtieġa mil-liġi biex isservi
bħala ġurat jew bħala ġurat speċjali u li tkun trid tiġi mniżżla fil-
lista, jew, li ma jkollhiex il-kwalifiki meħtieġa biex isservi bħala
ġurat jew bħala ġurat speċjali, u tkun trid tiġi mħassra mil-lista,
għandha tagħmel rikors għaldaqshekk lill-Qorti Kriminali.
(7) Il-qorti fuq din it-talba tipproċedi fil-qosor.
(8) Ir-reġistratur għandu jniżżel fuq il-listi kull korrezzjoni illi
l-qorti tordna.
(9) Fl-ewwel ħmistax-il ġurnata tax-xahar ta’ Novembru ta’
kull sena, il-listi ikkorreġuti tal-ġurati u tal-ġurati speċjali li jistgħu
jiġu msejħin biex iservu fis-sena ta’ wara, għandhom jiġu maħruġa
fil-Gazzetta tal-Gvern:
Iżda, l-uffiċjali msemmijin fis-subartikolu (1) jistgħu,
f ’kull żmien, iżidu fil-listi hawn fuq imsemmija l-isem ta’ kull
ġurat jew ġurat speċjali ieħor li jkollu l-kwalifiki, u, f’kull każ bħal
dan, kull isem li jkun ġie hekk miżjud għandu jiġi maħruġ fil-
Gazzetta tal-Gvern, u jgħoddu għaldaqshekk id-dispożizzjonijiet
tas-subartikoli (6), (7) u (8).
(10) Listi supplementari ikkorreġuti tal-ġurati u tal-ġurati
speċjali, b’dawk il-korrezzjonijiet li tkun ordnat il-qorti, għandhom
jiġu maħruġa fil-Gazzetta tal-Gvern.
(11) Meta jiġu ippubblikati l-listi msemmijin fis-subartikoli (9)
u (10), l-ismijiet tal-persuni mniżżlin fuq il-listi għandhom
jinkitbu, kull isem għalih, fuq poloz tal-parċmina jew tal-karta,
kemm jista’ jkun bħal xulxin fil-għamla u fid-daqs. L-ismijiet tal-
ġurati u tal-primi ġurati għandhom jitqiegħdu f ’żewġ kaxex
separati, u l-ismijiet tal-ġurati speċjali u tal-primi ġurati speċjali
f’żewġ kaxex separati oħra.
(12) Il-kaxex għandhom jinżammu msakkrin għand ir-reġistratur
u għandhom jinfetħu quddiem l-imħallef jew imħallfin fil-qorti bil-
miftuħ.
(13) L-Imħallfin tal-Qorti Kriminali jew kull tnejn minnhom
jistgħu jordnaw li l-ismijiet tal-persuni li l-imhallfin hawn fuq
imsemmija jkun jidhrilhom li m’humiex tajbin biex iservu bħala
ġurati jiġu mħassrin mill-listi.
360 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

It-tlugħ tal-poloz 606. (1) Ir-reġistratur, kull xahar, għandu jiftaħ il-kaxex u
li għandu jsir jtella’ għaxar poloz mill-kaxxa li jkun fiha l-ismijiet tal-primi
kull xahar.
Emendat: ġurati u erbgħin polza mill-kaxxa li jkun fiha l-ismijiet tal-ġurati
IV.1856.45; ordinarji:
X.1896.8;
III.1976.7; Iżda l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’, b’Ordni
XIV.1976.3;
XVI.2006.19. fil-Gazzetta, jistabbilixxi metodi ta’ għażla differenti li jkunu
bbażati fuq mekkaniżmu komputerizzat.
(2) Il-poloz imtellgħin jinżammu għand ir-reġistratur, u l-kaxex
jiġu msakkrin mill-ġdid u issiġillati.
(3) Kemm-il darba, qabel it-tmiem tas-sena, f’kull waħda mill-
kaxex ma jibqax numru ta’ poloz li jilħaq daqs is-sitta waħda tal-
ġurati irreġistrati, ir-reġistratur għandu jerġa’ jitfa’ fil-kaxex il-
poloz imtellgħin matul is-sena, li jkun fihom l-ismijiet tal-ġurati li
ma jkunux servew matul dik is-sena.
(4) Fit-tlugħ tal-poloz, l-ismijiet ta’ dawk li jkunu mietu jew li
jkunu skwalifikati jew li ma jkunux tajba biex iservu ta’ ġurati kif
jingħad fl-artikolu 603(2), (3) u (4) jew li jkunu meħlusa taħt l-
artikolu 604, ma jgħoddux u jitqiesu bħala li ma telgħux. Il-poloz
ta’ dawn il-persuni għandhom jitneħħew mill-kaxex.
Ħruġ tal-ismijiet (5) Ir-reġistratur għandu jieħu ħsieb li joħroġ fil-Gazzetta tal-
fil-Gazzetta tal- Gvern l-ismijiet li jiġu hekk imtellgħin.
Gvern.
(6) Kull meta jkun hemm żewġ imħallfin jew aktar nominati
biex joqgħodu separatament fil-qorti, jew kull meta r-reġistratur
ikun għal xi raġuni hekk awtorizzat mill-qorti, ir-reġistratur jista’
jtella’ u jippubblika żewġ listi separati jew iktar ta’ ismijiet ta’
persuni biex iservu ta’ ġurati, u kull lista tiġi mtellgħa u pubblikata
skont id-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu, u d-
dispożizzjonijiet kollha tal-liġi għandhom japplikaw għal kull
waħda minn dawk il-listi separatament.
(7) Kull meta fil-fehma tal-qorti n-numru ta’ primi ġurati jew
ta’ ġurati ordinarji, jew tat-tnejn, li jkunu se jittellgħu f’xi xahar
jew għall-fini ta’ xi kawża (magħduda kawża li tkun ġiet imħollija
għal darb’oħra għal xi waħda mir-raġunijiet imsemmija fl-artikolu
613) għandu jkun ikbar min-numru msemmi fis-subartikolu (1) jew
fl-artikolu 618, il-qorti tista’ tordna li jittella’ dak in numru ta’
poloz mill-kaxxi li jkun fihom l-ismijiet tal-primi ġurati jew tal-
ġurati ordinarji, jew tat-tnejn, kif jidhrilha xieraq.

Talba għall- 607. (1) Kull min ma jkollux il-kwalifiki jew ma jkunx suġġett
ħelsien minn biex iservi ta’ ġurat, jew ikollu raġunijiet speċjali biex jitlob li jiġi
ġurat.
Emendat: meħlus milli jservi bħala ġurat, jista’ jgħarraf b’dan lill-qorti,
IV.1856.46; b’rikors li għandu jiġi ippreżentat żmien erbat ijiem min-notifika
IV.1994.19. tat-taħrika msemmija fl-artikolu li ġej.
Il-qorti teżamina (2) Il-qorti teżamina dan ir-rikors u, jekk issib li r-raġuni
r-rikors. miġjuba hija tajba, tordna lir-reġistratur li jħassar l-isem ta’ dik il-
persuna, u li jqiegħed floku l-isem ta’ persuna oħra.
Ġurati flok (3) Għandhom jitqiegħdu wkoll ismijiet ta’ persuni oħra flok l-
oħrajn. ismijiet ta’ dawk li ma jistgħux ikunu mħarrka minħabba li jkunu
msifrin jew għal xi raġuni oħra.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 361

(4) Lista bl-ismijiet tal-persuni li jkunu ġew imtellgħin flok Twaħħil tal-lista
persuni oħra għandha titwaħħal fil-bieb tas-sala li fiha toqgħod il- ta’ ġurati
mtellgħin flok
qorti għall-anqas erbgħa u għoxrin siegħa qabel il-kawża li fiha persuni oħra.
dawk il-persuni jkunu msejħin bħala primi ġurati jew bħala ġurati
ordinarji.
(5) Ir-rikorsi tal-ġurati li jkunu ġew imtellgħin flok persuni Talba għall-
oħra, u li ma jkollhomx il-kwalifiki jew ma jkunux suġġetti biex ħelsien ta’ ġurat
imtella’ flok
iservu ta’ ġurati jew ikollhom raġuni tajba biex jiġu meħlusa milli persuna oħra.
jservu bħala ġurati, jiġu deċiżi mill-qorti fil-jum ta’ smigħ il-kawżi,
qabel il-qari tal-att tal-akkuża.
(6) Fil-każ ta’ persuna msemmija fl-artikolu 604, talba biex din
ma sservix ta’ ġurat tista’ ssir permezz ta’ ittra indirizzata lir-
reġistratur, u dik l-ittra għandha titqies bħala rikors għall-finijiet
kollha ta’ dan l-artikolu.
(7) Qabel ma teħles persuna milli sservi ta’ ġurat kif provdut
fis-subartikoli (2) u (5) u fl-artikolu 611(5), il-qorti tista’ titlob li
tisma’ lill-persuna li titlob dak il-ħelsien bil-ġurament.

608. (1) Kull persuna li l-isem tagħha jkun tala’ kif jingħad fl- Taħrika tal-
artikolu 606, għandha tiġi msejħa b’taħrika, li għandha tingħata ġurati.
Emendat:
lill-persuna nfisha, jew, jekk ma tkunx tista’ tinsab bla tfixkil, IV.1856.47;
għandha titħalla fil-lok fejn soltu hija toqgħod bid-dar, għall-anqas V.1868.37;
XII.1913.24;
erbat ijiem qabel il-kawża. III.2002.148.
(2) Kull persuna mtella’ flok oħra skont l-aħħar artikolu qabel
dan, għandha tiġi mħarrka bil-mod li jingħad fis-subartikolu (1),
għall-anqas jumejn qabel il-kawża.
(3) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 441(3) igħoddu għat-
taħrikiet tal-ġurati.
(4) Ir-regolamenti magħmulin taħt l-artikolu 362(2) għan-
notifika bil-posta għandhom ikunu wkoll japplikaw għan-notifika
taċ-ċitazzjoni msemmija fis-subartikolu (1) ta’ dan l-artikolu u d-
dispożizzjonijiet tas-subartikoli (3) u (4) tal-istess artikolu
għandhom mutatis mutandis japplikaw għan-notifika ta’ ċitazzjoni
taħt dan l-artikolu. Persuna li tiġi notifikata b’dik iċ-ċitazzjoni kif
provdut f’dawk ir-regolamenti jew kif provdut f’dan is-subartikolu
għandhom jitqiesu bħala li jkunu ġew imħarrka bil-mod provdut
f’dan l-artikolu.

609. Kull wieħed imħarrek bil-mod li jingħad fl-aħħar artikolu Jekk ġurat
qabel dan, u li, mingħajr raġuni li l-qorti tqis bħala tajba, jonqos li jonqos li jidher.
Sostitwit:
jidher fil-ħin imsemmi fit-taħrika, jew, li meta jidher, ma jibqax XIV.1976.4.
sakemm il-qorti tibgħatu, jiġi minnufih ikkundannat mill-qorti għal
multa u jkun jista’ jiġi mġiegħel jidher biex iservi ta’ ġurat permezz Piena.
ta’ mandat ta’ akkumpanjament jew ta’ arrest:
Iżda l-qorti tista’, fuq rikors li jsir għaldaqshekk, taħfer il-multa, Setgħa tal-qorti
kemm-il darba tkun sodisfatta li kien hemm raġuni tajba li għaliha li taħfer il-piena.
naqas li jidher jew irtira.
362 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Kif għandu jkun 610. (l) Il-ġuri għandu jkun magħmul minn prim ġurat u tmien
magħmul il-ġuri. ġurati ordinarji.
Emendat:
X.1896.9;
XIV.1976.5.
Ġurati supplenti. (2) Iżda, jekk il-kawża tkun ta’ xorta tali li tkun teħtieġ smigħ
fit-tul, il-qorti tista’, qabel ma jittellgħu l-ġurati, tordna li jittellgħu
mhux iżjed minn sitt ismijiet oħra, u l-ġurati li isimhom jittellgħu
wara l-ismijiet tal-ewwel tmien ġurati ordinarji, ikunu ġurati
supplenti, u jassistu għas-smigħ tal-kawża.
(3) Id-dispożizzjonijiet kollha tal-liġi dwar il-ġuri u l-ġurati li
jiffurmaw il-ġuri, igħoddu għal dawn il-ġurati supplenti, imma
dawn il-ġurati supplenti ma jistgħux ikunu preżenti u lanqas ma
jistgħu jieħdu sehem f ’ebda deliberazzjoni, ħlief f ’każ ta’ mewt
jew ta’ xi impediment ta’ xi wieħed mill-ġurati l-oħra.
(4) Imiss lill-qorti li tiddeċiedi jekk tkunx skont il-liġi r-raġuni
tal-impediment, u t-tqegħid ta’ ġurat flok ieħor isir fl-istess ordni li
bih l-ismijiet tal-ġurati supplenti jkunu ġew imtellgħin.
Mewt jew (5) Fil-każ ta’ mewt jew impediment tal-prim ġurat, id-
impediment tal- dmirijiet tiegħu jagħmilhom wieħed mill-ġurati l-oħra li jiġi maħtur
prim ġurat.
mill-qorti.

Formazzjoni tal- 611. (1) Il-ġuri għandu jiġi iffurmat kif sejjer jingħad hawn:
ġuri.
Emendat: L-ismijiet tal-persuni mħarrkin biex iservu ta’ ġurati
IV.1856.48; għandhom jinkitbu kull isem għalih fuq poloz tal-parċmina jew tal-
IX.1859.30;
V.1868.38; karta, kemm jista’ jkun bħal xulxin fil-għamla u fid-daqs tagħhom.
X.1896.9,10; Ir-reġistratur jaqra jgħajjat, fil-qorti, l-ewwel il-poloz li jkun fihom
VIII.1909.56;
A.L. 46 tal- l-ismijiet tal-primi ġurati, u jqiegħedhom f’kaxxa, imbagħad dawk
1965; li jkun fihom l-ismijiet tal-ġurati ordinarji, u jqiegħedhom f’kaxxa
LVIII.1974.68; oħra. Wara dan, għandu jħawwad il-poloz fil-kaxxa li jkun fiha l-
XIV.1976.6;
XVI.2006.20. ismijiet tal-primi ġurati, itella’ waħda bix-xorti, u jaqra jgħajjat l-
isem miktub fiha. Il-persuna li isimha jkun fuq il-polza li titla’,
għandha tiġi ’l quddiem, u r-reġistratur għandu jistaqsi, l-ewwel
lill-Avukat Ġenerali u mbagħad lill-akkużat, jekk ikunux bi
ħsiebhom jirrikużaw lil din il-persuna.
Ġurati rikużati. (2) Ir-rikużi jistgħu jkunu jew perentorji jew għal raġuni. Ir-
Rikużi perentorji rikużi perentorji huma dawk li jsiru bla ma tingħata raġuni, u l-
jew għal raġuni.
effett tagħhom hu li l-persuna li lilha jolqtu ma tistax toqgħod bħala
ġurat f’dik il-kawża. Ir-rikużi għal raġuni, huma dawk li jsiru billi
tingħata raġuni, u l-effett tagħhom hu li, jekk din ir-raġuni tinsab
tajba mill-qorti, ir-rikuża tiġi milqugħa u l-persuna tiġi eskluża;
iżda jekk ir-raġuni ma tiġix misjuba tajba, ir-rikuża tiġi miċħuda u
l-persuna approvata:
Iżda bil-għan li ssir ir-rikuża ta’ ġurat għal raġuni l-Avukat
Ġenerali jew l-akkużat jistgħu jitolbu li l-ġurat jissejjaħ biex
iwieġeb bil-ġurament għall-mistoqsijiet li jsiru lill-ġurat biex tiġi
stabbilita r-raġuni għar-rikuża.
Numru permess (3) Bla ma tingħata raġuni jistgħu jiġu rikużati tliet persuni
ta’ rikużi mill-Avukat Ġenerali u daqshekk ieħor minn kull akkużat; iżda,
perentorji.
jekk l-akkużati f’kawża waħda jkunu aktar minn tlieta, kull wieħed
minnhom għandu jedd għal żewġ rikużi perentorji biss.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 363

(4) Ir-rikużi magħmulin minn wieħed mill-akkużati, igħoddu Ir-rikużi minn

wkoll għall-akkużati l-oħra li jkunu sejrin jiġu flimkien miegħu jew wieħed mill-
akkużati
warajh iġġudikati mill-istess ġuri għalkemm dawn l-akkużati l-oħra jgħoddu wkoll
ma jkunux iridu jagħmlu dawk ir-rikużi. għall-akkużati l-
oħra.
(5) Kull persuna tista’, għal raġuni tajba, qabel jew wara t- Setgħa tal-qorti
tlugħ ta’ isimha, tiġi mill-qorti meħlusa milli sservi ta’ ġurat. li teħles persuna
milli sservi ta’
ġurat.
(6) Meta persuna li jitla’ isimha ma tidhirx, jew, għalkemm Tlugħ ta’
tidher, tiġi rikużata jew meħlusa, għandhom jittellgħu ismijiet oħra ismijiet oħra
meta l-persuni
bl-istess ordni, sakemm jiġi appruvat prim ġurat. mtellgħin ma
jidhrux, eċċ.
(7) Imbagħad isir it-tlugħ tal-ismijiet mill-kaxxa tal-poloz tal- Tlugħ tal-
ġurati ordinarji, bl-istess mod li jsir it-tlugħ tal-prim ġurat, sakemm ismijiet tal-
ġurati ordinarji.
jiġu approvati tmien ġurati ordinarji, u, meta l-qorti tkun hekk
ordnat, in-numru ta’ ġurati supplenti li l-qorti tkun ordnat.
(8) Id-disa’ ġurati, li l-ismijiet tagħhom ikunu hekk ġew Kostituzzjoni
imtellgħin u approvati, jiffurmaw il-ġuri. tal-ġuri.

612. Fil-ġurament tal-ġurati għandha titħares din il-formula: Ir- Formola tal-
reġistratur idur lejn il-ġuri u jgħid: Intom taħilfu u twiegħdu ġurament tal-
ġurati.
quddiem Alla u l-bnedmin li teżaminaw bir-reqqa kollha l-akkużi li Emendat:
jinġiebu kontra A. B.; li ma tqarrqux la l-interessi tal-akkużat u XXVII.1975.37.
lanqas dawk tar-Repubblika ta’ Malta li f ’isimha dak hu akkuzat;
li, mingħajr permess tal-Qorti, ma tikkomunikaw ma’ ħadd sakemm
tagħtu l-verdett tagħkom; li ma tħallux jagħmlu bikom il-mibegħda
jew il-ħażen, lanqas il-biża’, jew il-ġibda tal-qalb; li tiddeċidu fuq
l-akkużi u fuq id-difiża, kif tgħidilkom ruħkom u kif tħossu ġewwa
fikom, bla ma żżommu ma’ ħadd u b’fehma qawwija kif jixraq lil
nies onesti u ħielsa. Hekk Alla jgħinkom. Wara dan kull wieħed
mill-ġurati jieħu l-ġurament.
613. (1) Meta, minħabba dawk li ma jidhrux jew li jiġu Jekk jispiċċaw l-
rikużati jew meħlusa, jispiċċaw l-ismijiet imqegħdin fil-kaxxa tal- ismijiet tal-primi
ġurati u tal-
poloz tal-primi ġurati, il-qorti tista’ jew tħalli l-kawża għal ġurati ordinarji
darb’oħra, jew tordna li mill-kaxxa tal-poloz tal-ġurati ordinarji minn ġewwa l-
kaxex.
jittella’ isem ieħor man-numru msemmi fl-artikolu 610(1) u (2), u Emendat:
taħtar wieħed mill-ġurati li l-isem tagħhom ikun ġie mtella’ biex VIII.1909.57;
jagħmel id-dmirijiet ta’ prim ġurat. XIV.1976.7.

(2) Meta, minħabba waħda mir-raġunijiet imsemmijin fis-

subartikolu (1), jispiċċaw l-ismijiet mill-kaxxa tal-ġurati ordinarji,
il-qorti tista’ jew tħalli l-kawża għal ġurnata oħra, inkella ssejjaħ
biex isservi bħala ġurat persuna li tkun tinsab fl-awla u illi l-qorti
tqis li hija ikkwalifikata biex isservi bħala ġurat; u din il-persuna
tkun tista’ tiġi rikużata biss għal raġuni. Id-dmirijiet ta’ prim ġurat
jistgħu wkoll, jekk ikun meħtieġ, jingħataw lill-persuna li tkun ġiet
hekk imsejħa.
(3) Iżda, fil-każijiet imsemmijin fis-subartikoli (1) u (2), il- Setgħa tal-qorti
qorti tista’, sabiex ikun jista’ jiġi iffurmat il-ġuri u l-kawża ma tiġix li tagħti li jiġu
irtirati r-rikużi
imħollija għal darb’oħra, tagħti permess lill-partijiet li jirtiraw perentorji.
waħda jew aktar mir-rikużi perentorji tagħhom.
364 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Rikuża ta’ ġurat 614. In-nuqqas f’persuna tal-kwalifiki meħtieġa biex tista’
minħabba sservi ta’ ġurat, għandu jinġieb ’il quddiem mill-Avukat Ġenerali
nuqqas ta’
kwalifika. jew mill-akkużat. Tista’ wkoll tistqarru l-persuna nfisha, jew, jekk
Emenedat: tkun ħaġa magħrufa minn kulħadd, tista’ tiddikjarah il-qorti. Iżda,
A.L. 46 tal-
1965; jekk dan in-nuqqas ta’ dawn il-kwalifiki ma jinġiebx hekk ’il
LVIII.1974.68. quddiem, jew ma jiġix mistqarr jew iddikjarat, u l-persuna tiġi
approvata bħala tajba biex tieħu l-ġurament, wara ma tista’ ssir
ebda oppożizzjoni minħabba n-nuqqas ta’ kwalifiki f ’dik il-
persuna.
Il-benefiċċju tal- 615. Ebda persuna mħarrka, għalkemm meħlusa mil-liġi milli
ħelsien minn isservi ta’ ġurat, illi ma tiddikjarax, qabel ma tiġi approvata biex
ġurat ma jistax
jintalab jekk ma tieħu l-ġurament, li trid tinqeda bil-jedd ta’ dak il-ħelsien, ma
jinġiebx ’il tista’, wara li tiġi approvata, titlob il-benefiċċju ta’ dak il-ħelsien.
quddiem qabel
ma l-ġurat jiġi
approvat.
Manteniment 616. (1) L-ispejjeż tal-manteniment tal-ġurati matul il-qadi
tal-ġurati. tad-dmirijiet tagħhom u fil-ħin li fih jistgħu jieħdu ikel u xorb,
Emendat:
X.1896.11; joħroġhom il-Gvern.
XXVII.1975.38.
Spejjeż tat- (2) Il-ġurati għandhom il-jedd għall-ħlas tal-ispejjeż tat-traġitt,
traġitt. fl-istess każijiet u bl-istess mod bħax-xhieda.
(3) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ b’regola-
menti jipprovdi għall-ħlas tal-ġurati għas-servizz tagħhom.

Ħelsien tal-ġurat 617. (1) Ebda wieħed imħarrek biex iservi ta’ ġurat ma jista’
mill-arrest għal jiġi arrestat għal djun, waqt li minn daru jkun sejjer dritt għall-qorti
djun.
Emendat: jew lura mill-qorti dritt għal daru.
IX.1859.31;
III.2002.149. (2) Kull min, b’xi mod ikun li jkun, xjentement jikkomunika
jew jipprova jikkomunika ma’ persuna li isimiha jkun tela’ biex
isservi ta’ ġurat u jkun ġie ppubblikat kif provdut fl-artikolu 606(5)
u fl-artikolu 607(4), bil-hsieb li jġiegħlha tmil sewwa favur jew
kontra l-akkużat, ikun ħati ta’ reat u jeħel, meta jinsab ħati, il-piena
ta’ priġunerija minn tliet xhur sa disa’ xhur:
B’dana però li f’każ li r-reat jiġi kommess minn uffiċjal
pubbliku li jkollu d-dmir li jara li ma ssirx din il-komunikazzjoni,
il-piena applikabbli tiżdied bi grad.
(3) Id-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu jgħoddu,
mutatis mutandis, b’relazzjoni għall-membri tal-ġuri maħtur
bħalma jgħoddu b’relazzjoni għall-persuni mħarrka biex iservu ta’
ġurati jew li isimhom ikun ġie ppubblikat kif imsemmi fis-
subartikolu (2).

Tlugħ tal- 618. Kull meta, skont l-artikolu 5l6, il-proċeduri f’kawża
ismijiet tal- għandhom isiru bl-ilsien Ingliż, ir-reġistratur għandu, bla telf ta’
ġurati speċjali.
Miżjud: żmien, jiftaħ il-kaxex li jkun fihom l-ismijiet tal-ġurati speċjali u
Ordni fil-Kunsill jerfa’ għaxar poloz minn ġewwa l-kaxxa li jkun fiha l-ismijiet tal-
tal-1899, art. 9.
Emendat: primi ġurati u erbgħin polza minn ġewwa l-kaxxa li jkun fiha l-
XXX.1934.21; ismijiet tal-ġurati ordinarji, biex iservu fil-ġuri ta’ dik il-kawża.
XX.1936.6.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 365

619. Id-dispożizzjonijiet kollha tal-liġi dwar il-ġuri jgħoddu Id-

għall-ġuri speċjali. dispożizzjoni-
jiet dwar il-ġuri
jgħoddu għall-
ġuri speċjali.
Miżjud:
Ordni fil-Kunsill
Titolu VII tal-1899, art. 9.

ALLEGAZZJONIJIET TA’ ĠENN U KWISTJONIJIET KOLLATERALI

OĦRA QUDDIEM IL-QORTI KRIMINALI
620. (1) Kull allegazzjoni ta’ ġenn, jew ta’ kull fatt ieħor li, Allegazzjoni ta’
minħabba fih, jekk il-fatt ikun veru, l-akkużat m’għandux, sew għal ġenn jew ta’ fatt
ieħor.
dak il-waqt kemm f ’kull żmien ’il quddiem, jiġi msejjaħ biex Emendat:
iwieġeb għall-akkuża, jew igħaddi ġuri, jew jiskonta l-piena, IV.1856.49;
A.L. 46 tal-
għandha qabel xejn tiġi maqtugħa minn ġuri. 1965;
LVIII.1974.68;
XXVII.1975.40.
(2) Kemm-il darba wieħed, wara li jkun qala’ taħt kondizzjoni Ksur tal-
l-maħfra tal-piena, jiġi, mill-Pulizija Eżekuttiva, minħabba li jkun kondizzjoni tal-
maħfra.
kiser il-kondizzjoni tal-grazzja, meħud mill-ġdid il-ħabs jew
imqiegħed mill-ġdid fl-istat li kien fih qabel dik il-grazzja, biex
jiskonta jew ikompli jiskonta l-piena li għaliha jkun ġie
ikkundannat, kull allegazzjoni ta’ fatt li huwa jagħmel u li
minħabba fiha, jekk dan il-fatt ikun veru, il-kondizzjoni hawn fuq
imsemmija, kif miġjuba kelma b’kelma fl-att tal-grazzja,
m’għandhiex titqies bħala li ġiet miksura, għandha tkun ukoll
maqtugħa mill-ġuri.
(3) Kull allegazzjoni msemmija f’dan l-artikolu għandha Proċedura.
tinġieb quddiem il-Qorti Kriminali b’rikors.
(4) Fuq dan ir-rikors, il-qorti, b’digriet, tagħti l-ġurnata biex
fiha tisma’ r-rikorrent u l-Avukat Ġenerali, u tordna li dawn jiġu
innotifikati b’kopja ta’ dak id-digriet.

621. Meta l-Avukat Ġenerali ikun bi ħsiebu jikkontesta l- L-oppożizzjoni

allegazzjoni msemmija fl-aħħar artikolu qabel dan, għandu jagħmel tal-Avukat
Ġenerali issir
dan bil-miktub. bil-miktub.
Emendat:
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
622. Għad-deċiżjoni ta’ kull allegazzjoni bħal din, il-qorti tista’ Setgħa tal-qorti
tinkariga lill-ġuri li jkun ġa ġie magħżul għall-kawża fuq l-att tal- li tinkariga lill-
istess ġuri għad-
akkuża. deċiżjoni tal-
allegazzjoni.
623. (1) Meta, fuq l-allegazzjoni msemmija fl-artikolu 620(1), Fejn għandha
l-akkużat jiġi iddikjarat miġnun, il-qorti tordna li dan jinżamm taħt tinżamm il-
persuna
kustodja fl-Isptar Monti Karmelu biex hemmhekk jibqa’ taħt miġnuna.
kustodja u miżmum skont id-dispożizzjonijiet l-Att dwar is-Saħħa Emendat:
VIII.1909.58;
Mentali jew kull dispożizzjoni oħra ta’ liġi jew leġislazzjoni XII.1914.14;
applikabbli għall-każ, u dawk id-dispożizzjonijiet għandhom XXVII.1975.30;
japplikaw għall-akkużat skont dan. XVIII.1976.52;
VIII.1990.3.
Kap. 525.
(2) L-ispejjeż tal-manteniment u tal-kura tal-persuna miġnuna Spejjeż tal-
joħroġhom il-Gvern, bla ħsara tal-jedd tal-Gvern li jieħu lura dawn manteniment.
366 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

l-ispejjeż minn fuq ħwejjeġ dik il-persuna, jew, jekk din ma

jkollhiex beni tagħha, li jdur fuq dawk il-persuni li jkunu fid-dmir
jagħtu l-manteniment lill-persuna miġnuna.
Kif jinqiesu. (3) Dawn l-ispejjeż jinqiesu fuq ir-rati stabbiliti fir-regolamenti
tal-Isptar Monti Karmelu, li jkunu jseħħu f’dak iż-żmien.
Is-subartikoli (4) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (2) u (3) jgħoddu wkoll
(2) u (3) fil-każ ta’ imputat li jiġi mibgħut fl-Isptar Monti Karmelu b’digriet
igħoddu wkoll
għall-Qorti tal- tal-Qorti tal-Maġistrati, taħt l-artikoli 402 u 525.
Maġistrati.

Setgħa tal-qorti 624. Jekk jiġi mill-ġuri iddikjarat fatt, li minħabba fih
dwar il- m’għandhiex titqies miksura l-kondizzjoni tal-att tal-grazzja, il-
kondizzjonijiet
tal-maħfra. qorti tagħti l-ordnijiet meħtieġa biex ma tħallix li tiġi miksura l-
Miżjud: kondizzjoni hawn fuq imsemmija wara dik id-dikjarazzjoni; u l-
IV.1856.50. qorti tista’, għal dan il-ħsieb, tordna li l-persuna li tkun qalgħat il-
grazzja tinżamm kustodja f’xi ħabs pubbliku, fejn ikun jaqbel li tiġi
miżmuma.
Meta l-Avukat 625. Jekk l-Avukat Ġenerali ma jopponix allegazzjoni taħt dan
Ġenerali ma it-Titolu, il-qorti tipproċedi bħallikieku l-verità tal-allegazzjoni
jopponix l-
allegazzjoni. ġiet ippruvata.
Emendat:
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.68.
Il-kawża tissokta 626. Fil-każijiet kollha illi, minħabba li waħda mill-
’l quddiem meta allegazzjonijiet imsemmijin f’dan it-Titolu tiġi ippruvata, il-kawża
jispiċċa l-
impediment. ma tkunx tista’ ssir jew ma tkunx tista’ tissokta, jew tiġi mwaqqfa
l-esekuzzjoni tas-sentenza, il-kawża għandha tissokta ’l quddiem
jew is-sentenza għandha tiġi esegwita, hekk kif jispiċċa l-
impediment.
Il-ġuri għandu 627. Kull meta jkun meħtieġ li jinħatar ġuri ġdid għad-deċiżjoni
jiġi magħżul ta’ waħda mill-allegazzjonijiet imsemmija fl-artikoli ta’ qabel ta’
skont ir-regoli
ġenerali. dan it-Titolu, dan il-ġuri għandu jiġi maħtur u għandu jipproċedi
skont ir-regoli stabbiliti f’dan il-Kodiċi dwar il-ġuri.
Il-ġuri jiddeċidi 628. Fil-każijiet kollha msemmija fl-artikoli ta’ qabel ta’ dan it-
bl-akbar għadd Titolu, kull allegazzjoni għandha tiġi deċiża mill-ġuri bl-akbar
ta’ voti.
L-art. 3 (3) tal- għadd ta’ voti.
Ord. XXXVII tal-
1934 sa fejn
jiddisponi li d-
deċiżjoni tal-
ġuri għandha
tittieħed bl-
akbar għadd ta’
voti, inkorporat.

Miżjud: Titolu VIII

IX.2003.128.
Dwar Assistenza Reċiproka f’Materja Kriminali
Regolamenti. 628A. (1) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel
Miżjud: regolamenti sabiex jagħti seħħ lil xi arranġament, inkluż xi trattat,
IX.2003.128.
konvenzjoni, ftehim jew qbil li fih Malta tkun parti jew li jkun
xort’oħra applikabbli għal Malta u li jipprovdi għal assistenza
reċiproka f’materja kriminali.
(2) Ir-regolamenti magħmula taħt dan l-artikolu jista’ jkun
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 367

fihom dawk id-dispożizzjonijiet li l-Ministru jista’ jidhirlu xierqa

fiċ-ċirkostanzi, inkluża l-applikazzjoni, b’kull modifika xierqa, ta’
kull waħda mid-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi
oħra.

628B. (1) Mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità tas-setgħa Kondizzjonijiet

mogħtija lill-Ministru bl-artikolu 628A, il-Ministru jista’ b’mod u proċeduri
għall-
partikolari, jagħmel regolamenti li bihom jindika l-persuna, korp, eżekuzzjoni ta’
sew jekk ikun persuna ġuridika jew le, awtorità jew aġenzija talba għal
assistenza.
kompetenti għall-għan li tingħata l-assistenza li tista’ tintalab taħt Miżjud:
xi a rranġament bħal dak imsemmi fl-artikolu 628A(1) u li IX.2003.128.
jippreskrivu l-kondizzjonijiet u l-proċeduri għall-eżekuzzjoni ta’
kull talba għal assistenza bħal dik għal kull għan jew għanijiet
minn dawn li ġejjin -
(a) l-interrogazzjoni ta’ persuni li jkunu qegħdin jiġu
investigati jew proċessati għal xi reat kriminali;
(b) il-ġbir ta’ provi jew l-għoti ta’ xiehda;
(ċ) in-notifika ta’ kull dokument jew att;
(d) l-interċettazzjoni ta’ komunikazzjonijiet;
(e) it-trasferiment temporanju għal għanijiet ta’
identifikazzjoni jew sabiex tinkiseb xiehda jew
assistenza oħra;
(f) id-dħul u t-tfittxija f’kull fond u l-qbid ta’ kull oġġett;
(g) it-teħid ta’ marki tas-swaba jew kampjuni intimi jew
mhux intimi;
(h) l-eżumazzjoni ta’ xi katavru;
(i) l-għoti ta’ records u dokumenti;
(j) l-investigazzjoni dwar ir-rikavat ta’ xi reat;
(k) il-monitoraġġ, l-iffriżar jew il-qbid ta’ xi assi ta’ kull
xorta inklużi ta’ kontijiet bankarji; u
(l) il-verifika ta’ xi prova jew materjal ieħor.
(2) Kull regolament magħmul taħt id-dispożizzjonijiet tal-
artikolu 628A u ta’ dan l-artikolu għandu jkun fih riferenza għall-
arranġament li dawk ir-regolamenti jkunu maħsuba biex iġibu fis-
seħħ.

Titolu IX Miżjud:
X.2021.3.
Dwar Kooperazzjoni bejn l-Awtoritajiet Nazzjonali u
l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew

628Ċ. (1) Il-miżuri f’dan it-Titolu jimplimentaw id- Għan u

applikabilità.
dispożizzjonijiet tar-Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/1939 tat-12 ta’
Ottubru 2017 li jimplimenta kooperazzjoni msaħħa dwar l-
istabbiliment tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Ewropew ("l-UPPE").

(2) Dan it-Titolu jistabbilixxi regoli dwar il-kooperazzjoni bejn

368 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

l-awtoritajiet nazzjonali u l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew

fit-twettiq tal-funzjonijiet tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku
Ewropew fit-territorju ta’ Malta rigward reati kriminali fil-
ġurisdizzjoni tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew.

Twettiq ta’ 628D. (1) Il-Prosekuturi Delegati Ewropej għandhom, kull

funzjonijiet
prosekutorji minn meta jwettqu s-setgħat li jinvestigaw reati skont ir-Regolament tal-
Prosekuturi Kunsill (UE) 2017/1939, jagħtu istruzzjoni lill-Pulizija jew lil
Delegati Ewropej. kwalunkwe aġenzija oħra tal-infurzar tal-liġi sabiex twettaq
investigazzjoni relatata ma’ reati li jaqgħu fil-kompetenza tal-Uffiċċju
tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew.

(2) Il-Prosekuturi Delegati Ewropej għandhom, meta jkunu

qegħdin jipprosekwixxu reati, ikollhom l-istess setgħat bħall-Avukat
Ġenerali u l-Pulizija Eżekuttiva.

(3) Il-Prosekuturi Delegati Ewropej għandhom jipprosekwixxu

f’isem ir-Repubblika ta’ Malta.

Miżuri ta’ 628E. Il-Prosekuturi Delegati Ewropej jistgħu jordnaw il-miżuri

investigazzjoni tal-
Prosekuturi ta’ investigazzjoni li ġejjin:
Delegati Ewropej.
(a) jitolbu l-assistenza tal-Pulizija biex ifittxu fi
kwalunkwe bini, art, mezz tat-trasport, dar privata, ħwejjeġ u
kwalunkwe proprjetà personali oħra jew sistema tal-kompjuter,
u jieħdu kwalunkwe miżura meħtieġa biex jippreżervaw l-
integrità tagħhom jew biex jevitaw it-telf jew il-
kontaminazzjoni tal-evidenza;

(b) jitolbu l-assistenza tal-Pulizija biex jiksbu l-

produzzjoni ta’ kwalunkwe oġġett jew dokument rilevanti jew
fil-forma oriġinali tiegħu jew f’xi forma speċifikata oħra;

(ċ) jitolbu l-assistenza tal-Pulizija biex jiksbu l-

produzzjoni ta’ data maħżuna f’kompjuter, kriptata jew
dekriptata, fil-forma oriġinali tagħha jew inkella f’xi forma
speċifikata oħra, inklużi data dwar kontijiet bankarji u data
Kap. 586.
dwar it-traffiku f’konformità mal-Att dwar il-Protezzjoni u l-
Privatezza tad-Data;

(d) jitolbu lill-qorti biex toħroġ ordnijiet ta’

sorveljanza, ordnijiet ta’ investigazzjoni, ordnijiet ta’ sekwestru
u ordnijiet ta’ ffriżar fejn ikun hemm raġuni biex wieħed
jemmen li s-sid, il-pussessur jew il-kontrollur ta’ dawk il-mezzi
strumentali jew rikavat ser ifittex li jxejjen is-sentenza li tordna
l-konfiska;

(e) jitolbu lill-awtorità kompetenti biex tinterċetta

komunikazzjonijiet elettroniċi lejn u mill-persuna suspettata
jew akkużata, fuq kwalunkwe mezz ta’ komunikazzjoni
elettroniku li tkun qiegħda tuża l-persuna suspettata jew
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 369

akkużata relattiva mar-reati stabbiliti fl-artikoli 190Ċ, 190E u

190G; u

(f) jitolbu lill-Pulizija biex titraċċa u tirrintraċċa

oġġett b’mezzi tekniċi, inkluż it-twettiq ta’ kunsinni
kkontrollati relattivi mar-reati stabbiliti fl-artikoli 190Ċ, 190E u
190G.

628F. Il-Prosekutur Delegat Ewropew jista’ jitlob lill-Pulizija Arrest preventiv

biex tarresta jew iżżomm taħt arrest preventiv is-suspettat jew il- jew detenzjoni
persuna akkużata. tas-suspettat.

628G. Is-setgħat imsemmija fl-artikoli 628D, 628E and 628F Poteri tal-
jistgħu jitwettqu mill-Prosekutur Ewropew f’każijiet eċċezzjonali kif Prosekutur
Ewropew.
msemmi fl-Artikolu 28(4) tar-Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/
1939.

628H. Il-Pulizija għandha taġixxi bħala awtorità kompetenti biex: Awtorità

nazzjonali
(a) tirċievi l-informazzjoni skont l-Artikolu 24(8) tar- kompetenti.
Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/1939;

(b) tiġi kkonsultata skont l-Artikolu 25(2) u tar-

Regolament tal-Kunsill (UE) 2017.1939; u

(ċ) tagħti kunsens skont l-Artikolu 25(4) tar-

Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/1939.

Taqsima III

FUQ ĦWEJJEĠ LI JGĦODDU GĦALL-KAWŻI KRIMINALI

KOLLHA

Titolu I
FUQ IX-XHIEDA U L-PERITI Emendat:
XI.1900.87.

Sub-titolu I
FUQ IX-XHIEDA
629. (1) Kull min hu f’sensieh jista’ jinġieb bħala xhud, jekk Min hu
ma jkunx hemm xi eċċezzjoni kontra l-kompetenza tiegħu. kompetenti
bħala xhud.
Emendat:
IX.1859.32;
III.1880.11.
(2) Il-qorti tfisser lix-xhud l-importanza tal-ġurament, meta Tifsir lix-xhud
jkollha dubju jekk ix-xhud, minħabba l-età jew għal xi raġunijiet fuq l-importanza
tal-ġurament.
370 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

oħra, jafx b’dik l-importanza; u jekk, għalkemm tagħmillu dan it-

tifsir, il-qorti jkun jidhrilha meħtieġ illi x-xhud, qabel ma jixhed,
għandu jiġi mgħarraf aħjar fuq il-konsegwenzi ta’ xiehda falza, hija
tista’, jekk fil-fehma tagħha x-xiehda ta’ dak ix-xhud tkun
importanti għall-finijiet tal-ġustizzja, tħalli l-kawża għal ġurnata
oħra, u, jekk dan il-każ jiġri fil-Qorti Kriminali, tħoll il-ġuri.

Ebda età 630. Ħadd ma jista’ jiġi eskluż milli jixhed minħabba li ma
partikulari jkollux xi età partikulari; hu biżżejjed illi l-qorti tkun sodisfatta illi
m’hija meħtieġa
sabiex wieħed x-xhud, għalkemm mhux tal-età, jaf illi hija ħaġa ħażina li wieħed
ikun kompetenti jixhed il-falz.
għal xhud.
Ġurament li 631. (1) Ix-xhud li jistqarr ir-Reliġjon Kattolika Rumana
għandu jittieħed għandu jaħlef kif hi d-drawwa ta’ dawk li huma ta’ dik ir-reliġjon;
mix-xhud.
Emendat: u x-xhud li ma jistqarrx din ir-reliġjon għandu jaħlef bil-mod li
V.1868.39; huwa jidhirlu illi hu tal-akbar rabta għall-kuxjenza tiegħu.
XXXV.1974.6.
(2) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu jgħoddu għall-każijiet
kollha li fihom jingħata ġurament.

Formula tal- 632. Il-formula tal-ġurament li jingħata lix-xhieda hi din li

ġurament. ġejja:
Int A.B. aħlef (jew, wettaq solennement) li x-xiehda li
sejjer tagħti, tkun is-sewwa, is-sewwa kollu u xejn ħlief is-sewwa.
Hekk Alla jgħinek.
Interess ta’ 633. (1) Ebda eċċezzjoni kontra l-kompetenza ta’ xhud ma
xhud. tista’ tingħata minħabba li hu jkun il-parti li għamlet id-denunzja,
Emendat:
VIII.1909.59; jew il-kwerela, jew ir-rapport jew ir-rikors li fuqhom ikunu nbdew
XV.2017.49. il-proċeduri, inkella minħabba li x-xhud ikun jiġi mid-demm jew
imħallat bi żwieġ, jew minħabba li jkollu kuntratt, impieg, jew
interess ieħor mal-parti hawn fuq imsemmija, jew mal-imputat jew
akkużat; imma f ’kull każ bħal dan, ix-xhud jiġi mismugħ, u min
għandu jiġġudika l-fatti, meta jkun għal kollox persważ u konvint li
x-xiehda hija vera, għandu jipproċedi fuq dik ix-xiehda bl-istess
mod sħiħ u ferm, daqs li kieku dawk il-fatti ġew ippruvati minn
persuna barranija jew minn wieħed li m’għandu xejn x’jaqsam kif
jingħad hawn fuq.
Xhud li juri li (2) Madankollu, jitħalla fid-diskrezzjoni tal-qorti, li tieħu qies
kieku ma tal-grad ta’ qrubija tax-xhud mid-demm, tal-mod li bih huwa juri li
jixtieqx jixhed
minħabba li jkun kieku ma jixtieqx jixhed kontra l-mara jew kontra r-raġel, kontra s-
jiġi mill- sieħeb tiegħu jew tagħha f ’unjoni ċivili jew kontra l-koabitant
akkużat, eċċ. tiegħu jew tagħha, kontra axxendent jew dixxendent, jew kontra
ħuh, oħtu, iz-ziju, in-neputi, u ta’ ċirkostanzi partikulari oħra tal-
każ, biex ma ġġegħelx jixhed ix-xhud illi juri li jixtieq li ma
jixhedx kontra persuna li tiġi minnu f ’xi wieħed jew ieħor mill-
gradi hawn fuq imsemmija.

L-imputat jew 634. (1) L-imputat jew akkużat, b’talba tiegħu, jista’ jixhed
akkużat jista’ taħt ġurament, minnufih li l-prosekuzzjoni tagħlaq il-parti tagħha,
jixhed.
Miżjud: barra minn meta jinqala’ l-bżonn li jixhed ukoll wara, f’waqt ieħor
VIII.1909.60. tal-kawża, jew jekk il-qorti jkun jidhrilha xieraq li tbiddel l-ordni
Emendat:
IX.1911.20. tal-provi; u l-prosekuzzjoni tista’ tagħmillu kontro-eżami,
għalkemm dan il-kontro-eżami jkun jista’ jġibu ħati tar-reat li
għalih ikun imputat jew akkużat:
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 371

Iżda, in-nuqqas tal-imputat jew akkużat li jagħti x-xiehda Il-prosekutur ma

tiegħu ma jistax iservi ta’ kumment kuntrarju mill-prosekuzzjoni. jista’ jagħmel
ebda kumment
kuntrarju jekk l-
akkużat ma
jixhedx.
(2) Id-dispożizzjonijiet tal-liġi dwar ix-xhieda jgħoddu għall- Dispożizzjonijie
imputat jew akkużat li jagħti x-xiehda tiegħu taħt ġurament. t dwar ix-xhieda
li jgħoddu għall-
imputat jew
akkużat.
(3) Id-dispożizzjoni tas-subartikolu (1) ma tgħoddx għall- Eċċezzjoni.
kawżi fl-appell.

635. (1) B’dak kollu li jingħad fl-artikolu 633, il-miżżewġin, Meta r-raġel jew
sħab f’unjoni ċivili u koabitanti ma jistgħux jinġiebu xhieda favur jew il-mara tal-
akkużat jistgħu
kontra xulxin, ħlief meta - jixhdu.
Emendat:
(a) ir-reat ikun sar kontra x-xhud jew kontra l-axxendenti II.1886.12;
jew id-dixxendenti tiegħu; VIII.1909.61;
XXXVIII.1973.5;
XV.2017.50.
(b) fil-każ ta’ reati kontra d-dispożizzjonijiet tal-
Ordinanza dwar il-Qirda tal-Kummerċ fil-Prostituz- Kap. 63.
zjoni, meta r-raġel jew il-mara jew is-sieħeb f’unjoni
ċivili, jew il-koabitant tal-parti imputata jew akkużata
tkun persuna li fuqha jew dwarha jkun sar ir-reat jew
tkun persuna li fuq il-qligħ tal-prostituzzjoni tagħha l-
imputat jew akkużat ikun għex;
(ċ) b’talba tal-imputat jew akkużat għax-xiehda tal-
konjuġi jew tas-sieħeb f’unjoni ċivili, jew tal-koabitant l-
imputat jew akkużat stess, meta dan jista’ jixhed taħt
ġurament skont l-aħħar artikolu qabel dan.
(2) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu jgħoddu wkoll jekk il-
konjuġi jew is-sieħeb f’unjoni ċivili, jew il-koabitant tal-imputat jew
akkużat ikunu xhud favur jew kontra wieħed barrani illi jkun
għaddej kawża flimkien mar-raġel jew il-mara tax-xhud.

636. Ebda eċċezzjoni dwar il-kompetenza ta’ xhud ma tiġi Ma tistax issir
milqugħa minħabba - oppożizzjoni
għall-
(a) li milli jistqarr huwa nnifsu, jew xort’oħra, jinsab li kompetenza ta’
xhud minhabba
huwa kien sar ħati ta’ reat jew li b’xi mod kien ġie li qabel kien ġie
misjub ħati, ikkundannat, imċanfar, jew imwaħħal misjub ħati, eċċ.
Emendat:
piena minn qorti jew awtorità oħra; jew IV.2014.26.
(b) li kien imputat tal-istess reat li fuqu tkun meħtieġa x-
xiehda tiegħu, meta l-Gvern ikun wegħdu jew tah l-
impunità sabiex hekk ikun jista’ jixhed; jew
(ċ) li jkollu interess fil-kwistjoni li fuqha tkun meħtieġa x-
xiehda tiegħu, jew fir-riżultat tal-kawża;
(d) li, f’kaz ta’ xhud li jkun ġie ammess biex jibbenefika
taħt il-programm ta’ ħarsien ta’ xhieda mwaqqaf skont
it-Titolu IV tat-Taqsima III tal-Att dwar il-Pulizija, ix- Kap. 164.
xhud kien imputat tal-istess reat li fuqu tkun meħtieġa
x-xiehda tiegħu jew li hu soġġett li jkun imħarrek fil-
futur fir-rigward tal-imsemmi reat jew ta’ xi reat
372 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

relatat.

Eċċezzjonijiet li 637. L-eċċezzjonijiet dwar waħda jew oħra mir-raġunijiet

jolqtu biss il- imsemmijin fl-artikoli 630, 633 u 636, jolqtu biss il-kredibbiltà tax-
kredibbiltà tax-
xhud. xhud, u fuq din, id-deċiżjoni titħalla fid-diskrezzjoni ta’ min
Emendat: għandu jiġġudika l-fatti, billi jittieħed qies tal-imġieba, kondotta u
XIII.2018.24. karattru tax-xhud, tal-fatt jekk ix-xiehda għandhiex mis-sewwa jew
hix konsistenti, u ta’ fattizzi oħra tax-xiehda tiegħu, u jekk ix-
xiehda hix imsaħħa minn xiehda oħra, u taċ-ċirkostanzi kollha tal-
każ:
Iżda attenzjoni partikolari għandha tingħata sabiex jiġi
assigurat li evidenza relatata mal-istorja u l-imġiba sesswali tal-vittma
ma tkunx permessa sakemm ma tkunx relevanti u neċessarja.
Għandha tinġieb 638. (1) Bħala regola, għandu jitqies li tinġieb il-prova l-aktar
l-aħjar prova. sħiħa u sodisfaċenti illi l-każ ikun jagħti, u li ma jitħalla barra ebda
xhud li x-xiehda tiegħu tkun importanti.
Xhud wieħed (2) B’dan kollu, f’kull każ, ix-xiehda ta’ xhud biss, jekk
waħdu hu emmnut minn min għandu jiġġudika fuq il-fatt, hija biżżejjed biex
biżżejjed.
tagħmel prova sħiħa u kompluta minn kollox, daqs kemm kieku l-
fatt ġie ippruvat minn żewġ xhieda jew aktar.

Meta xhud 639. (1) B’dak kollu li jingħad fl-aħħar artikolu qabel dan,
wieħed waħdu ħadd ma jista’ jiġi misjub ħati ta’ kalunnja, sperġur, jew ġurament
mhux biżżejjed.
Emendat: falz, fuq ix-xiehda weħedha ta’ xhud wieħed biss li jmeri l-fatt li
XXIV.1946.2; jkun xehed qabel taħt ġurament l-imputat jew l-akkużat; iżda dan l-
IX.1950.2;
XXII.1988.20; imputat jew akkużat jista’ jiġi misjub ħati fuq ix-xiehda ta’ xhud
XVI.2006.21. wieħed biss, meta din ix-xiehda tkun korroborata f’xi ċirkostanza li
tkun tiswa biex tistabbilixxi d-delitt allegat, minn provi oħra
miġjubin skont il-liġi.
(2) Lanqas ma jista’ ħadd jiġi misjub ħati ta’ delitt kontra s-
sigurtà tal-Gvern, ħlief fil-każ ta’ delitt taħt l-artikolu 55, fuq ix-
xiehda weħedha ta’ xhud wieħed biss; iżda f’dan il-każ biżżejjed li
xhud wieħed jipprova fatt u xhud ieħor jipprova fatt ieħor, meta
kull wieħed minn dawn il-fatti jkun jiswa biex jistabbilixxi d-delitt.
Xiehda tal- (3) Meta l-uniku xhud kontra l-akkużat dwar xi reat fi proċess
kompliċi. li jinstema’ quddiem il-ġurati tkun persuna kompliċi, il-Qorti
għandha tagħti direttiva lill-ġurati biex jiżnu x-xiehda li dak ix-
xhud jagħti b’kawtela qabel ma jserrħu fuqha u jaslu biex isibu ħati
lill-akkużat.

Eżami ta’ xhud 640. Fis-smigħ ta’ xhud trux-u-mutu, jew trux biss, jew mutu
trux-u-mutu, jew biss, għandhom jitħarsu r-regoli miġjubin fl-artikolu 451 dwar kif
trux biss jew
mutu biss. wieħed għandu jiftiehem ma’ akkużat trux-u-mutu, jew trux biss,
jew mutu biss.
Xhud preżenti 641. Bħala regola, kull min ikun preżenti fil-qorti waqt is-smigħ
waqt is-smigħ ta’ kawża, ma jistax jinġieb bħala xħud f’dik il-kawża:
tal-kawża ma
jistax jinġieb
jixhed.
Setgħa mħollija Iżda, il-qorti tista’ fid-diskrezzjoni tagħha ma toqgħodx
fid-diskrezzjoni għal din ir-regola f’każijiet speċjali, meta jidhrilha li hemm raġuni
tal-qorti.
biżżejjed biex tagħmel hekk.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 373

642. (1) L-avukati u l-prokuraturi legali ma jistgħux jiġu Sigriet

mġegħlin jixhdu fuq ħwejjeġ li jkunu ġew jafu minħabba li l- professjonali.
partijiet infishom ikunu fdaw fil-patroċinju jew konsult tagħhom.
(2) Din ir-regola tgħodd ukoll għal dawk li huma obbligati mil-
liġi għas-sigriet dwar ħwejjeġ li fuqħom tintalab ix-xiehda
tagħhom.

643. Ebda xhud ma jista’ jkun imġiegħel iwieġeb għal Mistoqsijiet li

mistoqsijiet, meta t-tweġiba tista’ ġġibu taħt proċess kriminali. jistgħu jġibu ħati
lix-xhud.
Emendat:
XII.1913.25.
644. Jitħalla fid-diskrezzjoni tal-qorti li tiddeċidi, f’kull każ Mistoqsijiet li
partikulari, jekk xhud, minħabba li t-tweġiba għal xi mistoqsija jikxfu l-imġieba
ħażina tax-xhud.
tista’ ttelliflu ġiehu, għandux jiġi mġiegħel jew le jwieġeb għal dik
il-mistoqsija.
645. Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 570, 574, 578, 579, 580, Dispożizzjonijie
583, 584, 585, 586, 590, 592, 598, 599, tal-artikolu 60 (1)2 u tal- t tal-Kodiċi ta’
Organizzazzjoni
artikolu 605 tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili u Proċedura
jgħoddu wkoll għall-qrati ta’ ġustizzja kriminali u l-imsemmija Ċivili, li
jgħoddu għall-
artikoli 570, 574, 583, 590, u 592 jgħoddu wkoll għal kull Qrati ta’
proċedura taħt it-Titolu II tat-Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan il- Ġustizzja
Kodiċi. Kriminali.
Emendat:
IV.1856.51;
III.2002.150.
Kap. 12.
646. (1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan l- L-eżami tax-
artikolu, ix-xhieda għandhom dejjem jiġu eżaminati fil-qorti u viva xhieda jsir fil-
qorti u viva
voce. voce.
Emendat:
IV.1856.52;
V.1868.40;
VI.1871.38;
XI.1900.88;
XII.1913.26;
A.L. 46 tal-
1965;
LVIII.1974.6;
XXXII.1997.3;
XVI.2006.22;
XIII.2018.24.
(2) Ix-xiehda tax-xhieda, sew kontra kemm favur l-imputat jew Eċċezzjonijiet.
akkużat, kemm-il darba tkun ittieħdet bil-ġurament matul il-
kompilazzjoni, skont il-liġi, tista’ tinġieb bħala prova:
Basta li x-xhud jinġieb ukoll fil-qorti biex jiġi eżaminat
viva voce kif provdut fis-subartikolu (1) ħlief jekk, meta jitqiesu ċ-
ċirkostanzi tal-każ, huwa evidenti lill-Qorti li xhieda viva voce tista’
tikkawża ħsara psikoloġika lix-xhud u jekk ix-xhud ikun mejjet, ikun
barra minn Malta jew ma jkunx jista’ jinsab u bla ħsara għad-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (8):
Iżda wkoll meta x-xhud ikun minuri taħt is-sittax-il sena u
tinġieb bi prova reġistrazzjoni bl-awdjo u bil-video tax-xiehda tal-
minuri, il-minuri ma għandux jinġieb biex jiġi eżaminat viva voce.
(3) Id-dikjarazzjonijiet jistgħu jinġiebu bħala prova, kemm-il
darba jsiru minn xi ħadd li jkun qiegħed imut u jkun jaf li hu wasal
374 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

għall-mewt, minbarra meta d-dikjarant ikun sejjer imut taħt

sentenza mogħtija b’liġi.
(4) Il-proċessi verbali jistgħu jinġiebu bħala prova bħal ma
jingħad fl-artikolu 550.
(5) Ix-xiehda ta’ kappillan jew ta’ saċerdot ieħor li jagħmel
floku jew ta’ kull xħud ieħor li jkun ġie mismugħ matul il-
k o m p i l a z z j o n i , d w a r l - a w t e n t i ċ i t à t a l - a t t i j e w t a r- r e ġ i s t r i
parrokkjali magħmulin jew miżmumin minn l-istess kappillan jew
saċerdot u li għandhom x’jaqsmu ma’ twelid, żwieġ jew mewt, jew
dwar l-awtentiċità ta’ kopji ta’ dawn l-atti jew reġistri, jew ta’
estratti minnhom, inkella dwar il-fatt li l-akkużat huwa l-persuna
msemmija f’dawk l-atti, reġistri, kopji jew estratti, jistgħu wkoll
jinġiebu bħala prova.
(6) Ix-xiehda tan-nutari ta’ Malta jew ta’ xhieda oħra
mismugħin matul il-kompilazzjoni dwar l-awtentiċità tal-atti jew
tar-reġistri magħmulin jew miżmumin mill-istess nutari, jew dwar
l-awtentiċità ta’ kopji ta’ dawn l-atti jew reġistri jew estratti
minnhom, inkella dwar il-fatt li l-akkużat huwa l-persuna
msemmija f’dawk l-atti, reġistri, kopji jew estratti, jistgħu wkoll
jinġiebu bħala prova.
(7) Minkejja d-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ kull
liġi oħra, ċertifikat li jkun jidher li ġie maħruġ minn tabib reġistrat
jew kirurgu dentali reġistrat dwar l-eżami tiegħu ta’ xi persuna, sew
jekk ħajja jew mejta, jew dwar xi offiża fuq il-persuna li xi ħadd
isofri jew dwar xi marda fiżika jew tal-moħħ li xi ħadd ikollu, jista’
jinġieb bħala prova u, sakemm ma jiġix ippruvat il-kuntrarju,
għandu jkun prova tal-kontenut tiegħu, basta li ċ-ċertifikat ikollu t-
timbru li jinqara ċar tat-tabib jew kirurgu dentali li joħroġ dak iċ-
ċertifikat li jkun juri ismu, il-kwalifiki professjonali tiegħu, l-
ispeċjalizzazzjoni tiegħu u l-indirizz tiegħu u basta dak iċ-ċertifikat
ikun konfermat b’affidavit mit-tabib jew mill-kirurgu dentali, skont
il-każ: iżda wkoll, il-parti l-waħda u l-oħra jistgħu jġibu lill-
imsemmi tabib jew lill-imsemmi kirurgu dentali, skont il-każ, biex
jiġi eżaminat fil-qorti u viva voce, u l-qorti tista’ wkoll ex officio
tordna dak l-eżami.
(8) Ix-xiehda ta’ tabib reġistrat jew kirurgu dentali reġistrat
annessa ma’ proċess verbal, jew ta’ tabib jew kirurgu dentali bħal
dak li jkun ġie mismugħ matul il-kompilazzjoni dwar l-eżami
tiegħu ta’ xi persuna, sew jekk ħajja sew jekk mejta, jew dwar xi
offiża fuq il-persuna li xi ħadd isofri jew dwar xi marda fiżika jew
tal-moħħ li xi ħadd ikollu, tista’ tinġieb bħala prova mingħajr il-
ħtieġa li l-imsemmi tabib jew kirurgu dentali jinġieb fil-qorti kif
provdut fil-proviso tas-subartikolu (2): iżda, ħlief jekk ix-xhud
ikun mejjet, ikun barra minn Malta jew ma jkunx jista’ jinstab, il-
parti l-waħda u l-oħra jistgħu jitolbu, jew il-qorti tista’ ex officio
tordna, li dak ix-xhud jerġa’ jiġi eżaminat fil-qorti u viva voce.
(9) Il-validità tal-atti hawn fuq imsemmija u l-ammissibbiltà
tagħhom ma jistgħux jiġu attakkati minħabba li ma jkunx jidher
mill-atti nfishom li ġew magħmula jew irċevuti bil-ġurament jew
b’xi solennità oħra meħtieġa mil-liġi, jekk it-teħid ta’ dan il-
ġurament jew it-tħaris ta’ din is-solennità jiġi ippruvat b’xi mod
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 375

ieħor.
(10) L-Avukat Ġenerali, kif ukoll l-akkużat, jista’ jitlob li jiġi
deċiż mill-qorti, qabel ma jibda s-smigħ tal-kawża, jekk ix-xiehda
ta’ xi xhud għandhiex tiġi ammessa, kif jingħad fis-subartikolu (2).
(11) Meta jingħad li xi xhud miet, siefer jew ma jkunx jista’
jinstab, il-qorti tista’ tqis l-allegazzjoni ppruvata bir-rapport
maħluf tal-marixxall jew uffiċjal esekutur ieħor illi bih iwettaq li
huwa sar jaf żgur li dak ix-xhud hu mejjet jew imsiefer, jew li huwa
għamel it-tfittxija li tinħtieġ u ma rnexxilux isibu.

647. (1) Jekk ikun meħtieġ li tinstema’ x-xiehda ta’ xi persuna Smigħ fid-dar
li minħabba l-mard jew ix-xjuħija tagħha ma tkunx tista’ tidher il- tiegħu ta’ xhud
marid jew
qorti, dik il-persuna għandha tinstema’ mill-qorti, jew jekk il-qorti imdahħal fiż-
hekk tordna, minn membru tal-qorti, fil-post fejn toqgħod: żmien.
Miżjud:
XI.1900.89.
I\da l-qorti tista’ tiddelega s-smig] tax-xiehda ta’ kull xhud Emendat:
bħal dak lil wieħed mill-maġistrati għall-Gżira li fiha jkun joqgħod VI.1939.4;
A.L. 4 tal-1963;
ix-xhud, jew lil assistent ġudizzjarju. XIII.1964.26;
A.L. 46 tal-
(2) Meta x-xiehda meħtieġa tkun dik ta’ persuna li ma tkunx 1965;
toqgħod fil-Gżira fejn ikunu qed isiru l-proċeduri u jiġi muri lill- XXXI.1966.2;
qorti li dik il-persuna tkun ser tħalli lil Malta, il-qorti tista’ XXV.1967.26;
LVIII.1974.68;
tiddelega s-smigħ tax-xiehda lil waħda mill-persuni li jistgħu jiġu XXVII.1975.40;
delegati biex jisimgħu x-xiehda skont is-subartikolu (1); u fil-każ III.1976.8;
VIII.1990.3;
ta’ xhud li jkun ser jistema’ f’Għawdex jew f’Kemmuna, il-qorti III.2002.151;
tista’ wkoll, jekk fiċ-ċirkostanzi jkun hekk ġustifikat u l-Avukat XXXI.2002.205.
Ġenerali ma joġġezzjonax, tawtorizza lir-reġistratur biex jisma’ dik Kap. 12.
ix-xiehda u jagħti l-ġurament meħtieġ.
(3) L-imputat jew akkużat għandu jedd li jkun preżenti waqt is- Jedd tal-akkużat
smigħ tax-xhud. li jkun preżenti.

(4) Ix-xiehda meħuda kif jingħad f’dan l-artikolu għandha Qari fil-qorti
tinqara fil-qorti, u ta’ dan għandha titniżżel tifkira fl-atti tal-kawża. tax-xiehda hekk
meħuda.

647A. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikoli 646 u Irrekordjar fuq

647, il-qorti tista’ jekk tqis li jkun hekk xieraq, tippermetti l- tejp jew fuq
video ta’ xiehda.
irrekordjar fuq tejp jew fuq video ta’ xi xiehda meħtieġa minn xhud Miżjud:
jew xhud li jkun joqgħod barra minn Malta, skont kodiċijiet ta’ XXXI.2002.206.
Emendat:
prattika li l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’, VIII.2015.37;
b’regolamenti, jippreskrivi. VIII.2017.6.
(2) Il-Qorti tista’ wkoll tippermetti li x-xhieda ta’ xi xhud,
ukoll jekk preżenti f’Malta, tingħata permezz ta’ vidjokonferenza
jew permezz ta’ telekonferenza minn tali post kif il-Qorti tista’
tordna u bla ħsara għal dawk il-kondizzjonijiet u direzzjonijiet kif
il-Qorti jista’ jidhrilha neċessarju:
Iżda l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’,
b’regolamenti, jipprovdi għall-proċeduri, formalitajiet, modalitajiet
jew restrizzjonijiet kollha li għandhom japplikaw għat-teħid ta’
xhieda f ’Malta fir-rigward ta’ proċeduri f ’Malta permezz ta’
vidjokonferenza jew telekonferenza u meta l-Ministru jagħmel tali
regolamenti, l-imsemmija regolamenti għandhom jgħoddu u kull
kondizzjoni jew direttiva mogħtija mill-Qorti taħt dan is-
subartikolu ma għandhiex tkun f’kunflitt ma’ dawk ir-regolamenti.
376 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Meta jintbagħtu 647B. B’mod konformi ma’, u skont kull trattat, konvenzjoni,
dokumenti jew patt jew ftehim, bejn Malta u pajjiż ieħor jew li japplika għal dawk
xi att lil persuna
f’pajjiż barrani. iż-żewġ pajjiżi jew li dawk iż-żewġ pajjiżi huma parti fih, xejn
Miżjud: m’għandu jżomm milli jintbagħtu dokumenti dwar proċeduri jew xi
XXXI.2007.24. att li jirrigwarda l-proċedimenti jista’ jintbagħat direttament bil-
posta lil xi persuna li tkun tinsab fit-territorju tal-pajjiż barrani fi
lsien li dik il-persuna tkun tifhem:
Iżda flimkien mad-dokumenti dwar proċeduri għandu jkun
hemm rapport li jindika lil dik il-persuna r-rimedji disponibbli u
dik l-informazzjoni dwar id-drittijiet u l-obbligazzjonijiet tiegħu
dwar dak id-dokument tista’ tinkiseb mingħand l-awtorità emittenti
jew mingħand awtorità kompetenti oħra f’Malta.

Koperazzjoni 647Ċ. (1) Meta l-Avukat Ġenerali jirċievi talba magħmula minn
transkonfini, awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva ta’ xi post
partikolarment
fil-ġlieda kontra barra minn Malta jew minn qorti internazzjonali -
t-terroriżmu u l-
kriminalità (a) għat-teħid u l-forniment ta’ data dattiloskopika; jew
transkonfini.
Miżjud: (b) għat-teħid u l-eżami ta’ kampjun mhux intimu; jew
XXIV.2014.67. (ċ) għall-profil tad-DNA ta’ persuna suspettata f’dak il-
post li tkun wettqet reat rilevanti jew ta’ persuna
akkużata, fi proċeduri quddiem il-qrati ta’ dak il-post
jew quddiem tribunal internazzjonali, li tkun wettqet
reat rilevanti,
l-Avukat Ġenerali għandu jikkomunika t-talba lil Maġistrat li
għandu, malli jirċievi t-talba, jordna l-arrest tal-persuna rikjesta u
d-dispożizzjonijiet tal-artikolu 355AV(ċ) għandhom, mutatis
mutandis, jgħoddu fl-eżekuzzjoni tat-talba komunikata skont dan l-
artikolu.
(2) Il-Maġistrat għandu jittrasmetti l-imsemmija data, kampjun
jew profil, flimkien ma’ kull rapport jew riżultat tal-eżami, lill-
Avukat Ġenerali.
(3) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu l-frażijiet "profil tad-DNA"
u "data dattiloskopika" għandu jkollhom it-tifsira kif
rispettivament mogħtija lilhom fl-artikolu 548; "reat rilevanti"
għandu jkollha t-tifsira mogħtija lilha fl-artikolu 435D.
(4) Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 649(2) u (5) għandhom,
mutatis mutandis, jgħoddu għal talba magħmula skont dan l-
artikolu.

Prova tal- 648. Biex issir il-prova tal-identità ta’ persuna li għandha tiġi
identità tal- magħrufa jew ta’ oġġett li għandu jinġieb bħala prova, mhux
persuna jew tal-
oġġett. meħtieġ, bħala regola, li x-xhud jagħraf dik il-persuna minn fost
persuni oħra, jew dak l-oġġett minn qalb oħrajn bħalu, ħlief meta l-
qorti, f’xi każ partikulari, ikun jidhrilha xieraq tagħmel dan għall-
finijiet tal-ġustizzja.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 377

649. (1) Meta l-Avukat Ġenerali jikkomunika lil Maġistrat Eżami ta’ xhieda
talba magħmula mill-awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew dwar reati ta’
kompetenza tal-
amministrattiva ta’ pajjiż barra minn Malta jew minn qorti Qrati tal-
internazzjonali għall-eżami ta’ xhud li jkun jinsab f ’Malta, jew Ġustizzja barra
minn Malta.
għal xi investigazzjoni, perkwiżizzjoni jew/u qbid, il-maġistrat L-artikoli 1 u 2
għandu jeżamina bil-ġurament dak ix-xhud, fuq il-mistoqsijiet li tal-Ordinanza
jkunu ġew mibgħuta mill-awtorità jew qorti hawn fuq imsemmija IV tal-1872
huma
jew xort’oħra, u għandu jniżżel din ix-xiehda bil-miktub, jew inkorporati.
imexxi l-investigazzjoni mitluba, jew jordna l-perkwiżizzjoni jew/u Emendat:
qbid kif mitlub, skont il-każ. L-ordni għal perkwiżizzjoni jew/u A.L. 4 tal-1963;
VIII.1990.3.
qbid għandu jiġi esegwit mill-Pulizija. Il-Maġistrat għandu Sostitwit:
jikkonforma mal-formalitajiet u proċedimenti indikati fit-talba tal- III.2002.152.
Emendat:
awtorità barranija sakemm dawn ma jkunux kuntrarji għall-ordni XIII.2002.9;
pubbliku jew għal liġi pubblika interna ta’ Malta. IX.2003.127;
XXXI.2007.25;
(2) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) jgħoddu biss meta t- XI.2009.11;
talba tal-awtorità ġudizzjarja, prosekutriċi jew amministrattiva VII.2010.36;
IV.2014.27.
barranija jew tal-qorti internazzjonali ssir bis-saħħa ta’, jew skont,
xi trattat, konvenzjoni, ftehim jew qbil li jipprovdi għal assistenza
reċiproka fi ħwejjeġ kriminali bejn Malta u l-pajjiż, jew bejn Malta
u l-qorti, li jagħmel it-talba jew li japplikaw għal dawk iż-żewġ
pajjiżi jew li fihom dawk iż-żewġ pajjiżi jkunu parti jew li
japplikaw għal Malta u dik il-qorti jew li fihom kemm Malta kemm
dik il-qorti jkunu parti. Dikjarazzjoni magħmula minn jew taħt l-
awtorità tal-Avukat Ġenerali li tikkonferma li t-talba tkun saret bis-
saħħa ta’, u skont, dak it-trattat, konvenzjoni, ftehim jew qbil tkun
prova konklużiva ta’ dak li jkun jinsab f’dik id-dikjarazzjoni. Fl-
assenza ta’ dak it-trattat, konvenzjoni, ftehim jew qbil għandhom
japplikaw id-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (3).
(3) Meta l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jikkomunika
lil Maġistrat talba magħmula mill-awtorità ġudizzjarja ta’ pajjiż
barra minn Malta għall-eżami ta’ xhud li jkun jinsab Malta, dwar
reat ta’ kompetenza tal-qrati ta’ dak il-pajjiż, il-Maġistrat għandu
jeżamina bil-ġurament dak ix-xhud fuq il-mistoqsijiet li jkunu ġew
mibgħuta mill-awtorità hawn fuq imsemmija jew xort’oħra,
għalkemm l-imputat ma jkunx preżenti u għandu jniżżel din ix-
xiehda bil-miktub.
(4) Il-maġistrat għandu jibgħat ix-xiehda hekk meħuda, jew ir-
rizultat tal-investigazzjoni mmexxija, jew id-dokumenti jew oġġetti
misjuba jew maqbuda in esekuzzjoni ta’ xi ordni ta’ perkwiżizzjoni
jew/u qbid, lill-Avukat Ġenerali.
(5) Għall-finijiet tas-subartikoli (1) u (3), il-Maġistrat għandu
jmexxi l-proċedimenti kemm jista’ jkun b’mod simili daqs li kieku
dawn kienu inkjesta li għandha x’taqsam mal-"in genere" iżda
għandu jikkonforma ruħu mal-formalitajiet u l-proċeduri indikati
mill-awtorità estera rikjedenti sakemm ma jkunux kontra l-prinċipji
fondamentali tal-liġi Maltija u għandu jkollu l-istess setgħat, jew
kważi kemm jista’ jkun l-istess setgħat, li huma mogħtija bil-liġi
lill-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti istruttorja, kif ukoll is-setgħat,
jew kważi kemm jista’ jkun is-setgħat, li huma bil-liġi mogħtija lilu
b’konnessjoni mal-verifika tal-prova dwar l-"in genere": iżda
Maġistrat ma jistax jarresta persuna, sabiex jingħata effett lil ordni
magħmul jew mogħti taħt l-artikolu 554(2), jew fuq suspett
378 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

raġonevoli li dik il-persuna tkun għamlet reat, kemm-il darba l-fatti

li jkunu jammontaw għar-reat li dik il-persuna tkun akkużata jew
suspettata li għamlet ma jkunux ukoll jammontaw għal reat li jista’
jiġi proċessat f’Malta.
(5A) Jekk it-talba ma tkunx tista’, jew ma tkunx tista’ gal kollox,
tiġi esegwita skont il-formalitajiet, proċeduri jew termini li jiġu
indikati mill-awtorità barranija rikjedenti, l-awtorità rikjedenti
għandha tiġi mgħarrfa filwaqt li jiġi indikat iż-żmien kalkolat li fih
jew il-kondizzjonijiet li taħthom, l-eżekuzzjoni tat-talba tista’ tkun
possibbli.
(5B) Il-proċedimenti msemmija f’dan l-artikolu għandhom,
kemm jista’ jkun, ikunu mmexxija daqs li kieku kienu inkjesta
relatata ma’ "in genere".
(6) Meta t-talba tal-awtorità estera tkun biex jinstema’ xhud
jew espert bil-mezz ta’ video konferenza d-dispożizzjonijiet tas-
subartikoli (7) sa (12), it-tnejn inklużi, għandhom japplikaw.
(7) Il-Maġistrat għandu jħarrek lill-persuna li jkollha tinstema’
biex tidher fil-ħin u l-post li jkun mgħammar b’faċilitajiet ta’ video
konferenza kif appuntat għal dak il-għan mill-Maġistrat. Il-
Maġistrat għandu jagħti seħħ għal kull mizuri għall-protezzjoni tal-
persuna li jkollha tinstema’ li l-Avukat Ġenerali jista’ jiddikjara li
dwarhom ikun sar qbil mal-awtorità rikjedenti estera.
(8) Il-Maġistrat għandu jmexxi l-udjenza u fejn ikun meħtieġ
il-Maġistrat għandu jappunta interpretu biex jassisti matul l-
udjenza. Il-Maġistrat preżenti għandu jiżgura li l-persuna li jkollha
tinstema’ tiġi identifikata u l-proċedimenti jsiru u jkomplu f’kull
ħin skont il-prinċipji fondamentali tal-liġi ta’ Malta.
(9) Il-persuna li jkollha tinstema’ tista’ tinvoka d-dritt li ma
tixhidx li kien ikollha taħt il-liġi ta’ Malta jew taħt il-liġi tal-pajjiż
tal-awtorità rikjedenti estera.
(10) Salvi l-miżuri għall-protezzjoni tal-persuna li jkollha
tinstema’ li għalihom hemm riferenza fis-subartikolu (7), il-
Maġistrat għandu fi tmiem l-udjenza jżomm minuti li juru d-data u
l-post tal-udjenza, l-identità tal-persuna li nstemgħat, l-identitajiet
u l-funzjonijiet tal-persuni l-oħra kollha li ħadu sehem fl-udjenza,
kull ġurament li jkun ittieħed u l-kondizzjonijiet tekniċi li fihom
tkun saret l-udjenza. Id-dokument li fih ikunu ġew reġistrati l-
minuti għandu jintbagħat lill-Avukat Ġenerali sabiex jiġi mibgħut
lill-awtorità estera rikjedenti.
(11) Id-dispożizzjonijiet li ġejjin għandhom japplikaw mutatis
mutandis għall-persuna li jkollha tinstema’ skont id-
dispożizzjonijiet tas-subartikolu (6):
(a) id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 522, meta l-persuna li
jkollha tinstema’ tonqos milli tixhed meta hekk
meħtieġa tagħmel mill-Maġistrat;
(b) id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 104, 105, 107, 108 u
109, skont ma jkun il-każ, meta l-persuna li jkollha
tinstema’ ma tixhidx il-verità, għal dan il-għan il-
proċedimenti quddiem l-awtorità estera għandhom
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 379

jitqiesu li jkunu proċedimenti li jkunu qegħdin isiru

f’Malta u l-persuna li jkollha tinstema’ għandha titqies
li tkun persuna li tkun qed tixhed f’dawk il-
proċedimenti. Għall-għan li tiġi determinata l-piena li
tkun tgħodd skont kif jista’ jkun meħtieġ fi
proċedimenti għal sperġur taħt dan is-subartikolu, il-
fatt kriminali indagat jew li jkun se jiġi ġudikat mill-
awtorità rikjedenti estera għandu jitqies li jkun suġġett
għall-piena li għaliha kien ikun suġġett kieku l-istess
fatt ġara Malta jew fil-ġurisdizzjoni tal-qrati kriminali
ta’ Malta.
(12) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (6) sa (11), it-tnejn
inklużi, għandhom japplikaw meta l-persuna li jkollha tinstema’
tkun persuna akkużata fil-pajjiż tal-awtorità estera rikjedenti b’dan
li l-udjenza għandha ssir biss bil-kunsens tal-persuna li jkollha
tinstema’ u li r-regoli ta’ evidenza u proċedura li kienu jgħoddu
għad-depożizzjoni ta’ persuna akkużata fi proċedimenti kriminali
f ’Malta jkunu wkoll jgħoddu għad-deposizzjoni tal-persuna
akkużata li jkollha tinstema’ taħt dan l-artikolu.
(13) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom jgħoddu
wkoll mutatis mutandis meta t-talba tal-awtorità estera tkun biex
jinstema’ xhud jew espert bil-mezz ta’ konferenza bit-telefon,
sakemm ix-xhud jew l-espert jagħti l-kunsens tiegħu għas-smigħ.
(14) Meta l-Avukat Ġenerali jkun għamel dikjarazzjoni kif
provdut fis-subartikolu (2), uffiċjali barranin maħtura mill-awtorità
barranija jew qorti internazzjonali li tkun għamlet it-talba jkunu
intitolati li jkunu preżenti għall-eżami tax-xhieda jew meta miżuri
ta’ investigazzjoni jkunu qiegħdin jittieħdu.

Sub-titolu II Miżjud:
XI.1900.90.
FUQ IL-PERITI
650. (1) Fil-każijiet kollha li fihom għall-eżami ta’ persuna Dwar il-periti.
jew ta’ ħaġa tkun tinħtieġ ħila jew sengħa speċjali, għandha tiġi Miżjud:
XI.1900.90.
ordnata perizja. Emendat:
XXX.1934.22;
A.L. 4 tal-1963;
XXXI.1966.2;
III.1971.19;
VIII.1990.3;
XXXII.1997.3;
XIII.2005.5.
(2) Il-periti jiġu magħżulin mill-qorti: Għażla tal-periti.
Iżda l-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’, wara li Ħatra ta’ periti
jikkonsulta mal-Prim Imħallef, jaħtar persuna waħda jew iżjed uffiċjali.
bħala periti uffiċjali sabiex jagħtu l-fehma tagħhom fuq ħwejjeġ li
jirrikjedu dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi u li jridu ħila,
teknika jew sengħa speċjali, u meta jiġu maħtura dawn il-persuni,
il-qorti għandha tagħżel il-periti minn fost dawk il-persuni fuq
sistema ta’ rota.
 380 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Taxxa tad- (3) Għall-finijiet tal-artikolu 533, id-drittijiet tal-periti uffiċjali

drittijiet tal- għax-xogħol tagħhom f ’kull każ partikulari jiġu intaxxati mir-
periti uffiċjali.
reġistratur l-istess kif hu stabbilit li għandhom jiġu intaxxati d-
drittijiet ta’ periti oħra.
Numru ta’ periti. (4) Bħala regola l-periti għandhom jinħatru f’numru bil-fard.
Direzzjonijiet (5) Il-qorti, kull meta jkun hemm bżonn, tagħti lill-periti d-
lill-periti. direzzjonijiet meħtieġa u ż-żmien li fih għandhom jagħmlu r-
rapport tagħhom. Il-Qorti tal-Maġistrati, sew bħala qorti ta’
ġudikatura kriminali sew bħala qorti istruttorja, tista’ wkoll tagħti
s-setgħa lill-periti, jekk ikunu ġew nominati aktar minn perit
wieħed, li jirċievu dokumenti u li jisimgħu xhieda taħt ġurament
quddiem l-imputat u f ’kull każ bħal dan, il-qorti ma għandhiex
titlob aktar provi dwar id-dokumenti hekk prodotti jew terġa’
teżamina x-xhieda hekk mismugħa, sakemm il-qorti ma tqisx li dan
ikun meħtieġ jew sakemm l-imputat ma jagħmilx talba li jsir dan.
Meta jkunu ġew nominati aktar minn perit wieħed, il-qorti għandha
tindika liema perit ikollu s-setgħa li jagħti l-ġurament.
(6) Id-deċiżjoni tal-qorti li taħtar periti għandha titniżżel bil-
miktub u għandha tiġi notifikata lill-esperti hekk maħtura.

Periti rikużati. 651. (1) Il-periti jistgħu jiġu irrikużati biss għall-istess
Miżjud: raġunijiet li għalihom jista’ jiġi irrikużat imħallef.
XI.1900.90.
(2) Ir-rikuża għandha ssir bil-mod u fiż-żmien kif hu stabbilit
Kap. 12. fil-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili għar-rikuża tal-
periti fil-kawżi ċivili.

Taħrika u 652. Il-periti jiġu mħarrkin l-istess bħal ma jitħarrku x-xhieda.

ġurament tal- Huma għandhom jaħilfu li jaqdu bil-ħaqq u bis-sewwa d-dmirijiet
periti.
Miżjud: tagħhom.
XI.1900.90.
Rapport. 653. (1) Il-periti, meta jispiċċaw ix-xogħol u l-esperimenti li
Miżjud: titlob il-professjoni jew is-sengħa tagħhom, għandhom jagħmlu bil-
XI.1900.90.
Emendat: fomm jew bil-miktub ir-rapport tagħhom, skont id-direzzjonijiet
III.1971.20; tal-qorti.
VIII.1990.3.
X’għandu jkun (2) Ir-rapport għandu f’kull każ isemmi l-fatti u ċ-ċirkostanzi li
fih ir-rapport. fuqhom il-periti jkunu ibbażaw il-fehma tagħhom.
Smigħ fil-qorti (3) Jekk matul ix-xogħol tagħhom, il-periti jkunu ħadu
tax-xhieda informazzjonijiet mingħand persuni oħra fuq ċirkostanzi ta’ fatt,
mismugħin mill-
periti. dawn il-persuni għandhom jissemmew fir-rapport, u għandhom jiġu
mismugħin fil-qorti bħal kull xhud ieħor:
Iżda d-dispożizzjoni ta’ hawn fuq ta’ dan is-subartikolu ma
għandhiex tapplika dwar kull persuna li l-periti jkunu semgħu bil-
ġurament skont l-artikolu 650(5), iżda, bla ħsara tas-smigħ mill-
ġdid ta’ dik il-persuna mill-qorti kif provdut fl-imsemmi
subartikolu.
(4) Fil-każijiet ta’ kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati, dawn
il-persuni jistgħu jiġu mismugħin b’ġurament mill-qorti, ukoll
matul ix-xogħol tal-periti.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 381

(5) Ir-rapport, jekk isir bil-fomm, għandu jitniżżel bil-miktub Rapport

mir-reġistratur jew minn min jagħmel floku. magħmul bil-
fomm għandu
jitniżżel bil-
miktub.

654. F’każijiet ta’ kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati bħala Perit uffiċjali

qorti ta’ ġudikatura kriminali, il-perit jista’ jiġi msejjaħ mill-qorti jista’ jagħti l-
opinjoni tiegħu
biex ikun preżenti waqt is-smigħ tal-kawża sabiex jagħti l-opinjoni lill-qorti waqt
tiegħu lill-qorti, basta li l-fehma tal-periti tiġi mogħtija quddiem l- seduta.
Miżjud:
akkużat. XXX.1934.23.
Sostitwit:
III.1971.21.
Emendat:
VIII.1990.3.
655. Kull waħda mill-partijiet, il-qorti, u, fil-każijiet ta’ Tifsir aħjar mill-
kompetenza tal-Qorti Kriminali, kull wieħed mill-ġurati, jistgħu periti.
Miżjud:
jitolbu mill-periti tifsir aħjar fuq ir-rapport tagħhom, kif ukoll fuq XI.1900.90.
dak li jidhrilhom li jista’ jagħmel aktar ċara l-fehma tal-periti. Emendat:
XXVII.1975.40.
656. Min għandu jiddeċidi mhux marbut li joqgħod għall-fehma Min għandu
tal-periti kontra l-persważjoni tiegħu. jiddeċidi mhux
marbut li
joqgħod għar-
rapport tal-
periti.
Miżjud:
XI.1900.90.
657. Id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 452(4) u (5) igħoddu għall- Dispożizzjonijie
periti. t oħra li jgħoddu
għall-periti.
Miżjud:
XI.1900.90.

Titolu II
FUQ IL-KONFESSJONI
658. Kull ħaġa li imputat jew akkużat jistqarr, kemm bil-miktub, Konfessjoni ta’
b’mezzi awdjoviżwali jew b’mezzi oħra, tista’ tittieħed bi prova imputat jew
akkużat.
kontra jew favur min, skont kif ikun il-każ, ikun stqarrha, kemm-il Emendat:
darba jinsab li din il-konfessjoni ġiet magħmula minnu LI.2016.6.
volontarjament u ma ġietx imġiegħla jew meħuda b’theddid jew
b’biża’, jew b’wegħdiet jew bi twebbil ta’ vantaġġi.
659. (1) Fejn mhuwiex possibbli li tiġi rrekordjata konfessjoni Il-konfessjoni li
b’mezzi awdjoviżwali skont l-artikolu 355AUA(8)(e), meta l- ssir bil-miktub
għandha tinġieb.
konfessjoni titniżżel bil-miktub fil-waqt li tiġi magħmula, il-kitba Emendat:
għandha tiġi ippreżentata; u biss jekk jiġi ippruvat li l-kitba ġiet LI.2016.7.
meqruda jew mitlufa, tista’ minflok, issir il-prova bil-fomm, sabiex
tiġi ippruvata s-sustanza ta’ dik il-konfessjoni.
(2) Xejn f’dan l-artikolu ma jimpedixxi li tittieħed bħala prova
kull konfessjoni oħra bil-fomm li tkun saret qabel jew wara.

660. Ma tistax tingħata, bħala evidenza, parti biss minn Konfessjoni

recording awdjoviżwali jew ta’ dikjarazzjoni bil-miktub jew bil- għandha tiġi
prodotta sħiħa.
fomm kontra l-akkużat ħlief f ’ċirkostanzi straordinarji li l-qorti Sostitwit:
tista’ tippermetti. LI.2016.8.
382 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Il-konfessjoni 661. Konfessjoni ma tagħmilx prova ħlief kontra min jagħmilha,

ma tistax tkun u mhix ta’ preġudizzju għal ebda persuna oħra.
ta’ ħsara għal
terzi.

Titolu III
FUQ ID-DEĊIŻJONIJIET U L-ESEKUZZJONI TAGĦHOM
Tifsir ta’ 662. (1) Taħt l-isem ġeneriku ta’ "deċiżjoni" jidħlu: kull
"deċiżjoni". verdett tal-ġuri fuq il-fatt, kull sentenza tal-qorti li tillibera, issib
Emendat:
IX.1857.18; ħati jew tikkundanna lill-imputat jew akkużat, kull proċess verbal li
XXX.1934.24; jsir dwar aċċess jew kompilazzjoni oħra taħt id-dispożizzjonijiet ta’
XXV.1967.27;
III.2002.153. dan il-Kodiċi (barra minn aċċess għall-finijiet tal-verifika tal-prova
dwar l-"in genere"), u, minnbarra dawn, kull digriet jew ordni
definitiv ieħor tal-qorti.
Raġunijiet. (2) Kull deċiżjoni tal-Qorti tal-Appell Kriminali u tal-Qorti
Kriminali li biha tiġi deċiża kwistjoni ta’ liġi, għandu jkun fiha
qabel kollox ir-raġunijiet li jkunu wasslu l-qorti għal dik id-
deċiżjoni:
Iżda relattivament għall-Qorti tal-Appell Kriminali, il-qorti
tista’, jekk l-appellant ikun f’kustodja u hija tal-fehma illi l-appell
għandu jiġi milqugħ u l-appellant liberat, tagħti minnufih is-
sentenza tagħha li biha tillibera l-appellant u tirriżerva li tagħti r-
raġunijiet tagħha f ’data ulterjuri anki fl-assenza tal-persuna
interessata.

Il-qari tad- 663. (1) Kull deċiżjoni tal-qorti għandha tingħata mill-
deċiżjoni jsir bil- imħallef jew maġistrat fil-qorti bil-miftuh: iżda deċizjoni li tagħti
miftuħ.
Emendat: jew tirrifjuta ħelsien mill-arrest tista’ tingħata in camera.
IX.1857.19;
XII.1913.27;
XXX.1934.25;
VIII.1990.3;
III.2002.154.
L-artikoli 474 u (2) Għal dak li hu l-verdett tal-ġuri fuq il-fatt, igħoddu d-
478 igħoddu dispożizzjonijiet tal-artikoli 474 u 478.
għall-verdett tal-
ġuri fuq il-fatt.
Reġistrazzjoni (3) Kull deċiżjoni tal-Qorti Kriminali għandha tiġi irreġistrata
tad-deċiżjonijiet mir-reġistratur, u dak ir-reġistru huwa l-prova awtentika ta’ dik id-
tal-Qorti
Kriminali. deċiżjoni.
Reġistrazzjoni (4) Ir-raġunijiet imsemmijin fis-subartikolu (2) tal-aħħar
tar-raġunijiet. artikolu qabel dan għandhom jiġu irreġistrati flimkien mad-
deċiżjoni.
Deċiżjonijiet tal- (5) Id-deċiżjonijiet tal-Qorti tal-Maġistrati, jekk jinkitbu mill-
Qorti tal- maġistrat li jiddeċidi, għandhom jintrefgħu fl-oriġinal tagħhom, u
Maġistrati.
Sunt tad- tgħodd għalihom id-dispożizzjoni tal-artikolu 518. F’kull każ, sunt
deċiżjonijiet ta’ din id-deċiżjoni għandu jitniżżel f ’reġistru apposta, u dan is-
f’reġistru
apposta. sunt jagħmel prova awtentika ta’ dik id-deċiżjoni, daqs li kieku
Is-sunt għandu kien kopja legali tagħha. Is-sunt għandu jkun fih l-isem tal-qorti li
saħħa ta’ prova. tagħti d-deċiżjoni, l-ismijiet tal-partijiet, id-data tad-deċiżjoni, u l-
X’għandu jkun
fih is-sunt. partikularitajiet imsemmijin fl-artikolu 382, jew, fil-każ ta’ digrieti,
is-sustanza tal-parti dispożittiva.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 383

664.* Id-deċiżjonijiet jistgħu jiġu mogħtija bil-magħluq fil- Deċiżjonijiet li

każijiet biss imsemmija fl-artikoli 409 u 531: jistgħu
jingħataw bil-
magħluq.
Iżda, id-digriet imsemmi fl-artikolu 531, id-deċiżjonijiet Eċċezzjonijiet.
imsemmijin fl-artikolu 620, il-verdett fuq il-fatt, is-sentenza li
tillibera, jew li ssib ħati jew li tikkundanna lill-imputat jew
akkużat, u d-deċiżjoni dwar jekk hemmx jew le raġunijiet biżżejjed
biex l-imputat jitqiegħed taħt att ta’ akkuża, għandhom jingħataw
fil-qorti bil-miftuħ.

665. Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 28A u d- Eżekuzzjoni tas-

dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi dwar il-ħlas ta’ pieni ta’ flus, sentenzi.
Emendat:
kull deċiżjoni għandha tiġi esegwita minnufih li tingħata. XII.1914.15;
XXX.1934.26;
IV.1951.2;
XXV.1967.28;
XXI.1971.34;
XXIX.1990.32.
666. (1) Id-deċiżjonijiet tal-Qorti Kriminali u tal-Qorti tal- Id-deċiżjonijiet
Appell Kriminali jiġu esegwiti mill-marixxall jew minn persuna tal-Qorti
Kriminali u tal-
oħra mogħtija s-setgħa għaldaqshekk mill-Ministru responsabbli Qorti tal-Appell
għall-ġustizzja. Kriminali jiġu
esegwiti mill-
(2) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu, deċiżjoni tal-Qorti tal- marixxal.
Emendat:
Maġistrati jew tal-Qorti Kriminali titqies li hija deċiżjoni tal-Qorti I.1939.3;
tal-Appell Kriminali jekk ikun sar appell minn dik id-deċiżjoni u A.L. 4 tal-1963;
dan l-appell jiġi wara irrinunzjat jew iddikjarat null u bla effett, jew XXXI.1966.2;
XXV.1967.29;
magħdud deżert taħt l-artikolu 422. VIII.1990.3.

Titolu IV
FUQ OĠĠETTI TA’ PROPRJETÀ TAL-IMPUTAT JEW AKKUŻAT JEW
TA’ NIES OĦRA U LI GĦANDHOM X’JAQSMU MA’ PROĊEDURI
KRIMINALI
667. L-oġġetti li jkollhom x’jaqsmu mal-proċeduri kriminali L-oġġetti
għandhom, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan it- għandhom
jinżammu mir-
Titolu, jinżammu mir-reġistratur sa tmiem dawk il-proċeduri reġistratur.
inklużi l-proċeduri kollha tal-appell. Emendat:
XXV.1967.30.
Sostitwit:
III.2002.155.
668. (1) L-oġġetti li jkollhom x’jaqsmu mal-proċeduri Reġistrazzjoni
k r i m i n a l i g ħ a n d h o m j i n g ħ a t a w m i l l - Q o r t i l i r- r e ġ i s t r a t u r u tal-oġġetti.
Sostitwit:
għandhom, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan it- III.2002.155.
Titolu, jibqgħu fil-kustodja tar-reġistratur ħlief meta jkun hekk
meħtieġ mill-qorti għas-smigħ ta’ dawk il-proċeduri.
(2) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel
regolamenti li jkunu jipprovdu għar-reġistrazzjoni u l-
preservazzjoni ta’ proprjetà li jkollha rabta ma’ proċeduri kriminali
u dwar il-mod kif għandu jinżamm tagħrif dwar kull ċaqlieq ta’ dik
il-proprjetà.

*Ara wkoll l-art. 24 tal-Att dwar is-Sigrieti Uffiċjali (Kap. 50).

384 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Preservazzjoni 669. (1) Ir-reġistratur għandu jiżgura li l-oġġetti kollha lilu

ta’ proprjetà. kkunsinnati għandhom jiġu katalogati, maħżuna u preservati sew
Sostitwit:
III.2002.155. kif ukoll miżmuma f’post sigur li jiġi stabbilit mir-reġistratur.
(2) Għall-għanijiet ta’ dan l-artikolu, ir-reġistratur jista’, bl-
approvazzjoni tal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja, jaħtar lil
persuni oħra biex iżommu dawk l-oġġett jew klassijiet ta’ oġġetti
f ’ismu taħt dawk il-pattijiet u kondizzjonijiet li l-Ministru jista’
jqis li jkun sew iżda l-ismijiet ta’ dawk il-persuni għandhom jiġu
ppubblikati fil-Gazzetta.

Għandu jsir 670. (1) Kull oġġett li jkun ser jiġi rilaxxat mir-reġistratur lil
proċess verbal xi persuna jew li għandu jinqered jew inkella jsir minnu xort’oħra
meta l-oġġetti
jiġu rilaxxati. skont il-provvedimenti ta’ dan it-Titolu għandu jiġi biss rilaxxat,
Sostitwit: meqrud jew isir xort’oħra minnu wara li jsir proċess verbal li jkun
III.2002.155. fih deskrizzjoni preċiża tal-oġġetti rilaxxati, il-kwantità u l-kwalità
tagħhom u kull fotografija, reġistrazzjoni tal-video u xbihat tal-
computer ta’ dik il-proprjetà hekk kif il-maġistrat jew ir-reġistratur
jista’ jqis li għandhom isiru.
(2) Il-proċess verbal għandu jkun iffirmat mir-reġistratur u jekk
il-proprjetà ser tiġi rilaxxata, meqruda jew isir xort’oħra minnha
matul il-proċeduri in genere jew matul il-kumpilazzjoni, dan
għandu jkun iffirmat ukoll mill-maġistrat. F’kull każ meta l-oġġetti
jkunu ser jiġu rilaxxati lil xi persuna matul proċeduri kriminali li
ma jkunux ġew finalment deċiżi, dawk l-oġġetti għandhom biss
jiġu hekk rilaxxati wara li l-persuna li lilha jkunu se jingħataw l-
oġġetti tintrabat bil-miktub li terġa’ tipproduċi dik il-proprjetà jekk
il-qorti hekk tordnalha li tagħmel.
(3) Minkejja kull provvediment ieħor ta’ dan il-Kodiċi jew ta’
xi liġi oħra, proċess verbal li jsir skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan
l-artikolu, inkluża kull fotografija, reġistrazzjonijiet tal-video u
xbihat tal-computer, għandu jkun ammissibbli bħala prova fi
proċedimenti kriminali bħallikieku kienu l-oġġetti nnifishom
deskritti fil-proċess verbal.
(4) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu għandhom ukoll ikunu
japplikaw mutatis mutandis għal kull oġġett esibit filwaqt li jkunu
qegħdin isiru proċedimenti taħt il-provvedimenti tat-Titolu II tat-
Taqsima II tat-Tieni Ktieb ta’ dan il-Kodiċi wkoll matul dak iż-
żmien li l-proċess verbal relattiv jkun għand l-Avukat Ġenerali.
(5) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom japplikaw
mutatis mutandis għal oġġetti li jkun sar minnhom skont il-
provvedimenti tal-artikoli 671, 672 u 673.

Oġġetti 671. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2),

pprojbiti. meta l-Kontrullur tad-Dwana jiċċertifika li xi oġġetti li jkunu
Sostiwit:
III.2002.155. miżmuma mir-reġistratur jkunu oġġetti li ma jistgħux jiġu importati
f ’Malta, r-reġistratur għandu jagħmel rikors quddiem il-qorti
kompetenti u jitlobha tordna t-tneħħija ta’ dawk l-oġġetti. Il-qorti
għandha tilqa’ r-rikors meta din tkun sodisfatta li l-oġġetti involuti
jkunu qegħdin ġewwa Malta bi ksur tal-liġi.
(2) Meta l-oġġetti li jiġu ċertifikati mill-Kontrullur tad-Dwana
kif provdut fis-subartikolu (1) jkunu oġġetti li jkunu ġew esibiti
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 385

bħala provi matul proċeduri kriminali li jkunu għadhom ma ġewx

finalment konklużi, ir-rikors li r-reġistratur jagħmel għandu jiġi
notifikat lill-parti imputata jew akkużata u lill-Avukat :enerali jew
lill-Kummissarju tal-Pulizija skont il-każ sabiex jagħmlu s-
sottomissjonijiet tagħhom, u l-qorti ma għandhiex tilqa’ r-rikors
kemm-il darba ma tkunx sodisfatta li l-oġġetti nnifishom ma jkunux
jew ma jkunux għadhom meħtieġa bħala provi fil-proċeduri.
(3) Meta l-qorti tkun ordnat it-tneħħija tal-oġġetti skont il-
provvedimenti ta’ dan l-artikolu, r-reġistratur għandu jneħħi dawk
l-oġġetti billi jeqridhom, iżda l-Ministru responsabbli għall-
ġustizzja jista’ jordna li l-oġġetti jitneħħew b’kull mod ieħor li jkun
għal raġunijiet speċjali li jiġu espressament dikjarati fl-ordni.

672. Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ Oġġetti esibiti
xi liġi oħra, meta l-oġġett ikun ġie esibit f ’qorti filwaqt li jkunu f’ċerti
proċeduri.
qegħdin isiru proċeduri għal xi reat kontra l-Ordinanza tad-Dwana, Sostitwit:
l-Att dwar Dazju tas-Sisa jew kontra l-Att dwar it-Transazzjonijiet III.2002.155.
Emendat:
Esterni u l-oġġett ikun ġie kkonfiskat favur il-Gvern bis-saħħa tat- VII.2022.68
tħaddim ta’ xi dispożizzjoni ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra Kap. 37.
dak l-oġġett għandu jiġi rilaxxat favur il-Kontrullur tad-Dwana. Kap. 382.
Kap. 233.
F’kull każ ieħor l-oġġett esibit kif hawn aktar qabel imsemmi ma
għandux jiġi rilaxxat, ħlief fl-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni finali tal-
qorti ċivili kompetenti, jekk il-Kontrullur tad-Dwana joġġezzjona
għal dak ir-rilaxx.
673. (1) B’dak kollu li hemm fid-dispożizzjonijiet ta’ qabel ta’ Tneħħija ta’
dan it-Titolu u bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 671 il- oġġetti li
għandhom
q o r t i g ħ a n d h a , f u q r i k o r s t a l - Av u k a t Ġ e n e r a l i m a g ħ m u l f i x’jaqsmu ma’
kwalunkwe żmien matul il-proċeduri kriminali jew, meta l-awtur proċeduri
kriminali.
tad-delitt ikun assenti jew mhux magħruf, qabel ma jinbdew il- Sostitwit:
proċeduri, tordna lid-Direttur tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi li III.2002.155.
jiddisponi minn kull oġġett li jkollu x’jaqsam mal-proċeduri Emendat:
XXIV.2014.68;
kriminali jew ma’ xi delitt, sew jekk dak l-oġġett ikun soġġett XXXI.2019.5.
għall-konfiska sew jekk le, f ’kull wieħed minn dawn il-każi li
ġejjin:
(a) meta, minħabba x-xorta, il-kwantità jew il-kobor ta’
dak l-oġġett, ikun jenħtieġ ħafna spazju sabiex dan l-
oġġett ikun jista’ jinżamm;
(b) meta dak l-oġġett ikun jista’ jitħassar jew jonqoslu l-
valur tiegħu matul iż-żamma jew inkella l-ispiża għall-
manutenzjoni tiegħu tkun wisq akbar b’paragun mal-
valur tiegħu;
(ċ) meta ma jkunx prattiku jew konvenjenti li dak l-oġġett
għal xi raġuni oħra jinżamm f’kustodja;
(d) meta, minħabba l-assenza tal-akkużat, proċess ma
jingħalaqx fi żmien sentejn mill-ġurnata li fiha dak l-
oġġett ikun inġieb għall-ewwel darba quddiem il-qorti;
(e) f’kull każ ieħor meta l-qorti jidhrilha xieraq.
(2) Ir-rikors għal ordni bħal dik imsemmija fis-subartikolu (1)
u fl-istess ċirkostanzi msemmija f ’dak is-subartikolu jista’ jsir
ukoll mir-reġistratur, f’liema każ ir-rikors għandu jiġi notifikat lill-
Avukat Ġenerali għar-risposta tiegħu f’dak il-perjodu, li ma jkunx
386 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

inqas minn jumejn tax-xogħol, kif jista’ jiġi stabbilit mill-Qorti u r-

rikors ma għandux jintlaqa’ meta l-Avukat Ġenerali joġġezzjona
għar-rikors:
Iżda, meta l-Avukat Ġenerali joġġezzjona għar-rikors, il-
qorti tista’ timponi fuq l-imputat li l-ispejjeż għad-depożitu u l-
manutenzjoni tal-oġġett, miżmum mir-Reġistratur, li jkollu
x’jaqsam mal-proċeduri kriminali jew mad-delitt, ikunu fuq l-
imputat.
(2A) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (2), meta l-
oġġett li jkollu x’jaqsam mal-proċeduri kriminali jew mad-delitt
ikun miżmum mir-Reġistratur, is-sid ta’ dak l-oġġett jista’ jitlob
lill-qorti biex jagħmel dawk ix-xogħlijiet ta’ manutenzjoni fuq l-
oġġett kif ikunu meħtieġa; jekk is-sid tal-oġġett ma jagħmilx it-
talba msemmija f’dan is-subartikolu, jew, wara li jkun għamel it-
talba, u wara li t-talba tkun intlaqgħat mill-qorti, ma jagħmilx dawk
ix-xogħlijiet ta’ manutenzjoni, ir-responsabbiltà għal kull telf jew
ħsarat mġarrba minn dak l-oġġett taqa’ fuq l-imsemmi sid.
(3) Id-dispożizzjonijiet tas-subartikoli (1) u (2) għandhom
japplikaw ukoll jekk dawk l-oġġetti jkunu sekwestrati.
(4) Meta l-qorti tilqa’ rikors li jsir taht dan l-artikolu, l-ordni
tal-qorti għandha tiġi notifikata lill-persuni kollha, jekk ikun
magħruf fejn dawn jinstabu, identifikati mir-reġistratur bħala li
għandhom interess fl-oġġetti, b’dan illi l-ordni tal-qorti ma
għandhiex tkun suġġetta għar-revoka jew għall-modifika ħlief fuq
talba tal-Avukat Ġenerali.
(5) Jekk l-oġġett jinbiegħ, ir-rikavat għandu jiġi depożitat fil-
qorti u għandu jsir minnu malli jintemmu l-proċeduri bl-istess mod
bħallikieku dan kien l-oġġett li tiegħu hu r-rikavat.
(6) Jekk l-oġġett ma jinbiegħx, ir-rikavat jista’ jsir minnu hekk
kif ir-reġistratur jista’ jqis li jkun xieraq bla ħsara għall-ħlas ta’ dak
l-indennizz li jista’ jkun dovut lis-sid tal-oġġett imneħħi.

Rilaxx ta’ 674. (1) Minkejja kull dispożizzjoni oħra ta’ dan il-Kodiċi jew
oġġetti filwaqt li ta’ kull liġi oħra iżda bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu
jkunu qegħdin
isiru l-proċeduri. 671, meta xi proprjetà li tkun esibita l-qorti matul il-proċedimenti,
Sostitwit: tkun tappartjeni lil xi persuna li ma tkunx involuta bħala persuna
III.2002.155.
Emendat: prinċipali, kompliċi jew assoċjata fir-reat kriminali li jkun jifforma
XVI.2006.23. l-materja ta’ dawk il-proċeduri, dik il-persuna, wara li ġġib prova
b’mod sodisfaċenti dwar it-titolu li jkollha għal dik il-proprjetà u
tissodisfa lill-qorti li ma kienx għad hemm il-bżonn li dik il-
proprjetà tibqa’ materjalment esibita fl-inkartament tal-proċeduri,
għandu jkollha jedd għar-rilaxx ta’ dik il-proprjetà favur tagħha
b’ordni tal-Qorti taħt dawk il-pattijiet u kondizzjonijiet li l-Qorti
tista’ tqis li jkunu adatti, salv, wara dak ir-rilaxx, kull dritt l jista’
jkollu l-imputat jew l-akkużat jew kull persuna oħra skont il-liġi.
(2) L-ordni msemmija fis-subartikolu (1) tista’ tingħata jew
b’inizjattiva tal-Qorti nnifisha jew wara li jsir rikors minn min ikun
qiegħed jitlob li jingħata l-proprjetà. Meta l-Qorti taġixxi
b’inizjattiva tagħha nnifisha hija għandha tħabbar il-ħsieb li jkollha
li toħroġ ordni bħal dik permezz ta’ digriet. Digriet bħal dak jew
rikors li jsir minn min ikun qiegħed jitlob li jingħata l-proprjetà
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 387

skont ma jgħid dan is-subartikolu għandu jiġi notifikat lill-Avukat

Ġenerali jew lill-Kummissarju tal-Pulizija skont il-każ, u lill-
imputat, jew l-akkużat, li kull wieħed minnhom ikollu ħamest ijiem
tax-xogħol għar-risposta tiegħu.
(3) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (4), jekk l-
oġġett ikun jappartjeni lill-persuna imputata jew akkużata u dan
b’ebda mod ma jkollu x’jaqsam mar-reat jew ikun b’xi mod
meħtieġ għall-iskop ta’ xi proċeduri kriminali, l-qorti għandha,
wara li tisma’ lill-Avukat Ġenerali jew lill-Kummissarju tal-
Pulizija, skont il-każ, tagħti lura l-oġġett lill-persuna imputata jew
akkużata li lilha jkun jappartjeni l-oġġett jew tikkunsinnah lill-
persuna li hu jaħtar għal dak l-iskop jew li jkollha l-jedd tidher
għalih.
(4) Minkejja d-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (3), il-qorti
tista’ tastjeni milli tordna li jingħataħ lura l-oġġett lill-persuna
imputata jew akkużata -
(a) meta l-valur tal-oġġett ikun kbir u l-persuna imputata
jew akkużata tkun fqira jew ta’ fortuna suspetta; jew
(b) meta l-persuna imputata jew akkużata tkun
ipproċessata għal falsifikazzjoni bil-ħsieb li tapproprja
ruħha minn xi oġġett ta’ ħaddieħor, jew għal serq, jew
għal xi reat ieħor kontra l-proprjetà:
Iżda d-dispożizzjonijiet ta’ dan is-subartikolu ma jgħoddux
jekk l-imputat jagħti garanzija tajba.

675. (1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-artikolu 671 u Tneħħija ta’

tas-subartikoli li ġejjin ta’ dan l-artikolu, meta l-Qorti fi tmiem il- oġġetti meta
jintemmu l-
proċeduri kriminali ma tkunx ipprovdiet dwar kif l-oġġetti esibiti proċeduri.
matul il-proċeduri għandhom jitneħħew skont il-liġi, kull oġġett li Sostitwit:
III.2002.155.
jkun ġie hekk esibit għandu jibqa’ jinżamm mir-reġistratur. Emendat:
VIII.2015.38.
(2) Meta l-Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti ta’ ġudikatura
kriminali tordna l-liberazzjoni tal-imputat skont kif provdut fl-
artikolu 401(2) u l-Qorti tiddeċiedi x’għandu jsir mill-oġġetti
esibiti quddiemha, dik id-deċiżjoni ma għandhiex tiġi esegwita
qabel ma jgħaddi l-perjodu ta’ xahar li għalih hemm referenza fl-
artikolu 433(3) u jekk l-Avukat Ġenerali, f’dak il-perjodu, joħroġ
mandat għall-arrest tal-persuna liberata, dik id-deċiżjoni għandha
tibqa’ mingħajr effett.
(3) Meta l-Qorti tal-Maġistrati bħala qorti ta’ istruttorja
kriminali tordna l-liberazzjoni tal-imputat iżda ma tiddeċidix
x’għandu jsir mill-oġġetti esibiti fil-proċeduri, u l-Avukat Ġenerali
ma joħroġx mandat għall-arrest tal-persuna liberata, dawk l-oġġett
għandhom jibqgħu jinżammu mir-reġistratur u jekk fi żmien sena
mid-data tal-liberazzjoni ma jerġgħu jinbdew ebda proċeduri ġodda
kif provdut fl-artikolu 434 u l-oġġetti ma jkunux ġew rilaxxati
skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan it-titolu, r-reġistratur jista’
jagħmel rikors quddiem il-Qorti sabiex din toħroġ ordni li tkun
tawtorizza li jingħataw lura l-oġġetti lil kull min dawn ikunu
jappartjenu, jekk magħrufa, jew li tkun tiddikjara dawk l-oġġetti
kkonfiskati favur il-Gvern ta’ Malta meta ma jkunx magħruf lil min
ikunu jappartjenu dawk l-oġġetti.
388 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(4) Meta f’xi sentenza finali ta’ xi qorti ta’ ġurisdizzjoni

kriminali ma jsir ebda provvediment dwar x’għandu jsir mill-
oġġetti li jkunu ġew esibiti fil-proċeduri u ma ssir ebda talba għar-
rilaxx ta’ dawk l-oġġetti fi żmien xahar mid-data ta’ dik is-
sentenza, dawk l-oġġetti, sakemm ma jkunux ġew konfiskati bis-
saħħa tal-provvedimenti tal-artikolu 23 jew ta’ kull dispożizzjoni
oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi liġi oħra, għandhom jiġu
kkonfiskati u l-qorti għandha, fuq rikors tar-reġistratur u bla ħsara
għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (5), tordna r-rilaxx ta’ dawk
l-oġġetti favur il-Gvern ta’ Malta.
(5) Kull min minnufih qabel il-konfiska kellu jedd bil-liġi
għall-oġġetti konfiskati kif hawn aktar qabel imsemmi, jew il-
werrieta leġittimi tagħhom, għandu jkollhom jedd għal kumpens
għall-oġġetti konfiskati iżda meta l-oġġetti jkunu inbiegħu, dak il-
kumpens ma għandux ikun jeċċedi l-ammont tar-rikavat li l-Gvern
jagħmel mill-bejgħ tal-oġġetti u b’dan ukoll li l-kumpens jintalab
permezz ta’ rikors quddiem il-qorti kompetenti fi żmien sitt xhur
mid-data tal-ordni msemmija fis-subartikolu (2).

Oġġetti 676. Id-Direttur tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi jista’

konfiskati. jiddisponi minn kull oġġett li jiġi kkonfiskat favur il-Gvern skont
Sostitwit:
III.2002.155. id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ liġi oħra kemm-il
Emendat: darba l-oġġett ma jkunx ġie esibit matul xi prosekuzzjoni kriminali
XXIV.2014.69.
XXXI.2019.6. f’liema każ l-oġġett ma għandux jitneħħa qabel is-sentenza finali u
mhux mingħajr il-kunsens mogħti bil-quddiem tal-Kummissarju
tal-Pulizija jew tal-Avukat Ġenerali skont il-każ.
Meta l-oġġetti 677. (1) Kull oġġett li jkollu jingħata lura lil xi persuna
jkollhom minħabba f ’xi ordni li l-qorti tagħmel fis-sentenza finali tagħha
jitreġġgħu lura
b’ordni tal-qorti għandu jinżamm mir-reġistratur għal żmien sitt xhur li matulu jkun
fis-sentenza jispetta lil dik il-persuna, jew lill-werrieta leġittimi tagħha, li
finali.
Sostitwit: jitolbu lura dak l-oġġett mingħand ir-reġistratur. Matul l-istess
III.2002.155. żmien ir-reġistratur jkollu d-dmir li jagħmel dak kollu meħtieġ biex
isib u jinnotifika bl-ordni maħruġa mill-qorti lill-persuna li lilha
għandhom jingħataw lura l-oġġetti.
(2) Meta l-persuna li lilha għandhom jingħataw lura l-oġġetti,
jew il-werrieta tagħha, jonqsu sew b’mod spontanju sew wara li
jiġu notifikati bl-ordni tal-qorti milli jitolbu lura l-oġġetti fiż-żmien
stabbilit fis-subartikolu (1) jew meta r-reġistratur fl-istess perjodu
ma jirnexxilux isib lil dik il-persuna, jew lill-werrieta leġittimi
tagħha, u ma ssir ebda talba għall-oġġetti kif imsemmi qabel b’mod
spontanju, dawk l-oġġetti jiġu kkonfiskati favur il-Gvern.
(3) Fil-każ li dawk l-oġġetti jkunu jappartjenu lil sidien
konġunti r-reġistratur għandu jitqies li jkun ħares dmirijietu sew u
skont il-liġi jekk huwa jagħti l-oġġetti lil xi wieħed minn dawk is-
sidien.
(4) Ir-reġistratur għandu b’rikors jirreferi lill-qorti li tkun tat
is-sentenza kull tilwima li tkun tolqot il-jedd fuq dawk l-oġġetti. Ir-
rikors għandu jiġi notifikat lill-partijiet kollha li jkollhom ħamest
ijiem tax-xogħol li fihom ikunu jistgħu jagħmlu r-risposta tagħhom
u wara li jiskadi dak il-perjodu l-qorti għandha tqiegħed ir-rikors
fuq il-lista għas-smigħ u wara li tisma’ lill-partijiet għandha
tiddeċiedi dwar x’għandu jsir mill-proprjetà. Ma hux mogħti appell
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 389

mid-deċiżjoni tal-qorti.
(5) Jekk il-persuna li lilha jkollhom jingħataw lura l-oġġetti,
jew il-werrieta leġittimi tagħha, jitolbu lura l-oġġetti fiż-żmien
imsemmi fis-subartikolu (1), dawk l-oġġetti għandhom, sakemm
ma jkunx hemm xi impediment leġittimu, jingħataw lura mir-
reġistratur mingħajr ebda ħlas.
(6) Jekk l-oġġetti jkunu ġew konfiskati skont dan l-artikolu u
ġew wara mibjugħin b’irkant wara li jkunu ġew pubblikati l-avviżi,
il-persuna li lilha kellhom jingħataw lura l-oġġetti skont l-ordni tal-
qorti, jew il-werrieta leġittimi tagħha, jkunu jistgħu jitolbu l-
ammont li jkun inkiseb mill-bejgħ wara li ttnaqqas kull spiża u
drittijiet dovuti lir-reġistratur sakemm dik it-talba ssir fi żmien
sentejn minn meta l-proprjetà tkun tneħħiet.

678. (1) Meta l-qorti fl-aħħar sentenza tagħha tkun ordnat li Meta s-sid ma
proprjetà għandha titreġġa’ lura iżda ma ssemmix lill-persuna li jkunx magħruf.
Sostitwit:
lilha għandha hekk titreġġa’ lura dik il-proprjetà u l-identità ta’ dik III.2002.155.
il-persuna ma tkunx magħrufa, dak l-oġġett għandu jinżamm mir-
r e ġ i s t r a t u r g ħ a l ż m i e n s i t t x h u r, f ’ l i e m a p e r j o d u k u l l m i n
jippretendi li jkollu xi jedd skont il-liġi fuq dak l-oġġett jista’ jiġi ’l
quddiem biex jitlob dak l-oġġett.
(2) Meta l-persuna li jkollha jedd skont il-liġi fuq dak l-oġġett
tonqos milli titlob dak l-oġġett fiż-żmien speċifikat fis-subartikolu
(1), jew meta l-pretenzjonijiet magħmulin f’dak il-perjodu jkunu
ġew miċħuda mill-qorti, l-oġġett jiġi kkonfiskat favur il-Gvern.
(3) Kull talba li ssir taħt is-subartikolu (1) għandha ssir
b’rikors quddiem dik il-qorti fejn l-oġġett ikun esibit u għandha tiġi
notifikata lir-reġistratur u lill-Kummissarju tal-Pulizija jew lill-
Avukat Ġenerali, skont il-każ, li mbagħad ikollhom għaxart ijiem
tax-xogħol li matulhom ikunu jistgħu jagħmlu risposta. Malli
jiskadi ż-żmien għall-preżentata tar-risposta l-qorti għandha
tiddeċiedi fuq ir-rikors u ma huwiex mogħti appell minn dik id-
deċiżjoni.
(4) Jekk il-qorti tilqa’ r-rikors l-oġġett għandu jingħata lil min
jagħmel it-talba għalih mingħajr ebda ħlas.

679. Meta jiġi biex jiddisponi minn oġġetti kkonfiskati favur il- Regoli li
Gvern skont ma hemm f ’dan il-Kodiċi jew f ’xi liġi oħra, id- għandhom jiġu
osservati fit-
Direttur tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi għandu josserva dawn tneħħija tal-
ir-regoli li ġejjin: oġġetti
kkonfiskati.
(a) oġġetti li ma jkunu ta’ ebda valur jew ta’ ftit valur Emendat:
XXV.1967.31.
jistgħu jitneħħew fid-diskrezzjoni tad-Direttur tal- Sostitwit:
Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi sakemm jinżamm III.2002.155.
notament xieraq ta’ dik it-tneħħija; Emendat:
XXIV.2014.70.
(b) armi tan-nar, munizzjon, splussivi jew kimiċi jew Sostitwit:
XXXI.2019.6.
sustanzi perikolużi oħra, minbarra dawk li jitqiesu tal-
kollezzjoni, għandhom jiġu kkunsinnati lill-
awtoritajiet adegwati maħtura mill-Ministru
responsabbli għall-ġustizzja sabiex dawn l-oġġetti jiġu
meqruda minnhom;
390 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

(ċ) oġġetti oħra li jkunu ta’ valur għandhom jinbiegħu bl-

irkant mid-Direttur tal-Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi
wara l-pubblikazzjoni ta’ mill-inqas tliet avviżi
f’ġurnal ta’ kuljum u kull rikavat fi flus għandu
jgħaddi għand il-Gvern, sakemm id-Direttur tal-
Uffiċċju għall-Irkupru tal-Assi ma jqisx illi jkun iktar
ta’ benefiċċju għall-Gvern illi jiddisponi minn dan l-
oġġett b’mod ieħor.
Radd tal-oġġetti 680. Mħassar bl-Att III.2002.155.
tal-imputat meta
tispiċċa l-kawża.
Emendat:
XXV.1967.32.
Radd ta’ oġġetti 681. Mħassar bl-Att III.2002.155.
lil sidhom meta
l-imputat ikun
assenti jew il-
ħati ma jkunx
magħruf.
Emendat:
IV.1856.53.
Proċedura tar- 682. Mħassar bl-Att III.2002.155.
radd tal-oġġetti
lil sidhom.
Emendat:
XXIX.1990.33.
Bejgħ b’irkant 683. Mħassar bl-Att III.2002.155.
ta’ oġġetti li
għandhom
x’jaqsmu ma’
proċeduri
kriminali.
Miżjud:
XXI.1971.35.
Emendat:
LVIII.1974.68.
Bejgħ bi rkant 683A. Mħassar bl-Att III.2002.155.
ta’ proprjetà li
ma ssirx talba
għaliha minn
sidha.
Miżjud:
XXIX.1990.34.
Ordni tal-qorti 684. Mħassar bl-Att III.2002.155.
għall-bejgħ,
xandir u radd.
Meta l-prezz li l- 685. Mħassar bl-Att III.2002.155.
oġġetti jġibu
jaqa’ f’idejn il-
Gvern.
Emendat:
XXVII.1975.39.
Tifsira ta’ 685A. Għall-fini ta’ dan it-Titolu "proprjetà" għandu jkollha l-
proprjetà. istess tifsira mogħtija lilha bl-artikolu 23B.
Miżjud:
XXIV.2014.71.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 391

Titolu V
FUQ IL-QIMA LI GĦANDHA TINĠIEB LILL-QORTI
686. Id-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi ta’ Organizzazzjoni u Proċedura Id-
Ċivili fuq il-qima li għandha tinġieb lill-qorti, igħoddu għall-qrati dispożizzjonijiet
tal-Kodiċi ta’
kriminali. Organizzazzjoni
u Proċedura
Ċivili dwar il-
qima li għandha
tinġieb lill-qorti,
Titolu VI igħoddu għall-
qrati kriminali.
FUQ IL-PRESKRIZZJONI Emendat:
XI.1900.91.
Kap. 12.
687. (1) Id-deċiżjonijiet li bihom tingħata kundanna ma Il-kundanni ma
jaqgħux bil-preskrizzjoni f’ebda żmien. jaqgħux bil-
preskrizzjoni.
(2) Iż-żmien ta’ preskrizzjoni għar-rigward ta’ kull reat Emendat:
XI.1900.92;
kriminali għandu jkun sospiż mill-waqt li imputazzjoni u, jew att III.2002.156.
ta’ akkuża jiġu notifikati lill-persuna akkużata jew imputata sa dak
iż-żmien meta tingħata sentenza finali u definittiva fil-
proċedimenti li jkunu inbdew bħala riżultat ta’ dik l-imputazzjoni
jew att ta’ akkuża.

688. Bla ħsara ta’ fejn il-liġi tiddisponi xort’oħra, l-azzjoni Preskrizzjoni ta’
kriminali taqa’ bi preskrizzjoni - azzjoni
kriminali.
(a) bl-egħluq ta’ għoxrin sena għad-delitti suġġetti għall- Emendat:
XI.1900.92;
piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ mhux anqas minn VIII.1909.62;
għoxrin sena; XXI.1971.36;
XLIX.1981.4;
(b) bl-egħluq ta’ ħmistax-il sena għad-delitti suġġetti A.L. 162 tal-
għall-piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ anqas minn 1996.
għoxrin sena u mhux anqas minn disa’ snin;
(ċ) bl-egħluq ta’ għaxar snin għad-delitti suġġetti għall-
piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ anqas minn disa’
snin u mhux anqas minn erba’ snin;
(d) bl-egħluq ta’ ħames snin għad-delitti suġġetti għall-
piena ta’ priġunerija għal żmien ta’ anqas minn erba’
snin u mhux anqas minn sena;
(e) bl-egħluq ta’ sentejn għad-delitti suġġetti għall-piena
ta’ priġunerija għal żmien ta’ anqas minn sena, jew tal-
multa jew għall-pieni tal-kontravvenzjonijiet;
(f) bl-egħluq ta’ tliet xhur għall-kontravvenzjonijiet, u
għall-inġurji bil-fomm suġġetti għall-pieni tal-
kontravvenzjonijiet.

689. Għall-effetti tal-preskrizzjoni għandu jittieħed qies tal- Għaż-żmien tal-

piena li għaliha r-reat ikun ordinarjament suġġett, apparti minn kull preskrizzjoni ma
jittiħidx qies taċ-
skuża jew ċirkostanza oħra partikulari li, minħabba fiha, skont il- ċirkostanzi li
liġi, ir-reat ikun suġġett għal piena iżgħar; lanqas ma għandu jnaqqsu l-piena
jew tar-reċidiva.
jittieħed qies taż-żieda fil-piena minħabba reċidiva. Emendat:
XI.1900. 92.
 392 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Iż-żmien jingħad 690. Fit-tiqjis taż-żmien tal-preskrizzjoni, ix-xhur u s-snin

skont il- jingħaddu skont il-kalendarju komuni.
kalendarju.
Emendat:
XI.1900.92.
Bidu taż-żmien 691. (1) Għar-reati ikkunsmati, iż-żmien tal-preskrizzjoni
tal- jibda mill-jum tal-konsumazzjoni; għall-attentati, mill-jum li fih
preskrizzjoni.
Emendat: isir l-aħħar att ta’ esekuzzjoni; għar-reati kontinwati, mill-jum li fih
XI.1900.92. isir l-aħħar ksur tal-liġi; u għar-reati permanenti mill-jum li fih ma
tibqax il-permanenza tar-reat.
Sospensjoni tal- (2) Jekk l-azzjoni kriminali ma tkunx tista’ tinġieb ’il quddiem
preskrizzjoni. jew ma tkunx tista’ titkompla ħlief wara awtorizzazzjoni speċjali
jew wara d-deċiżjoni ta’ kwistjoni miġjuba f’kawża oħra għaliha,
il-mixi taż-żmien tal-preskrizzjoni jieqaf, u jerġa’ jibda jieħu l-kors
tiegħu minn dak in-nhar li fih tingħata l-awtorizzazzjoni jew li
tinqatal-kwistjoni.

Il-preskrizzjoni 692. Iż-żmien tal-preskrizzjoni għad-delitti ma jibdiex jimxi

ma timxix meta meta l-ħati ma jkunx magħruf.
l-ħati mhux
magħruf.
Emendat:
XI.1900.92.
Ksur taż-żmien 693. (1) Iż-żmien tal-preskrizzjoni jinkiser b’kull att tal-
tal- proċediment li jiġi innotifikat lill-imputat jew akkużat dwar il-fatt
preskrizzjoni.
Emendat: li għalih ikun imputat jew akkużat.
XI.1900.92.
(2) Iż-żmien tal-preskrizzjoni jinkiser ukoll bil-mandat tal-
arrest jew, jekk ma jkunx hemm lok għall-arrest, biċ-ċitazzjoni,
għalkemm il-mandat tal-arrest jew iċ-ċitazzjoni jkunu baqgħu bla
effett minħabba li l-imputat jew akkużat jinħeba jew jitlaq minn
Malta.
(3) Iż-żmien miksur tal-preskrizzjoni jerġa’ jibda miexi mill-
ġdid mill-ġurnata li jkun ġie miksur.
(4) Il-ksur tal-preskrizzjoni għandu effett kontra dawk kollha li
jkunu ħadu sehem fir-reat, għalkemm l-att li bih tkun ġiet miksura
l-preskrizzjoni jkun sar kontra wieħed biss.

Applikazzjoni 694. Il-preskrizzjoni hija applikata mill-qorti ex officio, u l-

tal-preskrizzjoni imputat jew akkużat ma jistax jirrinunzja għaliha.
mill-qorti ex
officio.
Emendat:
XI.1900.92.
Titolu VII
Miżjud: FUQ IT-TARIFFI
XXX.1934.27.
Setgħa tal- 695. (1) Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jbiddel
Ministru it-tariffi ta’ drittijiet fl-Iskedi li hawn ma’ dan il-Kodiċi jew iżid
responsabbli
għall-ġustizzja li magħhom u jista’ jagħmel tariffi oħra flok dawk fl-Iskedi hawn fuq
jagħmel tariffi. imsemmija.
Miżjud:
XXX.1934.27. (2) Kull tibdil, żieda jew tariffa ġdida flok oħra jibdew iseħħu
Emendat:
A.L. 4 tal-1963; mill-ġurnata li jinħarġu fil-Gazzetta tal-Gvern.
XXXI.1966.2.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 393

Titolu VIII Miżjud:

VIII.1974.2.
DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI Emendat:
XXXI.2002.207.
696. F’dan il-Kodiċi l-frażi "jiem tax-xogħol" ma tinkludix is- Tifsir.
Sibtijiet. Miżjud:
VIII.1974.2.
697. Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel Regolamenti.
regolamenti għall-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet ta’ dan il- Miżjud:
XXXI.2002.208.
Kodiċi u, b’mod ġenerali, biex iġib fis-seħħ id-dispożizzjonjiet ta’
dan il-Kodiċi.
698. (1) Il-Ministru jista’ jagħmel regolamenti sabiex Kumpens li
jistabbilixxi skema ta’ kumpens għall-vittmi ta’ xi delitt taħt dawk jingħata lil
vittmi ta’ xi
il-kondizzjonijiet u restrizzjonijiet u bla ħsara għal delitt.
konsiderazzjonijiet u kwalifiki bħal dawk hekk kif il-Ministru jista’ Miżjud:
XVI.2006.24.
jipprovdi dwarhom u sabiex jistabbilixxi fond biex jiffinanzja
skema bħal dik.
(2) Mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità tas-subartikolu (1),
kull skema stabbilita taħt dan l-artikolu:
(a) jista’ jkollha applikazzjoni ġenerali li tkun testendi
għad-delitti kollha jew li tista’ tkun limitata għal dawk
id-delitti li jistgħu jkunu speċifikati fir-regolamenti;
(b) tista’ tkun tipprovdi li kumpens li jingħata mill-Gvern
lill-vittma għandu jitħallas biss meta l-vittma tkun
eżawriet kull rimedju li jkollha disponibbli kontra l-
ħati għall-ħlas ta’ danni li l-vittma tkun ġarrbet;
(ċ) tista’ tkun tipprovdi dwar l-ogħla ammont tas-somma
li tista’ titħallas lil xi vittma individwali jew lil grupp
ta’ vittmi bħala kumpens taħt l-iskema.
(3) Il-Gvern għandu jiġi surrogat fid-drittijiet tal-vittma kontra
l-ħati għall-ħlas ta’ kull somma li l-vittma tirċievi mingħand il-
Gvern skont kull skema stabbilita b’regolamenti taħt dan l-artikolu.

699. Minkejja dispożizzjonijiet oħra ta’ dan il-Kodiċi jew ta’ xi Setgħat biex
isiru
liġi oħra, il-Ministru responsabbli għall-Ġustizzja jista’ jagħmel regolamenti.
regolamenti sabiex jirregola: Miżjud:
XXIV.2014.72.
Sostitwit:
(a) il-metodi tan-notifika tal-atti ġudizzjarji taħt dan il- V. 2022.13.
Kodiċi; u
(b) id-dritt tal-aċċess b’mezzi elettroniċi, mill-
Prosekuzzjoni u minn xi avukat jew prokuratur legali
li jirrappreżentaw lill-imputat jew lill-akkużat, il-
vittma jew xi parti interessata oħra, għall-atti tal-
kawża u dokumentazzjoni oħra ta’ qrati ta’
ġuriżdizzjoni kriminali; u
(ċ) fir-rigward ta’ xi kwistjoni oħra li fil-fehma tal-Ministru
responsabbli għall-Ġustizzja hija inċidentali u, jew
konsegwenzjali għal xi kwistjoni provduta għaliha fil-
paragrafi (a) u (b).
394 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

It-trasferiment u 699A. Kull referenza f’dan il-Kodiċi għar-reċezzjoni tal-atti ta’

reċezzjoni tal-atti kawża minn qorti jew mill-Avukat Ġenerali jew għat-trasferiment
b’mezzi elettroniċi
ma jġibx difett fil- tal-atti ta’ kawża minn qorti lil qorti oħra jew lill-Avukat Ġenerali
proċedura. għandha titqies li tinkludi referenza għall-għoti tal-aċċess għal
Miżjud:
VI.2023.13. dawk l-atti b’mezzi elettroniċi u għat-trasferiment jew reċezzjoni
ta’ kopja skenjata tal-atti b’mezzi elettroniċi u ma tqum ebda
nullità jew difett ieħor fil-proċedura segwita jekk it-trasmissjoni
jew reċezzjoni tal-atti ssir b’xi wieħed (1) mill-mezzi elettroniċi
msemmija f’dan l-artikolu u mhux bi trasferiment fiżiku.
Uffiċċju għall- 700. (1) Il-Ministru jista’, b’regolamenti, jipprovdi għat-
Irkupru tal-Assi. twaqqif ta’ Uffiċċju magħruf bħala l-Uffiċċju għall-Irkupru tal-
Miżjud:
VIII.2015.39. Assi, jipprovdi għall-istruttura tiegħu, is-setgħat, it-tqassim tad-
dmirijiet, ir-responsabbiltajiet għal danni, proċeduri
a m m i n i s t r a t t i v i u o p e r a t t i v i , i n k l u ż i p r o ċ e d u r i i n t e r n i , i r-
rappreżentanza ġuridika u legali tal-Uffiċċju, il-finanzjament
tiegħu u għal kull ħaġa anċillari jew inċidentali għalih.
(2) L-Uffiċċju, għandu jkun korp ġuridiku li jkollu personalità
legali distinta u jista’ wkoll ikun stabbilit bħala Aġenzija
G o v e r n a t t i v a . L - U ff i ċ ċ j u g ħ a n d u j k o l l u s - s e t g ħ a l i j i d ħ o l
f’kuntratti, jikkonkludi memoranda ta’ qbil jew ftehim ieħor ma’
kwalunkwe korp barrani, awtorità jew aġenzija, li jakkwista,
iżomm u jiddisponi minn kull tip ta’ proprjetà għall- finijiet tal-
funzjonijiet tiegħu, li jħarrek u li jiġi mħarrek, u li jagħmel dawk l-
affarijiet kollha u li jidħol f ’dawk l-operazzjonijiet kollha kif
inhuma inċidentali jew li jwasslu għat-twettiq tal-funzjonijiet
tiegħu taħt dan l-Att, inkluż is-self ta’ flus.
(3) Il-Ministru jista’ jagħmel regolamenti ulterjuri sabiex
jipprovdi għall-funzjonijiet u s-setgħat tal-Uffiċċju li għandu jkun
responsabbli sabiex jirrintraċċa, jidentifika, jiffriża, jikkonfiska u
jiġġestixxi assi u proprjetà relatata, direttament jew indirettament,
ma’ attività kriminali bil-għan li jiġġieled il-kriminalità u għal dan
il-fini jista’ jawtorizza l-Uffiċċju sabiex jeżerċita dawk is-setgħat li
jistgħu jiġu eżerċitati mill-Kummissarju tal-Pulizija, mill-
Kummissarju tat-Taxxi jew kull awtorità oħra pubblika stabbilita
bil-liġi.
(4) Il-Ministru jista’, bis-saħħa tal-imsemmija regolamenti,
jordna li dan il-Kodiċi jew xi liġi oħra jkollhom effett fir-rigward
tal-funzjonijiet, setgħat u operazzjonijiet tal-Uffiċċju u l-uffiċjali u
l-persunal tiegħu jkunu suġġetti għal dawk il-kundizzjonijiet,
eċċezzjonijiet, adattazzjonijiet jew modifiki kif jista’ jiġi speċifikat
fl-imsemmija regolamenti.
(5) Mingħajr ħsara għall-ġeneralità ta’ dak li ntqal qabel, il-
Ministru jista’ jagħmel regolamenti għal kull ħaġa li hija
inċidentali, konsegwenzjali jew anċillari għall-affarijiet disposti
f’dan l-artikolu.
(6) Għall-finijiet ta’ dan l-artikolu:
"Kummissarju tal-Pulizija" għandu jkollha l-istess tifsira kif
Kap. 164. mogħtija lilha skont l-Att dwar il-Pulizija;
"Kummissarju tat-Taxxa" għandu jkollha l-istess tifsira kif
Kap. 517. mogħti lilha fl-Att dwar il-Kummissarju tat-Taxxi.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 395

701. Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel Preżentata ta’ atti

regolamenti li jipprovdu għal jew jippermettu: ġudizzjarji
permezz ta’ mezzi
(a) li jiġu preżentati atti ġudizzjarji permezz ta’ mezzi elettroniċi.
Miżjud:
elettroniċi, III.2021.2.
(b) it-trażmissjoni u n-notifika permezz ta’ mezzi
elettroniċi ta’ atti ġudizzjarji, proċedimenti tal-qorti,
dokumentazzjoni u notifiki, u mingħajr preġudizzju
għall-ġeneralità ta’ dak imsemmi qabel, dawk ir-
regolamenti jistgħu jipprovdu għal:
(i) forma ta’ atti ġudizzjarji li jitwettqu permezz ta’
mezzi elettroniċi;
(ii) it-trażmissjoni, preżentata u notifika ta’ atti
b’tagħmir elettroniku;
(iii) żamma ta’ records tal-qorti permezz ta’ mezzi
elettroniċi u b’mod kif dawn ir-records
għandhom jiġu awtentikati u kif għandhom
jinħarġu kopji minnhom u jiġu awtentikati;
(iv) id-drittijiet li jistgħu jintalbu fir-rigward tal-użu
ta’ dawk il-mezzi elettroniċi b’rabta mat-twettiq,
trażmissjoni, preżentata jew notifika ta’ atti
ġudizzjarji, u għat-twettiq ta’ kopji ta’ records
tal-qorti; u
(v) kull ħaġa oħra konsegwenzjali jew inċidentali
għal dan inklużi dawk id-dispożizzjonijiet
tranżitorji li l-Ministru jista’ jidhirlu li jkunu
meħtieġa jew spedjenti u li għandhom x’jaqsmu
magħhom.

702. Il-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista’ jagħmel Setgħa tal-

regolamenti biex jagħti effett lil kull arranġament, inkluż kull Ministru li
jagħmel
trattat, konvenzjoni, ftehim jew patt, li Malta tkun parti fih jew li regolamenti.
jkun mod ieħor applikabbli għal Malta u li jipprovdu għall- Miżjud by:
XLIII.2021.5.
iskambju ta’ informazzjoni bejn awtoritajiet kompetenti.
396 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 397

TARIFFA *
DRITTIJIET LI JITĦALLSU FIR-REĠISTRU TAL-QRATI TA’ ĠURISDIZZJONI
KRIMINALI, MALTA U GĦAWDEX
Għal preżentata ta’ rikors tal-appell minn deċiżjoni tal-Qorti tal- €25
Maġistrati ...........................................................................................
Għal preżentata ta’ rikors tal-appell minn deċiżjoni tal-Qorti €50
Kriminali ...........................................................................................
Għall-ftuħ tar-Reġistru wara l-ħinijiet tax-xogħol tar-Reġistru iżda €75
ma jsir l-ebda ħlas jekk it-talba tkun skont l-artikoli 409(A) jew
412(B) tal-Kodiċi Kriminali (Kap. 9) ..................................................
Għal kull notifika ta’ xhud fil-Qorti Kriminali ................................. €7
Għal kwalunkwe kopji minn proċessi kriminali:
i. Għal kull paġna mhux awtentikata ................................... €0.10
ii. Għal kull paġna awtentikata ............................................. €0.35

Miżjuda: SKEDA D
XVI.2006.25.
(Artikolu 575A)
(a kull delitt li dwaru hemm piena ta’ żmien massimu ta’ priġunerija ta’ disa’
snin jew aktar;
(b) id-delitti kkontemplati fl-artikoli 198 sa 207, 216(1)(a), (b), (ċ) u (e), 217,
262(1)(a) u (b), u 263 ta’ dan il-Kodiċi (minbarra l-użu illeġittimu jew il-konsum ta’
servizz);
(ċ) kull serq li jsir kontra persuna taħt l-età ta’ tnax-il sena jew li jkollha iżjed
minn sittin sena minbarra s-serq ta’ vetturi.

*Din it-Tariffa ssostitwit l-Iskedi A, B u Ċ mill-1 ta’ Jannar, 2015 - ara l-Avviż Legali 37 tal-2015.
398 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

Skeda E Miżjuda:
IV.2014.28.
(Artikolu 534AB) Emendata:
LI.2016.9.

TAQSIMA I
Ittra Bi Drittijiet
Inti għandek id-drittijiet li ġejjin meta tiġi arrestat jew detenut:
A. ASSISTENZA MINN AVUKAT/DRITT GĦAL GĦAJNUNA LEGALI
Inti għandek id-dritt li jkollok aċċess għal avukat waqt li tkun miżmum
f ’detenzjoni. Dak id-dritt jibda mill-mument li tkun detenut u qabel ma tiġi
interrogat.
Inti għandek id-dritt li tingħata lista ta’ avukati u lista ta’ prokuraturi legali li
minnhom tista’ tagħżel wieħed sabiex jassistik jew tagħżel li tkun asssistit minn
Avukat tal-Għajnuna Legali. Fil-każ tal-aħħar, l-assistenza legali hija mingħajr ħlas.
Il-pulizija ma tistax tindikalek isem ta’ avukat li inti tista’ tingaġġa waqt l-arrest jew
detenzjoni.
Mhux inqas minn siegħa qabel ma tibda l-interrogazzjoni, inti u l-avukat
għandkom id-dritt li tkunu infurmati dwar l-allegat reat li għalih inti ser tkun
interrogat. Dik l-informazzjoni għandha tingħata lilek qabel ma tibda l-
interrogazzjoni, liema żmien ma jistax ikun inqas minn siegħa qabel ma tibda l-
interrogazzjoni.
Malli tibda d-detenzjoni, għandek id-dritt li tiltaqa’ fil-privat u tikkomunika mal-
avukat li qed jirrappreżentak, inkluż qabel ma tinterrogak il-pulizija.
Għandek id-dritt li jkollok l-avukat tiegħek preżenti u jipparteċipa b’mod effettiv
waqt li tkun qed tiġi interrogat.
L-interrogazzjoni kollha, it-tweġibiet kollha li jingħataw u l-proċeduri relatati
mal-interrogazzjoni tal-persuna suspettata jew akkużata huma, fejn, fl-opinjoni tal-
intervistatur, hu possibbli, irrekordjati b’mezzi awdjoviżwali; inti għandek id-dritt li
tingħata kopja tar-recording wara li tkun ġiet konkluża l-interrogazzjoni.
Inti għandek id-dritt li l-avukat tiegħek jattendi għall-atti tal-investigazzjoni jew
tal-ġbir ta’ evidenza li ġejjin:
(i) ringieli ta’ persuni suspettati għal finijiet ta’ identifikazzjoni;
(ii) konfrontazzjonijiet;
(iii) rikostruzzjonijiet tax-xena tad-delitt.
Il-kunfidenzjalità tal-komunikazzjoni mal-avukat tiegħek fl-eżerċizzju tat-dritt
tiegħek li jkollok aċċess għal avukat tiġi rrispettata.
Malli tiġi arrestat inti għandek tkun infurmat dwar id-dritt tiegħek li tal-inqas
persuna waħda, bħal qarib, imgħallem jew kwalunkwe persuna oħra tal-għażla
tiegħek tiġi infurmata dwar it-tiċħid tal-libertà tiegħek.
Jekk inti persuna taħt l-età, jiġifieri persuna taħt it-tmintax-il sena, persuna li
teżerċita l-awtorità ta’ ġenitur, tutela, kurazija jew li tieħu ħsieb il-ħarsien tiegħek
tkun infurmata dwar l-arrest jew detenzjoni tiegħek u r-raġunijiet għal dak l-arrest
jew detenzjoni.
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 399

B. INFORMAZZJONI DWAR L-AKKUŻA

Jekk tiġi arrestat, il-pulizija huma fid-dover li jinformawk li fil-fatt int taħt arrest,
ukoll jekk l-arrest jista’ jidher li hu evidenti. Inti għandek id-dritt li tkun mgħarraf,
fil-ħin tal-arrest tiegħek jew tad-detenzjoni tiegħek, bil-lingwa li int tifhem, bir-
raġunijiet tal-arrest jew tad-detenzjoni tiegħek.
Jekk ġejt arrestat b’mandat maħruġ minn Maġistrat, inti għandek dritt għall-kopja
ta’ dan il-mandat li għandu jkun iffirmat mill-Maġistrat li jkun ħareġ il-mandat fil-
konfront tiegħek.
Ċ. INTERPRETAZZJONI U TRADUZZJONI
Jekk inti ma titkellimx jew ma tifhimx il-lingwa mitkellma mill-pulizija jew mill-
awtoritajiet kompetenti l-oħra, inti għandek id-dritt għal interpretu, mingħajr ħlas.
L-interpretu jista’ jgħinek titkellem mal-avukat tiegħek u għandu jżomm
kunfidenzjali l-kontenut ta’ dik il-komunikazzjoni.
Inti għandek id-dritt għal traduzzjoni ta’ mill-inqas is-siltiet rilevanti tad-
dokumenti essenzjali, inklużi kwalunkwe ordni minn Imħallef jew Maġistrat li
tippermetti li tiġi arrestat jew li tinżamm f’kustodja, kwalunkwe imputazzjoni jew
akkuża u kwalunkwe sentenza. Inti tista’ f’ċerti cirkustanzi tingħata traduzzjoni bil-
fomm jew fil-qosor.
D. ID-DRITT LI TIBQA’ SIEKET
Meta tiġi interrogat mill-pulizija jew mill-awtoritajiet kompetenti l-oħra, int
għandek id-dritt li tibqa’ sieket.
L-avukat tiegħek jista’ jgħinek tiddeċiedi dwar dan.
E. AĊĊESS GĦAD-DOKUMENTI
Meta tiġi arrestat u detentut, inti għandek, jew l-avukat tiegħek għandu, d-dritt ta’
aċċess għal dokumenti essenzjali neċessarji għall-kontestazzjoni tal-arrest jew d-
detenzjoni.
Jekk il-każ tiegħek jitressaq il-qorti inti għandek, jew l-avukat tiegħek għandu, id-
dritt ta’ aċċess għall-provi materjali favur jew kontra tiegħek.
F. ID-DRITT LI TINFORMA LIL XI ĦADD IEĦOR BL-ARREST JEW BID-
DETENZJONI TIEGĦEK/ID-DRITT LI TINFORMA L-KONSOLAT JEW L-
AMBAXXATA TIEGĦEK
Meta tiġi arrestat jew detentut, tista’, jekk trid, titlob lill-pulizija tinforma lil xi
qarib jew ħabib tiegħek bid-detenzjoni tiegħek u fejn qiegħed tinżamm.
F’ċerti każijiet skont il-liġi, id-dritt li tinforma lil persuna oħra bid-detenzjoni
tiegħek jista’ jkun proviżorjament ristrett.
F’tali każijiet, il-pulizija ser jinfurmawk b’dan.
Jekk inti barrani, informa lill-pulizija, jekk trid, li l-awtorità konsolari jew l-
ambaxxata tiegħek tiġi informata bid-detenzjoni tiegħek.
Tista’ tagħżel li tinforma wkoll lill-pulizija jekk trid tikkuntattja uffiċjal tal-
awtorità konsulari jew l-ambaxxata tiegħek.
G. GĦAJNUNA MEDIKA URĠENTI
Meta tiġi arrestat jew detenut, fuq talba tiegħek, għandek titħalla tara tabib li
tagħżel int, sakemm dak it-tabib ikun jista’ jinsab malajr.
Informa lill-pulizija jekk inti għandek il-bżonn ta’ għajnuna medika urġenti.
400 KAP. 9.] KODIĊI KRIMINALI

H. PERJODU TAĊ-ĊAĦDA TA’ LIBERTÀ

Wara l-arrest tiegħek inti tista’ tiċċaħħad mil-libertà tiegħek jew tiġi detenut għal
perjodu massimu ta’ 48 siegħa.
Itlob lill-avukat tiegħek jew lill-Maġistrat għal informazzjoni dwar il-possibilità li
tikkontesta l-arrest tiegħek, li titlob għal eżami mill-ġdid tad-detenzjoni jew li titlob
għal-libertà provviżorja.
TAQSIMA II
Ittra Bi Drittijiet għal persuni arrestati fuq il-bażi
ta’ Mandat ta’ Arrest Ewopew
Inti ġejt arrestat abbażi ta’ Mandat ta’ Arrest Ewropew. Inti għandek id-drittijiet li
ġejjin:
A. INFORMAZZJONI DWAR IL-MANDAT TA’ ARREST EWROPEW
Inti għandek id-dritt li tiġi informat dwar il-kontenut tal-Mandat ta’ Arrest
Ewropew li abbażi tiegħu inti ġejt arrestat.
B. ASSISTENZA MINN AVUKAT
Inti għandek id-dritt li jkollok aċċess għal avukat waqt li tkun miżmum
f ’detenzjoni. Dak id-dritt jibda mill-mument li tkun detenut u qabel ma tiġi
interrogat.
Inti għandek id-dritt li tingħata lista ta’ avukati u lista ta’ prokuraturi legali li
minnhom tista’ tagħżel wieħed sabiex jassistik jew tagħżel li tkun assistit minn
Avukat tal-Għajnuna Legali. Fil-każ tal-aħħar, l-assistenza legali hija mingħajr ħlas.
Il-pulizija ma tistax tindikalek isem ta’ avukat li inti tista’ tingaġġa waqt l-arrest jew
detenzjoni.
Mhux inqas minn siegħa qabel ma tibda l-interrogazzjoni, inti u l-avukat
għandkom id-dritt li tkunu infurmati dwar l-allegat reat li għalih inti ser tkun
interrogat. Dik l -informazzjoni għandha t ingħata lilek qabel ma t ibda ’ l -
interrogazzjoni, liema żmien ma jistax ikun inqas minn siegħa qabel ma tibda l-
interrogazzjoni.
Malli tibda’ d-detenzjoni, għandek id-dritt li tiltaqa’ fil-privat u tikkomunika mal-
avukat li qed jirrappreżentak, inkluż qabel ma tinterrogak il-pulizija.
Għandek id-dritt li jkollok l-avukat tiegħek preżenti u jipparteċipa b’mod effettiv
waqt li tkun qed tiġi interrogat.
L-interrogazzjoni kollha, it-tweġibiet kollha li jingħataw u l-proċeduri relatati
mal-interrogazzjoni tal-persuna suspettata jew akkużata huma, fejn, fl-opinjoni tal-
intervistatur, hu possibbli, irrekordjati b’mezzi awdjoviżwali; inti għandek id-dritt li
tingħata kopja tar-recording wara li tkun ġiet konkluża l-interrogazzjoni.
Inti għandek id-dritt li l-avukat tiegħek jattendi għall-atti tal-investigazzjoni jew
tal-ġbir ta’ evidenza li ġejjin:
(i) ringieli ta’ persuni suspettati għal finijiet ta’ identifikazzjoni;
(ii) konfrontazzjonijiet;
(iii) rikostruzzjonijiet tax-xena tad-delitt.
Il-kunfidenzjalità tal-komunikazzjoni mal-avukat tiegħek fl-eżerċizzju tat-dritt
tiegħek li jkollok aċċess għal avukat tiġi rrispettata.
Malli tiġi arrestat inti għandek tkun infurmat dwar id-dritt tiegħek li tal-inqas
persuna waħda, bħal qarib, imgħallem jew kwalunkwe persuna oħra tal-għażla
 KODIĊI KRIMINALI [KAP. 9. 401

tiegħek tiġi infurmata dwar it-tiċħid tal-libertà tiegħek.

Jekk inti persuna taħt l-età, jiġifieri persuna taħt it-tmintax-il sena, persuna li
teżerċita l-awtorità ta’ ġenitur, tutela, kurazija jew li tieħu ħsieb il-ħarsien tiegħek
tkun infurmata dwar l-arrest jew detenzjoni tiegħek u r-raġunijiet għal dak l-arrest
jew detenzjoni.
Ċ. INTERPRETAZZJONI U TRADUZZJONI
Jekk inti ma titkellimx jew ma tifhimx il-lingwa mitkellma mill-pulizija jew mill-
awtoritajiet kompetenti l-oħra, inti għandek dritt għal interpretu mingħajr ħlas. L-
interpretu jista’ jgħinek titkellem mal-avukat tiegħek u għandu jżomm konfidenzjali
l-kontenut tal-komunikazzjoni. Inti għandek id-dritt għal traduzzjoni tal-Mandat ta’
Arrest Ewropew f’lingwa li tifhem. Inti tista’ f’ċerti cirkustanzi tingħata traduzzjoni
bil-fomm jew fil-qosor.
D. IL-POSSIBBILTÀ TA’ KUNSENS
Inti tista’ tagħti l-kunsens tiegħek jew ma tagħtihx sabiex tiġi kkonsenjat lill-Istat
li qed ifittxek. Il-kunsens tiegħek jgħaġġel il-proċeduri. Ġaladarba jingħata, il-
kunsens mhux revokabbli. Staqsi lill-awtoritajiet jew lill-avukat tiegħek għal aktar
informazzjoni.
E. SMIGĦ
Jekk inti ma tagħtix il-kunsens tiegħek sabiex tiġi kkonsenjat, inti għandek dritt
tinstema’ minn awtorità ġudizzjarja.